Innehållsförteckning för 28 Oct 2021 från Landbouweekblad

NUWE INTREKKERS ’n Eeu ná mnr. Piet Cillié die boere van Kakamas gehelp het om die eerste droogdruiwe in daardie geweste aan te plant nadat hy in Kalifornië, Amerika, kennis daaroor opgedoen het, gaan sy agterkleinseun, mnr. Rossouw Cillié van die Laastedrifboerdery, volgende jaar die eerste droogdruiwe by Touwsrivier op sy plaas Nouga oes. “Ons het slegs 300 stokke as ’n proef op verskillende onderstamme gevestig.” Hulle toets onder meer twee Amerikaanse kultivars, Selma Pete en Sugra39. “Die klimaat by Touwsrivier leen hom daartoe om druiwe aan die stok te droog. Siektes sal nie ’n groot kwessie wees nie. Ryp is die grootste bekommernis,” sê Rossouw. Hy toets tans ook verskeie neutsoorte, onder meer amandels, op dié plaas. SKULDOORSIG KOM Die Land Bank beoog om die onafhanklike hersiening van sy…

As vyfdegeslag boer op ’n gevestigde veeplaas het dit verfyning geverg om sy boerdery in ’n beter toestand vir sy opvolger te laat. Mnr. Duncan Currie van die plaas Lindisfarne, Cathcart, se werk het vrugte afgewerp toe hy as Oos-Kaapse Jongboer van die Jaar aangewys is. VOLGENDE UITGAWE ARTIKELS & RUBRIEKE ■ Groei in sitrus, subtropiese vrugte kan pryse laat daal ■ Somergraan: Kunsmispryse kan boere kniehalter ■ Eierverbruik gaan 18% in komende dekade styg ■ Tegnologie, die regte somme en innovering laat Oos-Kaapse Jongboer uitstaan ■ Haelvooruitsig: Patrone en voorspellings ■ Só werk handels- en gehaltemerke in die rooivleisbedryf SPESIAAL ■ Vee ■ Vervoer ■ 30-ton-kompetisie GESIN ■ Trekkerstories…

SELFS al het melkboere in die eerste agt maande van vanjaar gemiddeld 16% meer vir onverwerkte melk ontvang, was produksie 2,34% laer vergeleke met die ooreenstemmende tydperk in 2020. Mnr. Bertus van Heerden, hoofekonoom van die Melkprodusente-organisasie (MPO), skryf in die organisasie se verslag oor suiwelmarkneigings die kosteknyptang op plaasvlak, wat in 2018 begin het, is genadeloos. “Dit lyk asof daar weens lae voorraadvlakke van voergraan – plaaslik en internasionaal – geen verligting vir die prysdruk in die voergraanmark is nie.” Die plaashekprys vir onverwerkte melk was in die eerste agt maande van vanjaar 28% hoër as in die ooreenstemmende tydperk in 2019, maar die koste van voermeel (geelmielies en sojabone) was 39% hoër. Van Augustus 2020 tot Augustus 2021 het die koste van ander produksiemiddele ook gestyg, soos elektrisiteit…

DIE graanbedryf is versoek om ’n voorstel te oorweeg vir ’n supergraad vir witmielies waardeur boere ’n premieprys kan verdien en die maalgehalte vir meulenaars verbeter word. Mnr. Arie Wessels van Pioneer Foods het op ’n Agbiz Grain-simposium gesê twee faktore wat die maalgehalte van mielies beïnvloed, is die hardheid van die pitte en die hektolitermassa van die mielies, wat die graandigtheid bepaal. Met hoër graandigtheid verbeter die opbrengs en dus is dit ook vir boere belangrik. Sagte mieliepitte verpoeier ietwat wanneer die kiem van die pitte verwyder word en dus word harde pitte verkies. “Wat ek voorstel, is dat die regulasies vir graangradering verander word om voorsiening vir hektoliter-massa te maak, maar ek weet ook dat daar weerstand by boere sal wees wat sê dit word net ingebring om…

1 NIGERIË GM-mielies gewettig Die federale regering het omgewingsgoedkeuring toegestaan vir die evaluering en plant van Tela-mielies, ’n nuwe geneties gemodifiseerde (GM) kultivar wat by die Ahmadu Bello-universiteit in Zaria ontwikkel is en wat weerstandig is teen herfskommandowurm en stamboorders, en wat ook matige droogte kan weerstaan. “Die mielies het die potensiaal om 10 t/ha te produseer, teenoor die huidige 3 t/ha tot 4 t/ha,” sê die African Agricultural Technology Foundation in ’n verklaring. — All Africa/Leadership 2 TANZANIË Sonneblomme skep welvaart Kommersiële sonneblomboerdery het sedert 2000 die Singida-distrik in Sentraal-Tanzanië ’n gedaanteverwisseling laat ondergaan. Danksy die uitbreiding van die sonneblom-waardeketting het die hoofstad van die streek, Singida Town, van ’n piepklein dorpie gegroei tot ’n stad vandag. Inkomste uit sonneblomproduksie het ook talle ander besighede begin finansier,…

