Indholdsfortegnelse for 01-Sep-17 i Landbouweekblad

’N GOEIE plek vir die Regering om te begin met radikale ekonomiese transformasie sal wees om sy verskaffers betyds te betaal, sê mnr. Julius Mojapelo, senior uitvoerende beampte vir die openbare sektor by die Suid-Afrikaanse Instituut vir Geoktrooieerde Rekenmeesters. Die instituut se navorsing wys 80% van klein en mediumgroot ondernemings weier om op enige vlak met die Regering sake te doen omdat die staat rekeninge laat betaal of glad nie betaal nie. “Die Regering het veel meer kapasiteit om die ekonomie te transformeer as baie groot maatskappye. As die Regering net begin om klein besighede betyds te betaal, kan jy jou indink watter enorme impak dit sou hê . . . Radikale ekonomiese transformasie. Begin om betyds te betaal.” Die gemiddelde omset van klein besighede is R10,9 miljoen. ’n Derde…

DAAR ÍS MANIERE OM WATER AAN TE VUL In sy brief “Skoonmaak van dam nie oplossing”(Die Burger, 24 Mei) skryf JK du Toit van Franschhoek “alle aflope in die Wes-Kaap wat die moeite werd is, is al opgedam.” Dit is nie heeltemal korrek nie. In 1960 was ek in matriek op Citrusdal. Destyds het ingenieurs van die Departement van Waterwese ’n dam by Keerom opgemeet. Dit is sowat 50 km stroomop van Citrusdal in die Olifantsrivier. (Hulle het twee seisoene lank vir die dorp rugby gespeel.) Mnr. Schalk van der Merwe, ons destydse koshuisvader, het aan ons verduidelik dat die Olifantsrivier die laaste oorblywende bron van drink-water vir die groter wordende Kaapstad is. Jare gelede het ek ’n voorstel gemaak om die Kaap se water aan te vul: Kanaliseer gesuiwerde…

DICK KING SE PERDERIT GEDENK Mnr. Edwin (Kop) Ferreira, Arabierperdteler van Crecy in Transvaal (nou Limpopo) en voorheen van Patensie in die Oos-Kaap, het die Brit Dick King se bekende rit 125 jaar gelede van byna 600 myl (sowat 900 km) van die destydse Port Natal (nou Durban) na Grahamstad gedenk deur weer die roete te perd af te lê. Die gedenkrit het saamgeval met die viering van Setlaarsdag, 1 September. King (1813-’71), ’n handelaar van Port Natal, het sy geskiedkundige rit in 1842 onderneem toe die vyandiggesinde Boere dié Britse nedersetting omsingel het. Hy het op sy perd gespring en hulp by die Britse garnisoen op Grahamstad gaan vra. Hy het die afstand binne tien dae afgelê — sewe dae gouer as gewoonlik. Hulp kon gevolglik betyds in Port…

AS Suid-Afrika se mielie-uitvoer in hierdie bemarkingsjaar nie nog aansienlik toeneem nie, sal pryse volgende jaar onder druk bly, tensy boere tot ’n miljoen hektaar minder mielies aanplant. Graan SA, wat besig is om te kyk hoe boere gehelp kan word om winsgewend teen uitvoerpariteit te boer, het drie moontlike uitvoerscenario’s saamgestel. As Suid-Afrika net 50% (2 miljoen ton) van die uitvoerbare surplus van 4,1 miljoen ton uitvoer, sal daar ’n oordragvoorraad van 3,6 miljoen ton wees. Gegewe verbruik van 11,5 miljoen ton plaaslik en in buurlande sal ’n oes van 7,9 miljoen ton Suid-Afrika op ’n gelykspeelpunt bring. Dit is baie min as ’n mens in ag geneem word dat 7,7 miljoen ton mielies verlede jaar geoes is ten spyte van die ergste droogte in 100 jaar. “Dit beteken…

 DIE bepaling dat watermeting vanaf 1 Maart vanjaar verpligtend is, asook die maandelikse byhou van aantekeninge oor waterverbruik, het besproeiingsboere onkant gevang omdat daar geen gepaardgaande regulasies was oor die tipe meetinstrumente en die gebruik daarvan nie. Nou is daar kommer dat watergebruikers vervolg kan word as hulle nie aan die Departement van Water en Sanitasie se vereistes in dié verband voldoen nie. ‘Daar is gewis baie meters op die mark wat nie betroubare lesings gee nie.’ Mnr. Wayman Kritzinger, voorsitter van Agri SA se natuurlike hulpbronne-komitee, sê daar is boere wat intussen watermeters aangeskaf het wat vanaf R5 000 in die handel kos. Die departement en die Wetenskaplike en Nywerheidsnavorsingsraad (WNNR) het egter te kenne gegee dat die betrokke meters nie betroubaar is nie. Hulle kyk nou na ander…

Een van die tergendste vrae in die debat oor grondhervorming is hoe grondbesit onder verskillende rassegroepe met mekaar vergelyk. In 2014 het die Regering gesê in sy grondoudit is bevind 26 miljoen hektaar (22%) behoort aan die staat en 96 miljoen hektaar (78%) is in private besit. Aanvanklik, voor die 1994-verkiesing, was die veronderstelling dat 87% van Suid-Afrika se grond in wit hande was en net 13% in swart besit, met ’n aanname dat die staat niks besit het nie. Die ANC het reeds in 2005 besluit dat ’n grondoudit dringend gedoen moet word. Dit is nie bekend presies wanneer die projek van stapel gestuur is en ook nie hoeveel dit gekos het nie. Die eerste fase van die grondoudit het slegs gehandel oor die staatsgrond en is in 2014…

Mnr. Jaco Strauss, ’n besproeiingsboer van Tadcaster in die Vaalharts-besproeiingskema, is aangewys as die Noord-Kaapse Jongboer van die Jaar. Hy kom binnekort teen die ander provinsiale wenners te staan om die kroon van nasionale Jongboer van die Jaar. Strauss, van die plaas Lekkerkry, verbou kontantgewasse, naamlik koring, mielies, hawer en grondbone. Hy verbou gars en katoen as wisselbougewasse. Verder het hy sy stempel behoorlik in dié gebied afgedruk met onder meer slim sakesin op Safex, goeie mannekragbestuur en sy deelname aan bemagtiging en gemeenskapsbetrokkenheid. Hy het die afgelope dekade presisieboerdery tot in die fynste besonderhede op sy grond in werking gestel, wat aan hom die nodige produksieinligting verskaf om optimaal te produseer. Hy en sy vrou, Elna, het een seun en twee dogters, leerlinge aan die private skool Futurum-akademie op…

