Innehållsförteckning för 4-Oct-19 från Landbouweekblad

ARTIKELS & RUBRIEKE ■ Lesotho: Die omvang van ‘grensoorlog’ ■ Uitsetting het ’n vloekwoord geword ■ SA wynbedryf kleiner, maar meer werd ■ Klein-Karoo: Humanitêre krisis dreig ■ Bernard Rabé: Die graanfinalis wat opbrengsgrense gedurig verskuif ■ ‘Neem kunsmisbedryf in heroënskou’ ■ Wat beteken dit om ’n mark te hê? SPESIAAL ■ Landbou in die Vrystaat VIR DIE GESIN ■ Braai vegetaries AKTUEEL Berigte kom stuk-stuk deur oor die “grensoorlog” tussen Oos-Vrystaatse boere, wat om oorlewing veg, en Lesotho-veestropers wat elke oggend onwettige verkope hou. LBW het ’n indiepte-ondersoek gedoen oor die stand van sake en met verskillende belanghebbendes gesels oor die diep sweer in dié deel van Suid-Afrika.…

Suid-Afrikaanse melkboere kán genoeg melk lewer om in die plaaslike vraag te voorsien en dit is onnodig om langlewemelk in te voer, sê ’n boer wat in Bloemfontein op langlewemelk uit Pole afgekom het. Mnr. Rudolph Burger, melkboer van Brandfort in die Vrystaat, het die melk onder Woodlands Dairy se First Choice-handelsmerk by Metro, ’n groothandelaar, gevind. Burger sê terwyl hy seker is dat Poolse melkboere gesubsidieer word, is Suid-Afrikaanse melkboere in ’n moeilike posisie weens stygende koste, soos lone, krag en brandstof. “Dit maak ons gedaan om sywaarts (met die plaashekprys) te beweeg.” MARIÉ LOURENS GROBBELAAR skryf: Ja, ondersteun asb. ons boere. Ons melkprys is met 80c/liter verlaag. Die prys in die winkels styg. Ons kan nie meer kop bo water hou nie, want die prys van voer, diesel,…

DIE radikale aktivisteorganisasie vir diereregte Peta het op sy neus gekyk toe die Britse gesagsliggaam vir reklamestandaarde ’n advertensie waarin die organisasie beweer dat die produksie van wol net so wreed as dié van pelse is, verbied het. Die liggaam het bevind dat die advertensie misleidend is en dat “skape nie doodgemaak word vir hul wol soos met diere in die pelsbedryf gebeur nie”. Die liggaam het voorts daarop gewys dat ingevolge regeringsriglyne boere aangeraai word om hul skape gereeld te skeer. Die advertensie is in Februarie vanjaar, kort voor die begin van die winter in die Noordelike Halfrond aan die kante van busse aangebring met die woorde: “Wool is just as cruel as fur. Go wool-free this winter.” Die verbod is ingestel nadat tien mense beswaar aangeteken het dat…

DIE ANC gaan dalk ’n “markvriendeliker” wysiging aan art. 25 van die Grondwet, wat daarop gemik is om meer duidelikheid te gee, voorstel. Só sê mnr. Wandile Sihlobo, hoofekonoom van Agbiz, na aanleiding van sy onlangse gesprekke met politici. Hy het op die jaarkongres van Agri Noordwes op Lichtenburg gesê hy hoor die begeerte binne die ANC om die Grondwet te wysig, is nie meer so sterk as voor die verkiesing nie, maar dat die party homself reeds in die nasionale vergadering daartoe verbind het. Die vraag is of die EFF ’n markvriendelike voorstel sal steun. Mnr. Dan Kriek, voorsitter van Agri SA wat ook op die kongres gepraat het, is optimisties dat die Grondwet nié verander gaan word nie, omdat dit “die sneller op die ekonomie sal trek”. Kriek…

SUID -AFRIK A word warmer teen ’n tempo van ongeveer 0,17 °C per dekade. Dit is een van die waarnemings van prof. Hannes Rautenbach, dekaan van natuurwetenskappe aan Akademia, ’n private hoëronderwysinstelling in Centurion. Hy het op SA Stamboek se Elite-teeltsimposium op Parys gesê wetenskaplikes is dit eens dat verwarming kan versnel. Volgens hom word ’n afname in reënval reeds waargeneem in die noordelike dele van Limpopo, terwyl natter toestande in Desembermaande verwag kan word in die grensgebied tussen die Oos- en die Wes-Kaap. Sy siening is dat klimaatsverandering nie net ’n probleem van die toekoms is nie, en dat baie reeds gedoen kan word om by klimaatsverandering aan te pas. Een manier is om weerpatrone van die verlede te bestudeer en daarvolgens sekere aksies op die plaas toe te…

’N GROEPIE vroue wat almal werk vir Bosman Adama, ’n historiese wynplaas naby Wellington, het in Augustus hul eie wynbesigheid, Adama Wines, bekend gestel. By Adama Wines het hulle besluit op ’n unieke sakemodel, naamlik om éérs die klante te lok en dán die wyn te maak. Dit beteken klante kan hul vereistes deurgee, en dan reageer die vroue deur die druiwe in die hande te kry, die wyn te maak en dit volgens die spesifikasies te voorsien. Druiwe vir die wyn kom van onder meer Villiersdorp en Porterville af. Die besigheid is 18 maande gelede deur die agt vroue op die been gebring en sedertdien het hulle al meer as 4 miljoen liter wyn verkoop. “Dis hoofsaaklik grootmaatwyn en gebottelde wyn sonder etikette,” vertel me. Praisy Dlamini, Adama Wines…

DIE VKB-groep kon nie sy rekordwins van die vorige boekjaar herhaal nie, maar het nogtans in 100ste bestaansjaar sy naasbeste voorbelaste wins, van R406 miljoen, in 100 jaar aangeteken. Dit is 24% laer as verlede jaar se R534 miljoen, hoofsaaklik vanweë die koringmeulens in die groep wat in ’n mededingende mark sukkel om winsgewend sake te doen. Die groep se landbou-afdeling sorg steeds vir die grootste inkomste en het goed gepresteer. Dié afdeling is verantwoordelik vir 60% van sy omset en die wins voor belasting het R317 miljoen beloop. Daaruit het VKB, met sy hoofkantoor op Reitz in die Oos-Vrystaat, ’n aansporingsbonus van R250 miljoen aan sy sowat 4 500 boere-aandeelhouers betaal. VKB se koöperatiewe kultuur sal altyd sentraal staan, het mnr. Koos Janse van Rensburg, besturende direkteur van die…

GEEN politici of staatsamptenare mag begunstigdes wees van die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling se gemengde finansieringsprogram nie. Dit is volgens nuwe kriteria wat vir begunstigdes van dié program opgestel is nadat die program, wat ’n toelae en ’n lening bied, ’n paar maande gelede tydelik opgeskort is en hersien moes word omdat finansiering vir staatsamptenare goedgekeur is. Die program is veronderstel om swart boere wat die potensiaal het om hul bedrywighede te kommersialiseer, te ondersteun. Die maksimum toelae wat gebied word, is tot 90%, met ’n plafon van R5 miljoen vir kleinboere en R8 miljoen vir mediumgroot boere. Projekte wat meer finansiering verg, is onderhewig aan goedkeuring van die minister. BELEID Provinsiale departemente het reeds elk 450 boere geidentifiseer wat die potensiaal het om tot kommersiële boere…

