Indholdsfortegnelse for 15 August 2019 i Finweek - Afrikaans

“jy sal weet dat jy hard genoeg gedruk het wanneer jy oor die vingers getik word.” Dit is wat aan beleggingsbestuurder en voormalige handelaar, Kweku Adoboli, gesê is toe hy gedruk is om wins by die Switserse beleggingsbank, UBS, op te stoot. Adoboli is ’n Ghanees van geboorte wat al sedert sy vroeë tienderjare in Brittanje woon en wat in 2006 as leerling in UBS se kantoor in Londen begin werk het. Hy erken dat hy onwettig opgetree het om groter wins te wys, maar in plaas van wins, het die “hard genoeg”-druk – wat ongemagtigde tekorte ingesluit het – gelei tot ’n verlies van $2 miljard by die bank. Adoboli was sewe jaar in die tronk vir bedrog. In ’n toespraak by die onlangse konferensie van die CFA Society…

Ek het in April geskryf dat platinum begin goed lyk, veral omdat palladium onder druk begin kom het. En miskien het die langverwagte omskakeling tussen die twee nou ’n werklikheid geword. Die omskakeling waarvan ek praat, is dat motorvervaardigers weer die goedkoper platinum begin gebruik het in plaas van die heelwat duurder palladium. Maar eina, kort nadat ek dit geskryf het, het platinum weer nader aan sy $800-laagtepunt begin beweeg en weer eens het die wit metaal my laat les opsê. Hy het nou lewe begin kry en lyk weer aantreklik. Maar na my vorige terugslag, is ek ietwat huiwerig. Dus, in plaas van om voor die voet te koop, volg ek nou ’n omsigtiger benadering. Die onlangse hoogtepunt is ongeveer $910 en as hy daardeur breek, sal ek weer…

wanneer ons begin verhandel, is ons gewoonlikvasbeslote om soveel moontlik te leer oor byvoorbeeld tegniese ontleding, die praktiese aspekte van hoe markte werk, en maniere waarop ons kan “voorspel” wat met pryse gaan gebeur. Dis vir die meeste mense, myself ingesluit, só. Dit duur ’n ruk voordat ons werklik kan verstaan dat ons nie die toekoms kan voorspel nie – maak nie saak hoeveel ontleding ons doen nie. Ons is geneig om ’n strategie te soek wat vir ons ’n logiese en statistiese voorsprong gee. Ons kan selfs ons eie strategie saamstel en historiese data gebruik om dit te toets. Tog lyk dit of ons steeds verloor selfs al gebruik ons daardie verhandelingstrategie in pas met ons stel reëls. Dan soek ons ander, beter strategieë. Dis ’n gevaarlike lokval. Al…

die beleggingslandskap in Suid-Afrika is enorm, met talle keuses vir beleggers. Dikwels bied die feite wat aan voornemende beleggers voorgelê word vir oorweging, slegs ’n gedeeltelike beeld van die beleggingsproduk se bepalings. Ons ken almal die aanslag van hoogs emotiewe bemarkingsveldtogte wat gepaard gaan met beleggingsfirmas en hul onderliggende produkte. Voordat mens meegevoer word deur glansbrosjures en aantreklike waardeproposisies, is dit die moeite werd om die tyd in te ruim om die volle prentjie van die beleggingsproduk wat aangebied word, te verstaan. So ook om te verstaan hoe geskik dit vir jou as voornemende belegger is. Daarwas die afgelope tyd ’n skerp toename in finansieel verwante misdade met beleggingsbedrog wat ’n snel groeiende (en winsgewende) “beroep” vir misdadigers geword het. Dit plaas aansienlik meer op die spel vir niksvermoedende beleggers…

soos finweek se lesers weet, beheer sentrale banke die beskikbaarheid van geld. Hulle reguleer die monetêre stelsel om stabiliteit te verseker. Dit het tot dusver goed gewerk. Wel, behalwe in die Weimar-Republiek, Zimbabwe en Venezuela. Handelsbanke vergemaklik finansiële transaksies binne die stelsel. Maarverhoogde transaksiegeld het kommersiële banke lomp en stadig gemaak, wat lei tot onnodige luuksheid, en dikwels arrogansie en selfvoldaanheid – veral in ’n tydperk van vinnige tegnologie-gedrewe ontplooiingsopsies. Onlangs was daar onmin, veral onder tegniese kenners. Geld is ’n private saak, sê hulle: Ons het ’n nuwe soort geld nodig. Ons wil ’n finansiële stelsel hê sonder sentrale banke en nuuskierige oë, en wat totaal veilig, onveranderlik en grensloos is en aan geen sentrale gesag verantwoordbaar is nie. En in 2010 is bitcoin toe gebore. Vir die eerste…