DIE Nyl-Aksiegroep gaan appelleer ná Limpopo se departement van minerale hulpbronne aan Sylvania Platinum ’n mynreg toegeken het om platinum in die Nyl-vloedvlakte suid van Mokopane te myn. Die mynreg is toegeken al het Limpopo se departement vir ekonomiese ontwikkeling, omgewing en toerisme (Ledet) sy aansoek om omgewingstoestemming afgekeur. Sylvania het hierteen geappelleer, maar wag nog vir die beslissing. “Dit is baie frustrerend,” sê mnr. Albert Jordaan, Sylvania-projekbestuurder, want die mynreg beteken niks sonder omgewingstoestemming en ’n waterpermit nie. Hy sê die uitspraak oor die appèl sloer onnodig, en as daar nie gou uitsluitsel is nie, gaan Sylvania gedwing wees om die aansoekproses van voor af te begin. REDES ONTBREEK Mnr. Emile Honiball van die Nyl-Aksiegroep sê een van die redes vir hul appèl teen die mynreg is dat die…

VIR die eerste keer in sewe jaar is ’n kleinhandelbaas aan die stuur van die Produce Marketing Association. Mnr. Brian Coppin, stigter en besturende direkteur van Fruit & Veg City, se voorsitterskap is op die onlangse Fresh Connections-konferensie in Kaapstad aangekondig. Hy neem oor by mnr. Tommie van Zyl van ZZ2, wat op sy beurt oorgeneem het by mnr. Louis de Kock van Wildeklawer. “Suid-Afrika is geseën met boere wat in staat is om ’n oorvloed van puik produkte in soms baie moeilike toestande te produseer. Uiteindelik, soos wat ons almal vir markaandeel baklei, het die kleinhandelaars die voordeel van hierdie oorvloed getrek. Die PMA het die noodsaaklikheid daarvan herken om dit in die res van Afrika uit te brei. “Die uitbreiding en aanmoediging van die vraag na ons lede…

Die Meester van die Hooggeregshof reik ’n magtigingsbrief uit waarop ’n trustee se naam vir die eerste keer verskyn. Die persoon is dan amptelik ’n trustee van die trust. ’n Vergadering moet daarna gehou word waarop die nuwe en bestaande trustees mekaar ontmoet en ’n werkswyse bepaal. ’n Nuwe trustee moet aan die ander trustees voorgestel word en ingelig word oor wie wat moet doen. Daar is gewoonlik ’n voorsitter en iemand anders wat die notules, resolusies en agendas hanteer. Nog ’n trustee behartig die rekeningkundige aspekte en een of twee hanteer die banksake. Die nuwe trustee, of dit nou ’n onafhanklike trustee is of nie, behoort homself/haarself baie gou te vergewis van die trust se vele aspekte en doen en late. Hieronder volg ’n lys van pligte vir ’n…

In 1995 het ’n Amerikaanse landbouekonoom, prof. Arnold W. Oltmans, ’n artikel gepubliseer met die titel “Why farmland cannot, will not and should not pay for itself”. Hy voer daarin aan dat die groot verskil tussen die produksiewaarde van grond, wat op terugbetaalvermoë bereken word, en die aansienlik hoër markwaarde van grond, wat die werklike prys is wat boere betaal, nie aan ’n oorwaardering van plaaspryse toegeskryf kan word nie, maar eerder aan ’n foutiewe vorm van finansiering vir grond. Die “fout” wat deur finansiële instellings gemaak word, is dat hulle volgens Oltmans ’n plaasaankoop soos ’n huurkoop wil finansier. Waar huurkope die aangewese instrument is om ’n werktuig soos ’n trekker, wat in waarde depresieer, mee te finansier, is dit die verkeerde instrument om ’n item wat in waarde…

Wêreldwyd is daar ’n neiging om meer uitsoekwyne te maak en baie markte, ook Amerika, drink minder, maar beter wyn. Dis hoekom mnr. Jim Clarke, bemarkingsbestuurder van Wines of South Africa USA, ’n beroep op Suid-Afrikaanse wynboere doen om mooi te dink voor hulle wingerdstokke uithaal. “Ek hoop die besluite oor watter wingerde uitgehaal moet word, word op gehalte gegrond en nie op grond van die wingerd se opbrengs nie.” Hy beskou inisiatiewe, soos die Ou Wingerde-projek, as ’n lewensboei wat sal sorg dat Suid-Afrika se beste winger-de bly staan. “Dit sal help verseker dat die gehalte van die wyn wat Suid-Afrika uitvoer, voldoen aan die duurder pryse wat daarvoor gevra word. Dis veral belangrik omdat baie van daardie wingerde se opbrengste van nature laag is en boere moet dus…

Mnr. Gert Ehlers van Tanjeni Cattle Company op die plaas The Oaks by Greyton het ’n kuilvoermielie gesoek om sy voervloei te verbeter. PAN 6R-680R, ’n veelsydige geelmieliebaster van Pannar, was die antwoord. “Kuilvoer maak 20% tot 30% van ons voerkraalrantsoen uit. Dit beïnvloed ons koste omdat ons andersins alle mielies en mieliesemels van die noorde af sou moes aanry. As ek die kuilvoer uithaal, strooi bysit en die mielies meer maak, sal my voerkoste baie hoër wees.” Hy verkies PAN 6R-680R omrede dit vinnig groei, baie plantmateriaal lewer omdat die blare aan die onderkant van die plant nie doodgaan nie, en ’n hoë styselinhoud het. “Voordat ons mielies begin verbou het, het ons vir ’n paar jaar in die somer tefweidings en meerjarige weidings onder spilpunte aangeplant, maar die…

WIE WAS JOU MENTORS? Ek het op die platteland grootgeword en my ouers was bestaansboere. Ek beskou hulle dus as my mentors. WAT IS JOU RAAD AAN OPKOMENDE KLEINBOERE? Die landbou is die beste wapen in die groot stryd teen armoede en voedseltekorte in Suid-Afrika. WAT IS DIE GROOTSTE FOUT WAT JY OP DIE PLAAS GEMAAK HET? Ek het die fout gemaak om sowat 20 Merinoskape te koop en hulle nie in te ent teen siektes nie, en ook nie seker te maak of hulle in ons omgewing sal aanpas nie. Ongelukkig het die meeste van hulle gevrek. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY AL GEKRY HET? Wanneer jy met hoenders boer, behandel hulle soos babatjies: Hou hulle droog, skoon en voer hulle gereeld. Behou ook te alle tye…

SAAGLEMME NOMMERPAS GEREEDSKAP Met ’n geskiedenis wat oor byna ses dekades strek, is First Cut een van Suid-Afrika se voorste maatskappye in die verskaffing van sny-verbruiksgoedere, soos saaglemme, hand- en presisiegereedskap. Die maatskappy het onlangs ’n nuwe saag ontwerp om ’n unieke bord wat uit herwonne karton vervaardig is, mee te kan sny. Die kartonborde word vir laekostebehuising gebruik. First Cut het ook ISO 9001:20080-sertifisering. Prys: Wissel na gelang van die kliënt se behoefte. NAVRAE: Tel. 011 6141112 (Gauteng), 021 531 3126 (Wes-Kaap), 031 701 3960 (Kwa-Zulu-Natal), of 041 453 3826 (Oos-Kaap). ENTSTOF NUWE HAARWURMMIDDEL ’n Splinternuwe entstof om haarwurmbesmetting te voorkom is deur Afrivet bekend gestel. Die entstof, Wirevax, is ontwikkel deur die Skotse navorsingsinstituut More-dun, wat ’n ooreenkoms met Afrivet het om die middel plaaslik te versprei. Aangesien…