DIE aartappelmoerkwekersforum se jaarvergadering is vanjaar die eerste keer deur Aartappels Suid-Afrika (ASA) aangebied ná die bedryf vanjaar op ’n struktuurverandering besluit het. Volgens mnr. Gerhard Post-humus, forumvoorsitter, sal dié wysigings die werking van die verskillende komitees en die doeltreffendheid van die nasionale moerkwekerskomitee verbeter. Dr. André Jooste, uitvoerende hoof van ASA, sê die aartappelmoerkwekersforum word ’n gespreksforum. “Die forum sal slegs tweejaarliks plaasvind. Dit is ’n geleentheid waar moerkwekers die kwessies kan bespreek wat binne die streekkomitees en die nasionale komitee na vore kom rakende die forum se mandaat. Die voorsitter van die moerkwekerskomitee word ook die voorsitter van die forum en besluite binne die komitee geld vir al die moerkwekers in die land.” Hy sê met die herstrukturering is ’n paar doelwitte aangepas. Daar is onderneem om tydens…

JOU BESTE BOERDERYBESLUIT? Ek kon die buurplaas Nieuwekraal koop, ondanks geldelike druk. Dit sukkel altyd om buurgrond te bekom, en ek was bly vir dié geleentheid. JOU GROOTSTE BOERDERYFOUT? ’n Misverstand oor die toediening van hormone in die laparoskopieprogram het een keer gelei tot die bevrugting van slegs sowat die helfte van die ooie. WIE IS JOU MENTOR? Ek en my broers, Pieter en Nannie, asook my oom, Johan Botha van Oranjerivier-voer by Prieska, ruil inligting, kennis en ondervinding onder mekaar uit. Ek was nog op skool toe hulle al begin boer het. Mnr. Andrew Jordaan en sy seuns van Spekboomberg by Cradock is vir my ’n voorbeeld van ’n intensiewe boerdery wat met behulp van tegnologiese ontwikkeling topskape teel. JOU GROOTSTE STRUIKELBLOK? Die uitwerking van probleemdiere het my gedwing…

LIGGING: 1. Tarlton (Gauteng), 2. Waterberg (Limpopo), 3. Christiana (Noordwes) NAAM: Greenway Farms, wat handel dryf as Rugani Carrots GROOTTE: 3 700 ha, waarvan 2 500 ha onder besproeiing (107 spilpunte) EIENAARSKAP: Twee eienaarstrusts en ’n werkerstrust met ’n verdeling van 45%, 45% en 10%. GRONDTIPE: Sanderige leemgrond met 18% en 10% klei by onderskeidelik Tarlton en Christiana. In die Waterberg is dit sandgrond met 5% klei. GEMIDDELDE REËNVAL: Tarlton, 600 mm/jaar; Waterberg, 500 mm/jaar; Christiana, 350 mm/jaar “Ons praat nie eintlik oor ons suksesse nie en dit is ook beslis nie net ek wat dit reggekry het nie. Dit was ’n spanpoging en ek het maar net gehelp om meer aandag aan die fyner besonderhede te gee,” sê sy. “Alles is op volhoubaarheid gerig. Dit is die groot doelwit…

Die skerpste lig aan die einde van die uitvoertonnel is dié van die rooivleisbedryf. Pryse gaan egter afhang van die erns waarmee biosekerheid benader word. Mnr. Wandile Sihlobo, hoofekonoom van die landbousakekamer Agbiz, wys daarop dat me. Thoko Didiza, minister van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling, in haar begrotingstoespraak op 16 Julie gesê het haar departement sal biosekerheid ’n voorrangsaak maak ten einde die risiko van diere- en plantsiektes te beperk. “Die nasionale departement sal verseker dat daar begrotingsondersteuning gegee word, asook om die rooilyngebied vir beken-klouseer, wat oor drie provinsies strek, beter te monitor,” het Didiza gesê. Sihlobo sê dit is welkome nuus omdat maatskappye weer toegelaat sal word om rooivleis uit Suid-Afrika na China uit te voer nadat die bek-en-klouseeruitbreking in Limpopo in Januarie vanjaar Suid-Afrika se buitelandse…

Die Q-faktor is ’n wiskundige konsep wat gewoonlik uiters belangrik in vakgebiede, soos die fisika en lugvaartkunde, is. Die menslike Q-faktor is egter minder bekend. Vir die doel van hierdie artikel verwys dit na ’n kombinasie van eienskappe wat ’n deurslaggewende rol speel om van ’n ingewikkelde taak uiteindelik ’n sukses te maak. Dit sluit in ’n skerp intellek, volgehoue motivering om die doel te bereik, asook die vermoë om met vernuwende en realistiese planne vorendag te kom. Wat die Q-faktor interessanter maak, is wanneer genoemde eienskappe met ’n wye spektrum belangstellings gepaardgaan. Die Amerikaans gebore Kenneth Bingham Quinan (3 Julie 1878 tot 26 Januarie 1948), wat die grootste deel van sy lewe in Suid-Afrika gewoon en gewerk (én gesterf) het, was ’n mens wie se profiel inderdaad aan daardie…

ERF BESMET MET BOSLUISE Ek soek asseblief dringend raad. Hoe op dees aarde raak ’n mens ontslae van bosluise in en om jou huis? Om bosluise doeltreffend te bestry, moet ons eerstens die lewensiklus van dié parasiete verstaan. Tydens die lewensiklus van die bosluis kry ’n mens ’n volwasse wyfie wat vol bloed gesuig is en wat haar eiers op die gras, onder die grond of in krake en skeure lê. Die eiers broei uit en larwes kom te voorskyn. Die larwes is baie klein, ongeveer die grootte van gemaalde peperkorrels, en staan ook as pepper ticks bekend. Die larwes voed op troeteldiere, en wanneer hulle vol bloed gesuig is, val hulle van die dier af, vervel en ontwikkel tot die nimfstadium. Die nimfe voed weer op ’n volgende gasheer…

Mnr. Jacob de Villiers is as die nuwe uitvoerende hoof van AFGRI Landboudienste aangewys. Dit volg op die uittrede van mnr. Tinus Prinsloo, die voormalige uitvoerende hoof, einde Julie 2019. De Villiers is ’n bekende gesig binne die maatskappy. Hy het tot onlangs die pos van hooffinansiële beampte van AFGRI Landboudienste beklee. AFGRI Group Holdings, ’n beleggingsbeheermaatskappy met belange in voedsel-, landbou- en finansiëledienste-maatskappye wat produkte en dienste lewer om volhoubare landbou en voedselsekerheid te verseker, het De Villiers se aanstelling bevestig. De Villiers, ’n geoktrooieerde rekenmeester, het in verskeie ampte gedien sedert hy in 2002 by die maatskappy aangesluit het. Hy het onlangs in ’n dubbele hoedanigheid opgetree as besturende direkteur van AFGRI Grain Management en as hooffinansiële beampte van AFGRI Landboudienste. De Villiers sê geen groot veranderinge word…

