Indholdsfortegnelse for 18-Aug-17 i Landbouweekblad

KORINGVERBOUING IN WES-KAAP IS ONVOLHOUBAAR Vandag is 31 Julie en die maand se reënval was ver onder die gemiddelde. In ’n telefoongesprek vroeg vanoggend met Hennie Visser van Piketberg spreek hy sy kommer uit oor die reën wat vir 6 Augustus voorspel is. Die tekens word al hoe swakker, sê hy. Ek sê toe vir hom ek kan nie na ’n weervoorspelling op my selfoon kyk nie, maar wat ek weet, is dat my pa altyd gesê het as dit nie in die eerste sewe dae van ’n maand reën nie, is dit nie ’n reënmaand nie en kom die reën eers om en by die 25ste van die maand. Ek hoop wat hy gesê het, is nie in Augustus van toepassing nie, anders sal ons probleme te veel wees…

 AG R I SA is oorgehaal om enige onregmatige aanslag op die besit van landbougrond, die omgewing en die Grondwet in die howe te beveg. Om dié doelwit te bereik sal ’n artikel 21-maatskappy gestig en afsonderlik geadministreer word. ‘Regsgedinge is duur, maar as ’n miljoen mense elkeen R100 gee, het jy skielik R100 miljoen beskikbaar.’ Die mikpunt is om minstens R38 miljoen vir toekomstige regsgedinge in te samel, het mnr. Ernest Pringle, voorsitter van Agri SA se landbou-ontwikkelingskomitee, op Agri Oos-Kaap se kongres bekend gemaak. Pringle sê die insameling van geld sal nie net tot boere beperk wees nie, maar van alle instellings afkomstig wees, waaronder banke en die buiteland. Mnr. Omri van Zyl, uitvoerende direkteur van Agri SA, het by verdere navraag gesê die toekomstige regsgedinge gaan oor…

HOOGS aansteeklike voëlgriep het onlangs ook op een van die voedselgroep RCL se plase uitgebreek. In ’n verklaring sê RCL die virus is by een van 18 skure op die groep se plaas Viva, naby Muldersdrif in Gauteng, bevestig. Viva is ’n relatief klein teelplaas met sowat 67 000 hoenders. Die plaas is onder kwarantyn geplaas en al die hoenders word van kant gemaak om die verspreiding van die siekte te voorkom. RCL se naaste ander geriewe is sowat 30 km ver. Die hoenders op Viva word nie vir vleisproduksie gebruik nie, en omdat die betrokke hoenders teen die einde van hul lewensiklus was, sal voorsiening aan die mark volgens RCL nie geraak word nie. Mnr. Scott Pitman, besturende direkteur van RCL Foods se verbruikersafdeling, sê die uitbreking het voorgekom…

’N NUWE dokumentêr oor die Suid-Afrikaanse wynbedryf vertel ’n opbouende verhaal van opheffing in die bedryf. Die video van bykans 20 minute lank is deur Wines of South Africa vervaardig en versprei. WOSA noem dit Creating the Blend. Die video volg nadat die joernalis Tom Heinemann se dokumentêr Bitter Grapes, oor swak werkstoestande in die wynbedryf, in Oktober verlede jaar in Denemarke en Swede opslae gemaak het. “Daar is nog baie om te doen, maar ons behoort ook erkenning te gee aan al die liggame wat help met die welstand en konstruktiewe groei van die 291 000 mense wat in die wynbedryf werk,” lui ’n verklaring oor die nuwe dokumentêr. Die dokumentêr lê veral klem op die werk wat die VinPro-stigting en Wieta (die wynbedryf se vereniging vir etiese handel)…

ENTSTOWWE | ‘OBP is slaggereed vir enttyd’ Onderstepoort Biologiese Produkte (OBP) werk tans volstoom daaraan om genoeg entstowwe teen vektor-gedraagde siektes vir die komende enttyd te vervaardig. Dr. Jacob Modumo, hoof vir bedryfsontwikkeling by die maatskappy, belowe dat boere nie vanjaar sal sukkel met die beskikbaarheid van entstowwe nie. “In die verlede was daar vertragings met hierdie tipe entstowwe. Dit het tot groot ontevredenheid in die landbousektor gelei. Ons werk nou volgens ’n 15 maande-produksiesiklus om te verseker dat entstowwe teen onder meer bloutong, drie-daestywesiekte, knopvelsiekte en bosluisgedraagde siektes, soos anaplasmose (galsiekte) en rooiwater, nie in die komende enttyd vir boere ’n probleem word nie.” Hy skryf tekorte aan van dié entstowwe vroeër vanjaar toe aan ’n streng gehaltebeheerstelsel wat daartoe gelei het dat ’n aantal besendings entstowwe afgekeur is.…

bevorderlik vir debat nie.” Kalaba sê te veel syfers word “rondgegooi” wanneer besluite geneem word. “Enigeen haal inligting aan wat vanuit hul oogpunt aanvaarbaar is, maar dit kan gevaarlik wees wanneer dit by besluitneming kom.” Volgens ’n opname, bestaande uit amptelike inligting en eie ramings, lyk dit of Suid-Afrika baie nader aan sy aanvanklike grondhervormingsteiken van 30% grond in swart besit is. Die BFAP bereken meer as 20% (18 miljoen ha uit 82 miljoen ha) landbougrond is reeds oorgedra, of mense het geldelike vergoeding daarvoor ontvang. “Sukses hang ook nie net af van die hoeveelheid grond wat oorgedra is nie, maar ook van die produksie daarop.” NUWE OMSTANDIGHEDE Volgens Kalaba kan Suid-Afrika nie juis peil trek op lesse uit die verlede nie, want die land was nog nooit in ’n…

OM sy voet in die Indonesiese mark te kry, het Suid-Afrika aangebied om beesvleis teen R45/kg aan die land te lewer. ’n Indonesiese afvaardiging, gelei deur mnr. Enggartiasto Lukita, Indonesiese minister van handel, het Suid-Afrika onlangs besoek. Verskeie beleggingsmoontlikhede is bespreek. Die twee lande het onderneem om saam te werk om sakelui van die twee lande met mekaar te verbind en uitvoerdiversifikasie te ondersteun. Met sy aankoms in Indonesië het Lukita aangekondig die regering oorweeg nou dié aanbod. Die koerant The Jakarta Post berig hy het gesê dat Suid-Afrika sy bevrore beesvleis teen bykans die helfte van die huidige kleinhandelsprys aanbied. Die Suid-Afrikaanse aanbod vir bevrore beesvleis se kleinhandelprys was $3/kg tot $3,40/ kg – sowat die helfte laer as die plafonprys van $6/kg. “Suid-Afrika het ’n ernstige versoek gerig…

‘Dit impliseer dat Suid-Afrika na markte vir ’n bykomende 250 000 ton suurlemoene sal moet soek.’ Die Suid-Afrikaanse sitrusbedryf het die afgelope tien jaar gegroei tot een van die wêreld se voorste uitvoerders van lemoene, pomelo’s, suurlemoene én sagtesitrus na tientalle lande. Tog is daar kommer oor die vermoë van markte om groter volumes te absorbeer in die lig van projeksies van produksietoenames en aanplantings van suurlemoene en sagtesitrus. Skattings toon dat uitvoervolumes van suurlemoene en sagtesitrus oor vyf jaar kan verdubbel in vergelyking met die hoeveelhede wat verlede jaar uitgevoer is. Daar is gapings vir Suid-Afrikaanse sitrus in gevestigde én nuwe markte. Dit beteken egter bilaterale regeringsonderhandelinge sal harder voortgedryf moet word, boere sal produksietye moet manipuleer om seisoene te “rek” en meer promosie moet doen om Suid-Afrika se…