Die gesinsvriendelike Agri Megaweek Ekspo word vanjaar van Woensdag 13 September tot Saterdag 16 September op Megapark, Bredasdorp, deur Mega Events aangebied. Die skou is bekend daarvoor dat al vier seisoene sommer op een dag voorkom. Bring daarom ’n sonhoed én ’n reënjas om in die skou in die buitelug te geniet. Megaweek, soos dit alom bekend staan, is sedert 2003 in sy huidige formaat ’n hoogtepunt op die landboukalender. Die skou het gou gegroei tot een van die grootste landbou-ekspo’s in Suider-Afrika. Dit is ’n toonaangewende landboubesigheidsplatform vir Afrika. Die fokus is eerstens op die landbouprodusent, verskaffers en verbruikers van landbouprodukte. Tog is daar genoeg interessante uitstallings en demonstrasies vir die hele gesin, waaronder ’n kindervriendelike speelpark. Toerisme en buitelugaktiwiteite is gewild in die Overbergstreek en ’n belangrike ekonomiese…

Basiese botterbroodjies 500 ml koekmeel 15 ml bakpoeier Knippie sout 125 g koue botter 1 eier 160-250 ml melk Skeut suurlemoensap of asyn Eier-en-melkmengsel, vir bo-oor verf (opsioneel) Voorverhit die oond tot 200 °C en voer ’n bakplaat met bakpapier uit. Smeer of spuit liggies met kleefwerende kossproei. Sif die meel, bakpoeier en sout saam en vryf die botter met jou vingerpunte daarby in tot krummelrig. Klits die eier, melk en suurlemoensap of asyn saam en voeg dit bietjie vir bietjie by die meelmengsel. Sny die eiermengsel eerder met ’n mes in as om die deeg te roer of met jou hande te meng. Hou aan insny tot klam deegfrummels vorm wat aan mekaar vassit. Keer uit op ’n werkoppervlak en druk die deeg bymekaar en effens platter. Druk botterbroodjies…

Laurens het 14 jaar lank die 40 km Kaap toe te voet aangepak om vir Ansela te gaan kuier, waar sy as slavin gewerk het. Muratie buite Stellenbosch bestaan al sedert 1699, toe goewerneur Willem Adriaan van der Stel die grond toegeken het aan Laurens Campher, ’n vrygestelde Duitse soldaat van die Verenigde Oos-Indiese Kompanjie (VOC). Die plaas se naam was oorspronklik De Driesprong. Die 300 jaar oue eikebome en die nederige, dog praktiese pioniershuis wat Laurens vir sy gesin gebou het, is vandag steeds bakens van die Camphers se lewe op Muratie. Reg langs die Klippiesrivier en teenaan Simonsberg het Laurens destyds eers die slaapkamer en kombuis langs mekaar gebou, met ’n stal teenaan die anderkantste kombuismuur. Die tweevertrekhuis se houtplafonne en onegalige klip- en kleimure is opvallend. Hoenderneste…

“My oudste seuntjie het verlede jaar drie jaar oud geword,” vertel Pieter Kriel van Robertson. “My vrou, Milne, wou ’n konstruksiepartytjie hou en ek het belowe om vir elke maatjie ’n slootgrawer te maak. Dit lyk maklik, maar toe ek begin, het ek besef ek het nou vir my ’n gróót perd opgesaal. Dit het tyd gekos, maar eindresultaat is oor en oor die moeite werd.” Hy wys vir lesers hoe die bloudruk lyk. 1 25 mm vierkantpyp word vir dié drie dele en die voetstuk gebruik. 2 20 mm plat yster word vir die voorste dele gebruik. 3 Ronde yster. 4 Sweis ’n moer aan die boonste deel van die ronde yster. 5 6 mm-bout. 6 3 x 3 mm-bout. 7 Handvatsels van 6 mm- ronde yster. 8 Buig…

VRYSTAATSE boere is bereid en gereed om groei in die landelike ekonomie as ’n saak van dringendheid te hanteer, het mnr. Dan Kriek in sy voorsittersverslag op Vrystaat Landbou se kongres gesê. Hy het gesê een moontlikheid is vernuwende plaaslike waardetoevoeging, wat op veranderende verbruikersvoorkeure klem lê, met behulp van nuwe tegnologie. “Die landbou neem steeds die voortou in die ekonomiese herstel ná die droogte,” het hy gesê. Met verwysing na die populistiese uitdrukking van radikale ekonomiese transformasie, het Kriek gesê ’n pragmatiese ekonomiese oplossing is nodig om die hindernisse “wat ons as ’n nasie in die gesig staar”, te bowe te kom. Hy sê die geloofwaardigheid van die Vrystaatse regering en sy verbintenis tot landelike ontwikkeling is in die gedrang indien dit waar is dat R84 miljoen van die…

Ongunstige toestande tydens vestiging knou vanjaar die vooruitsigte vir ’n groot kanola-oes. Prof. André Agenbag van die Proteïennavorsingstigting skryf in die Julie-uitgawe van die mondstuk Canolafokus vanjaar beklemtoon die waarde van bewaringslandboupraktyke om ongunstige groeitoestande te oorkom. Sterk wind ná planttyd het kanolasade dieper in die sandgrond van die Darlingvlakte begrawe, terwyl harde reën op die swaarder grond by Malmesbury en Moorreesburg plantervore toegespoel en die grond laat toeslaan het. By Porterville het kanolasaad wat ná ligte reën ontkiem het, gevrek tydens die warm, droë weer daarna. Bykans alle kanola is vanjaar in droë grond geplant en die saad is tot ses weke aan hoë grondtemperature blootgestel. Ná die reën was ontkiemingstemperature baie laag. “Dit kon die kiemkrag van veral kleiner sade benadeel en fisiologiese probleme, soos sekondêre dormansie, veroorsaak…

GAUTENG CARLETONVILLE BUFFELSHOEK (471) 164 ha, aan M.J. Florence, van J.W.R. Olivier, R3 800 000. FRISCHGEWAAGD (562) 250 ha, aan Verwey van der Westhuizen-trust, van L.J. van der Westhuizen, R2 600 000.IQ (711) 284 ha, aan Hamilton Construction (Edms.) Bpk., van Schanhauzen-trust, R7 000 000. KLIPDRIFT (422) 46 ha, aan Vrede Lust-trust, van C. Bloem en D.J. Bloem, R2 050 000. SLUIS (46) 23 ha, aan C.C. Hattingh en M.A. Hattingh, van C.R. Meyer en S.M. Meyer, R2 350 000. KLIPDRIFT (422) 20 ha, aan I. Colyn, van ODJ Lubbe-trust, R605 000. ZWARTKRANS (172) 23 ha, aan A. Schwartz, van D.C.M. Pearse, R3 750 000. NIGEL DE HOEK (411) 82 ha, aan De Wet-familietrust, van Suid-Afrikaanse Nasionale Padagentskap, R1 350 000. MODDERFONTEIN (410) 437 ha, aan De Wet-familietrust, van Suid-Afrikaanse…