AfriNat se aanbiedinge sluit in grondkondisioneerders, saadbehandelings, bio-stimulante, plaag- en siekte-onderdrukkers, organiese plantvoeding en stresverligters. Hierdie holistiese en natuurlike benadering is broodnodig in ’n omgewing wat heeltyd verander. Dit sluit aan by die wêreldwye neiging dat moderne verbruikers meer besorg is oor voedselsekerheid, asook die veiligheid van mense, diere en die omgewing. Tradisionele boerderypraktyke van die toediening van kunsmis en chemiese middels om plae te bestry, word deesdae strenger gereguleer om skadelike neweeffekte te beperk. Gevolglik wil vervaardigers produkte ontwikkel wat kostedoeltreffend en prakties is in die volhoubare verbouing en gesondheid van gewasse en voedselsoorte. WENRESEP Die ontwikkeling en samestelling van AfriNat se vooroesprodukreeks is geïnspireer deur Europese navorsing van ongeveer 40 jaar. Ingewikkelde bioflavonoïede en vrugtesuurekstrakte vorm die basis van die produkte. Dit is ontwerp om by agente en…

Familiegrondwette is formele dokumente wat die waardes, reëls, verantwoordelikhede en norme wat op die onderskeie belanghebbendes en familielede van toepassing is, uiteensit. So ’n dokument bevat duidelike riglyne en strukture vir die hantering van voorsiene en onvoorsiene omstandighede wat tydens die bedryf van die boerdery kan ontstaan. ’n Familiegrondwet kan enige tyd opgestel word, maar dit is sinvol om dit so gou moontlik voor of ná die ontstaan van ’n familieboerdery te laat opstel of wanneer belangrike veranderinge verwag word. ONVOORSIENE OMSTANDIGHEDE Die familieboerdery moet die impak van onvoorsiene gebeure kan weerstaan. Voorbeelde van gebeure wat onsekerheid by die familie of werknemers kan veroorsaak, is: ■ ’n Familielid sterf, doen ’n gevreesde siekte op of raak tydelik of permanent ongeskik. ■ Die egskeiding van ’n familielid of ernstige verskille tussen…

By geleentheid het die Fariseërs en die Skrifgeleerdes van Jesus ’n teken uit die hemel gevra om te bewys dat Hy waarlik die Seun van God is (vgl. Luk. 11:16). Jesus het summier geweier en geantwoord dat geen teken aan hierdie slegte geslag gegee sal word nie, buiten die teken van Jona (vgl. Matt. 12:39). ’n Mens wil vra: Waarom wou Jesus dit nie doen nie? Was dit omdat hulle reeds vroeër ander tekens oor Sy Messiasskap geïgnoreer het (vgl. Luk. 7:20-23)? Of was dit omdat hulle van Christus ’n vermaaklike wonderspeler wou maak? Hy sou op dié manier baie mense geamuseer en gelok het, maar dit is tog nie die manier waarop Hy Sy koninkryk wou bou nie. Waar kom die teken van Jona ter sprake? Jona was drie…

Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies in die Oos-Kaap vir die 12 maande tot Julie vanjaar vir grond van meer as 10 ha. Altesame 370 ooreenkomste is in dié tyd in 35 distrikte gesluit. In 20 distrikte (57%) is dalende prysneigings waargeneem. Die grootste daling (-15,7%) was by Bathurst, met die grootste styging by Alexandria (22,5%). Distrikte waar dalende prysneigings waargeneem is, is veral in die ooste en suidooste van die provinsie. By Matatiele en Stutterheim was daar net enkele transaksies en kon ’n vergelykende syfer teenoor die vorige maande nie bereken word nie. In dié tyd is 249 834 ha teen R2,128 miljard verhandel. Uit die totaal was 96 (26%) van die transaksies vir grond van minder as 50 ha met die meeste (120, oftewel…

R320 000 Altesaam 94 sakke mieliesaad van R320 000 is op 19 September op die plaas van mnr. Jan Beukes in die distrik Ottosdal gesteel. Volgens mnr. Sarel Pretorius, voorsitter van Agri Noordwes se veiligheidskomitee, is mieliesaad ook by vier ander boere in die distrik gesteel. Pretorius sê die maande voor boere hul somergewasse kan plant, is gewoonlik hoërisiko-tye vir mieliesaaddiefstal. “Boere loop al hoe meer deur onder diefstal. Dit is nie net mieliesaad wat gesteel word nie, maar ook kunsmis, staalpype, draad, diesel en gereedskap.” Lees meer by bit.ly/2m0SYQr. — Alani Janeke 2,9% Die organisasie vir ekonomiese samewerking en ontwikkeling (OSEO) verwag dat die wêreldekonomie vanjaar met slegs 2,9% sal groei en volgende jaar met 3% – die swakste groei sedert die finansiële krisis. Risiko’s wat groei belemmer, hou…

‘Die provinsie moes egter al tot rampgebied verklaar word en dit is rede tot kommer.’ MNR. DOUGLAS STERN, voorsitter van Agri Oos-Kaap, oor die dreigende ekonomiese ramp weens droogte in dié provinsie. Bl. 15 ‘Ons is al 100 jaar lank eintlik maar steeds ’n landboukoöperasie en ons is nie skaam vir daardie term nie.’ MNR. KOOS JANSE VAN RENSBURG, besturende direkteur van die VKB-groep, oor VKB se verhouding met sy boere-aandeelhouers. Bl. 21 ‘Sowat vyf van die goedgekeurde aansoeke was van binne.’ MNR. MIKE MLENGANA, direkteur-generaal van landbou, oor hoekom die eerste ronde van gemengde finansiering vir grondhervormingsprojekte opgeskort is. Bl. 23 ‘Die eerste naweek in September se hitte was die finale doodsteek.’ MNR. R.D. ERASMUS, Caledonse boer, oor die benarde toestand van wintergesaaides. Bl. 22 ‘Hy was nie bang…

SA WYNBEDRYF HET STRENG STANDAARDE OOR GIF Ná die onlangs gepubliseerde artikel deur Oxfam Duitsland getiteld “Gift auf Wein – das lass sein!” (Gif op wyndruiwe – laat dit staan!) wil die Suid-Afrikaanse wynbedryf graag soos volg reageer. Die verslag noem ’n totaal van 67 “onwettige” produkte, waarvan slegs 18 by wyndruiwe in Suid-Afrika gebruik mag word indien nodig. Die oorblywende 49 genoemde produkte is geregistreer vir gebruik by ander gewasse – nie wyndruiwe nie. Elkeen van hierdie 18 produkte is deur die departement van landbou geregistreer. In ooreenstemming met Suid-Afrikaanse wetgewing verbied die skema vir die geïntegreerde produksie van wyn (GPW) die gebruik van enige ongeregistreerde produkte. Al die druiwe wat gebruik word in die produksie van GPWgesertifiseerde wyn, moet 100% GPW-gesertifiseer wees. Die jongste syfers toon dat 94%…