Benewens die koste is daar ’n paar eiesoortige probleme wat mnr. Johan Nel, die bestuurder van Riebeeksrivier en destyds ook me. Rosa Kruger, ’n wingerdboukundige, met die stok-bypaaltjie-wingerde moes uitstryk. “Ons was van die eerstes om op groter skaal stok-by-paaltjie-wingerde in Suid-Afrika te vestig, daarom moes ons eers oorsee gaan kyk en op boekekennis staatmaak om meer daaroor te leer. Rosa het ongelooflik baie huiswerk gedoen, maar omdat ons plaaslike toestande verskil van elders in die wêreld, moes ons soms ook net met ons gut feelings gaan,” sê Johan. Aanvanklik het hulle die wingerdstokke teen pale opgelei wat 1,8 m lank is, maar mettertyd besef ’n effens korter paal werk ook – en is vriendeliker op die sak. “Op L’Ormarins is pale van 1,5 m tot 1,6 m gebruik. Dié…

Mnr. Nico Roodt het die wit mielie PAN 4A-111 van 25 tot 27 Oktober verlede jaar op 86 ha aangeplant en die geel mielies BG 3492B en BG 3792BR van 28 Oktober tot 17 November op 100 ha. In albei gevalle was die stand 48 000 plante per hektaar. Die ryspasiëring was 91 cm. Die geel mielies val in die ultravinnige groeiklas en Nico kon op 6 Junie stroop. Hy het die wit mielies op 21 Junie begin stroop. Die opbrengs van BG 3492B en BG 3792BR was 10,39 t/ha, en dié van PAN 4A-111 was 11,72 t/ha. KLIËNTEDIENS “Pannar is uniek danksy sy Extravaganza-inligtingsdae. Dit is die enigste maatskappy waarvan ek weet wat só ’n boeredag aanbied. Ek put baie waarde daaruit en dit hou my op hoogte van…

WATERREG ADRIAAN GROENEWALD WETTIGE WATERGEBRUIK Ek het ’n artikel 35 (1)-brief van die Departement van Waterwese gekry. Wat staan my te doen? Let eerstens op die keerdatum op die skrywe en reageer betyds of vra betyds om uitstel. Voltooi die aansoekvorm aan die hand van stawende dokumente wat betrekking het op die betrokke tydperk (1996-1998-1999) (“die kwalifiserende periode”), byvoorbeeld permitte, waterhofbevele, ou Eskom-rekenings, lugfoto’s, pompdata, ensovoorts. Dit is dus enige dokument wat u as relevant beskou ten opsigte van u wettige watergebruik in die kwalifiserende tydperk. Onthou, die klem val op daardie watergebruik wat wettiglik in die kwalifiserende tydperk uitgeoefen is en nie dít wat as sulks geregistreer is nie. Aanvaar dat die inligting wat op die kennisgewing verskyn, nie noodwendig korrek gaan wees nie. In die kennisgewing word onderskei…

Wat herstel betref, is die natuur eintlik wonderlik, sê prof. Hennie Snyman, ’n weidingskenner van die Universiteit van die Vrystaat. Saailinge wat normaalweg nie oorleef nie, kan ná ’n droogte se eerste reënval kans kry om die plantegroeidigtheid aan te vul. Omdat plantbedekking ná ’n droogte drasties afgeneem het, sal saailinge genoeg water kan kry vir oorlewing en vestiging met minder mededinging van ouer plante. Die oop ruimtes tussen die yl bedekte plantegroei wat nie vinnig deur saailinge gevul word nie, moet tydelik deur die vergroting van bestaande polle gevul word. Hierdie polle moet nie te gereeld en te straf bewei word nie. Té strawwe beweiding ná ’n droogte kan die weiplant se wortels verder laat afsterf. Dit sal die impak wat die droogte daarop gehad het, vererger. Die hergroei…

Studies het getoon nie alle seewier en seewierprodukte is dieselfde nie. Seewier wat anders verwerk word, kan lei tot eindprodukte met biologiese en fisiologiese verskille. Seewierekstrakte word té algemeen deur vervaardigers en gebruikers saam gegroepeer sonder om die geografiese oorsprong, die seewiersoort en die verwerkingsproses in ag te neem. Gevolglik is alle seewierprodukte nie identies of ewe doeltreffend nie en dit kan nie dieselfde toegedien word nie. Navorsers van die Universiteit Stellenbosch het die verskille tussen Kelpak® en soortgelyke produkte ondersoek. Die navorsing is op die internet te lees by http:/ /link.springer.com/article/ 10.1007/s10811-015-0644-z of gebruik die QR-kode. Nuwe, wetenskaplike bewyse is gevind met beter verduidelikings hoe Kelpak® funksioneer in landboutoedienings. Die tradisionele verduideliking was dat seewierprodukte natuurlike planthormone, soos ouksiene en sitokiniene, bevat, wat vir sommige waarneembare plantreaksies verantwoordelik is.…

Weens die droogte het onvoldoende en besoedelde water ’n nadelige uitwerking op verskeie boerderye. Gewasbespuiting is gevolglik belangrik vir die beskerming van gewasse. Dit kan ’n regstreekse invloed op winsgewendheid hê. Watergehalte speel ’n belangrike rol in bespuiting. Tenkmengsels raak ook duurder en ingewikkelder. ’n Groot hoeveelheid water as ’n draer is nodig om al die verskillende landbouchemikalieë toe te dien. Opgeloste vastestowwe en deeltjies wat in suspensie is (’n verspreiding van fyn vaste of vloeibare deeltjies in ’n vloeistof), veroorsaak ’n afname in die prestasie van die aktiewe bestanddeel. (Die deeltjies word ondersteun deur dryfvermoë.) Kalsium en magnesium is die algemeenste deaktiverende katione in ’n plaas se waterbronne. Nog ’n belangrike faktor rakende die stabiliteit van die mengsel is die water se pH-balans. WATERGEHALTE Water se gehalte kan maklik…

GISTER SE SPORE The historical Overberg deur Chris Schoeman. Uitgewer: Zebra Press. Prys: R285 Die Overberg, bekend om saaien veeboerdery, pragtige kusdorpies, berge en ongerepte plantegroei, het sy naam te danke aan die Hollanders (“Over’t Berg”) en die ligging van Kaapstad af. Dit strek tussen die Hottentotshollandberge en die Breërivier, en het ’n lang en ryk geskiedenis. Chris Schoeman se boek is ’n omvattende en fassinerende werk oor selfs die kleinste plekkies, soos Baardskeerdersbos, Houwhoek en Bettiesbaai. Dis toegelig met pragtige kaarte en historiese en meer onlangse foto’s oor die argitektuur, die plantegroei en die landskap. Lees byvoorbeeld oor die walvisjagbedryf aan die suidpunt van Afrika, bekende skeepstragedies, soos die Birkenhead en die Arniston, en die omgewing se sendingstasies en karakters (mense soos Jan Rabie, die Barry-familie en…