Ek en van die ander skrywers van die Geldbeplanning-rubriek skryf gereeld oor die belangrikheid van jou testament. Ek wil vandag enkele verdere punte beklemtoon, veral die belangrikheid daarvan dat jou testament en jou boedelplan in dieselfde rigting trek. Wat my bring by wat ek beskou as ’n goed bedoelde probleem. Elke jaar hou prokureurs ’n gratis testamenteweek. Goed bedoel, want hulle wil mense help. ’n Probleem, meen ek, want ek sien nie dat daar genoeg, of enigsins, vooraf dinkwerk en boedelbeplanning gedoen word nie. Wat ek sê, is dat gratis werk 100% werd is wat jy daarvoor betaal het. Jou testament kan regstegnies korrek en uitvoerbaar wees. Maar is dit wat jy bedoel het? Wat moet gebeur as ’n deel daarvan nie uitvoerbaar is nie? Is die gevolge daarvan wat…

Uitvoervolumes van fynbos het reeds in 2020 begin herstel, maar geen vuurwerk word verwag nie. “Die ekonomie kry maar swaar en selfs op oorsese markte bestee mense maar nog versigtig. Die uitvoerders vind dat oorsese kopers nie meer voorraad koop om sommer net aan te hou nie, hulle bestel net wat absoluut nodig is,” sê me. Karien Bezuidenhout, bestuurder van Cape Flora SA. Die min internasionale vlugte skep steeds probleme vir uitvoerders. Die uitvoer van bergbruidjies (foto), beter bekend as blushing bride, groei egter stewig. “Bergbruidjies is ’n moeilike plant om te kweek. Dit het baie jare geverg om die beste materiaal te selekteer, maar dit lyk of die plant nou reg is vir die volgende trappie op die leer van produkontwikkeling. Ons wil nou kyk na navorsing om sy…

Wintergraan- en kanolaboere het 2020 met groot oeste afgesluit. Dit help om die vorige moeilike jare se oorlaatskuld te verminder. Vanjaar is oesvooruitsigte weer goed, maar gebeure die afgelope twee jaar het die bedrywe laat besef hoe belangrik ’n waardeketting wat op elke punt goed funksioneer en buigsaam is, vir die vooruitgang van ’n gewas is. Die plaaslike koringoes het in 2020 vir die eerste keer sedert 2011 die kerf van 2 miljoen ton verbygesteek, iets wat na verwagting vanjaar weer kan gebeur. Volgens die jongste vooruitskouing van die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP) word daar in die volgende tien jaar (tot 2030) nie veel groei in koringproduksie verwag nie. Suid-Afrika sal ’n netto koringinvoerland bly en koringpryse sal afhang van gebeure in die res van die koringproduksiewêreld. REKORDOES…

MNR. GOODMAN XOLANI GINYIGAZI, bekroonde wolprodusent en Merino-teler, is op Agnes Rest by Cacadu gebore. Deel van sy pligte was om ná skool sy pa se nege skape te versorg. Op hoërskool het die landbou-onderwyser mnr. Ernst Sonko sy oë oopgemaak vir die landbou deur sy passie vir die vak. “Hy het my belangstelling in die landbou aangemoedig, veral toe ek in 1984 in standerd 9 (graad 11) was.” Sy belangstellings was grondkunde en veeteelt. Nadat Ginyigazi gematrikuleer het, het hy vyf jaar lank op die myne in die Vrystaat gewerk voordat hy hom as onderwyser aan die Lumko-kollege op Cacadu bekwaam het. Hy het in 1993 gegradueer, dieselfde jaar dat sy pa oorlede is, en hy het sy pa se kudde van 18 skape oorgeneem. “Ek het in 1994…

Gamieldien, polisiewoordvoerder, sal brandstigters vervolg word. Die polisie sal misdade teen boere en hul eiendom help bekamp en ’n veilige landelike omgewing help skep.” Me. Zandisile Luphahla, woordvoerder van die provinsiale departement van landbou, omgewingsake, landelike ontwikkeling en grondhervorming, sê hulle gaan 150 bale voer van die Ritchie-voerbank en 150 ton veevoer van die Vaalharts-voerbank aan boere versprei. “Ons werk nou saam met die departement van samewerkende regering om ’n opname oor die skade te doen. Die inligting sal in ’n verslag vervat word om ’n rampverklaring te bekom, sodat geld by die nasionale regering bekom kan word om alle boere by te staan. “Die brand het ernstige skade aan ons toerisme- en landboubedryf berokken. Ons sal ook meer veldtogte van stapel stuur om gemeenskappe bewus te maak van brandgevare…

Swamsiektes vernietig die gesonde blaarweefsel wat nodig is om energie vir die plant op te wek. Omdat dit die opbrengspotensiaal van landerye kan verminder en dit onekonomies maak om sekere gewasse te produseer, kan dit die boer se maksimum inkomstepotensiaal verminder. Enkele swamsiektes is: MIELIESIEKTES ■ Noordelike mielieblaarskroei (Exserohilum turcicum) kan opbrengste met tot 90% verminder. ■ Grysblaarvlek (Cercospora zeina), meestal waar geenbewerkingspraktyke toegepas word. ■ Roes (Puccinia sorghi) – ontwikkel in ’n later stadium van gewasgroei met opbrengsverliese van tot 25%. SOJABOONSIEKTES ■ Sojaboonroes (Phakopsora pachyrhizi) veroorsaak letsels in die plantweefsel wat die plant kan laat afsterf. SONNEBLOMSIEKTES ■ Alternaria-blaarvlek (Alternaria helianthi, A. zinniae en A. alternata) word geïdentifiseer as ’n siekte met ’n aansienlike impak wat opbrengste met tot 30% kan verminder. VOORSORG VOORKOM NASORG Swamdoders word dikwels…