hoe laer mense se finansiële geletterdheid is, hoe meer vatbaar is hulle vir bedrog en slegte advies. Visa se internasionale barometer vir finansiële geletterdheid plaas Suid-Afrikaanse vroue 23ste uit 27 lande op die skaal van finansiële geletterdheid, wat hulle kwesbaarheid beklemtoon. Die oplossing is nie meer finansiële inligting aan vroue deur ’n bo-na-onder-benadering nie. ’n Volhoubare oplossing behels die opvoeding van sowel vroue as die finansiëledienstebedryf oor die finansiële uitdagings waarmee vroue te kampe het. Die bedryf moet begin deur te erken dat sy strukture op ’n patriargale grondslag gebou is. Die finansiëledienstebedryf maak voorsiening vir mans. Hul salarisse, loopbaanpaaie, gesinsrolle, lewensduur kry voorkeur. Die klem moet geplaas word op erkenning van vroue se realiteite en die insluiting van hierdie realiteite in finansiële beplanning. Maar ons kan ook nie alle…

hulle sê ’n bank leen vir jou ’n sambreel as die son skyn, maar vat dit terug as dit reën. Dis nie heeltemal regverdig nie. Banke raak betrokke wanneer ’n maatskappy sukkel en probeer hom dan red. Natuurlik beskerm hulle ook hul eie sakebelange. En dit is ’n goeie ding. Anders sal die maatskappy én die bank toemaak, en bly niemand oor om geld uit te leen nie. Baie plaaslik genoteerde aandele ondervind die laaste ruk probleme met skuld of skuldooreenkomste. Dieooreenkomsteisbasies voorwaardes wat ten tyde van die lening gestel word en vereis dat sekere finansiële verhoudings gehandhaaf moet word. As die dinge goed gaan, is daar geen probleem nie. Maar as dinge verkeerd loop, word dit ’n probleem vir uitleners sowel as leners. Tipies beteken 'n skuldverbreking dat die…

Maatskappye se kommunikasie met beleggers in moeilike tye verskil baie. Die kunsmisvervaardiger Omnia het onlangs ’n regte-uitgifte aangekondig in ’n poging om sy skuld te verminder. Die maatskappy het die ondersteuning van 98% van sy aandeelhouers gekry om die R2 miljard te verkry wat hy nodig het, volgens Adriaan de Lange, uitvoerende hoof van Omnia. “Sedert die aankondiging van sy skuldsituasie en regte-uitgifte vroeër vanjaar het Omnia se bestuur die interaksie vergroot en vergaderings met individuele aandeelhouers gehou,” sê De Lange. “Die JSE word by die interaksieproses ingesluit. Omnia soek voortdurend maniere om sy kommunikasie met alle belanghebbendes te verbeter en gaan tans sy beleggersverhoudingsprogram na met die doel om die kommunikasie te verbeter.” Die medisynemaker, Aspen, wat vroeër vanjaar sy babamelkformule-eenheid aan Lactalis en sy voorskrifportefeuljesake in Australië aan…

’n Lang verwagte beleidsbesluit deurdie regering het die Suid-Afrikaanse telekommunikasiebedryf met meer vrae as antwoorde gelaat. Dit het die hoop laat vervaag dat spektrum gou vrygestel sal word –wat bestaande netwerkoperateurs sê hulle sal help om hul diens te verbeteren die koste van data te verlaag. Spektrum verwys na die frekwensies wat radio, televisie en die selfoonbedryf asook ander draadlose toepassings, soosWi-Fi en Bluetooth, gebruik om oor die eter te kommunikeer. Dit is ’n soewereine bate én ’n beperkte hulpbron en word bestuurdeurdie nasionale regulatoriese owerhede, wat lisensies virdie gebruikdaarvan uitreik. Beleidstraagheid en wanbestuur hou die toekenning van nuwe spektrum in Suid-Afrika al langer as ’n dekade terug, wat operateurs dwing om meergeld te bestee om hul infrastruktuur aan te pas om in die vraag te kan voorsien. Die besluiteloosheid…