So ’n paar jaar gelede was ek bevoorreg om deel te wees van die eerste groep mense wat die binneland van Namibië, deur die duinevelde tot teen die kus, binne sewe dae met ’n vetfiets verken het. Ek het nie ’n soortgelyke ervaring in Suid-Afrika verwag nie, maar die Alexandria-duineveld in die Oos-Kaap het my verkeerd bewys. Alexandria se skuiwende duineveld is een van die grootstes in sy soort, nie net in Suid-Afrika nie, maar ook in die wêreld. Dit dek ’n area van sowat 142 km2 en sommige duine is ’n ongelooflike 150 m hoog en 2,4 km wyd. Party duine is heeltemal kaal, terwyl ander oortrek is met pragtige plantegroei. Daar is drie maniere om die duineveld binne te ry: van noord na suid in die rigting van…

SY raaiskoot is dat die Suid-Afrikaanse ekonomie met 3% tot 4% groei in teenstelling met amptelike syfers van ver onder 2% bloot omdat die invloed van informele markte waarskynlik onderskat word, sê mnr. Ernst Janovsky, landbou-ekonoom. Janovsky, wat op die jaarvergadering van die SA Graaninligtingsdiens (Sagis) oor die belangrikheid van inligting gepraat het, sê Suid-Afrika het skielik weer begin om energie uit te voer. “Dit is goed vir ons betalingsbalans, wat sowat 6% in die rooi is. As ons daardie geld eerder binne die land kan bestee, beteken dit verdere groei. Ongelukkig sal dit dan bedrywighede, soos skaliegasontginning in die Karoo, ook beteken.” Hy sê die informele markte is baie groter as wat mense dink. “Tot 60% van aartappels word op straathoeke verkoop. Miljarde rand gaan deur korrupsie verlore, maar…

KOMMENTAAR kan nou gelewer word op die Wetsontwerp op Kommunale Grondregte wat deur die Departement van Landelike Ontwikkeling en Grondhervorming saamgestel is. Dié wetgewing wil hê dat die grondregte van gemeenskappe hervorm moet word deur die institusionele gebruikregte van grond deur individuele huishoudings te verseker. Kommentaar kan tot 7 September op hierdie wetsontwerp gelewer word. Suid-Afrika probeer sy grondhervormingsdoelwitte bereik. Die proses geskied egter teen ’n slakkegang en dit is besaai met korrupsie en ongerymdhede. Intussen het die grondkommissie vir Afrika vir die eerste keer vergader. Lidlande van die Afrika-Unie het in 2009 onderneem dat wetgewing rakende grond geformuleer moet word sodat gelyke toegang vir alle grondgebruikers, insluitende die jeug, vroue en ander grondloses en kwesbare groepe, gebied kan word. Die rede wat daarvoor aangevoer word is dat hoewel grondkommissies…

GRONDBONE TEL WEER KOP OP Suid-Afrikaanse grondboonproduksie het herstel ná ‘n mistroostige vorige seisoen waarin die land se voorste grondboonproduserende provinsies, die Vrystaat en Noordwes, weens droogte tot bykans misoeste van dié oliesaad verdoem het. Volgens die jongste oesskatting word ’n nasionale oes van 90 550 ton verwag. Dit is meer as die eerste skatting van 88 000 ton. In die vorige seisoen het die nasionale oes op ’n laagtepunt van 19 000 ton gedraai. Vanjaar se verwagte oes sluit 37 800 ton uit Noordwes en 34 100 ton uit die Vrystaat in. Die jongste skatting beteken ’n binnelandse oorskot van 22 000 ton kan hierdie bemarkingseisoen gelewer word teenoor die vorige jaar toe grondbone ingevoer moes word weens ’n tekort van 7 000 ton. Suid-Afrikaanse aanplantings van dié peulplant…

NÓG GOEIE NUUS OOR TREKKERVERKOPE Trekkerverkope van 502 eenhede in Julie is aansienlik (11%) meer as die 451 eenhede wat verlede Julie verkoop is, sê mnr. Lucas Groenewald, voorsitter van die SA Landboumasjinerie-assosiasie. Vir die jaar tot dusver is trekkerverkope 4% hoër as verkope in die ooreenstemmende tydperk verlede jaar, sê Groenewald in ’n verklaring. “Stroperverkope van 13 eenhede in Julie is een eenheid minder as die 14 eenhede wat verlede Julie verkoop is. Stroperverkope vir die jaar tot dusver is nou 9% meer as verkope vir die ooreenstemmende tydperk verlede jaar.” Algehele sentiment in die mark bly gunstig, want talle boere het reeds geoes en weet min of meer hoe goed die opbrengs was. “Die goeie trekkerverkope vir Julie weerspieël ’n geleentheid wat kopers benut om toerusting aan te…

GRONDPRYSE DAAL IN GAUTENG Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies vir grond wat groter is as 10 ha in Limpopo, Gauteng en KwaZulu-Natal vanaf Junie verlede jaar tot Mei vanjaar. Ses distrikte in Limpopo toon dalende grondprysneigings. In dié provinsie was daar 522 ooreenkomste in 13 distrikte wat 206 066 ha teen R2,814 miljard behels het. Daarvan was 19% transaksies van kleur. Dié soort transaksies sluit in verhandelings tussen individue, regeringsaankope van landbougrond en grond verkry vir stedelike ontwikkeling. Dit het 16,2% van al die verhandelde hektare in Limpopo teen R444 miljoen (15,8% van die totale waarde) behels. In Gauteng was daar 505 transaksies wat 53 965 ha teen R6,927 miljard behels het. Daarvan was 130 (24,7%) ooreenkomste van kleur. Meer as 61% van die transaksies…

502 Daar is in Julie 502 trekkers verkoop. Dit is 137 meer as die 451 wat in Julie 2016 verkoop is, en 23 meer as die 479 in Junie vanjaar. In Julie is 13 stropers verkoop, teenoor 14 verlede Julie en 20 in Junie vanjaar. Volgens mnr. Lucas Groenewald, voorsitter van die Suid-Afrikaanse Landboumasjinerie-assosiasie, is dié goeie verkope te danke aan boere wat die geleentheid benut het om toerusting te koop wat ingevoer is teen laer pryse en met ’n sterker rand. 40 000 Die landbousektor het in die twee-de kwartaal van die jaar 40 000 werksgeleenthede verloor, ná 44 000 werksverliese in die eerste kwartaal van die jaar. Volgens mnr. Wandile Sihlobo, ekonoom by Agbiz, is dié verliese in pas met seisoenale neigings in veral gewasverbouing en tuinbou in…

‘Kan jy jou indink wat ouers ervaar as die aanvallers begin om die poniesterte van hul dogtertjie met ’n mes af te sny?’ MNR. DEONNE ROUX, koördineerder van landelike veiligheid in die Clocolanomgewing, oor plaasaanvalle uit Lesotho. Bl. 16 ‘Pryse bly ’n bietjie hoog om gemaklik meer uitvoer bespreek te kry.’ MNR. BRINK VAN WYK, handelaar by BVG, oor die trae pas van mielie-uitvoer. Bl. 15 ‘As ons voor 15 September goed reën kry, kan daar nog ’n oes en kos vir die diere kom.’ MNR. ARTHO SNYMAN, Riversdalse boer, oor die knellende droogte in sy distrik. Bl. 17 ‘Die ironie is dat die staat jou en my geld gebruik om ons te ondermyn.’ MNR. ERNEST PRINGLE, voorsitter van Agri SA se landbou-ontwikkelingskomitee, oor planne vir ’n maatskappy wat regstappe…