In die onderskrif by die foto “Lentetooisel” (LBW, 13 September 2019, bl. 4) is verkeerdelik gesê mnr. Hugo Lambrechts werk vir Vinpro. Hy is die wingerdboukundige van die Lutzville-wynkelder. Lambrechts het die foto op die plaas van mnr. Tertius Visser geneem. Landbouweekblad korrigeer graag onjuisthede in artikels en nuusberigte. Stuur inligting oor regstellings so gou moontlik ná die publikasiedatum en verkieslik skriftelik aan Jan Bosman, Landbouweekblad, Posbus 1802, Kaapstad 8000; e-pos: jan.bosman@landbou. com; faks 021 406 2940; tel. 021 406 3183. Verskaf ook u telefoon- of selnommer.…

DIE jongste navorsing het bevind dat wolslaapklere die sleutel tot ’n beter nagrus kan wees. Australiese navorsers het bevind dat wol die liggaam in sy “termiese gemaksone” hou deur die liggaamstemperatuur te reguleer en só tot beter slaap bydra. Die navorsers het die teorie op twee groepe volwassenes van verskillende ouderdomsgroepe getoets. Die een groep was studente in hul 20’s en die ander groep was tussen 65 en 70 jaar oud. Daar is bevind dat studente wat wolnagklere gedra het, binne 11 tot 12 minute aan die slaap geraak het en ook ’n bykomende sewe minute langer geslaap het. Die groep wat nie wolslaapklere gedra het nie, het eers ná 15 minute aan die slaap geraak. Die ouer groep het binne 12 minute aan die slaap geraak teenoor 22 en…

DIE staat het kort voor ’n verhoor in die grondeisehof die aftog geblaas en ’n meer markverwante aanbod gemaak vir plase met grondeise daarop in die Melmothomgewing in KwaZulu-Natal. “Ek dink die staat besef nou dit is nie so maklik om boere minder as billike en regverdige vergoeding vir hul grond aan te bied en daarmee weg te kom nie,” sê mnr. Bertus van der Merwe, prokureur van Cox en vennote wat die eienaars saam met advv. Gerhard Roberts (SA) en Elana Roberts verteenwoordig het. Van der Merwe sê die uitkoms toon hoe belangrik dit is dat boere nie paniekerig moet word en dit sonder meer aanvaar wanneer die staat hulle vergoeding wat minder as billik en regverdig is, aanbied nie. “Die wending in die saak dui hopelik daarop dat…

TLU SA beoog etlike kommersiële projekte in ’n poging om ’n parallelle ekonomie te vestig waarbinne mense kan oorleef en floreer. Mnr. Louis Meintjes, voorsitter van TLU SA, het op die organisasie se jaarvergadering in Pretoria van die nuwe projekte aangekondig. Dit sluit in ’n landbousektorbeleggingsmaatskappy waarbinne verskeie projekte begin is om voordele vir lede te beding, soos ’n voorsorgfonds en begrafnisreëlings. Aandele sal binnekort aan lede beskikbaar gestel word om kapitaal te verkry en medeeienaarskap vir lede te gee. “Die toekomsideaal is om beleidsake te skei van die besigheidsdeel, waar projekte tot voordeel van lede van stapel gestuur sal word. “Uiteraard sal die brug tussen die twee stewig in stand gehou moet word.” Meintjes het verwys na die omskakeling van TLU SA in ’n dinamiese organisasie met ’n groter…

GOEIE reën kom gewoonlik oor die winterreënstreek voor wanneer El Niño-weerstoestande teenwoordig is. Die El Niño-stelsel wat die afgelope somerseisoen geheers het, het egter teen Julie verswak. Dit het daartoe gelei dat reënvaltoestande in die winterreënstreek tans minder gunstig is. Mnr. Johan van den Berg, landbouweerkundige van Santam Landbou, sê in teenstelling met aanvanklike voorspellings het minder reën in Augustus en tot dusver in September voorgekom. Dit blyk dat die neerslae wat wel voorgekom het, baie lig was. Daarmee saam het temperature gestyg en plante se waterverbruik verhoog. In die wintergraangebiede lyk toestande vir reën betreklik gunstig in die eerste twee weke van Oktober, maar in baie gevalle kan dit reeds te laat wees, of graan wat begin ryp word selfs benadeel, sê Van den Berg. SOMERREËNGEBIED Droogte en rypskade…

M O EILIK E marktoestande, die droogte en die voorkoming van ’n vyandige oorname deur aandeelhouers het BKB se inkomste in sy honderdste bestaansjaar ’n knou gegee. In die jaar tot 30 Junie 2019 was BKB se wins voor belasting R46,7 miljoen, teenoor R228,5 miljoen in 2018. Inkomste het egter met 8% toegeneem en die bruto winspersentasie was bo 20%. Die genormaliseerde verdienste per aandeel van 147 sent per aandeel is 20% laer as verlede jaar. Die direksie het ’n bruto dividend van 10 sent per aandeel voorgestel vir goedkeuring deur aandeelhouers op die jaarvergadering, wat in November plaasvind. Die afname in bedryfswins is hoofsaaklik weens handelshindernisse in die veselafdeling, onder meer China se verbod op Suid-Afrikaanse wol en Lesotho se uitvoerverbod op wol en bokhaar, asook weens ’n daling…

DIE uiters vinnige tempo waarteen makadamiabome wêreldwyd aangeplant word, het baie boere bekommerd oor die mark se vermoë om die aanbod in die toekoms op te neem. Die Chinese departement van landbou meen dié land gaan teen 2022 die wêreld se grootste produsent van makadamianeute wees, ’n posisie wat Suid-Afrika tans beklee. Groot aanplantings word ook in onder meer Viëtnam, Mosambiek, Zimbabwe, Zambië, Brasilië en Guatemala gedoen. Mnr. Alex Whyte van Green & Gold Macadamias, ’n maatskappy wat makadamianeute wêreldwyd bemark vir boere in Suid-Afrika, Australië, Brasilië, Kenia en Malawi, meen die wêreld se makadamia-oes sal in die volgende vyf jaar met minstens 5% groei. Hy het op ’n onlangse boeredag op Levubu gesê boere moet egter nie bekommerd wees nie, want dit wil voorkom of die bedryf met al…

1 ZIMBABWE| SA mielies moet tekorte bestry Zimbabwe het ingestem om 150 000 ton nie-GM mielies by Suid-Afrika te koop ná ’n tender vyf keer daardie grootte misluk het. Die land sukkel met graantekorte te midde van ’n oes wat na verwagting 54% kleiner gaan wees ná droogte- en vloedskade. Die graan word deur die Export Trading Group verskaf. Die regering het besluit op kleiner tenders ná betalingsooreenkomste nie bereik kon word vir ’n internasionale tender van 750 000 ton nie, volgens ingeligtes. Zimbabwe beleef tans sy grootste finansiële krisis sedert 2008 en sukkel om graan- en brandstofinvoer te finansier. Dié land onderhandel ook reeds geruime tyd met Tanzanië oor die invoer van ’n ongenoemde hoeveelheid mielies. Uitsluitsel oor die hoeveelheid en koste is kort ná hierdie uitgawe se…