Die vraag na rasegte Damaraskape is só goed dat die genootskap twee jaar gelede laas ’n veiling gehou het. Trouens, die vraag na diere van dié ras is só goed dat die 36 telers nie eens nodig het om die koste van advertensies vir veilings aan te gaan nie. Hulle bemark hul skape regstreeks van hul plase af, sê mnr. Stan Burger, voorsitter van die Suider-Afrikaanse Damaratelersvereniging wat in 1992 gestig is. Volgens Burger het hulle vanjaar soveel belangstelling op Nam-po gehad dat 20 nuwe lede die afgelope drie maande by die vereniging aangesluit het. “Met die droogte het boere opnuut besef hoe gehard dié diere is. Sonder om gepamperlang te word, gedy hulle in ekstensiewe toestande. Met hul kenmerkende vetstert is daar selfs wildboere wat ’n paar aanskaf vir…

Landbou-organisasies, boereverenigings, ens., is welkom om die datums van hul byeenkomste aan ons te stuur vir publikasie in Landboukalender. Die besonderhede moet gestuur word aan lbw@landbou.com BOEREDAE 9 SEPTEMBER: Olifantsrivierveteraantrekker-en-enjinklub se ploegdag. Augsburg-gimnasium. 15 jaar-herdenking, donkie-huldeblyk. Tel. 021 913 1380. 13-16 SEPTEMBER: Agri Mega-week en nasionale Fynbos-ekspo. Megapark, Bredasdorp. Web: www.mega-events.co.za 14 SEPTEMBER: Swartlandse Kleingraanontwikkelingsgroep se boeredag en proewe-besigtiging. Langgewens-navorsingsplaas, Moorreesburg. E-pos: gertc@elsenburg.com 12-14 OKTOBER: Agri-Expo Livestock 2017: Die Groot Plaasproe – van bok tot bier. Sandringham, Stellenbosch. E-pos: admin@agriexpo.co.za; web: www.live stock.org.za; tel. 021 975 4440. 20-21 OKTOBER: Hamlet-kunsen-kultuurfees en Agridag. Prince Alfred Hamlet. Nica du Toit. E-pos: marketing@hkkf.co.za 25 NOVEMBER: Vaalwaterboeredag. Bergfietswedren, kindervermaak, skietkompetisie, vee- en eiendomsveiling, kaas- en wynproe, eetkompetisie, kosstalletjies, boeresport, biertent, vlugbal en meer. Eiendomsveiling en vermaak: Natalie du Toit, sel 083 591 0597. Veeveiling…

Hierdie bylae van die Brahman-beestelersgenootskap van Suider-Afrika is die vierde bylae die afgelope twee jaar. Ons nooi beesboere uit om die vorige drie bylaes te gaan soek en dit saam met hierdie een te gebruik as praktiese werksdokumente om hulle nóg beter toe te rus om doeltreffender, méér ingeligte besluite oor beesboerdery te neem. Die veranderende markte en vraag na spesifieke produkte dwing die boer om anders oor die toekoms te dink. Daarom probeer ons om deur middel van dié bylaes die beesboer oor tegniese en praktiese wenke toe te lig. Dit gaan hom of haar help om die boerdery só in te rig dat dit aan die toekomstige verwagtinge van die markte voldoen, wat die volhoubaarheid van die boerdery sal verseker. Elk van die bylaes het ’n afsonderlike tema:…

Die vleisbeesbedryf rig hom toenemend tot kruisteling as ’n instrument om produktiwiteit te verbeter deur middel van basterkrag (heterose) en die kombinasie van verskillende kenmerke om beeste by verskillende omgewings en markte aan te pas. Kruisteling kan produksievlakke deur rasaanvulling én heterose verhoog. Rasaanvulling is wanneer een ras se sterk eienskappe die ander ras se swak eienskappe aanvul, wat die teler in staat stel om die verlangde kenmerke van twee of meer rasse te kombineer om ’n meer gewenste dier te teel. Heterose verhoog die prestasievlakke van verskillende kenmerke. ’n Groot voordeel is dat kruisteling verhoogde prestasie meebring sonder ekstra insette. Dit is een van die min bestuursmeganismes wat produktiwiteit verhoog én die nageslag verbeter. Met ras-aanvulling en heterose kan die boer ook vinniger genetiese vordering maak as wat met…

R100 000 Voornemende bieërs in die eerste aanlyn-renosterhoringveiling wat op 23 Augustus geopen het, moes R100 000 vir registrasie betaal voordat hulle op renosterhoring kon bie. Belangstellendes wat vir die veiling geregistreer het, moes afskrifte van hul ID-dokumente, ’n bewys van hul woonadres in Suid-Afrika, ’n aansoekvorm om handel in beskermde spesies en ’n bewys dat die R100 000 betaal is aan die veilingsmaatskappy, Van’s Auctions, stuur. – Adéle Engelbrecht $2,3 miljard Ondanks 2016 se droogte het Suid-Afrika se landbousektor verlede jaar ’n positiewe handelsbalans van $2,3 miljard behaal, veral danksy groei in die uitvoer van vrugte, groente en drankies (alkoholies en nie-alkoholies), hoofsaaklik uit die Wes-Kaap, waar die droogte nie so ’n groot invloed gehad het nie. Die totale waarde van landbou-uitvoer was $8,6 miljard, 6% hoër as 2015.…

‘Waar iemand op sy gemak is, is hy op sy kwesbaarste en kan hy die seerste kry.’ MNR. IAN CAMERON, hoof van gemeenskapsveiligheid by Afri-Forum, oor plaasmoorde. Bl. 14 Diegene wat in moeilike omstandighede vasgebyt het, word nou beloon. MNR. GUILLAU DU TOIT, voorsitter van die Nasionale Wolkwekersvereniging, oor die uitstekende wolprys. Bl. 16 ‘Daar is gewis baie meters op die mark wat nie betroubare lesings gee nie.’ MNR. ADRIAAN GROENE-WALD, waterkenner, oor verwarring wat tans heers nadat nuwe regulasies oor watermeting in Maart afgekondig is. Bl. 19 ‘Ek wil pleit dat boere mekaar gunstig beïnvloed en die goeie en mooi dinge sal raaksien.’ MNR. STÉFAN OBERHOL-ZER, besturende direkteur van OVK. Bl 55 ‘Ons hoop ons kan weer eendag vir hulle doen wat hulle vir ons gedoen het. MNR. BRAND…