Van Suid-Afrika se grootste boere, mnr. Charl Senekal, suikerrietboer van Mkuze, en die tamatieprodusent ZZ2, het ’n dwarsklap van me. Nomvula Mokonyane, Minister van Waterwese en Sanitasie, oor hul waterverbruik gekry. SEKELBOS skryf: Suid-Afrika is ’n waterskaars land. Water moet in die eerste plek doeltreffend gebruik word. Produsente wat die meeste kilogram kos per liter water verskaf, moet voorrang kry. As ons ’n politieke agenda het en waterregte toeken met só ’n agenda as maatstaf, sal daar gou voedseltekorte ontstaan. Die Departement Water en Sanitasie sê gereeld die landbou gebruik 60% van Suid-Afrika se water, maar dra net 2% of 3% tot die land se bruto binnelandse produk by. Dié argument is sommer strooi. Vergelyk ons boere met boere in die res van die wêreld volgens die maatstaf van kilogram…

FINANSIËLE kenners maan boere wat weens die droogte geldelik in die knyp is om so gou moontlik met hul finansiers te praat oor die herskedulering van skuld en verdere finansiering en nie te wag tot die kalf in die put is nie. Mnr. Dawie Maree, hoof van landbou-inligting en bemarking by FNB, sê daar is nie ’n “kombers-benadering” om boere te help nie. Elke aansoek of geval word op eie meriete geëvalueer. “Banke is oor die algemeen bereid om te help waar hulle kan, maar natuurlik binne die raamwerk van die Nasionale Kredietwet (Wet 34 van 2005). “Boere behoort egter nou goeie besigheidsbesluite te neem. Waar reserwes uitgeput raak, kan hulle van die nie-produktiewe bates verkoop om te verseker dat produktiewe bates behoue bly. Hulle moet ook pro-beer om streng…

MNR. HERMAN BOTHA, wat ná ’n aanval op sy plaas gesterf het, was ’n landbouleier wat in elke komitee gedien het waar hy ’n bydrae kon lewer. Met sy ervaring as eertydse kommandobevelvoerder was hy ’n aanwins vir die veiligheidstrukture van Limpopo en die Groblersdal-omgewing. Boon-op was hy bekend vir sy goeie menseverhoudinge, of dit nou met sy plaaswerkers of die leierskorps van die georganiseerde landbou was. Daarom is die Groblersdal-gemeenskap so uit die veld geslaan oor die gewapende aanval op sy plaas verlede Sondagoggend. Hy is deur ’n gewapende bende van 11 in sy huis op sy plaas buite Groblersdal oorval. Mnr. Piet Groenewald, ’n vriend en veiligheidspesialis wat gehelp het om die soektog na die aanvallers te koördineer, sê die aanvallers het goeie inligting oor die plaasopstal en…

WATER is besig om op te droog, weiding is in ’n slegte toestand, vee vrek en voer moet ten duurste aangekoop word in drie provinsies wat nog in die wurggreep van die droogte vasgevang is. Uit ’n landwye opname van Landbouweekblad die afgelope weke blyk dit die enigste provinsies waar daar nié erge kommer oor weidingstoestande heers nie, is Gauteng en Noordwes. In die Oos-Kaap is die weidingstoestande veral by Whittlesea en Ntabathemba baie sleg, maar volgens dr. Amie Aucamp, bestuurder van die Oos-Kaapse Rooivleisprodusente-organisasie (RPO), is die situasie van die kus tot by die eskarp van die Amatola-, Winter- en Sneeuberg kritiek. Landbouweekblad is in besit van dokumente wat aandui dat die distriksmunisipaliteit Sarah Baartman in die Oos-Kaap van plan is om sy gebied tot ’n rampdroogtegebied te verklaar.…

 SUID -AFRIK A gee Europa nou klaarblyklik van sy eie handelsmedisyne. ‘Ek glo in die welwillendheid wat daar is, maar ons het meer spoed nodig.’ In die verlede het Suid-Afrika binne sowat twee weke nadat Europese lande gesê het hulle is skoon van voëlgriep, weer hoender-invoer van die betrokke lande toegelaat. Vanjaar het die Regering egter gesê hy wil eers daardie lande besoek om die status te bevestig, het dr. Charlotte Nkuna, bestuursbeampte van die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging (SAPV), op ’n beraad van die FairPlay-teenstortingsbeweging gesê. Nkuna en mnr. Marthinus Stander, uitvoerende hoof van Country Bird Holdings (CBH) en voorsitter van die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging se braaihoenderorganisasie, het dié optrede verwelkom. Nkuna het verwys na die uitbreking van voëlgriep onder volstruise in 2012 en gesê Europese amptenare wou Suid-Afrika eers self besoek…

RAMP ONTVOU IN AFWESIGHEID VAN DROOGTEHULP “Ons het al elke regeringsklip omgekeer om amptenare bewus te maak hoe krities die droogtesituasie in die distriksmunisipaliteit Sarah Baartman is sodat dit as rampdroogtegebied verklaar kan word, maar tot nou het daar absoluut niks van gekom nie,” het mnr. Doug Stern, voorsitter van Agri Oos-Kaap, gesê in sy openingsrede op die kongres op Port Alfred. Volgens Stern het die provinsiale departement van landelike ontwikkeling en grondhervorming in sy voorlegging vir droogtehulp aan die betrokke distriksmunisipaliteit daarop gewys ’n groot deel van die 5,4 miljoen stuks vee in die distrik loop gevaar om te vrek as daar nie hulp kom nie. Stern het nietemin ook ’n optimistiese boodskap vir boere gehad, en uitgewys dat landbouproduksie die afgelope twee dekades danksy beter tegnologie met 40%…

JOHAN WILLEMSE As ’n mens praat oor voorsiening maak vir moeilike tye, is dit nie net klimaat wat wisselvallige inkomste veroorsaak nie. Wisselvallige pryse én opbrengs kan ’n ewe groot rol speel. Dit geld veral waar bedrywe neig om siklies te wees wat hul mark en prysbewegings betref. Met Suid-Afrikaanse uitvoerprodukte speel die sikliese aard van die rand ook ’n rol in dié bedrywe se wisselvallige inkomste. Ongelukkig is daar nie meer goeie landbousyfers tot op plaasvlak in Suid-Afrika nie. Amerika en Australië doen egter baie navorsing en ’n mens kan dit benut. Die groot verskil is versekeringsmaatreëls (met beperkings) in Amerika, veral vir saaiboere, wat boere in ’n mate steun. In Australië is boere egter uitgelewer aan die markkragte. Een opvallende verskil is dat boere in Amerika ’n hoër…

Te midde van chroniese tekorte aan bloutongentstof in Suid-Afrika, het wetenskaplikes van die Universiteit van Kaapstad twee nuwe entstofkandidate teen dié virus ontwikkel. Dr. Alta van Zyl, ’n viroloog, en haar span het twee nuwe proteïenliggaampies in tabakplante gekweek wat dalk as doeltreffende nuwe entstowwe teen bloutong benut kan word. Die twee kandidate, Zera-VP2ep en Zera-VP2, het hulself al in proewe met muise bewys deurdat dit ’n immuunreaksie teen talle bloutong-serotipes by die knaagdiere veroorsaak het. Van Zyl skryf in die artikel in die vaktydskrif BMC Biotechnology dat bloutong die eerste keer in Suid-Afrika opgemerk is toe fynwolskape meer as 200 jaar gelede uit Europa hierheen ingevoer is. Sedert 1998 is dit een van die mees wydverspreide veesiektes ter wêreld. ’n Aantal entstowwe is al teen die siekte ontwikkel. Dié…