EEN van Landbouweekblad se groot geeste, Theuns Botha, vorige Oos-Kaapse redakteur van Landbouweekblad, is op Sondag 15 September aan kanker oorlede. “Dit is veral die aansteeklike geesdrif en ywer waarmee hy sy werk benader het, wat ’n mens sal bybly. Jy kon hom elfuur in die aand bel met ’n wenk oor ’n storie of oor ’n opvolgberig, en jy het geweet hy sal môre terugbel om te laat weet hy hét dit,” onthou Jean du Preez, ’n vorige redakteur van Landbouweekblad. “Theuns was danksy sy vorige beroep in die wolbedryf wyd ingelig oor die werkinge en politiek van dié bedryf en het my dikwels van juweeltjies vir die rubriek Manie voorsien. Hy was nie bang om heilige koeie in die kommentaar te slag nie – dikwels tot groot verontwaardiging…

MET die sitrusseisoen wat einde se kant toe staan, wil dit lyk asof die lemoenoes kleiner sal wees as verlede jaar. Volgens die SA Sitruskwekersvereniging (SASKV) is die volumes vir nawel- en valencialemoene onderskeidelik 11% en 13% laer, met ’n verwagte 23,9 miljoen (15 kg) kartonhouers nawels en 46,2 miljoen kartonhouers valencias wat vanjaar na verwagting gepak sal word. Die grootste daling is in die Senwes-streek met 33% minder nawels vergeleke met ’n rekordoes van 8,9 miljoen kartonhouers in 2018. Altesame 40% minder valencias is geoes as die 8,2 miljoen kartonhouers wat in 2018 gepak is. Volgens die SASKV was daar ook lae uitpakpersentasies weens windskade, kleiner vrugte en swak kleurontwikkeling. Die swak kleurontwikkeling was veral ’n probleem vir laat valencias in die meeste noordelike produksiegebiede. In Limpopo, Hoedspruit, Zimbabwe…

Kleinskaalse boerdery en die kommersiële landbou in Afrika suid van die Sahara is hier om te bly en sal nooit binne die volgende 50 jaar verdwyn nie. “Die gesigte kan verander, maar kleinskaalse boere is hier om te bly.” Dit was deel van die boodskap van dr. Cobus Oberholster, hoofbestuurder vir vee, eiendomme en afslaers by BKB, op die Winston-boeredag wat deur mnre. John en James Miller naby Cathcart gehou is. In sy toespraak het hy sewe meganeigings van die landbou in Afrika suid van die Sahara teen 2055 aan boere voorgehou. Oberholster het gesê hoewel megaboerderye ’n belangrike rol speel in grootskaalse produksie, sal daar altyd veelvuldige maniere van landbouproduksie in Suid-Afrika en Afrika suid van die Sahara wees. “In Suid-Afrika sal daar versigtig te werk gegaan moet word…

Cites-lidlande laat hulle eerder lei deur emosionele standpunte van nie-regeringsorganisasies as dat hulle gehoor gee aan wetenskaplike bewyse vir die volhoubaarheid van verantwoordelike bestuur en benutting van natuurlewe. Boonop word die goeie werk wat lande soos Suid-Afrika en Namibië oor die jare gedoen het om spesies soos renosters, swartwitpense, bastergemsbokke, swartwildebeeste en bontebokke deur volhoubare benutting van uitwissing te red, glad nie erken nie, meen mnr. George Potgieter, Wildbedryf SA se Wildboer van die Jaar vir 2019. Die onlangse 18de kongres van Cites in Genève, Switserland, was waarskynlik ’n waterskeidingskongres vir Afrika en sy verhouding met Cites. Op dié geleentheid het mnr. Elisante Ombeni Leguma van Tanzanië in die finale sitting namens die Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskap (SAOG) gepraat en dit duidelik gestel dat lande in dié streek hulself ernstig moet afvra…

Só lyk die water- en korreltoevoerstelsel van die lamkampe (1,2 m x 1,4 m met ’n heininghoogte van 900 mm). Die voerkorrels word in die boonste horisontale pyp met ’n spiraal-awegaar deurgevoer. Elke vertikale blou afvoerpyp na die lamhokke wat 1,2 kg kan bevat, word gevul. Die ooi kan volgens behoefte vreet totdat dit weer opgevul word. Vars water word deur die wit PVC-pyp gesirkuleer. Voorsiening word gemaak vir die helling van die grondvlak. Aan die eindpunt van die stelsel loop dit in ’n dammetjie in waar die water met chloor behandel en hersirkuleer word om voortdurend vars water te verskaf. Die gat in die prop bokant die krip kan gedraai word om die vloei van die water af te wissel.…

Volgens mnr. Wandile Sihlobo, hoofekonoom van die landbousakekamer Agbiz, dra veeproduksie net minder as die helfte van die totale landbouproduksie tot die bruto binnelandse produk (BBP) by met ’n geraamde R142 miljard. Hy sê onderafdelings in die sektor, soos pluimvee en beesvleis, toon reeds tekens van beter pryse – pluimvee danksy sy bekostigbaarheid en rooivleis vanweë aanvraag. Skaap- en bokvleisverbruik bly egter laag, veral in die geval van skaapvleis waar pryse steeds verbruikers se lus demp. Intussen het veegetalle steeds nie herstel ná die droogte van 2015-’16 nie. Terwyl die bevolking steeds toeneem en meer monde gevoed moet word, kan dit weer pryse stu. Sihlobo sê Suid-Afrika is ’n uitvoergedrewe land, maar die veebedryf het ongelukkig nog nie die beste voordeel daaruit getrek nie. Ten spyte daarvan dat wol, bevrore…

Kenneth Bingham Quinan was ’n veelsydige pioniersdenker en praktisyn wat sy stempel deeglik in die Somerset-Wesstreek as tafeldruiweprodusent en dinamietspesialis afgedruk het. In 1942 is hy deur die Britse regering as die senior verteenwoordiger van chemiese verdediging in Suid-Afrika aangewys en in 1943 deur die Suid-Afrikaanse regering op die rade van die militêr-strategiese fabrieke in Klipfontein en Firgrove aangestel. Op ’n heeltemal ander vlak: Menige laerskoolleerder het in die 1950’s by Bizweni se plaasstalletjie uitvoergehalte Barlinkaen Waltham Cross-druiwe gekoop op pad huis toe ná skool met hul fietse. Die druiwe het ’n sikspens per pond gekos en was netjies in ’n papiersak verpak. By die historiese sandsteenbrug oor die Lourensrivier het ons dit met sorg en waardering, smaaklik geëet. Die impak van die Q-faktor was dus wyd en fenomenaal.…

Hoewel die konsep van korrelkalk nuut in Suid-Afrika is, vorm dit deel van graanbemesting. Om die gemiddelde jaarlikse versuring van verskeie grondsoorte onder graanproduksie in Suid-Afrika te neutraliseer, is sowat 2,2 t/ha landboukalk nodig. Variasies in dié syfer kan toegeskryf word aan verskille in bemestingstowwe, reënval, opbrengste, grondsoorte en bewerkingspraktyke. Die hoogste verkope was in 2005, toe al die kalkverskaffers sáám ongeveer 1,5 miljoen ton kalk verkoop het. Sedertdien het die grond onder verbouing egter verder versuur, en veral ondergrondse suurvlakke het drasties toegeneem. Dié kommerwekkende verskynsel beperk die wortelontwikkeling van plante en dus die opname en benutting van water. Die situasie is vererger deur die gebrek aan voldoende en gereelde monsterneming van die ondergrond en foutiewe bemestingpraktyke. Agronome waarsku al lank dat alternatiewe metodes gevind moet word vir beter…