MNR. KOBUS POGGENPOEL van die plaas Aliceville naby Setlagole in Noordwes het sy kommersiële Bonsmarakudde op so ’n vlak bestuur dat hy soomloos na ’n stoetery oorgeslaan het. Kommersiële boere van oor die hele Suider-Afrika staan nou tou om teelmateriaal van sy stoetery te bekom. Lees die artikel op bl. 36. VERTEL ONS MEER VAN JOU GESIN. Ek is met Gerda getroud. Ons het twee seuns, Phillip en Kobus jr., wat albei saam met my boer. WAAR HET JULLE GESTUDEER? Ek het ná skool die graad B.Agric. aan Kovsies verwerf. Phillip het in 2004 sy landbougraad deur die Technikon Pretoria verwerf en Kobus jr. het in 2008 sy B.Tech. in Bloemfontein voltooi. HET JY ’N STOKPERDJIE? Ek hou van jag. WAAR HOU JULLE GRAAG VAKANSIE? Ons ontspan graag op Hartenbos.…

’n Taakspan gaan die kwessie van inenting teen hoogs aansteeklike voëlgriep in die pluimveebedryf ondersoek nadat senior bedryfslui met mnr. Senzeni Zokwana, die Minister van Landbou, Bosbou en Visserye, vergader het. Die taakspan sal sulke wetenskaplike gronde daarvoor ondersoek, lui ’n gesamentlike verklaring deur die Departement van Landbou en die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging. Die twee partye het oor oplossings en versagtingstrategieë vir die H5N8-uitbreking gepraat. “Die huidige uitbreking bedreig die voortbestaan van die Suid-Afrikaanse pluimveebedryf, asook werkgeleenthede in die sektor,” lui die verklaring. Die bedryf het sy kommer gelug oor die gebrek aan riglyne rakende vergoeding aan plase wat deur die siekte geraak word. Die departement het onderneem om riglyne vir vergoeding te voorsien. Die bedryf het ook toestemming gevra om bevrugte hoendereiers in te voer om die gaping te oorkom…

Die Nasionale Wolkwekersvereniging waarsku dat alle wolboere waaksaam moet wees teen kemp (steekhaar) in hul skeersel. Dit kan groot inkomsteverliese vir individuele boere veroorsaak en ook die algehele prys afdwing weens die laer wolgehalte wat dit veroorsaak. Kemp is ’n wit, kalkagtige vesel wat nie kleurstof opneem nie. Wol wat met kemp besoedel is, lei dus tot ’n swakker eindproduk. Van 2013 tot 2015 is daar in Cape Wools se bedieningsgebied meer as 1,3 miljoen kilogram wol wat met kemp besoedel was, gelewer. Dit het nagenoeg 15% van die algehele skeersel verteenwoordig. Daarvan het die meeste van Lesotho gekom (496 045,93 kg). Die naasgrootste hoeveelheid besmette wol is in die Oos-Kaap gelewer (395 000,92 kg), gevolg deur die Vrystaat met 218 247,46 kg, die Wes-Kaap met 77 170,42 kg, die…

DIE Assosiasie van Vleisinvoerders en -uitvoerders van Suid-Afrika (Amie) het met regstappe oor Suid-Afrika se beskermingstarief op ingevoerde Europese hoenderstukke aan die been begin. Dié voorlopige tarief van 13,9% het sedert Desember verlede jaar tot 3 Julie vanjaar gegeld, en die plaaslike pluimveebedryf hoop dit gaan, ná verdere ondersoek deur die Kommissie vir Internasionale Handelsadministrasie (Itac), deur ’n langer durende en hoër tarief vervang word. Invoerders het die tarief vanuit die staanspoor veroordeel, terwyl plaaslike produsente gevoel het dis “te min, te laat”. Mnr. David Wolpert, uitvoerende hoof van Amie, het nou in ’n verklaring gesê die organisasie wil ’n hofbevel teen dr. Rob Davies, Minister van Handel en Nywerheid, en die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging (SAPV) kry vir die hersiening en tersydestelling van Davies se besluit rakende ’n ondersoek vir die…

1 ZIMBABWE | Boere eis vergoeding oor grond ’n Groep Zimbabwiese boere wie se plase onteien is, het kennis gegee dat hulle pres. Robert Mugabe en drie van sy ministers voor die Suider-Afrikaanse Ontwikkelingsgemeenskap (SAOG) se tribunaal gaan daag ingevolge die organisasie se finansies-en-beleggingsprotokol. Dit kom nadat hulle nie billik vergoed is vir hul onteiende plase nie. Dié protokol geld sedert April 2010 en waarborg billike vergoeding vir onteiende grond en regverdige behandeling van diegene wie se grond onteien word. Ingevolge die protokol is die eerste stap om beleggingsdispute deur dialoog op te los. As dit ná ses maande nie suksesvol is nie, kan ’n internasionale arbitrasieproses van stapel gestuur word wat vir of teen die regering kan beslis. ’n Groep boere het hulle met die hulp van die burgerregte-organisasie…

’N WILDSKOOL word vanaf volgende jaar op dieselfde grondslag as die suksesvolle Veeskool by Aldam aangebied om aan wildboere en ander betrokkenes in die Suider-Afrikaanse wildbedryf wêreldklas inligting te bied. Dr. Michael Bradfield, hoof van die Lewendehawe Registrerende Federasie (LRF) en Breedplan Suider-Afrika, het die aankondiging in Bloemfontein gedoen waar die eerste boek oor buffels by die huis van die wildboer mnr. Jaco Troskie bekend gestel is. Hy sê ná nege suksesvolle Vleisbeesskole, wat nou die Veeskool genoem word omdat kleinveeboerdery ook volskaals betrek word, het die LRF en ander belanghebbendes besluit om vanaf Maart 2018 ’n wildskool by Aldam aan te bied. Dit sal soos in die geval van die Veeskool met die samewerking van die Universiteit van die Vrystaat en Landbouweekblad gehou word. Nog vennote sal eersdaags aangekondig…

DIE Mededingingstribunaal het die samesmelting van die multinasionale insetverskaffers Dow en DuPont voorwaardelik goedgekeur. Die Mededingingskommissie het voorwaardes aanbeveel omdat die samesmelting volgens die kommissie sou lei tot konsentrasie in die mark vir mieliesaad en plaagdoders. Dit is bekend dat dié soort samesmeltings boere se insetkoste kan opjaag en mededinging van ander verskaffers kan ontmoedig. Dow versprei onder meer sonneblomsaad en landbouchemikalieë. Hy vervaardig nie die produkte in Suid-Afrika nie, maar voer dit in van sy filiale elders ter wêreld. DuPont versprei sonneblom- en mieliesaad en landbouchemikalieë, asook verskeie wetenskaplike produkte. Die kommissie het vrese uitgespreek dat die transaksie mededinging oor die kommersialisering van hibriede en geneties gemodifiseerde (GM) mieliesaad kan benadeel, al verkoop Dow nie mieliesaad in Suid-Afrika nie. Dow en DuPont het lisensiëringsvoorwaardes voorgestel om dié probleem te…