In Prediker 3:1 lees ons: “Elke ding het sy vaste tyd. Elke ding in hierdie wêreld het sy tyd.” Terwyl ek die weer dophou, sien ek hoe die bome op Shalom nuwe blare maak, die gras begin om geil te groei, en ons dank God vir ’n nuwe seisoen, ’n nuwe begin. Die winter is verby, die somer is op ons en ons moet reg van die begin af munt daaruit slaan. Boere het ’n traumatiese tyd agter die rug; so ook ál die mense van Suid-Afrika. Die afgelope winter het die ergste brandstigting en plundering ooit in Suid-Afrika plaasgevind. Baie van ons het gevra: “Here, wat is aan die gang?” As ons egter na die Woord van God kyk, is alles reg. God word nooit onverhoeds betrap nie. ’n…

SUID -AFRIK A se beste vleisbeesen kleinveekuddes, asook dié kategorieë se afsonderlike streekwenners, is deur SA Stamboek op afsonderlike virtuele geleenthede bekend gemaak. Die nasionale wenners vir 2021-’22 sal in April volgende jaar op SA Stamboek se galageleentheid aangewys word. VLEISBEESWENNERS Sewe Bonsmara-, ’n Beefmaster-, ’n Angus- en ’n Drakensbergerstoetery is as die land se tien beste vleisbeeskuddes aangewys. Die elfde streektoekenning vir Namibië is ook deur ’n Bonsmarateler, mnr. Henk Meyer van Windhoek, verower. Stamboek se ander Elite-streekwenners in die vleisbeeskategorie is: Oos-Kaap: Disco-Bonsmaras van mnr. Boeram Venter (Kirkwood, met dubbelgoue status); Oos-Vr ystaat: Mnre. Daan Viljoen en sy broer Dirk (Bonsmara, Bethlehem, platinum status) wat die nasionale naaswenners in die vleisbeeskategorie is; Wes-Kaap: Mnre. Robert Hobson en Stefan Terblanché van die Angus-kudde van die Fredericksburg-landgoed (platinum status); Limpopo:…

DIE Musina-Makhado- spesiale ekonomiese sone (SEZ) sal die regering vra om namens hom in te tree by die Chinese owerhede oor finansiering vir sy beoogde steenkoolkragsentrale, wat nou in die gedrang is nadat die Chinese president, mnr. Xi Jinping, verklaar het Beijing sal ophou om in sulke projekte in die buiteland te belê. Xi het in September in ’n videotoespraak aan die algemene vergadering van die Verenigde Nasies gesê China sal ontwikkelende lande help om omgewingsvriendelike kragsentrales te bou en ophou met die bou van steenkoolkragsentrales in die buiteland. Die beoogde kragsentrale, wat van 1 320 MW tot 3 300 MW sou opwek, sou na verwagting finansiering van China kry. ’n Staal-, sement- en ferrochroom-aanleg was onder die ander aanlegte wat vir dié 8 300 ha-ontwikkeling in die Vhembe-distrik beoog…

9% In die 2020-’21-seisoen is 9% meer suiker uit Eswatini ingevoer as die vorige jaar – altesaam 385 334 ton. Die Suid-Afrikaanse Suikervereniging sê dié invoer verplaas plaaslike produsente se riet na die wêreldmark, waar die prys tans laag is weens hoë voorraadvlakke. Verder is daar kommer oor die impak van die suikerbelasting, wat die bedryf sedert 2018 jaarliks sowat R1,2 miljard se verkope gekos het. Lees meer by bit. ly/3mKWH0b . – Lloyd Phillips 27 In die nadraai van die verbod op alkoholverkope weens die covid-19-pandemie moes 27 boetiekbierbrouerye sluit. ’n Verdere 31 brouers het aangedui hulle is op die punt om te sluit indien nóg ’n verbod op alkoholverkope ingestel word. Dit kom ná dié sektor gegroei het van 50 boetiekbrouerye in 2015 tot net meer as 200…

SKAAPVLEISBEDRYF: ’N ANDER PERSPEKTIEF Prof. Johan Willemse se rubriek “Varkbedryf skiet uit op plaaslike mark” (L BW , 2 September 2021) het betrekking. Ek wil graag die ander kant van die skaapvleisbedryf stel wat nie altyd in ag geneem word wanneer bedrywe met mekaar vergelyk word nie. Vir die doel van hierdie skrywe skets ek die slegste moontlike scenario, asook voorstelle om dit aan te pak. Volgens die nasionale veestatistieke (Februarie 2020) is daar tans sowat 22 miljoen skape in Suid-Afrika (veegetalle word aangedui as vroulike aanteeldiere). Dit is die amptelike veegetalle in die land, en die ware prentjie kan weens die voortslepende droogte waarskynlik drasties anders lyk (heelwat minder diere). Kom ons sê dit is tans 40% minder, met ander woorde nie-amptelik sowat 13,2 miljoen vroulike diere wat jaarliks…