■ Gekleurde velle papier ■ Skêr en draadknipper ■ Bloemistedraad en -kleeflint ■ Dubbelsykleeflint ■ Sosatiestokkies ■ Vilt LÊ DIE SKÊR IN ■ Knip ’n vel A4-papier in die lengte deur. Sny lang kepe aan die oop, langer sye van albei dele vir blomblare. ■ Sny smaller lengtes van ’n ander kleur papier vir die stuifmeel. Sny kepe in. PLAK-PLAK ■ Plak dubbelsykleeflint onder aan die binne- en buitekant van die geknipte dele. ■ Plak die twee helftes van die blomblare aan mekaar vas. ■ Rol en plak die stuifmeel om die punt van die stokkie. ROL OP ■ Knip die punte van die stuifmeel in die breedte ongeveer die helfte korter. ■ Plaas die stuifmeel op die blomblare, met die onderkante in lyn. Rol en plak die blomblare vas…

’n Voortslepende droogte in die Oos-Kaap het Angoraboere op moedverloor se vlakte, maar tog is dié bedryf besig om op die internasionale verhoog die leiding te neem wanneer dit by eties-geproduseerde sybokhaar kom. Me. Sanmarie Vermaak, hoofbestuurder van die SA Sybokhaarprodusente-organisasie, sê hoewel die droogte tans die grootste bekommernis vir die bedryf is, het ’n internasionale akkreditasie deur die Textile Exchange die bedryf weer voluit in ’n gunstige lig geplaas. “Dit is eintlik ongelooflik om te dink wat ons bereik het in die tyd sedert die diereregteorganisasie Peta se aantygings teen die plaaslike sybokhaarbedryf.” Peta het ’n video gemaak wat die sybokbhaarbedryf se beeld by internasionale kopers geskaad het. “Sedertdien het ons ’n nuwe standaard, die Responsible Mohair Standards, geskep wat binnekort in Vancouver, Kanada, deur die Textile Exchange goedgekeur…

REGSEKERHEID – ononderhandelbaar vir ekonomiese vryheid – word ondergrawe wanneer uitvoerende amptenare (nie die parlement nie) bemagtig word om wette te maak, skryf mnr. Martin van Staden, beleidshoof van die Vryemarkstigting. Hy meen Suid-Afrikaners behoort nie goedsmoeds wetgewing deur middel van regulasie te aanvaar nie. Die BBP per kop in die ekonomies vryste lande is sowat ses maal groter ($36 770 per jaar) as dié in die mees gereguleerde ekonomieë ($6 140). Belangriker is dat die armste 10% in daardie vryste ekonomieë sowat sewe keer meer verdien as dié in die mees gereguleerdes. Een van die voorste maniere waarop ekonomiese vryheid wêreldwyd ondergrawe word, is waar parlemente sogenoemde gedelegeerde wetgewende magte aan amptenare in die regering toewys. Mnr. A.G. Syfret, ’n voorsitter van die toenmalige Kaapse Wetsgenootskap, het reeds in…

Vanjaar is daar wild in die landbou se woud gekap. Van oom Tot Pienaar tot Marleen Smith, en al die ander tussendeur. Onlangs, op ’n sonnige Saterdagoggend in Port Elizabeth, was dit my ou vriend Theuns Botha se beurt. Wonderlike, oopkop, vrygewige Theuns . . . oudboer, wolraadbeampte en Landbouweekblad-joernalis wat so lief was vir fotografie en klets. Ek het voor die oubaas grootgeword, toe die plase om sy Ida-grond in die groen skadu van die Drakensberge nog vol mense was. Toe ons naweke as laaities by oom Frikkie Muller op die plaas forel gevang het. Toe oom Jannie van Wyk nog met Jack Russells geteel het en Ruben Gouws altyd laatmiddag doenig was tussen sy geliefde skouhoenders in die hokke teen die pad. Nou amper ’n leeftyd gelede. Ná…

MNR. PHILIP BOTHA , Noord-Kaapse Jongboer van die Jaar wat by Britstown en Strydenburg boer, behaal sukses met onder meer sy presisiebenadering, ’n ten volle geoutomatiseerde voerkraal vir 2 000 skape en lamhokke wat deur sonkrag aangedryf word. Lees die artikel op bl. 38. VERTEL ONS VAN JOU GESIN. Ek is getroud met Zané, oorspronklik van die Boland. Sy is my steunpilaar en ek sou nie die ontwikkeling van die grond sonder haar kon baasraak nie. Ons het ’n 11-jarige dogter, Joané, wat in graad 5 op Hopetown is, en ’n 6-jarige seun, Philip. WAAR HET JY GESTUDEER? Ek het bemarking op Stellenbosch gestudeer met onder meer die klem op wildsvleis vir die buitelandse mark. Ek boer reeds die afgelope 17 jaar, maar die voorbereiding vir my plaasloopbaan het ook…

DIE wolmark verg op die oomblik senuwees van staal met die huidige onstuimige wolmark wat gekenmerk word deur reuse-prysdalings en ewe drastiese prysstygings. Suid-Afrika se eerste wolveiling van die 2019-’20-seisoen is eers op 5 September gehou nadat onduidelikheid oor die uitvoervereistes na China uit die weg geruim is. Hoewel ’n daling verwag is, was dit nietemin ’n skok toe Cape Wools se Merino-aanwyser met 28% teruggesak het vergeleke met die sluitingsveiling van die vorige seisoen. Op die tweede veiling het die aanwyser met bykans 11% tot R163,60/kg skoonwol gestyg. Dit is in navolging van Australiese markneiging waar pryse tydens die eerste paar veilings skerp gedaal en middel September skerp gestyg het. Ontleders sê ’n verbetering in die mark was te wagte, maar dat niemand só ’n skerp prysstyging verwag het…

DIE plaas van 888 ha waarop mnr. Whiskey Kgabo net buite Tzaneen boer, het in 2013 nagenoeg 1 500 ton mango’s vanaf 200 ha boorde gelewer. Vandag sukkel hy om 300 ton vrugte te oes. Hy sê dis die regering se skuld. Weens geldtekorte sukkel hy om sy spuitprogramme vol te hou. Diefstal is egter sy grootste probleem, en van die staat se beloftes die afgelope ses jaar vir hulp met finansiering het dadels gekom. Die grondhervormingsplaas wat hy van die regering huur, grens aan die een kant aan die voormalige tuislandwoonbuurte Mokgolobotho en Nkowankowa, en aan die ander kant aan die Tzaneen-dorpsgebied. Hy is dus ’n buffer tussen die townships en die dorp. In 2013 het die departement van landelike ontwikkeling en grondhervorming gesê as hy die plaas vir…