’n Werknemer word deur dissiplinêre optrede in die gesig gestaar, maar bedank dan met onmiddellike effek. Moet die werkgewers die dissiplinêre optrede voortsit? Die bestaande arbeidswetgewing sê blykbaar nie wat die korrekte optrede in sulke gevalle sal wees nie en laat die besluit aan die diskresie van die howe oor, sê Ivan Israelstam, uitvoerende hoof van Labour Law Management Consulting. In die arbeidshof was daar die afgelope drie jaar verskillende beslissings oor die saak. In die mees onlangse saak – Naidoo and Another v Standard Bank SA Ltd and Another – moes die arbeidshof bepaal of hul bedanking met onmiddellike effek beteken het die diensverhouding is onmiddellik beëindig. Die hof het so bevind. In ’n saak in 2018 het dieselfde hof egter bevind dat ’n diensverhouding eers eindig wanneer die…

Regskennis skreeu (ten hemele) Die Zuluwoord vir dié uitgawe is umthetho. Umthetho is die reg/wette en wetgewing/reëls. Ek volg als oor die Openbare Beskermer met groot belangstelling, maar wou hoegenaamd nog nie kommentaar lewer nie, want dis glibberige terrein. Ek is nie kundig oor umthetho nie. Volgens mediaberigte en hofbeslis-sings is ek en die Openbare Beskermer nogtans blykbaar in dieselfde WhatsApp-groep – umthetho verwar ons. Sy mag trouens dalk die groepadmin wees. Dis nie goed vir ons land om ’n Openbare Beskermer te hê wat umthetho verwarrend vind nie. As goeie landsburger wil ek haar dus bystaan deur haar bekend te stel aan mense wat uiters goed is met umthetho. Ja, jy raai reg – ek wil haar in aanraking bring met die tannies van meenthuiskomplekse se regspersone. Man, hulle…

elke oggend ontvang ek ’n e-pos van ’n plaaslike finansiële instelling met ’n opsomming van al die vorige dag se finansiële nuus. Dit sluit in ’n afdeling oor beleggingsidees, waar ’n ontleder die fundamentele faktore van ’n aandeel en die verwagte prestasie bespreek. Ek is dikwels mindergeïnteresseerd in die aandeel self – die gevolg van ’n beperkte persoonlike portefeulje – en meer in hoe akkuraat die ontleders se advies is. Is hul voorspellings meer as 50% van die tyd korrek? Wat van “handelsidees” – kundige menings oor aandeelprysbewegings op kort termyn. Dit kan enigiets insluit van hoe ’n verandering in bestuur tot ’n dreigende handelsoorlog die waarde van ’n spesifieke aandeel kan beïnvloed. Beïnvloed dié handelsidees werklik beleggers se besluite om te koop of verkoop? En verdien hulle positiewe opbrengste…

nadat Shoprite in 2013-’16 reggestel het, het sy langtermyn-bultendens in Maart verlede jaar tot ’n hoogtepunt van 28 190 sent per aandeel gestyg. Verlede jaar het Shoprite die eerstedaling in verdienste sedert 1998 aangekondig (toe Shoprite OK Bazaars vir R1 verkry het). Die maatskappy het toe gesê verskillende invloede het almal daartoe bygedra om die negatiewe uitwerking van lae inflasie te vererger – waaronder gewapende roof, hoë brandstofpryse, chroniese werkloosheid, nywerheidsoptrede en die eerste BTW-verhoging in 25 jaar. Vooruitsigte: Shoprite verhandel steeds in die regstellende beertendens – wat binne sy langtermynbulkanaal gevorm word. Wat die grafieke sê: Shoprite het deurdie laer helling van sy langtermynbulkanaal gebreek en wankel op die belangrike steun van 14 885 sent per aandeel. Onlangs het die aandeelprys die meeste in 22 jaar herstel ná die…