‘Die onafhanklike kandidaat kan dikwels die “koningmaker” wees waar groter partye nie meerderhede kan vestig nie.’ DIE stryd om beter dienslewering in landelike gebiede is besig om nuwe momentum te kry met talle onafhanklike kandidate wat in die plaaslike regeringsverkiesing op 1 November in plattelandse dorpe ’n verskil wil maak. Altesaam 1 540 onafhanklike kandidate het hulle verkiesbaar gemaak. Voorbeelde hiervan is die Kgetlengrivier-munisipaliteit by Koster en Swartruggens in Noordwes, waar sewe onafhanklike kandidate is (lees meer by bit.ly/3vk1aKU), terwyl Rustenburg 31 kandidate het. Op Harrismith in die Maluti-A-Phofung-munisipaliteit in die Vrystaat is meer as 20 kandidate en so ook op Oudtshoorn in die Wes-Kaap. Prof. Erwin Schwella, verbonde aan die skool vir maatskaplike innovering aan die Hugenote-kollege op Wellington, sê die slegste rol wat onafhanklike kandidate kan speel, is…

DIT is die regering se erns om struikelblokke vir die landbou uit die weg te ruim en deur samewerking oplossings vir probleme te vind. Daarom is dit belangrik dat die vennootskap tussen die regering en die sektor verder versterk moet word, het me. Thoko Didiza, minister van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling, op Agri SA se kongres gesê. Die samewerking tussen die private sektor en die regering om te verseker dat die werk in die sektor en voedselwaardekettings gedurende die inperking kon voortgaan, het volgens haar stabiele voedselvoorsiening verseker. Die wonderlike werk wat die landbousektor sedert die begin van die covid-19-pandemie gedoen het, moet erkenning kry. Die vertroue in die sektor blyk uit die beleggings in die sektor. ’n Toename in aanplantings het daartoe gelei dat die sektor in 2020…

VERB RUIKERS het in die eerste ses maande van vanjaar minder suiwelprodukte gekoop as in die ooreenstemmende tydperk in 2020, buiten vir gegeurde melk. Volgens mnr. Alwyn Kraamwinkel, uitvoerende hoof van die Suid-Afrikaanse Melkprosesseerdersorganisasie (Sam-pro), toon Sampro se kwartaallikse verslag oor sleutelmarkaanduiders vir die bedryf dat die goeie prestasie van die meeste suiwelprodukte verlede jaar in die kleinhandel nie vanjaar voortgeduur het nie. Hy het vroeër vanjaar gewaarsku ’n mens kan nie aanvaar dat verlede jaar se goeie prestasie vanjaar sal voortduur nie weens die laer vlak van ekonomiese bedrywighede wat die covid-19-pandemie en ander faktore meebring, en waarvan die volle invloed eers later duidelik sal wees. Die TABEL toon die daling in die hoeveelhede wat in die kleinhandel verkoop is van agt van die nege suiwelprodukte wat gemonitor is.…

Internasionale voedselpryse het in September 2021 gestyg tot van die hoogste vlakke nog. Op ’n jaargrondslag was die styging 32,8%. Kunsmisfabrieke in Europa het in Oktober tydelik ophou produseer en China het die uitvoer van sekere kunsmisprodukte in Oktober stopgesit, terwyl oliepryse weer aan die styg is. Plaaslik sukkel sitrusboere om die laaste deel van die sitrusoes uitgevoer te kry, terwyl daar ’n ernstige tekort aan skeepsvraghouers is, skeeptariewe skerp gestyg het en skepe in belangrike hawens ophoop. Sowat 90% van die wêreldhandel in goedere word met skeepvrag vervoer en daarvan word sowat 60% in vraghouers gedoen. Tot dusver is daar nie veel ontwrigtings aangemeld met die uitvoer van mielies en die invoer van koring nie. Daar word reeds gepraat van ’n ernstige bottelnek en ontwrigting in die wêreld se…

Drie nuwe koolkultivars – een gewone en twee babakultivars – gaan binne die afsienbare toekoms kommersieel deur die saadmaatskappy Hygrotech beskikbaar gestel word, sê mnr. Hugo Burger, tegniese bestuurder vir die Wes-, Oos- en Noord-Kaap by die maatskappy. Die eerste van die nuwelinge, Defender, produseer groot koppe van 5 kg en selfs meer, en word van Februarie tot Junie gevestig. Die babakultivars is Cheeta en Mustang. Cheeta lewer groen koppe van 0,8 kg tot 2 kg, terwyl Mustang, ’n rooi kultivar, koppe van gemiddeld sowat 1 kg lewer. ’n Interessante kenmerk van Mustang is dat die koppe uit die staanspoor in ’n ronde vorm ontwikkel. Green Sunrise, ’n kultivar wat sowat ’n jaar gelede beskikbaar gestel is en in die lente en herfs geplant word, is besig om veld te…

DIE beginsel agter herkouers, soos koeie, se viermaag-verteringstelsel kan gebruik word om eenvoudige en robuuste, kleinskaalse bioraffinaderybedrywighede in Suid-Afrika en Afrika op die been te bring. Só meen mikrobioloë aan die Universiteit Stellenbosch (US) wat die werking van die soogdierrumen in die anaërobiese verteringsproses ondersoek om organiese afval tot sy oorspronklike boublokke af te breek, en daarna in produkte met waarde om te sit. Prof. Emile van Zyl, professor in mikrobiologie aan die US, sê Eerstewêreldlande maak die afgelope paar dekades goeie vordering om kapitaalintensiewe en gevorderde tegnologieë te ontwikkel om veral bio-etanol uit plantmateriaal te produseer. Dit sal egter nie sommer grootskaals kommersieel lewensvatbaar word nie omdat fossielbrandstowwe steeds relatief goedkoop is. “Suid-Afrika en Afrika kan nie die groot kapitaalkoste van grootskaalse sellulose-etanol-aanlegte en die tegnologiese struikelblokke wat daarmee…