Nie net in Suid-Afrika nie, maar wêreldwyd, is voedselprodusente uiters bekommerd oor hul toekoms in die lig van onsekere regeringsbeleid en markte. Die oorsprong daarvan kom uit veral ontwikkelde lande waar mense groot foute begaan het. Hierdie foute het gelei tot die wêreldwye finansiële krisis, wat van 2007 tot 2009 geheers het. Dit het ’n ernstige gebrek aan ewewig in die wêreldekonomie veroorsaak waarvan die impak steeds ervaar word. Boonop is die einde nie in sig nie. ’n Nuwe plan is nou nodig om stagnerende ekonomiese groei te bowe te kom. Het kwantitatiewe verslapping misluk? As oplossing vir die finansiële krisis is destyds besluit sentrale banke sal regeringskuld met nuwe, elektronies gedrukte geld oorneem om ’n gevreesde daling in die geldvoorraad in omloop te voorkom. Hoewel dit toe as ’n…

Suid-Afrikaanse wyn staan dikwels heel onder op Asiatiese winkelrakke en Asiatiese verbruikers het ’n skewe beeld oor alles wat die land en sy wyn bied. Die plaaslike wynbedryf is ’n piepklein speler in die Asiatiese wynmark, vertel me. Michaela Stander, Wines of South Africa se markbestuurder in Asië. “Ons markaandeel lê tussen 1% en 2% (volume) in die meeste markte. Die handel en verbruikers hier het nog nie ’n vaste aanduiding waar Suid-Afrika in die wynprentjie pas nie, veral wat beeld en verwagtinge betref.” Verbruikers dring dus nie aan op Suid-Afrikaanse wyne nie en daarom doen die handel nie moeite om wyne uit Suid-Afrika in die hande te kry nie. By die meeste kleinhandelaars staan Suid-Afrikaanse wyn onder die “ander”- kategorie op hul rakke. Dié rakke is gewoonlik heel onder…

OVK IN KORT Wins: R181 miljoen Omset: R5,32 miljard Personeel in diens: 1 700 heeltydse en 120 deeltydse werkers Hoofbesighede: Handel, vesel en lewende hawe, graan, meganisasie, versekering, nywerhede, landboukundige dienste en logistieke dienste Jul omset het met byna 14% gestyg tot R5,32 miljard en die wins voor belasting met 7,5% tot R181 miljoen ná lojaliteitsuitbetalings van R16,6 miljoen. Ek skryf dié prestasie toe aan die genade van Bo en OVK se diversifikasie wat betref geografiese ligging, asook diversifikasie ten opsigte van bedrywighede. Daar is die droëlandgebied in ons Sentraal- en Oos-Vrystaatstreek, en ons besproeiingsgebiede in die Noord- en Oos-Kaap (Prieska, Hopetown, Vanderkloof, Colesberg, Venterstad, Cradock, Somerset-Oos). Dan is daar die hoëpotensiaal-droëlandgebied in Elliot, Ugie en Ma-clear, asook ons vesel en lewende hawe wat nasionaal sake doen. Dit het alles…

BLOUTONG-INENTING: DIE ROL VAN BIESMELKIMMUNITEIT Speel biesimmuniteit werklik ’n groot rol in bloutong as ooie twee keer in hul lewe teen die siekte ingeënt is? Ons wil vroeër begin inent (voor speen op twee maande) en dit kombineer met klostridiale inentings. Moet ons tot twee weke ná speen wag voordat ons die eerste keer teen bloutong kan inent? Vir die September-lammers raak dit te laat teen Januarie, want bloutong slaan dan reeds toe. Hierdie vraag oor die rol van biesmelk- (passiewe) immuniteit is van wesenlike belang, nie net ten opsigte van bloutong nie, maar vir ’n verskeidenheid toestande, veral virussiektes. Passiewe immuniteit is uiters belangrik om pasgeborenes teen kieme en virusse te beskerm. Dit wissel egter baie. Die vlak en duur van beskerming hang onder meer af van die immuniteit…

Bester is al langer as 20 jaar betrokke by die verkryging van veevoer grondstowwe in Suider-Afrika. Met die doel om hierdie diens in Afrika verder te verbeter het Bester in 2015 ook ’n kantoor in Lusaka, Zambië, gevestig. Mnr. Gideon Louw, Bester se direkteur en aankoper van veevoergrondstowwe in Suider-Afrika, het met Landbouweekblad gesels oor die toetrede van Zambiese soja-oliekoek tot die Suid-Afrikaanse mark. Hoe raak Zambiese sojaoliekoek die mark? Ons het die afgelope sewe maande ’n groot toename gesien in die aanbod van Zambiese soja-oliekoek op die plaaslike mark. Aanvanklik was die opname in die mark redelik gedemp vanweë die aanname dat oliekoek uit Afrika van ’n laer gehalte is en nie deurlopend dieselfde gehalte handhaaf nie. Zambiese verskaffers slaag egter daarin om hierdie indruk totaal verkeerd te bewys.…

Ek het al geleer die verkoopsverteenwoordigers, koöperasiebestuurders en trokdrywers in ons kontrei doen sommer baie vir die boere, en dít sonder om enigiets terug te verwag. Ja, dis hul werk, maar baie van hulle gaan uit hul pad uit om te help. Mense soos CJ Kleynhans, wat BKB se tak op Steytlerville bestuur. Hy reël vir my van lekblokke tot spuitstowwe teen goeie pryse en lewer dit boonop op die plaas af. Ek dink nie ek het al beter diens ontvang nie, en dis nie omdat ons saam grootgeword het of omdat ons in ons jonger jare buurmanne was nie. Dis maar net hoe professioneel hy is: ’n Yster en ’n vriend duisend! CROQUE MONSIEUR 2 eetlepels botter 3 eetlepels witbroodmeel 2 koppies warm melk 1 teelepel sout 2teelepelvarsgemaalde…

Dit het geen nut om die nuwe seisoen met twyfel in jou gemoed tegemoet te gaan nie. Noudat ons aan die begin van lente staan, dink ek aan Prediker 3 waar die Here ons daaraan herinner dat daar ook in die lewe seisoene is. As boere is ons baie bewus van die verskillende seisoene in ons lewe en op die plaas, asook wat ons in elke seisoen moet doen. Prediker 3: 1-2 sê: “Elke ding het sy vaste tyd, elke ding in hierdie wêreld het sy tyd: daar is ’n tyd om gebore te word, ’n tyd om te sterwe, ’n tyd om te plant, ’n tyd om plante uit te trek.” Die winter is ’n tyd vir rus, oes en die terugbetaal van ons produksielenings. Vanjaar kon ons sê:…