Nadat hy al sy vorige wins prysgegee het vanaf sy absolute hoogtepunt van 2230 sent per aandeel wat hy in Oktober 2016 getoets het, kan Blue Label Telecoms gereed wees om ’n nuwe bultendens te betree. Blue Label besit ’n belang van 45% in Cell C en kommer dat Cell C nie in staat sal wees om miljarde aan skuld te betaal nie, het swaar op beleggersentiment geweeg. ’n Onlangse aankondiging dat Blue Label ’n belang van 26% in die Kaapstadse sporttegnologie-nuweling, Mobii Systems, gekoop het, het die aandeelprys die hoogte laat inskiet. Dit het aan die begin van Augustus deur ’n belangrike weerstandsvlak by 405 sent gebreek. Mobii spesialiseer in tydhouersagteware vir hardloop-items by sportbyeenkomste. Volgens die mede-stigter van Blue Label Ventures, TalliesTaljaard, is Mobii gereed om sy inkomste…

ons lewe in ’n wêreld wat deur bedrogslenters geteister word. Ons kan nie meer e-posse vertrou wat skynbaar afkomstig is van instellings wat ons die meeste vertrou nie – en ons werknemers en ons banke is boaan die lys. Ons e-posse word binnegedring, identiteite word gesteel, ons bankkaarte word gekloon. Die meeste van ons het al met dié slenters te doen gehad en dit laat ons kwesbaar en geskend voel. Benewens die slenters wat regstreeks op ons gemik is, vind ons dat ons nou slagoffers is van bedrog wat op korporatiewe vlak plaasvind en wat die fondse wat ons vir aftrede beskikbaar het, raak. Die meeste van ons is, byvoorbeeld, bewus van die gebeure by Steinhoff en Tongaat Hulett, en die impak op ons aftreefondse is glad nie gering nie.…

Die tekens van ’n bedrogspul volg ’n bekende patroon, maak nie saak in watter era of land jy woon nie. Dit sluit in, maar is nie beperk nie, tot die volgende: • Verkopers oortuig hul slagoffers dat die belegging sonder twyfel hoë opbrengste teen lae risiko gaan lewer. ’n Kenmerk van die verkopers is hul uitermatige selfvertroue en die vermoë om emosiebelaaide hefbome te gebruik; die verkopers “lees” hul slagoffers terwyl hulle na swak plekke soek om uit te buit. • Verkopers sal jou moontlik vertel dat hierdie geheime bron van rykdom werklik beskikbaar is vir “konvensionele” beleggers en dat groter finansiële instellings van aansien dieselfde tegnieke gebruik om hulle ten koste van kliënte te verryk. Deur van hierdie gierige “agente” ontslae te raak, kan jy die hope wins vir…

met lewenskoste wat aanhou styg en ’n ekonomie wat krimp, is die druk groot om aan beleggers bogemiddelde opbrengste te lewer. Winsgewende beleggings word naarstiglik nagejaag en beleggers sal dikwels, in hul soektog na moontlike wenners, die gevaarligte oor gehalte verontagsaam. Daar is nie een enkele suksesvolle metode om ’n finansiële bedrogspul raak te sien nie. Ongelukkig kan beleggers nie ten volle teen sulke skelmstreke beskerm word of bestand wees nie. Selfs uiters ervare en hoogs opgeleide portefeuljebestuurders is soms die slagoffervan maatskappye wat op ’n tydstip onderwaardeer gelyk het. Dan volg ’n skoot yswater in die gesig wanneer’n maatskappy seSens-aankondiging sy aandeelhouers inlig dat hulle nie op die betroubaarheid en akkuraatheid van sy finansiële verslae kan peil trek nie. Dit is belangrikom die “geraas” rondom oënskynlik verleidelike beleggings te…

kom ons luister ’n denkbeeldige vergadering van swendelaars af. Ons sal hoor hoe skelms planne beraam om gewone mense in te loop. Stil, die vergadering begin. “Orde! Orde! Laat die vyftiende algemene jaarvergadering van die Empyre of Evill begin,” sê die voorsitter en klop met sy hamer in die wasige (damprook, nie meer sigare nie!) raadsaal. “Ons, die Empyre of Evill, is trots daarop dat ons die menigte mislei en hul swaarverdiende geld vir ons gebruik wen. Onthou ons drie pilare: een, bedrog in finansiële state; twee, bedrieglike verkeerde verkope. En, vandag se fokus, finansiële bedrog – van bedrieglike beleggingsondernemings tot Ponzi-skemas en kullery met finansiële identiteit. “Ons kom vandag bymekaar om nuwe maniere te bespreek.” ’n Hand skiet op. Dis daardie nuwe jong data-wetenskaplike outjie, dr. Data. “Verskoon my,…