Wat sitrus betref, is Peru en Chili Suid-Afrika se grootste mededingers in die Suidelike Halfrond. Peru het verlede jaar 120 000 ton sagtesitrus uitgevoer, terwyl Chili sowat 80 000 ton per jaar veral na die weste van Amerika uitvoer. Suid-Afrika het verlede jaar 217 000 ton sagtesitrus uitgevoer. Peru se 120 000 ton sagtesitrus is op 22 000 hektaar verbou. Dit dui op ’n aansienlik laer opbrengs per hektaar in vergelyking met Suid-Afrika, wat 217 000 ton vrugte op 1 1 000 ha verbou het. “Peru se sagtesitrusboorde lewer in dié stadium gemiddeld 35 t/ha vergeleke met 50 t/ha in Suid-Afrika op die 70% van sitrusvrugte wat uitgevoer word.” Dr. Hoppie Nel, ’n konsultant vir die vrugtebedryf, sê as ’n mens in ag neem dat Peru in 2015 5 800…

Case IH en New Holland het verlede jaar opslae gemaak met die bekendstelling van hul outonome konseptrekkers wat volgens hulle voor die einde van dié dekade op die mark kan wees. Hoewel die konsep van outonome trekkers al byna 20 jaar die ronde doen, het dié modelle die publiek se verbeelding aangegryp. Dit is dalk vanweë die opwinding oor outonome motors wat tans hoogty vier, maar wat is ’n realistiese verwagting in dié verband? Uit die staanspoor moet ’n mens erken dat die meeste trekkers op groter saaiplase vandag reeds gedeeltelik outonoom is. Dit is danksy die hulp van GPS-selfstuurtegnologie en ander stelsels wat byvoorbeeld die trekker se toere en ratverhouding outomaties aanpas om ’n gespesifiseerde teikenspoed so doeltreffend moontlik te handhaaf. Verder kan voorgeskrewe bemestingskaarte uitgevoer word. Trekkers kan…

1 Grootkampioen (enkeltuig), Whispering Sensation. Eienaar: Mnr. Pierre Hugo (sel 084 433 3919), Tears & Roses-stal, Paarl. Vertoner: Mnr. Junior Hugo. 2 Grootkampioen (siertuig), Ultimate Joe. Eienaar: Mnr. Gert Koch (sel 083 566 7157), Charlie Brown-stal, Hanover. Hanteerder: Mnr. Charlie Brown. 3 Grootkampioen (driegang), Made in Heaven. Eienaar: Mnr. Ross Millan (sel 082 807 3342), Tears & Roses-stal, Paarl. Vertoner: Mnr. Junior Hugo. 4 Grootkampioen (vyfgang), Rising Music. Eienaar en vertoner: Me. Irene van der Westhuizen (sel 083 616 1294), Mountain View-stal, Sunlands. 5 Grootkampioen (parkperd), Highland Prince. Eienaar: Mnr. Willie Conradie (sel 082 412 1406), La Cola-stal, Pretoria. Vertoner: Me. Nicola Burger. 6 Kampioen van kampioene (driegang, ruiterkuns), Nicole Bester, op die perd Mighty Joe. Sy word afgerig deur mnr. Martin Pienaar en skou vir die Dream Acres-dresseersentrum, Bloemfontein.…

Syngenta gaan vanjaar ’n rekordbedrag van R52 miljoen uitbetaal aan mielieboere wat daarvoor in aanmerking kom. Met die SmartFarmstrategie wil Syngenta boere help om hul winsgewendheid te optimaliseer en hul onderneming in die lig van klimaatsverandering en ekonomiese wisselvalligheid te beskerm. AGRISAFE AgriSafe, ’n insetkoste-beskermingsplan, beperk die onsekerheid wat wisselkoersskommelings, inflasie en wisselvallige kommoditeitspryse veroorsaak. AgriSafe beskerm die waarde van boere se Syngenta-produkaankope (in tonnemaat met ’n vasgestelde termynprys). “Ons aansienlike uitbetaling vir dié seisoen beklemtoon ons verbintenis om produsente te help om hulself te verskans teen die onbeheerbare en die onvoorsiene,” sê me. Linda van der Mer-we, hoof van kliëntebemarking by Syngenta Suid-Afrika. “AgriSafe se geen-koste-geenrisiko-strategie is ’n hoeksteen van ons SmartFarm-strategie. Ons wil ’n ingesteldheid van slim keuses en slim denkwyses in die Suid-Afrikaanse landbou vestig.” HOE WERK…

Hoewel dit nou die reëntyd in die Wes-, Oos-, Noord- en Suid-Kaap is, reën dit hopeloos te min en gaan die landbou in dié gebiede gevolglik nog swaarder gebuk onder die droogte. “Dit is nie net die Wes-Kaap wat swaarkry nie,” sê mnr. Jaco Kellerman, die saadmaatskappy Barenbrug se tegniese bestuurder in die Wes-Kaap. “Boere in die Suid-Kaap, spesifiek van Heidelberg tot by Plettenbergbaai, kry ook swaar.” Jaco sê die probleem in die Wes-Kaap is tweeledig. “Die reëntyd het enersyds baie laat begin en dit reën nie genoeg om damvlakke voldoende te laat styg nie. Maar die eintlike probleem waaroor boere bekommerd is, lê nog voor en dit is die droë somer.” PLANT VIR VOER Boere wat normaalweg mielies plant, is reeds ingelig dat as dit nie genoeg gaan reën…

Suurlemoenvis op heerenboonpuree Heerenboonpuree 350 g heerenbone, geweek Water 50 g botter 50 ml olyfolie Fyngerasperde skil van ’n klein suurlemoen Sap van 2 suurlemoene 1 knoffelhuisie, fyn gekap Mespunt peperwortelsous ( Sout en witpeper na smaak Vis ■ 6 porsies ferm witvis (van die volhoubare lys) ■ Vars suurlemoensap, sout en vars gemaalde swartpeper ■ 60 g sagte botter ■ Paar takkies vars dille, plus ekstra vir afronding Maak eerste die heerenboonpuree: Kook die geweekte bone in skoon water tot baie sag. Dreineer en laat effens afkoel. Skep die bone in ’n voedselverwerker en voeg die botter, olie, suurlemoenskil en -sap, knoffel en peperwortelsous by. Verwerk tot ’n gladde puree. Proe vir geur en voeg sout en witpeper na smaak by, asook ekstra suurlemoensap indien nodig. As die…