Veeboere toon ’n ongekende belangstelling in turksvyblaaie as veevoer en om turksvye aan te plant. Prof. H.O. de Waal, ’n veevoedingkundige verbonde aan die Universiteit van die Vrystaat (UV), sê egter dat ’n tekort aan plantmateriaal ondervind word. Volgens De Waal het turksvye reeds sy staal getoon in die afgelope droogte, met getuigskrifte van boere wat die oorlewing van hul vee aan dié plant toeskryf. Een van die projekte wat De Waal vanaf die UV begin het, was die aanplanting van turksvye by die Oppermansgronde-gemeenskap in die Suidwes-Vrystaat. Die aanplanting het nou reeds tot meer as 50 ha uitgebrei. “Ons is nou besig met die beplanning om dié aanplanting binne die volgende paar jaar te verdubbel,” sê hy. Die blaaie sal hoofsaaklik vir veevoer gebruik word en die beste vrugte…

In 14 van 42 distrikte (sowat 33,3%) in die Vrystaat het grondpryse laer geneig in die 12 maande tot Junie vanjaar. In sewe distrikte was daar geen transaksies nie. Die ontleding van grondverkope in die TABEL is vir grond van meer as 10 ha. In dié tyd is 718 ooreenkomste gesluit, wat 335 681 ha teen R4,632 miljard behels het. Daarvan was 59 transaksies van kleur – 8% van die totaal. Dié soort transaksies sluit in verhandelings tussen individue (43), regeringsaankope (8) en grond verkry vir stedelike ontwikkeling (3). Dit het 25 342 ha (7,5%) teen R918 miljoen – 19,8% van die totale waarde – behels. Van die totaal was 62 transaksies vir grond van minder as 50 ha (9%), met die meeste transaksies (376 of 52%) vir grond van…

HOEKOM? Ek wou eerder geskryf het oor die fantastiese nuus dat pryse op die eerste wolveiling van die nuwe seisoen in Port Elizabeth met 25% op ’n jaargrondslag opgeskiet het en oor die R184 per kilogram wat RC Burger vir sy 18,1 mikron-vag gekry het. Ek wou ook vir ons uiters oningeligte politici se onthalwe noem dat tienduisende swart wolboere voordeel trek uit dié wonderlike opswaai. Dit is meestal te danke aan ons kommersiële produsente, bedryfsorganisasies en landboubesighede wat oor die jare hul bure in die voormalige tuislande onbaatsugtig bygestaan het. ’n Bemoedigende storie van hoe dinge wél werk, maar ook hoe dit eintlik nog soveel beter kon werk as ons net die erge diefstal, roofdiere en grondeienaarskap kon regruk en wolskape weer op al die plekke kon laat loop…

BOERE STOEI MET JAN TAKS Raadop boere wat sukkel om hul BTW- en dieselrabat-eise afgehandel te kry, meen die Suid-Afrikaanse Inkomstediens (SAID) stel onpraktiese en onuitvoerbare eise. Kenners waarsku reeds sedert die begin van die belastingjaar dat belastingbetalers meer oudits van opgawes kan verwag. M. KRUGER skryf: Wanneer ’n mens wetsgehoorsame mense soos misdadigers behandel, dan moet jy nie verbaas wees as hulle uiteindelik ook begin skelm word nie. Moenie jou rabat eis nie. Daar is baie manne in die vleisbedryf wat net kontanttransaksies wil doen. Gaan verkoop ’n klompie beeste aan hulle en moet dan nie die inkomste verklaar nie. Só kry jy sonder probleme jou rabatgeld terug. Persoonlik het ek al verskeie transaksies van mense wat nie BTW of inkomste aan die SAID verklaar nie, aangemeld. Niks het…

 STAATSDEPARTEMENTE sal moet ophou voete sleep en dringend die Wes-Kaap se vermoë om water op te gaar, vergroot, sê mnr. Marinus van der Merwe, ’n vrugteboer by Vyeboom en lid van Agri Wes-Kaap se hulpbronkomitee. ‘Dit gaan twee jaar van normale reën verg om damme te vul.’ In die lig van voorspellings vir warmer en droër weer en meer klimaatuiterstes behoort die Wes-Kaap genoeg opgaarvermoë te hê om “winterwater” vir ten minste twee jaar op te vang. Andersins moet boere hoop op “goddelike ingryping” van groot reën en vinnige vloedwater en dan saamleef met die skade wat dalk daarmee kan saamgaan. “Dis amper die einde van die winter, maar ons sal moet kies wat ons paniekbevange gaan maak. Dit gaan twee jaar van normale reën verg om damme te vul.”…

DIE agenda vir die Oos-Kaapse Kommunale Wolkwekersvereniging se kongres, wat teen druktyd op Dutywa onderweg was, bevat ’n reeks moeilike vrae vir die Regering. Een van die besprekingspunte is klagtes van boere dat hulle nie tot die volwaardig kommersiële landbou kan toetree nie omdat hulle nie titelaktes het vir die grond waarop hulle boer nie. Hulle sê ook die huidige stelsel van grondbesit bring oorbeweiding en erosie mee, wat nie bevorderlik vir wolproduksie is nie. Die boere versoek die Departement van Landelike Ontwikkeling en Grondhervorming om jaarliks minstens 5 000 ha per streek aan swart boere beskikbaar te stel sodat ramme vir die gemeenskappe geteel kan word. Hulle sê die bestaande projek verseker nie genoegsaam dat die ram-ooi-verhouding op ’n aanvaarbare vlak kom nie. WERKSKEPPING In nog ’n besprekingspunt vra…

SUID -AFRIK A se vooruitsigte ten opsigte van die politiek en ekonomie is betreklik rooskleurig op kort termyn. In ’n optimistiese vooruitskouing op die kongres van Agri Noord-Kaap het dr. Roelof Botha, ’n ekonomiese raadgewer, gesê Suid-Afrika kan spreekwoordelike reën op die vlak van die politiek en ekonomie verwag. “Ons gaan in Desember ’n verandering in die uitvoerende politieke leierskap kry. Na my mening sal enige nuwe leier beter as die huidige president wees, selfs Donald Duck,” sê hy. “As dit Cyril Ramaphosa is, wag daar na verwagting vir Suid-Afrika oor die volgende paar jaar ’n goeie tydperk. Hy sal beslis ’n beleid van deregulering navolg en sal korrupsie vasvat.” RENTEKOERSE Volgens Botha is wesenlike rentekoersdalings een van die ekonomiese vooruitsigte wat die koste van kapitaal sal laat daal. “Dit…

SUIWEL | Pole se boksmelk stroom weer in Soos twee jaar gelede het die invoer van langlewemelk vanjaar weer skerp gestyg. Volgens dr. Koos Coetzee, ekonoom by die Melkprodusente-organisasie (MPO), is 20 000 ton meer melk in die kategorie melk en room vanaf Januarie tot Junie ingevoer as in die ooreenstemmende tyd verlede jaar. Dit was hoofsaaklik langlewemelk. Die hoeveelheid ingevoerde melkpoeier het met 3 000 ton gestyg. Coetzee skryf die styging toe aan plaaslike kleinhandelaars en verwerkers wat gevrees het dat daar in die winter dalk nie genoeg melk sou wees om in die vraag te voorsien nie. Die langlewemelk wat vanjaar ingevoer is, kom hoofsaaklik uit Pole, wat sedert Rusland se invoerverbod op Europese voedselprodukte in 2014 na nuwe uitvoermarkte soek. Die produksie van Uruguay en Argentinië, Suid-Afrika…