AB INBEV Te veel skuld Anheuser-Busch InBev het goeie halfjaarresultate gehad met marge-uitbreiding, maar hy het dieselfde probleem as British AmericanTobacco, te veel skuld ná groot onlangse transaksies. AB InBev het SABMiller gekoop vir ’n stewige prys, aangesien dit ’n bedryf is wat sukkel om te groei, terwyl BAT dieselfde gedoen het met die aankoop van Reynolds vir’n ewe groot waardasie van $49 miljard. Albei maatskappye het nou ’n groot skuldlas in lae-groeibedrywe en is dus onder druk. Hulle moet hul skuld verminder omdat die samesmeltingsbesparing nooit op kort termyn genoeg sal wees nie. AB InBev verkoop bates om die skuld te bestuur, terwyl BATvoorlopig tevrede is om die skuld laer te verhandel. Hoe dan ook, groot transaksies is maar duur. SHOPRITE Plaaslike verkope styg Shoprite* se handelsverslag van 30…

Die DuPont-model om die verskillende aandrywers van die opbrengs op aandeelhouersbelang te skei, bestaan uit ’n ontleding van ’n maatskappy se bedryfsdoeltreffendheid, doeltreffendheid van bategebruik en finansiële hefboomwerking, luidens ’n artikel wat in die Amerikaanse vakkundige joernaal The Accounting Review gepubliseer is. ’n Maatskappy se nabelaste wins, gedeel deur die inkomste, verteenwoordig sy bedryfsdoeltreffendheid. Die bate-omsetverhouding word gebruik om die doeltreffendheid van ’n maatskappy se bategebruik te verteenwoordig. Dit word bereken as ’n maatskappy se totale verkope, gedeel deur die helfte van die verskil tussen sy opening-en sluitingbates. Finansiële hefboomwerking word bereken deur ’n maatskappy se gemiddelde bates deur sy gemiddelde aandeelhouersbelang te deel.…

Die algemeenste dinge, volgens die South African Labour Guide, is: ■ Kwalifikasies te noem wat nie bestaan nie; ■ Vervalsing van CV’s ander akademiese sertifikate; ■ Vals verwysingsbriewe voor te lê; ■ Te lieg oor hoekom hulle by die vorige plek weg is; ■ Inligting te verswyg, soos oor kriminele vonnisse en dissiplinêre optrede. Werkgewers moet: ■ Aansoekers vra hoekom hulle by hul vorige werk weg is en of dissiplinêre optrede al teen hulle ingestel is; ■ Alle inligting nagaan wat die aansoeker verskaf; ■ ’n Regskenner raadpleeg om te sê of misleidende gedrag dissiplinering en ontslag regverdig.…

Bianca van Wyk @BiancavanWyk16 Ek het gister iets gedra wat ek vyf jaar gelede gedra het en dit pas sowaar toe nog. So trots op myself. Dit was ’n serp. Maar nou ja, kom ons wees ’n bietjie positief hier. Emily Galati @emilygalati Boomer: Moenie jou dagwerk bedank nie! Millenniër: Watter ene? Zakes Mda @ZakesMda Te veelTwitter-prokureurs wat nog nooit tot die balie of die kassie toegelaat is nie. Angel Campey @YesReallyAngel ’nTaxi-bestuurder het pas stadiger gery en sy ligte geflikker om vir my te wys ek kan voor hom in sy baan indraai. En dan sê mense daar is nie iets soos klimaatsverandering nie. Donald Trump Jr. @DonaldJTrumpJr ComedyCentral behoort eintlikdie volgende ronde van dié debatte aan te bied. #DemDebate Comedy Central @ComedyCentral Nee wat, laas toe daar ’n…