Die vleisbeesbedryf het vanjaar deur ’n moeilike fase beweeg. Ekonomiese groei was skerp negatief in die eerste kwartaal van 2019, wat die verbruikersvraag geknouhet.Dithetsaamgeval met die uitbreking van bek-en-klouseer en ’n gevolglike verbod van etlike maande op die uitvoer van rooivleis. Verlede jaar is 4 000 ton tot 6 000 ton gesogte snitte beesvleis na die Midde-Ooste en lande in Afrika uitgevoer. Daardie vleis moes noodgedwonge in die eerste paar maande van 2019 binnelands bemark word. Boonop was die voerkrale in daardie stadium redelik vol, wat ’n groot opeenhoping van speenkalwers in voerkrale veroorsaak en pryse laer gedruk het. Swak klimaatstoestande het die veevoermark geknou. Die prys van veevoer het gestyg en groot dele van die weidingsgebiede gaan steeds gebuk onder ’n jare lange droogte en die uitdunning van kuddes.…

VANJAAR is meer pekanneutbome gekweek as wat in 2018 geplant is, maar tog is daar steeds goeie groeivooruitsigte in dié bedryf. Volgens mnr. Danie van Wyk van die Boomplaas-kwekery op Riversdal het die politieke onsekerheid en die droogte van die afgelope paar jaar oor die hele land die vraag na jong bome gerem. “Die bruto inkomste uit pekanneute is egter steeds goed. Ek meen die vraag na jong bome sal weer toeneem. Ons kry baie navrae uit die buiteland. Die tekens wys dus daar is steeds geleenthede vir uitbreiding.” Die beraming is dat daar meer as 25 000 ha pekanneutbome in Suid-Afrika gevestig is. Volgens mnr. André Coetsee, voorsitter van die SA pekanneutprodusenteverenigng (SAPPA), produseer Suid-Afrika ongeveer 4% van die wêreld se pekanneute, terwyl Amerika en Mexiko gesamentlik ongeveer 95%…

Die eerste aanplantings van Fuji Royalappelbome, die eerste mutasies van dié appelsoort wat rooi appels lewer, sal vanjaar in die lente in Suid-Afrika gevestig word. Die mutasies is in 2011 in twee boorde gevind. Mnr. Robert Zulch, appelboer van die plaas Wakkerstroom in die Witzenbergvallei by Ceres, het daarvan in een van sy boorde gevind, terwyl mnr. Buks Nel van die Tru-Capevrugtebemarkingsmaatskappy daarvan by Elgin opgespoor het. Zulch en Tru-Cape het verlede jaar gesamentlik planttelersregte vir die mutasies bekom. Fuji-appels is oorspronklik in 1939 in Japan geteel. Zulch en Nel het ook die verbeterde rooi Gala-kultivars opgespoor. Zulch het die Royal Beaut-kultivar in 1990 opgespoor, terwyl Nel die Bigbuckskultivar in 2011 opgespoor het. “Ons belangstelling in nuwe appelkultivars het in 1989 begin terwyl ek en Buks deur Europa gereis het…

In die afgelope vyf jaar wat me. Anita Browne, dogter van een van die stigtervennote van Greenway Farms, mnr. Vincent Sequeira, heeltyds by die produksie van wortels betrokke geraak het, het sy ’n beduidende rol gespeel om die opbrengs per hektaar met sowat 30% te verhoog. Sy is pas as Gauteng se Jongboer van die Jaar bekroon en dring deur tot die nasionale kompetisie in November vanjaar. Sequeira en sy vennoot, mnr. Vito Rugani, het die boerdery in 1992 op ’n plaas van 20 ha begin en uitgebrei tot 3 700 ha, waarvan 2 500 ha onder besproeiing is. Om te verseker dat daar reg deur die jaar wortels onder die bekende Rugani-handelsmerk reg oor Suider-Afrika gelewer kan word, is daar plase by Tarlton (Gauteng), Bokpoort (Limpopo) en Christiana (Noordwes).…

’n Sterk handelsmerk kan in boere se guns tel as hulle deur HelloChoice verkoop, meen mnr. Graeme Jarvie, wie se aartappels onder die Golden Growhandelsmerk bemark word. “Boere kan selfs meer as een handelsmerk hê, naamlik een vir hul topgehalte en die res onder ’n tweede handelsmerk. In Suid-Afrika het jy ’n koper vir sowel jou goeie as jou derdegraadprodukte. “’n Handelsmerk verseker dat jy gou erkenning en lojaliteit in die mark kry. Op die platform sal jou handelsmerk selfs belangriker raak, want waar mense op die mark kan rondloop en kyk hoe lyk produkte, sal jou handelsmerk jou aanlyn help om jou produkte te verkoop. Boere moet egter hul handelsmerke beskerm. Los gehalteprobleme so gou as moontlik op en wees seker dat wat jy sê in die sak is,…

Melkprodusente het heftig gereageer toe Poolse langlewemelk, verpak vir Woodlands Dairy, op winkelrakke gevind is. Daar is selfs gedreig om die spesifieke verwerker se produkte op winkelrakke te boikot. Die reaksie van melkboere is verstaanbaar aangesien hulle ernstige prys- en kostedruk ervaar. Melkprodusente kry nou minder vir melk as twee jaar gelede, terwyl voerpryse van Augustus 2018 tot Augustus 2019 met 22% gestyg het. Die Melkprodusente-organisasie (MPO) se voermandjie-kosteberekeninge dui aan dat die meeste boere teen die huidige melk:voerprysverhouding nie winsgewend kan produseer nie. Hoewel die reaksie teen die ingevoerde langlewemelk geregverdig is, is die invoerprobleem veel groter as net die 6 miljoen liter melk wat nou ingevoer is. WAT WORD INGEVOER? Volgens die amptelike invoerstatistieke wat deur die SA Inkomstediens verskaf en deur die verwerkersorganisasie (Sampro) verwerk word, is…

• Beyers, CJ. (Red). 1981. Dictionary of South African Biography. Pretoria, RGN: Butterworth. • Douglas, WS en AJ Mullins. 1963. “Deciduous fruit trees and table grape vines in the Western Province and the Langkloof”, 1961. The Deciduous Fruit Grower, Januarie, 25-61. • Dykes, GM. 1951. Overseas marketing of deciduous fruits. The Deciduous Fruit Grower, Januarie, 7-15. • Heap, P. 1977. The story of Hottentots Holland. Landsdown: Citadel. • Kriel, PE en T Micklem. 1951. The table grape industry in the Western Province. The Deciduous Fruit Grower, November, 7. • Meintjes, F. 2019. Persoonlike kommunikasie, 16 Augustus. • Perold, AI. 1926. Handboek oor Wynkunde. Stellenbosch: Pro Ecclesia. • Quinan, KB. 1912. Use of explosives for agriculture. Agricultural Journal of the Union of South Africa, 3 (3), 710-714. file:///F:/Quinan%20Dynamite%20 for%20Agriculture%201912.pdf • Strauss,…