Toe Jean-Baptiste Cristini – of Tista, soos mense hom ken – ná ’n dekade in die Franse wynlande terugkeer na die Wes-Kaap, wou hy ’n produk maak wat dié besondere gebied weerspieël. Saam met die bekende wynmakers Andrea en Chris Mullineux van Mullineux & Leeu Family Wines, het hy die Geometric Drinks-maatskappy begin en ywerig begin eksperimenteer met inheemse Kaapse plantegroei. Die resultaat is elegant verpakte tonikums (’n nuutjie in Suid-Afrika) in drie geure – blomagtig, sitrus en spesery – en ’n jenewer met sagte fynbosgeure. “Ons is ’n botaniese maatskappy,” sê Tista oor die plantsoorte, soos boegoe en roosmalva, waarmee hul produkte gegeur word. Die Symmetry Tonics, gemaak van kinien-ekstrak, is in konsentraatvorm. Die plantolies sorg vir genoeg geur dat dit onnodig is om baie suiker by te voeg,…

Die reisjoernalis Erns Grundling het in 2015 sy rugsak gepak, ’n laaste spertyd op die vliegtuig nagekom en toe sy stapstewels vasgemaak om die Camino Francés, ’n Spaanse pelgrimsroete oor 1 025 km in sowat ses weke af te lê. Erns se boek Elders – my 1 025 km langs die Camino, oor wat hy sy into the mild-ervaring noem, het vroeër vanjaar die lig gesien. Is die Camino werklik ’n lewensveranderende ervaring? Ek was ná 40 dae en 1 025 km weer so fiks soos laas op hoërskool en het meer as 10 kg afgeskud. Een van die Camino se grootste belonings was dat ek van emosionele bagasie ook ontslae kon raak. Wanneer jy vir lank stap, en dit dikwels op jou eie, kry jy kans om na te…

Toon liewer dankbaarheid en vreugde omdat die glas nog half vol is. Iemand vra my nou die dag: “Hoe sleg is sleg?” Ek het nog nooit daaraan gedink nie. Ek weet nou nog nie waar die grense van sleg geleë is nie. Mense antwoord so verskillend as hulle gevra word hoe dit gaan. Een sal sê: “Dit gaan nie so goed nie.” Ek dink by myself: “As dit nie so goed gaan nie, dan moet dit mos sleg gaan – maar hoe sleg gaan dit?” ’n Ander persoon se been is net onder die knie afgesit. Hy antwoord: “Dit gaan eintlik nie so sleg nie. My kunsbeen werk redelik goed. Ek stap min of meer waar ek wil wees en ondervind geen pyn nie.” My vraag is: “Hoe sleg is…

Sers. Alan Adams (links), sektorbevelvoerder van die SA Polisiediens se landelike veiligheidstak (Uniondale), is deur Agri Wes-Kaap as vanjaar se beste landelike veiligheidskoördineerder in dié provinsie vereer. Kapt. Morné Heunis, sektor-polisiëringsbevelvoerder, sê Adams het die afgelope jaar talle mense in dwelmverwante sake in die landelike gebiede in hegtenis geneem. Hy dien die gemeenskap deur middel van misdaadbewusmakingsprojekte om ’n beter en veiliger landelike omgewing te verseker, veral met die klem op ouer mense en misdade teen vroue en kinders. Hy doen veral moeite om kinders in die gemeenskap te bemagtig met verskeie bewusmakingsaksies by plaasskole. Daar word kinders ingelig oor skoolveiligheid, waterveiligheid, dwelm- en drankmisbruik, en seksuele misdrywe. Mense wat onlangs afgetree het of eersdaags gaan aftree, is ook vereer. Van links is mnre. Nic Opperman en Johan Pienaar, albei…

GOEIE PRYSE VIR AVOKADO’S ’n Sterk vraag na avokado’s op plaaslike én internasionale markte wat pryse hoër druk, help om te vergoed vir die kleiner oes van vanjaar. Die SA Avokadokwekersvereniging het onlangs sy oesskatting van 12,5 miljoen kartonhouers vir vanjaar afwaarts aangepas tot 11,5 miljoen kartonhouers. Mnr. Derek Donkin, voorsitter van Subtrop (die sambreelliggaam vir subtropiese gewasse), sê daar is verskillende faktore wat die avokado-oes vanjaar beïnvloed, waarvan die grootste die droogte van 2016 was. Donkin sê van die boorde by Tzaneen wat verlede jaar onder hael deurgeloop het, het ook nog nie heeltemal herstel nie. Hy sê die toekoms vir avokado’s bly nietemin rooskleurig. Suid-Afrika se aanplantings groei bestendig teen omtrent 1 000 ha per jaar. Verskeie kwekerye brei nou uit om meer avokadobome te kan lewer. Daar…

GAUTENG CARLETONVILLE STERKFONTEIN (173) 21 ha, aan C. Malherbe, van M.A. Venter, R700 000. DERDEPOORT KLEIN ENGELAND (9) 484 ha, aan Tirusano Services & Trading, van I.S.P. en M.M. Hugo, R7 000 000. WELGEWAAGD (233) 1 285 ha, aan die Regering van die RSA, van J.C. Greyling, R16 100 000. NIGEL BRAKFONTEIN (264) 86 ha, aan JJM Victor Boerdery (Edms.) Bpk., van P.J. Combrinck, R2800 000. PRETORIA ONVERWACHT (509) 84 ha, aan Ndalama Armature Winders, van G.A. van Kraayenburg, R2 170 000. KWAZULU-NATAL JOZINI BUBE (16148) 1 173 ha; GOLWENI (13309) 94 ha; HARROWGATE (15511) 1 031 ha; INDABANA (13162) 589 ha; MONTE ROSA (13272) 928 ha en UMGOTSHA (13308) 167 ha, aan Phinda-natuurreservaat, van And Beyond SA Travel, R123 157 419. LADYSMITH HAMBURG (2104) 649 ha, aan B.S.B. en…

OMSET 30% BETER Die omset op Dohne-Merinoveilings van Januarie tot die begin van Augustus het met 30% tot R18 miljoen gestyg. Dit is 30% beter is as in die ooreenstemmende tyd ’n jaar gelede. ’n Hoër aanbod én beter pryse het daartoe bygedra. Mnr. Kobus Delport, rasdirekteur, sê dit is betekenisvol dat die prestasie ondanks die ernstige droogte in die Wes-Kaap behaal kon word. “Die gemiddelde prys van R9 500 stuk vir kommersiële ramme in die lente (van Junie af) was egter effens laer as pryse wat in herfs (Januarie tot Mei) betaal was. Die rede is dat die meeste van die onlangse veilings in die Wes-Kaap plaasgevind het, waar boere se kontantvloei vanweë die droogte steeds onder groot druk is.” Hy sê die vraag na stoet- en kommersiële ooie…

TOE die FairPlay-teenstortingsbeweging sy beraad gereël het waar onder meer maatskaplike steun vir afgelegde pluimveewerkers gekoördineer sou word, is een van die heel eerste uitnodigings tot mnr. Marcus Cornaro, ambassadeur van die Europese Unie (EU), gerig. Die beraad het op 2 Augustus plaasgevind. (Sien ook bl. 19.) Pleks daarvan om die uitnodiging te aanvaar, het die EU-afvaardiging ’n soveelste verklaring uitgereik waarin hy sê hy bly toegewy aan Suid-Afrika se ekonomiese transformasie en werkskepping. Die bul in die glaskas – die EU se volgehoue storting van hoendervleis in die land – is ontduik. Plaaslike produsente, hoe doeltreffend ook al (en Suid-Afrikaanse produsente is, ironies genoeg, deur EU-navorsing as uiters doeltreffend bevind) kan nie meeding nie en begin afskaal. Van hulle het eindelik geen ander opsie as om hul deure te…