“HIER IS TOT OP HEDE NIE GROOT INFRASTRUKTUURPROJEKTE VAN CHINA NIE. HOEKOM? – Lin Songtian, Chinese ambassadeur na Suid-Afrika, het aan Reuters gesê terwyl ander Afrikalande die afgelope dekade ’n oplewing in infrastruktuurontwikkeling beleef (aangehelp deur die Chinese regering), dit in Suid-Afrika ’n ander storie is. Volgens Lin het projekte wat Suid-Afrika voorgestel het, mank gegaan aan uitvoerbaarheidstudies wat dieChinese regering en banke van hul volhoubaarheid en winsgewendheid kon oortuig. Hy het gesê China wil groter sekerheid en gunstige voorwaardes sien, byvoorbeeld beleid wat aansporings bied soos onder meer belastingtoegewings wat vasgelê is in wetgewing. Oor Eskom se skuld het die ambassadeurgesê die nutsmaatskappy is ’n “skuldstrik” en al het China voorheen lenings aan Eskom toegestaan ($2,5 miljard in 2018) is China sedertdien “uiters versigtig”. “Ons beskou dié optrede as…

een van die interessante aspekte van die verbetering in Anglo American se aandeelprys, vergeleke met sy portuurgroep, is die feit dat die maatskappy se blootstelling aan sy Suid-Afrikaanse batebasis hom blykbaar nie terughou nie. In die lig van Kumba and Amplats se huidige prestasie is beleggers glad nie te bekommerd oor die “Suid-Afrikaanse diskonto” nie. Cutifani bly in die algemeen positief oor die land. Op die vraag wat hy dink van onlangse opmerkings van Johann Rupert van die Rembrandt Group dat die land uiteindelik in die hande van die Internasionale Monetêre Fonds (IMF) se leningskomitee sal beland, sê Cutifani: “Ons dink nie dis waarskynlik nie. Ons verwag eerder toenemende skokke op die land – en die regering sal moet besluit wat hy wil doen.” Cutifani noem dit nie spesifiek nie,…

ná die verkryging van Stillwater Mining in 2016 vir $2,2 miljard het die kontanttransaksie van $18 per aandeel ’n 61%-premie tot die volume-geweegde gemiddelde aandeelprys van Stillwater gedurende die 52 weke voordie aankondiging verteenwoordig – onmiddellike waarde aan aandeelhouers. Sibanye-Stillwater se aandeelprys het daarna ’n hoogtepunt van 4525 sent per aandeel getoets. Kort ná die goudprys begin verswak het, het die prys tot 1 340 sent gedaal. In 2018 het produksie weens stakings en mynongelukke getaan en die aandeelprys het deur 2015-laagtepunte tot 680 sent gedaal. Vooruitsigte: Sibanye-Stillwater herwin geleidelik sy verliese – selfs deur die weerstandstendenslyn van sy beertendens. Ná langdurige onsekerheid het Sibanye-Stillwater uiteindelik Lonmin (vir $286 miljoen) tot sy portefeulje gevoeg. Wat die grafieke sê: Sibanye-Stillwater het onlangs deur die neklyn van ’n omgekeerde kop en skouers…

ek het in Maart in een van my Eie mening-rubrieke oor Barloworld* geskryf. Ek het dié aandeel gekies omdat dit die enigste plaaslike aandeel is wat aan die klassieke definisie van waardebelegging voldoen. Waardebelegging is ’n term wat dikwels in die beleggingswêreld gebruik word, maar in werklikheid is daar baie min ware waardebeleggingbestuurders. SelfsWarren Buffett, wat onder Benjamin Graham, die vader van waardebelegging, gestudeer het, is nie meer’n waardebelegger in die klassieke sin nie. Daar is ook ’n argument dat waarde nie meer ’n plek in belegging het nie, maar ek stem nie saam nie. Terselfdertyd is dit dikwels moeilik om ware waardeaandele te kry, veral op die relatief klein JSE. Die oorspronklike konsep van waardebelegging is Graham se boek The Intelligent Investor, wat oorspronklik in 1949 gepubliseer is. Dit…

finweek publiseer Kollektiewe Insig kwartaalliks namens die Suid-Afrikaanse beleggingsgemeenskap. Die menings wat hierin uitgespreek word, is nie noodwendig dié van die uitgewer nie. Alle regte word voorbehou. Geen deel van dié publikasie mag gekopieer of uitgesaai word sonder die vooraftoestemming van die uitgewer nie. SAMEROEPER Anne Cabot-Alletzhauser Hoof van die Alexander Forbes-navorsingsinstituut REDAKSIONELE ADVIESKOMITEE Kelly de Kock Bedryfshoof, Old Mutual Wealth Trust Company Lindelwa Farisani Hoof van ekwiteitsverkope: Suid-Afrika, UBS Investment Bank Delphine Govender Beleggingshoof, Perpetua Investment Managers Monika Kraushaar Beleggingsadviseur te Riscura Nerina Visser ETF-strateeg en-adviseur Muitheri Wahome Professionele finansiëlediensteverskaffer…