1 Kampioen (enkeltuig), Morocco Miss World. Eienaar en vertoner: Mnr. Abdullah Davids (082 957 2502), Morocco-stoetery, Kaapstad. 2 Kampioen (dubbeltuig, vroue), Altemooi Nina en Morocco My Desire. Eienaar: Mnr. Adiel Ryklief (076 333 9750), Samuraistoetery, Kaapstad. Vertoner: Me. Saeeda Ryklief. 3 Kampioen (enkeltuig, o.18), Sealodge Rotterdam. Eienaar: Mnr. Adiel Ryklief, Samurai-stoetery, Kaapstad. Vertoner: Me. Zarina Ryklief. 4 Senior grootkampioenmerrie, Morocco Miss World. Eienaar: Mnr. Abdullah Davids, Morocco-stoetery. Vertoner: Mnr. Iftiegaar Amardien. 5 Senior grootkampioenhings, Shani’s Commander. Eienaar: Mnr. Danie en me. Alta Alberts (076 351 7196), Morocco-stoetery. Vertoner: Mnr. Riaad Davids. 6 Senior kampioen (enkeltuig, vroue), My Desire. Eienaar: AVB-stalle (072 431 4495), Kaapstad. Vertoner: Me. Nasreen van Boom. 7 Junior kampioenpaar (karperde), Altemooi Nina en Morocco My Desire. Eienaar en vertoner: Mnr. Adiel Ryklief. 8 Kampioen (tandem), Zelnic Lona…

Niemand is immuun teen velkanker nie, en diegene wat lang ure buite deurbring, moet ekstra voorsorg tref vir beskerming teen die son. Crème Classique is ’n Suid-Afrikaanse maatskappy wat bekostigbare velsorgprodukte vervaardig wat deur wyle dr. Hardie de Beer, ’n ervare en bekroonde dermatoloog, ontwikkel is. Crème Classique se Safari-sonskermreeks is pasgemaak om ’n mens se vel te beskerm en te bevogtig. Dit is maklik om aan te wend en voel lig op die vel sodat die boer met gemak met sy werk (of ontspanning!) kan voortgaan. HOE WERK DIT? Die Safari-reeks bied beskerming teen ultraviolet A- en B-strale. UVA-strale veroorsaak diepliggende skade aan ’n mens se vel, wat die risiko van kanker verhoog en die vel vinniger laat verouder. UVB-strale veroorsaak sonbrand, wat ’n beduidende risiko vir die ontwikkeling…

Boere se grootste probleem tydens die weeg van diere is die akkuraatheid van die data wat versamel word. Met die nuwe eWeigh-stelsel word al die data vasgelê en op ’n slimfoon via Bluetooth gebêre. Nou is aantekeninge in ’n notaboek nie meer nodig nie. Voordele van eWeigh en elektroniese identifikasie (EID) sluit in die aanteken van diere se geboortedatum en geboortegewig, hul daaglikse gewigstoename, bestuur van die medisynedosisse, liggings en bewegings. Die aanvangskoste vir die gebruik van EID op ’n plaas was nog altyd hoog, maar danksy eWeigh is dit nou bekostigbaar. Tal-Tec bied ’n aanvangspakket vir 50 diere (beeste of skape). Vir slegs R44 275 kan ’n boer met presisieboerdery begin. Die pakket sluit in Tal-Tec se platformskaalkombinasies, eWeigh, ’n iLivestock-toepassing, Allflex Pocket Reader en 50 EID-oorplaatjies. SPUITDIP Tal-Tec…

Aarbei-klapperkoek ■ 500 g vars aarbeie, fyngekap ■ 375 ml strooisuiker ■ 375 g sagte botter ■ 6 ekstragroot eiers ■ 180 ml bruismeel ■ 125 ml amandelmeel ■ 375 ml koekmeel ■ 5 ml bakpoeier ■ Pienk voedselkleursel Vulsel en versiersel ■ 125 ml aarbeikonfyt ■ 750 ml pienk botterversiersel Smeer of spuit drie koekpanne van 20 cm liggies. Voer uit met bakpapier en smeer of spuit weer. Sit die fyngekapte aarbeie in ’n kastrol en voeg 15 ml van die strooisuiker daarby. Verhit tot kookpunt, terwyl geroer word en prut liggies vir 10-15 minute tot die mengsel soos loperige aarbeikonfyt lyk. Laat afkoel tot louwarm en verpulp tot glad. Skep 50 ml van die puree uit en hou eenkant. Voorverhit nou die oond tot 180 °C. Verroom die…

GAUTENG PRETORIA BRANDBACH (471), 142 ha, aan M.P.M. Ncholo en M.P. Ncholo, van Brandbach Prop.-trust, R5 150 000. ELANDSHOEK (337), 20 ha, aan J.K. Grobler, van A.C. Casewell, R1 890 000. HARTEBEESTFONTEIN (123), 21 h, aan M. Meyer, van A.J. Odendaal, R1 050 000. HARTEBEESTHOEK (303), 20 ha, aan Florauna Kwekery, van Solat Prop. (Edms.) Bpk., R500 000. JAKKALSDANS (243), 26 ha, aan die nasionale regering van die Republiek van Suid-Afrika, van L.P. Joubert, R1 187 000. KRANSPOORT (448), 50 ha, aanHowardFruitFarming (Edms.) Bpk., van Flowerdew 171, R2 850 000. NOOITGEDACHT (333), 24 ha, aan E.M. Mabokachaba, van J.M.C. Labuschagne, R1 100 000. ROOIPOORT (555), 365 ha, aan GHB Farms (Edms.) Bpk., van GH Braak (Edms.) Bpk., R5 400 000. THE WILLOWS (340), 283 ha, aan M.J.R. Enslin en I.M.…

BOEREDAE 10 OKTOBER: Melkbokinligtingsdag (gratis). Agri-Expo Livestock, Sandringham. 021 975 4440, web: www.livestock.org.za, e-pos: admin@agriexpo.co.za 11 OKTOBER: Vleisbeesinligtingsdag (gratis). Agri-Expo Livestock, Sandringham. 021 975 4440, web: www.livestock.org.za, e-pos: admin@agriexpo.co.za 12 OKTOBER: Die Wes-Kaapse Veteraantrekker-en-enjinklub se hersteldag. Bredasdorp. Hennie Richter, e-pos: sekr.wk@ telkomsa.net KONFERENSIES 8 OKTOBER: Namibiese Landbou-unie se vooruitskouingskonferensie. Tema: Hoe om van die rampdroogte te herstel. Safari-hotel, Windhoek. +264 61 23 7838, e-pos: evg@agrinamibia.com.na 8-10 OKTOBER: Die Suid-Afrikaanse assosiasie vir landbouekonomie se 57ste jaarlikse konferensie, Ilanga-landgoed, Bloemfontein. Web: www.aeasa.org.za, e-pos: aeasa2019@ufs.ac.za 9 OKTOBER: Namibiese Landbou-unie en Lewendehaweprodusente-organisasie se gesamentlike kongres, Safari-hotel, Windhoek. + 264 61 23 7838, e-pos: evg@agrinamibia.com.na 10-11 OKTOBER: Agri SA se kongres, Maslow Time Square, Pretoria. Web: www.agrisa.co.za, e-pos: agrisa@agrisa.co.za, 012 643 3400. 16-18 OKTOBER: Aldamveeskool, Vrystaat. Charmaine Alberts, 051 821 1783, e-pos: palberts@telkomsa.net, web: www.stockmanschool.co.za…