DAAI SILWER RANDJIE Die Leeus het toe nie die Superrugby-kompetisie gewen nie, ondanks die voordeel van die hoogte bo seevlak, ’n tuiswedstryd en ’n vol stadion. Kwagga Smit se rooi kaart het die wind lelik uit hul seile gevat, maar die terugvegpoging was een van die indrukwekkendste wat ek nóg gesien het. Met 14 manne op die veld het die Leeus die Crusaders in die tweede helfte behoorlik versmoor. (Hoekom het hulle nie so begin nie?) Soos Nick Mallett ná die wedstryd opgemerk het: “Sometimes there’s honour in defeat.” Verder is Suid-Afrika se ramspoedige, en, wil dit al hoe meer voorkom, volkome korrupte President, Jacob Zuma, nie uit sy onverdiende amp gestem nie. Ten minste het ’n hele paar ANC-LP’s geskiedenis gemaak toe hulle hul gewete gevind en teen die…

MIELIEBOERE se hoop om meer as 4 miljoen ton surplus mielies in hierdie bemarkingseisoen uit te voer – wat die mark in balans sal bring en pryse ondersteun – gaan waarskynlik net ’n droom bly. Volgens die SA Graaninligtingsdiens (Sagis) se jongste uitvoersyfers is daar in die week tot 4 Augustus net 46 526 ton mielies (40 071 ton geel en 6 455 ton wit) uitgevoer, vergeleke met byvoorbeeld die week tot 21 Julie, toe 153 000 ton mielies (81 000 ton wit en 72 000 ton geel) uitgevoer is. Met Suid-Afrika se beste uitvoermaande wat einde toe staan, is net altesame 839 524 ton uitgevoer. Wat die vooruitsig vir groot bestellings vorentoe betref, lyk die nuus ook nie goed nie. Mnr. Ham-pie Lourens, besturende direkteur van SA Bulk Terminals…

 BESLUITE wat Suid-Afrika se beleidmakers vandag neem, sal bepaal hoe groot bydrae die land se landbousekter sal kan lewer om in die groeiende vraag na kos in die res van Afrika suid van die Sahara te voorsien. ‘Die oplossings vir ons ontwikkeling sal bepaal word deur ons vermoëns en ambisie.’ Me. Lulama Ndibongo-Traub van die Buro vir Voedsel- en Landboubeleid (BFAP) se navorsingsafdeling vir Afrika het in Pretoria op die bekendstelling van die jaarlikse BFAP-vooruitskouing gesê die waarde van voedselinvoer in die streek het van 2001 tot 2015 van $7 miljard (R93 miljard) tot $40 miljard (R534 miljard) toegeneem. Afrika suid van die Sahara se bevolking groei die vinnigste ter wêreld. In 2001 was dit 0,9 miljard, in 2050 sal dit 2,1 miljard wees en teen 2100 sal dit 3,8…

Vanjaar se geskatte mielieopbrengs kan sowat 6,08 ton/ha beloop. Dit lewer ’n totale produksie van 15 969 300 ton op 2 628 600 ha. Volgens die Landboubemarkingsraad (NLBR) se vraag-en-aanbodkomitee word verwag dat Suid-Afrika in die bemarkingsjaar 2018-’19 tot 2 180 000 ton mielie sal uitvoer. Dit laat ’n eindvoorraad van 3 464 745 ton wat na die volgende jaar oorgedra kan word. ’n Positiewe netto kontantvloei en die vermoë om ’n produksielening terug te kan betaal sonder oorlaatskuld aan die einde van die produksieseisoen is een van die belangrikste kriteria wat finansiers oorweeg in produsente se aansoeke. PRYSVLAKKE Die vlak van internasionale mieliepryse is te laag om produksie teen uitvoerpariteit te regverdig. Dit is teen die gemiddelde opbrengs op lang termyn nie winsgewend om teen die huidige internasionale mieliepryse…

D it is algemeen vir boere om lewenspolisse as sekuriteit te sedeer vir skuld wat by koöperasies, banke en ander finansiële instellings aangegaan is. ’n Sessie verwys na die proses in die Suid-Afrikaanse reg waardeur sommige of alle regte van die eienaar van ’n finansiële produk oorgedra word aan ’n ander party, gewoonlik die krediteur. Die oorspronklike eienaar verloor dan sy/ haar aanspraak op die produk met onmiddellike effek en die krediteur mag uitvoering aan die regte gee. (Die aanname is dat daar voldoen word aan die terme en voorwaardes van die ooreenkoms tussen die partye.) Eienaarskap word nie by sekuriteitsessies oorgedra nie. Die krediteur is slegs geregtig op die sekuriteit wat opgeroep mag word in terme van die ooreenkoms. Lewenspolisse word meestal as aanvullende sekuriteit vir skuld gebruik. Lewenspolisse…

Wildlewe-geesdriftiges beskou Suid-Afrika as ’n skilpadparadys. Van die 43 skilpadsoorte ter wêreld huisves Suid-Afrika ’n volle derde, en 11 van die 14 soorte hier is endemies. Een van die skaarsste soorte, die suurpootjie, kom hier voor, asook die heel kleinste soort, die gespikkelde padloper. Ongelukkig hou die toenemende gewildheid van geëlektrifiseerde plaasheinings ’n ál groter bedreiging vir dié reptiele in. Tienduisende sterf jaarliks, veral groot soorte, soos die bergskilpad, wat ’n dophoogte van 30 cm en gewig van oor die 30 kg kan haal. Nuwe tegnologie en sonkrag het elektriese heinings die laaste jare al hoe aantrekliker en meer bekostigbaar vir boere gemaak. Die meeste heinings word met ’n lae lewendige draad – ’n struikeldraad (trip wire) – gespan, net bokant die grond en aan die een kant of albei…

Op sy drie plase naby Ermelo in Mpumalanga boer mnr. Nico Roodt met Brangusbeeste en op droëland met mielies en sojabone. “In die winter bewei die beeste die oesreste, want dit is baie duur om hooi alleen te voer. Mielies en beeste se pryse vul mekaar aan en bring stabiliteit in die boerdery,” sê hy. PAN 4A-111 Nico het besluit om nou ook wit mielies te plant. “Ek het agter die mark aan geplant om die voordeel van die goeie prys te kry.” Mnr. Riaan Jacobs, Pannar se verkoopsverteenwoordiger in die Ermelo-omgewing, sê boere plant tradisioneel meer geel mielies by Ermelo. Dit was dus vir albei partye ’n proeflopie. Nico het die wit mieliebaster PAN 4A-111 en die geel mieliebasters BG 3492B en BG 3792BR aangeplant. Hy sê sy plase…

Die Stormberg-boere behoort almal aan die Birds River-boerevereniging wat vanjaar sy eeufees vier. Hulle is ’n hegte gemeenskap en hul sosiale lewe draai om die plaaslike kerk, wat op mnr. John Daly se plaas, Frere Dell, geleë is. Hulle is ook lede van twee aktiewe tennisklubs, die Birds River-tennisklub (wat onlangs sy eeufees gevier het) en die Highlandstennisklub. Paul Mortlock het ’n boek oor die tennisklub en al die herinneringe van die gemeenskap oor die dekades heen geskryf. Tennisklubs het tradisioneel ’n sleutelrol in die sosiale lewe van boeregemeenskappe gespeel.…