Niks is onmoontlik as jy hou van wat jy doen en daarin glo nie. In April vanjaar is die kommunale wolboere mnre. Goodman Ginyigazi van die Merino-stoetery Arizona Ezinhle en Columbus Dumisani Solani van die Sky-Merino-stoetery in die Oos-Kaap as lede van Merino SA toegelaat. Ongeag die probleme wat met boerdery op kommunale grond gepaard gaan, het hierdie twee boere deurlopend die genetiese gehalte van hul kuddes en die gehalte van hul wol verbeter, en in die proses talle eerbewyse verower. “Jy moet passievol oor jou werk wees en die soort geloof hê wat berge kan versit,” sê Ginyigazi, wat reeds 17 jaar met skape op kommunale grond boer. Hy boer by die Agnes Rest-nedersetting, en Solani boer by die Mantyantya-nedersetting, albei naby Cacadu (voorheen Lady Frere). Die twee nedersettings…

Klimaatsverandering sal slegs ’n geringe invloed op die veeproduksie in baie lande in die Noordelike Halfrond hê, aangesien die meeste vee in beskermde omgewings, soos skure, aangehou word en aanvullende voer kry. In baie ontwikkelende lande in die Suidelike Halfrond is die situasie egter anders omdat die vee hoofsaaklik ekstensief aangehou word. Veeproduksie in dié lande gaan gevoeliger wees vir veranderinge in die klimaat. Vooruitskattings van klimaatsverandering in Suider-Afrika is dit eens dat dié streek in die algemeen droër en warmer sal word. Die vooruitskattings toon stygings in die gemiddelde temperatuur van 1,5 °C tot 2 °C teen 2050, en 3 °C teen 2100. Hierdie vooruitskattings wissel van 0,5 °C aan die kus tot 3 °C in die ooste van Namibië en die weste van Botswana. Reënvalvooruitskattings beaam vroeëre navorsing…

Menige mens wat moedeloos is oor kragonderbrekings en hoë kragrekenings oorweeg dit om sonpanele te installeer om minstens ’n deel van hul benodigde elektrisiteit self op te wek. Daarom publiseer Landbouweekblad ’n reeks artikels om wenke te verskaf oor wat die regte benadering is en hoe mense te werk moet gaan om hierdie groot stap te doen. Die artikels word geskryf deur mnr. Faan van Niekerk, ’n mynbouingenieur wat eers geboer het, daarna in die sitrus-en-mango-vrugteverpakkingsbedryf betrokke was, en later verskeie landbou- en bosbouprojekte in Mosambiek behartig het. Hy spits hom tans toe op die ontwikkeling van alternatiewe energie-oplossings vir die boerderybedryf, asook sonkragstelsels. Hy word bygestaan deur dr. Gerhard Human, ’n professionele elektriese ingenieur wat tans as raadgewende ingenieur in hernubare energie werk. Voorheen was Human by Eskomdistribusie betrokke,…

Suid-Afrika voer ongeveer 80% van sy kunsmisbehoefte in, en meer as 40% daarvan word in mielieproduksie gebruik. Kunsmis is gewoonlik al ’n stewige produksiekoste, maar in 2021-’22 gaan dit nóg groter wees omdat die pryse van sekere produkte met tot 69% gestyg het. Verskeie internasionale faktore dra by tot die prysverhogings, maar die vraag vir boere is hoe om dit te bestuur. Doeltreffende onkruidbestryding verseker dat meer van ’n voedingstof vir die gewas beskikbaar is en kan dus kunsmisgebruik optimaliseer. Die goeie nuus is dat die pryse van die meeste onkruiddoders, glifosaat uitgesluit, in 2021-’22 dieselfde gebly het op ’n jaargrondslag. Verskeie studies oor die afgelope paar dekades het bevestig dat onkruid gulsige plante is met ’n voorkeur vir stikstof. Net soos mielies op die toediening van voedingstowwe reageer, groei…

Afrika-bolwurms (Helicoverpa armigera) is die larwes van motte wat tot die nag- of uilmotfamilie behoort. Dié motte vlieg snags en kan saam met heersende winde lang afstande aflê, veral ná reën. Motvlugte word deur middel van feromoon- of ligvalle gemonitor, wat ’n aanduiding van besmetting is. Die motte voed op nektar of suikerafskeidings van omgewingsplante. Hulle is dofgeel tot bruin van kleur met vuilwit agtervlerke en ’n swartbruin vlek. Die mannetjies toon ’n olyfgroen tint. Die wyfies lê tot 1 000 ronde wit eiers, meestal enkel of in klein groepies, op die voedselplante. Later verkleur die eiers swart en binne drie tot vyf dae broei jong, harige larwes uit. DIE INSTARS Vyf tot ses larwale instars met groot kleurvariasie kom voor wat wissel van groen en geel tot fluweelswart, na…