daar is ’n interessante verband tussen ons behoefte aan kitsbevrediging en die digitale ontluiking. Tegnologie maak ons lewe makliker en doeltreffender, maar dit raak ook die deel van ons brein wat op kitsbevrediging ingestel is. Neurowetenskaplike navorsing dui daarop dat die voorkeurknoppies of hartjies op sosiale media regstreeks verbind is aan die brein se baan vir sosiale beloning. Hoe meer voorkeure of klikke jy opraap, hoe waarskynliker is dit dus dat jy beloon sal voel – wat ’n siklus skep om voortdurend die voorkeur na te jaag om jou volgende “regmaker” of beloning te kry. Baie navorsers beweerdat die ontstaan van sosiale media en anderdigitale vooruitgang veral jong volwassenes ongeduldiger as vorige generasies maak. Hulle beweer dat ons behoefte daaraan om bevrediging te ervaar, alles van ons verwagtinge in die…

’n Ander kwas is nodig om die landskap van finansiële geletterdheid in Suid-Afrika te skilder. Pogings tot dusver om finansiële welstand deur middel van finansiële geletterdheidsprogramme te verbeter, skets nie ’n mooi prentjie nie. Hoe finansiële geletterdheid tans daar uitsien, moet verander. Finansiële geletterdheid, soos die Organisasie vir Ekonomiese Samewerking en Ontwikkeling (Oeso) se internasionale netwerk vir finansiële opvoeding dit definieer, is “’n mengsel van bewustheid, kennis, vaardigheid, ingesteldheid en gedrag wat nodig is om gesonde finansiële besluite te neem en uiteindelik individuele finansiële welstand te bereik”. In wese, om finansieel bevoeg te wees. Kom ons kyk waarop dit neerkom, veral wat belegging betref. In ’n reeks studies wat dieWêreldbank se Ontwikkelingsnavorsingsgroep in 14 lande gedoen het om finansiële geletterdheid wêreldwyd te ontleed, word finansiële geletterdheid uitdruklikomskryf as “om finansieel…

dit was tydens een van die donkerste dae in die moderne Griekse ekonomiese geskiedenis dat Mark Mobius, wêreldbekende batebestuurder van die Franklin Templeton-groep, laat blyk het dat hy besig was om te belê op die uiters terneergedrukte Griekse aandelebeurs. Dié ekonomie was met skuld belaai en was in groot moeilikheid. Boonop het die Grieke in 2015 in ’n referendum ’n reddingspakket van die Europese Kommissie, die IMF en Europese sentrale bankverwerp. Berigte was volop dat Griekeland uit die Europese Unie sal moet strompel. Mobius – hy is al aangewys as een van dietoptien-batebestuurders terwêreld-het dit egter gesien as ’n geleentheid om teen winskooppryse op dieGriekse beurs te belê in goedbestuurde maatskappye met goeie potensiaal. Hy was vir die soveelste keer suksesvol ($10 000wat 30 jaar gelede in sy eersteTempletonfonds belê…

wanneer jy die woord “risiko” met betrekking tot jou finansies of beleggings hoor, hoe laat dit jou voel? band met die ware risikoprofiel van die belegging nie. Hierdie vraag sal uiteraard ’n verskeidenheid van antwoorde ontlok, want ons siening van risiko en aptyt vir risiko is baie persoonlike ervarings. Dikwels hou dié ervarings nie ver ▸ Dis persoonlik Die kompromis tussen hoë beloning en hoë risiko is ’n algemene beleggingskonsep, maar dit word in die praktyk maklik verkeerd begryp. Wanneer beleggers hul houdings jeens risiko uitdruk, kan hulle ’n belegging met hoë risiko en ’n hoë opbrengs heel aantreklik vind. Maar dieselfde belegger kan moontlik paniekerig raakas die waarde van die belegging oornag met 5% daal. Hierdie teenstrydigheid maak die paring van risiko-aptyt en risiko-toleransie moeilik. Dit help om die verskillende…