BETONKLUIS BESKERM JOU POMPE Boorgat-dompelpompe kan vinnig gesteel word deur die plastiekpyp uit die gat te trek, die pyp en elektriese koord af te saag of te kap, en die pomp weg te dra. Gevolglik het die onderneming Concrete Doors and Vaults ’n 1,7 ton boorgatkluis ontwerp wat met 60 MPa-beton versterk is. Die kluis word maklik geïnstalleer. ■ Stap 1: Grawe die grond om die bestaande boorgat se omhulsel uit tot ’n diepte van sowat 450 mm en maak seker die oppervlak is gelyk. ■ Stap 2: Sny die boorgatomhulsel tot sowat 100 mm bokant die uitgegraafde oppervlak. ■ Stap 3: Gebruik ’n driepoot en ’n kettingblok om die 1,7 ton-kluis oor die gat te laat sak, bo-oor die verkorte omhulselpyp. Dit is maklik met ’n hyskraan. Die kluis…

Met ’n opbrengs wat net ’n klein bietjie kleiner is as die nasionale rekord, stap mnr. Wouter Heyns vanjaar vir die tweede keer met die wenprys weg in Cradock Saadverspreiders se 20 ton-klub-mieliekompetisie. Wouter boer op die plaas Uplands net buite Cradock. Hy was in 2014 ook die wenner met ’n opbrengs van 19,91 ton/ha. Met dieselfde kultivar is sy opbrengs vanjaar 23,05 t/ha. Dit is net effens minder as die nasionale rekord van 23,92 t/ha wat verlede jaar deur mnr. Erich Cloete van die plaas Sanctuary in die distrik Cradock opgestel is. Die naaswenner is mnr. Zirk Scheepers van die plaas Wonderkop by Cradock, wat 22,98 t/ha geoes het. Scheepers was drie jaar gelede die algehele wenner met ’n opbrengs van 22,5 t/ha. GEMENGDE BOERDERY Wouter boer met Merino’s,…

Wat maak heerenbone so besonders? Baie min mense ken dit. Dis ’n baie ou boon, wat al van Simon van der Stel se tyd af aankom. Dis in die verlede op baie Sandveldse plase verbou, maar nou sien ’n mens dit omtrent nie meer nie. Hoekom? Ek is die sewende generasie op die plaas en baie boere hier rond het die bone vroeër dae geplant, maar mettertyd gelos. Hier is nog net een of twee plase waar dit geplant word. Dis ’n baie moeilike gewas om mee te boer. Ons het dit altyd op die suggronde, wat van nature vog kry van onder af, geplant, maar deesdae het ons nie meer sulke grond nie. Die aartappelgronde word alles gedreineer. Ons besproei nou die heerenbone met sprinkelbesproeiing. Dis egter nie ideaal…

‘Ou seun, die enigste plek waar ’n mens agterraak, is as onse Vader jou op hierdie aarde agterlaat.’ Tussen die sonsondergang en die bosse deur kom ’n man nader geloop. Geklee in ’n kortbroek, bruin knopieshemp en velskoene. Die grysheid van sy hare is sigbaar van onder sy hoed en verklap sy ouderdom. In die distrik staan hy bekend as Vos. Die storie is dat dit sy bynaam is, genoem na die silwervos. Die jakkals wat jy net in die nag sien. Wat sy regte naam is, is net ’n bespiegeling, en of hy familie en vriende het, weet niemand nie. Oom Fasie vertel hy boer op ’n stukkie grond net buite die dorp, en Dominee het bevestig hy loop nie kerk nie, maar het jare terug ’n Bybel by…

SUID-AFRIKA In onlangse maande het SKAAP-EN LAMSVLEISPRYSE ’n opwaartse neiging getoon. Mielies het in dieselfde tyd laer verhandel. Hoë vleispryse saam met laer mieliepryse verhoog die winsgewendheid van die rooivleisbedryf. Sedert Julie vanjaar is die nasionale gemiddelde prys van lamsvleis R75/kg – die hoogste prys in die geskiedenis. Pryse het sedert verlede Desember opwaarts geneig en teen einde Mei baie sterk gestyg. Dit bly nou op ’n hoë vlak. BEESVLEISPRYSE het in die ses maande tot Junie ook sterk gestyg. Die gemiddelde prys van klas A-beesvleis was teen einde Junie 17,2% hoër as einde Januarie vanjaar. Speenkalfpryse het ook gestyg en het hoë vlakke behaal. Die speenkalfprys is gemiddeld R34/kg tot R38/kg, met sekere gebiede wat selfs hoër pryse weens ’n goeie vraag en kleiner aanbod behaal. Talle boere bou…

PL ANNE vir ’n nuwe, private landboukollege in die Vaaldriehoek het die wenkbroue laat lig toe die indruk glo gewek is dat die beoogde kurrikula met die hulp van die gevestigde Landbou-ontwikkelingsinstituut Grootfontein ontwikkel is. Talle vakkodes stem presies met dié van Grootfontein ooreen, wat ongewoon vir verskillende hoër onderwysinstellings is. Sover Landbouweekblad kon vasstel, was niemand van Grootfontein egter daarby betrokke nie. Me. Anita Preston, wat sê sy werk al drie jaar lank om die Vaallandboukollege op ’n plaas buite Vanderbijlpark op die been te kry, sê ook dit was ’n misvatting. Sy ontwikkel haar vak-kurrikula volgens eenheidstandaarde wat sy vanaf die AgriSeta, die owerheid vir onderwys en opleiding in die landbou, verkry het. Sy sê sy is in die proses om AgriSeta-registrasie te bekom. Navraag by die AgriSeta…

BOEREDAE 16 AUGUSTUS: LNR-boeredag oor aanpassings in boerdery, Armoedsvlakte-bultoetsstasie, Vryburg. Melville Ferreira, e-pos: FerreiraM@arc.agric.za; sel 084 506 0068. 19 AUGUSTUS: Goliat van Gat-pampoenkompetisie en inligtingsdag. Pretoria. Pitte van SA rekordpampoen beskikbaar. Henri Combrink, sel 082 552 9428. 23 AUGUSTUS: Noord-Vrystaat SAVM se “MEGA Boere”-inligtingsdag en veiling. Kroon-Boma, Kroonstad. E-pos: Bennieneline@eleo.co. za; sel 082 440 4492. 9 SEPTEMBER: Olifantsrivierveteraantrekker-en-enjinklub se ploegdag. Augsburg Gimnasium. 15 jaar-herdenking, donkie-huldeblyk. Tel. 021 913 1380. 13-16 SEPTEMBER: Agri-Megaweek en nasionale Fynbos-ekspo. Megapark, Bredasdorp. Web: www.mega-events.co.za 12-14 OKTOBER: Agri-Expo Livestock 2017: Die Groot Plaasproe – van bok tot bier. Sandringham, Stellenbosch. E-pos: admin@agriexpo.co.za; web: www.live stock.org.za; tel. 021 975 4440. 20-21 OKTOBER: Hamlet-kunsen-kultuurfees en Agridag. Prince Alfred Hamlet, 9 km buite Ceres. Nica du Toit. E-pos: marketing@hkkf.co.za 25 NOVEMBER: Vaalwaterboeredag. Bergfietswedren, kindervermaak, skietkompetisie, vee- en eiendomsveiling, kaas-…