HOENDER-EN-SOETRISSIEKEBABS MET SITRUSMARINADE ■ 12 ontbeende hoenderdye, elk in drie stukke gesny Sitrusmarinade ■ 15 ml komyn ■ 3 ml paprika ■ 10 ml fyngerasperde mandarynof lemoenskil ■ 125 ml vars uitgedrukte mandaryn- of lemoensap ■ 80 ml heuning ■ 30 ml olyfolie ■ 3 knoffelhuisies, fyngedruk ■ 3 rooi of geel soetrissies, in hapgrootte blokkies gesny ■ Sout en varsgemaalde swartpeper na smaak Meng die komyn, paprika, sitrusskil en -sap, heuning, olyfolie en knoffel goed saam. Giet oor die hoenderstukke in ’n niemetaalbak of verseëlbare sak en verseël lugdig. Laat die hoender vir minstens 2 uur in die yskas marineer, maar verkieslik oornag. Ryg die hoenderstukke afwisselend met die soetrissieblokkies op sosatiestokkies. Giet die orige marinade in ’n klein kastrolletjie, verhit tot kookpunt en kook vinnig vir 1-2 minute.…

GAUTENG CARLETONVILLE GOLDENVALLEY(621),21ha, aanMedidopePharmaceuticals (Edms.)Bpk.,vanC.J.Loubser, R850000. OUDEDORP(376),47ha,aan WJOProp(Edms.)Bpk.,van M.L.Nys,R3500000. NIGEL HARTBEESTFONTEIN (329), 178 ha, aan J&N Stander Broers-boerdery BK, van J.J.N. en N.J. Stander, R3 455 000. RIETFONTEIN (21), 30 ha, aan P. Makunyire, van A. Maio, R2 400 000. WELGEDACHT(74), 20ha,aan Danie van Wyk-familietrust, van C.R. Jennings, R2 700 000. KWAZULU-NATAL BALLITO LOT 36A (2618), 30 ha, aan Redcorp Farms (Edms.) Bpk., van Amitasys BK, R2 400 000. HELPMEKAAR CARNARVON (4264), 100 ha, aanP.A.N.enW.T.Mazibuko,van M.J. van Zyl, R825 000. KEMPENFELDT (3541), 142 ha, aan Amsa-familietrust, van P. van Zyl, R1 725 000. LADYSMITH POORTJE (964), 609 ha, aan Poortjie Farm (Edms.) Bpk., van H.W. en M.D. Honiball, R15 000 000. POORTJE (964), 893 ha, aan PoortjieFarm,van2HBFarming (Edms.) Bpk., R22 500 000. LIMPOPO ALLDAYS GEORGE(749),677ha,en ROBERTSON (748), 942 ha, aan…

Die nageslag van ’n voormalige Sussex-raskampioen maak steeds opslae deur vir sy eienaars hoë veilingpryse te besorg. Twee bulle is op die nasionale Sussex-veiling in Bloemfontein teen die hoogste prys van R130 000 elk van die hand gesit. Die een is Platdrif Legacy 18de (AJS 19-33, foto regs bo) van mnr. Nollie Stofberg van die Sussex-stoetery Platdrif, Worcester, en sy seuns Pieter en Nollie jr. Sy kopers is mnr. Carl Durow en sy seun, Niel, van die plaas Skeefkop, Clocolan. Dié bul is die seun van HV Kimberley die 12de, wat in 2018 die raskampioen en wenner van die goue beker op die nasionale Sussex-kampioenskap in Bloemfontein was. Die ander bul (foto links bo) van R130 000 is deur mnr. Nico Bouwer van die stoetery Witkwas by Delareyville geteel en…

‘Die probleem met landelike geweld in Suid-Afrika is dat dit ’n misdaadfenomeen is wat deur politici geromantiseer word in slagspreuke en protesliedere.’ MNR. ERNST ROETS, ondervoorsitter van AfriForum, oor aanvalle op ’n boer wat van moord aangekla word ná ’n Zoeloetiener doodgeskiet is tydens ’n onderonsie oor geskutte vee. Bl. 21 ‘Vanuit die kieser se oogpunt gaan dit eerder oor die veronderstellings wat daardie persoonlikheid sal maak, as oor die beleidsraamwerk.’ DR. PIET CROUCAMP, politieke ontleder, oor die rol wat onafhanklike kandidate in munisipale rade kan speel indien hulle verkies word. Bl. 14 ‘Die regering het groot hoeveelhede grond gekoop, wat nou nie behoorlik benut word nie.’ MNR. PIERRE VERCUEIL, voorsitter van Agri SA, oor die swak manier waarop grondhervorming bestuur word. Bl. 18 ‘Al die werk en vordering wat…

Nog nooit in die geskiedenis van Suid-Afrikaanse beesboerdery het die rooivleisbedryf beter verstaan wat hy moet doen om die hele waardeketting — van die boer tot die voerkraal en abattoir — winsgewender te kry nie. En maak geen fout nie, die situasie is kommerwekkend. Volgens die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP) het speenkalfpryse in die afgelope paar jaar in reële terme eintlik afgeneem wanneer inflasie in ag geneem word. Dit is ondanks die volgehoue groei in die waarde van Suid-Afrika se beesvleisuitvoer, al het bek-en-klouseer die uitvoervolumes geknoei. Dit is dus geen wonder nie dat boere sukkel om die somme te laat klop met insette wat nou kwaai styg. Die onverkwiklike werklikheid waarin beesboere verkeer, is op die onlangse Veeskool op Aldam op ontnugterende wyse blootgelê. Veral toe van…

PRIVATE eiendomsreg en die beginsel van vrywillige koper en verkoper is ononderhandelbaar omdat dit die hoeksteen van ekonomiese groei vorm, volgens mnr. Pierre Vercueil, voorsitter van Agri SA. Hy het in sy uittredende voorsittersrede op die organisasie se kongres gesê oplossings moet nogtans gevind word vir grondhervorming en inklusiewe groei. Mnr. Jaco Minnaar, adjunkvoorsitter en voormalige voorsitter van Graan SA, is tot nuwe voorsitter verkies. Vercueil het verwys na wetsontwerpe voor die parlement wat eiendomsreg bedreig en gesê die vraag is of die landbou, Agri SA se lede en Suid-Afrika gedien kan word as almal die hele tyd op die verdediging moet wees. “Dit is goed en wel om ’n mens tot die hof te wend oor beginselsake, maar daar moet ook oplossings vir kwessies gevind word. Daar is genoeg…

Die Melkprodusente-organisasie (MPO) het sy personeel met sowat 60% verminder as deel van ’n proses om die organisasie strategies en struktureel te verander. Die MPO-direksie sê in ’n verklaring die bedryfsproses om hom “te herkalibreer tot sy toegespitste funksies en tot voordeel van sy lede” het in Mei begin en is vroeg in Oktober afgehandel. “Van die huidige posisies in die MPO het oorbodig geraak en is dus afgeskaf,” luidens die verklaring. Mnr. Fanie Ferreira, waarnemende uitvoerende hoof, sê die veranderinge was “noodsaaklik om die organisasie in staat te stel om ’n lewensvatbare langtermynprestasie te lewer, wat steun verleen aan ons vermoë om volhoubare melkboerdery te ondersteun en uit te bou.” Die MPO beoog om teen einde vanjaar ’n nuwe uitvoerende hoof aan te stel. Lees meer hieroor by https://bit.ly/3aFte1X.…

DIE afdanking van mnr. Mandla Msibi, Mpumalanga se LUR vir landbou, landelike ontwikkeling en omgewingsake, ná hy vroeër op aanklagte van moord in hegtenis geneem is, sal veral kleinboere in die provinsie swaar tref. Die 45-jarige Msibi het homself aan die polisie oorhandig ná twee mense doodgeskiet en ’n derde gewond is tydens ’n voorval by ’n drinkplek by Mbombela. “Dit is ’n terugslag vir die provinsie,” sê mnr. Robert Davel, uitvoerende hoof van Mpumalanga Landbou. “Wanneer iemand in só ’n belangrike leierskapsposisie van sulke gruwelike misdade beskuldig word, word die agterdog waarmee baie mense die staat bejeën net groter.” Hy verduidelik dat die LUR ontwikkelingsprogramme in ’n provinsie dryf en sorg dat finansiering vir opkomende boere op die regte tye beskikbaar is. “Nou staan ons aan die begin van…

DIE logistieke maatskappy Unitrans Africa het onlangs ’n vloot spuithommeltuie aangekoop wat in 10 lande vir spuit- en opmetingswerk gebruik sal word. Unitrans sê in ’n verklaring sy vloot van sewe DJI T30 Agras-hommeltuie, wat in China vervaardig is, is die grootste vloot spuithommeltuie ter wêreld en is teen meer as R400 miljoen ontwikkel. “Ons konsentreer tans hoofsaaklik op die suikerbedryf, maar dit is ook ons voorneme om met verloop van tyd die diens na ander gewasse soos tee, koffie, makadmianeute en ander produkte uit te brei,” sê mnr. Rob Hayworth, hoofbestuurder van Unitrans Africa. Die hommeltuie word reeds in Malawi en Mosambiek gebruik. Hayworth sê die hommeltuie is omgewingsvriendeliker as konvensionele bespuiting met vliegtuie, omdat hulle batterye gebruik. Hulle kan ook snags spuit, wat dit moontlik maak om 24…

LIGGING Cacadu, Oos-Kaap ■ Hierdie twee skaapboere wat op kommunale grond in die Oos-Kaap boer, het besluit om hulle uitsluitlik op die produksie van wol toe te spits en van Dohne-Merino’s na Merino’s oor te skakel. ■ Hul besluit werp vrugte af wat wolgehalte betref, en hulle lewer ook diere aan ander telers in hul gebied. ■ Om in ’n kommunale gebied te boer, is egter nie maklik nie, en hulle moet heelwat planne beraam om hul diere gesond en veilig te hou. te besoek. Hierdie boere het hom geleer…

Die huur en verhuring van grond is so oud soos die moderne veeboerdery self. Huurders en verhuurders het egter steeds vrae oor die beste praktyke van die proses- en prysbeginsels van huurgrond. HOE WORD DIE HUURPRYS VAN VEEGROND VASGESTEL? Vir die huurder van grond is die ideale situasie dat die prys van die huurgrond sal berus op die grond se produksiepotensiaal en die potensiële wins wat gemaak kan word. Dit gebeur egter selde of nooit, en die sogenoemde going rate bepaal meestal die prys, wat deur vraag en aanbod beïnvloed word. Ek kry dikwels die vraag: “Wat kan ek vir huurgrond betaal?” Dit is soortgelyk aan die vraag: “Hoe lank is ’n stuk tou?” Die eintlike vraag is: Wat wil die verhuurder hê en wat kan die huurder bekostig? As…

Met ’n frons kyk boere en Kimberliete einde September op na die rookwolke wat al hoe donkerder raak namate die wind die vlamme oor die geil weiding en vee- en wildkuddes binne twee distrikte druk. Te midde van noodkrete word moue opgerol. Boere soos voorvegters by die vuurvegters op hul bakkies, swart afgeëts teen die oranje gloed en knetterende vlamme. Intussen maak plaaslike sakemanne geld en vliegtuie beskikbaar, vroue smeer toebroodjies, mans ry ná werk met bakkies vol koeldrank en kos na die “gevegsfront” en ander stort geld in ’n hulpfonds om ’n vliegtuig op te stuur. Die Lughawensmaatskappy van Suid-Afrika (Acsa) maak brandkrane en ’n aanloopbaan beskikbaar en die polisie en provinsiale verkeersowerheid sluit hoofpaaie waar wild vervaard voor rookwolke vlug. Hier is ’n brand, daar is nuwe vlamme.…

■ Vanaf plant tot die drieblaarstadium, waarna skade onomkeerbaar is. ■ Vyf- tot sesblaarstadium, wanneer die rye per kop vasgelê word. ■ Tienblaarstadium (pluimstoot), wanneer die hoeveelheid pitte per ry bepaal word. ■ Reproduktiewe stadium, wanneer die gewig van die pitte bepaal word. Enige skade (soos tekort aan voedingstowwe, water en sonlig weens onkruidmededinging) wat die mielieplant tydens en ná die drieblaarstadium ly, is onomkeerbaar en sal die opbrengs beïnvloed.…

Die Hoër Landbouskool Marlow is vanjaar 90 jaar oud. Dié skool lewer uitstekende boere op, en stuur ook jong mense die lewe in met ’n gesonde selfbeeld, waardes en karaktereienskappe wat nie maklik by ander skole ontwikkel word nie. ONTWIKKELINGS Deur die jare het die skool se boerderyvertakkings, met die hulp van oudskoliere en kenners, ontwikkel en tred gehou met ontwikkelinge in die bedryf. Marlow het 3 400 ha veld, waarvan 200 ha onder besproeiing is. Daar word met mielies, lusern, 2 200 Merino’s, 110 vleisbeeste en 700 Angorabokke geboer, asook varke, hoenders en ’n melkery as demonstrasieafdelings. Aanvanklik het Marlow kuilvoer vir die melkery gemaak en met lusern en weiding geboer. Weens die parasietlading op die weiding is besluit om die vee-afdeling te verklein. Sodoende kon met die vee…

Boere wat in 2020 die beste in die garsafdeling gevaar het, hier saam met mnr. Rory Block (links) van AB InBev, is (van links) mnre. Dickie Hewett (derde), Johan Smuts (eerste), Gert Claassen (tweede) en Frikkie Barnard van Afgri. Mnr. Neels Welman (links), hoofbestuurder van Wes-Kaap Graanprodusente (WKG), het pryse aan die koringpresteerders vir 2021 oorhandig. Hulle is, van links, mnre. Gielie Bester (derde), Fanie Walters (wenner) en Jan-Ernst Terblanche wat die tweede prys namens Eben Schellink Plase ontvang het. Koringkampe is beoordeel ten opsigte van algemene indruk en stand, swam-, onkruid- en kunsmisbestuur. Southern Oil Beperk (Soill) het pryse oorhandig aan die kanolaboere wat vanjaar die beste gevaar het. Hulle is, van links, mnre. Dirk Lesch (tweede), Jan Bester (eerste) en Gert Claassen (derde). Regs is mnr. Johan Pyper,…

Grondtransaksies groter as 10 ha vir die 12 maande vanaf verlede Oktober tot September vanjaar in Limpopo, Gauteng en KwaZulu-Natal word in die meegaande TABEL aangetoon. Vanweë covid-19 en die sluiting van aktekantore in 2020 is vergelykende statistieke vir die provinsies bemoeilik. In Limpopo is 516 ooreenkomste in 12 distrikte gesluit. In dié proses is 153 408 ha teen R2,344 miljard verhandel. By 41% van die distrikte in die provinsie is ’n verbetering in grondpryse opmerklik. Pryse by Burgersfort het met 16,8% gestyg, maar by Alldays het dit met 17,2% gedaal. Gunstige prysneigings kom by al die distrikte in Gauteng voor. In die betrokke tyd was daar altesaam 427 transaksies en 61 213 ha is teen R2 miljard verhandel. In die betrokke tyd is 306 transaksies in 13 distrikte in…

Landbou-organisasies, boereverenigings, ens., is welkom om die datums van hul byeenkomste aan ons te stuur vir publikasie in die Landboukalender. Stuur die besonderhede aan lbw@landbou.com KONGRESSE 28-29 OKTOBER: SA Vrouelandbou-unie, St. Georges-hotel, Pretoria. Die SA VLU is op 28 Oktober 90 jaar oud en die verjaardagvieringe val saam met die driejaarlikse kongres. Die tema vir die jaar en vir die kongres is “Eer die verlede, vier die hede en omhels die toekoms”. E-pos: president@savlu.co.za KONFERENSIES 13-16 OKTOBER: Conexpo Africa 2021, Johannesburg. Werktuie, voertuie en produksiemiddele vir die landbou-, bosbou-, mynbouen boubedryf in Afrika suid van die Sahara. Web: www.bcafrica. com, e-pos: info@mm-sa.com, 011 476 8093. 18-19 OKTOBER: AFMA-simposium, virtueel. Tema: Omarming van die ‘Nuwe Normaal’. Registreer: www.afmasymposium.co.za 28-29 OKTOBER: Vierde Nywerheidsrevolusie Agritech-konferensie, Protea-hotel, Stellenbosch, asook aanlyn. Mathema-konferensies en opleiding. Tel.…