Dis swak toegeruste en onbekwame munisipaliteite se skuld dat haar departement se finansies in só ’n verknorsing is, het me. Nomvula Mokonyane, die Minister van Water en Sanitasie, aan die Staande Komitee oor Openbare Rekeninge (Skoor) gesê toe sy verslag moes doen oor onreëlmatige besteding van R2,5 miljard in 2015-’16. Sy het gesê munisipaliteite skuld die departement altesaam R7 miljard. Daar is verder verduidelik dat munisipaliteite in werklikheid R3,8 miljard skuld en dat waterrade, die entiteite wat die departement se projekte in werking stel, R3,2 miljard skuld. Haar amptenare het toe die waterrade se bedrag by die syfer van R7 miljard ingesluit omdat verskeie munisipaliteite ook die rade geld skuld. Sy het ook aangevoer munisipaliteite kon nie onderhoudswerk vir noodprojekte hanteer nie. Die departement moes toe R400 miljoen daarvoor bydra.…

GESKIEDENIS is op die eerste wolveiling van die nuwe seisoen in Port Elizabeth gemaak toe wolpryse tot ongekende vlakke gestyg het. Cape Wools se Merino-aanwyser het met ’n allemintige 19,8% teenoor die sluitingsveiling van die vorige seisoen tot ’n rekordvlak van R183,50/kg (skoonwol) gestyg. Plaaslike kopers sê hoewel die rand effens swakker was, kan die styging aan ’n kombinasie van ander faktore toegeskryf word. Eerstens het die plaaslike mark agter geraak teenoor die Australiese mark. Die Australiërs het ’n langer verkooptyd en pryse het op dié land se laaste paar veilings en die eerste drie veilings van die nuwe seisoen aansienlik gestyg. Tweedens was daar ’n uitstekende vraag na goeie langwol. Langwol is tans skaars omdat talle boere deesdae elke ses tot agt maande skeer. Derdens was daar ’n besonder…

Die onlangse verlaging in die Suid-Afrikaanse Reserwebank se repokoers is eintlik teen die internasionale neiging van stadig stygende rentekoerse in Amerika en na verwagting binnekort ook in Europa. Dit beteken onder meer dat die rentekoersverskil tussen Amerika en Suid-Afrika kleiner word. Verskeie navorsers het bewys dat die verskil tussen die rentekoers in Suid-Afrika en dié in Amerika en Europa een van die groot redes vir die verstewiging in die waarde van die rand in die afgelope jaar of twee is. Dit is heel winsgewend vir beleggers en spekulante in daardie lande om geld teen sowat 1-2% rente daar te leen en dit in Suid-Afrika te kom deponeer teen ’n rentekoers van 8-9%. Die rentekoersverskil tussen Suid-Afrika aan die een kant en Amerika en Europa aan die ander kant is groot…

Daar is ’n magdom voordele verbonde aan die insluiting van peulgewasse in wisselboustelsels en as kos vir mense en diere. ’n Groep navorsers meen egter peulgewasse sal eers ’n mededingende voordeel bereik as boere dit winsgewender kan verbou as graangewasse, soos koring, mielies en rys. Die groep navorsers van universiteite in Suid-Afrika, Australië, Engeland, Kanada en China skryf in die vaktydskrif Nature Plants peulgewasse bied ’n “ongeëwenaarde oplossing” vir die bedreiging wat klimaatsverandering vir voedselsekerheid inhou. Dit geld veral danksy dié gewasse se vermoë om stikstof in die atmosfeer te bind. “Voedselsekerheid en grondvrugbaarheid kan noemenswaardig verbeter word deur meer peulgewasse te gebruik en dié gewasse te verbeter. Die huidige gebrek aan ’n gekoördineerde poging om peulgewasse te bevorder, het menslike gesondheid, voedselsekerheid en volhoubare kosproduksie gekompromitteer.” Hoewel die verbetering…

Weidingspraktyke wat veldpotensiaal herstel en produksievlakke volhoubaar verhoog — ’n jare lange eksperiment met ultrahoedrukstrookbeweiding (UHDSB) deur die baanbrekerveeboer André Lund van Beaufort-Wes — is nou in boekvorm beskikbaar. Geïnspireer deur mense, soos John Acocks, plantkundige en vader van nie-selektiewe beweidingsbestuur, Allan Savory se holistiese bestuursmetodes, Johann Zietsman en Piet Roux, het André van 2003 tot 2011 met verskillende intensiteite van hoëdrukstrookbeweiding op Elandsfontein, die familieplaas buite Beaufort-Wes in die sentraal-Karoo, geëksperimenteer. André se sewe kernbeginsels sluit in: ■ Enige plaas is natuurlike ekologiese kapitaal wat as geheel volhoubaar bestuur moet word; ■ Bestuur jou hulpbronne met behulp van gesonde, holistiese, ekologiese beginsels en aangepaste vee; ■ Gee die veld kans om voldoende te herstel; ■ Hou die veedruk te alle tye op die maksimum vlakke; ■ Hou jou diere…

Besluit eerstens oor ’n beesras waarvan jy hou en maak seker die ras sal in jou omgewing presteer, sê Kobus sr. Vir geharde toestande beveel hy die Bonsmara aan omdat dié sintetiese ras se Afrikanergene ( 5/8) aanpasbaarheid verskaf, en die Hereford- en Shorthorngene ( 3/8) belangrik is vir bouvorm en melk. “Boer waarvoor jy lief is omdat die passie en harde werk uiteindelik die sukses bepaal.” Kobus sr. sê dit is belangrik om ’n prentjie van die ideale bees in jou kop te vorm en daarna te streef. “Moenie aan die begin op te veel eienskappe klem lê nie, aangesien geen dier perfek is nie. Spits jou eers toe op een of twee eienskappe en later op vroeë geslagsrypheid by verse of sterker manlikheid in die bulle se koppe.”…

Hoewel Amerikaners deesdae meer bewus is van Suid-Afrikaanse wyn – en diegene wat dit ken, ag dit oor die algemeen hoog – is daar heelwat verspreiders en kleinhandelaars wat nog nie die Suid-Afrikaanse wynkategorie met mening aangepak het nie. “Om die waarheid te sê, op groot- en kleinhandelvlak lyk dit asof almal vir iemand anders wag om dié kategorie behoorlik te dryf. Ek hou daarvan om te dink ons troepe staan in massas by die grens, maar niemand gee die bevel om tot aanval oor te gaan nie.” Só sê mnr. Jim Clarke, bemarkingsbestuurder van Wines of South Africa USA, oor die wynbedryf se groot taak om Amerikaanse wynliefhebbers se hart te wen. Volgens hom is Amerika die mededingendste wynmark ter wêreld en al die wynproduserende lande het “voete op…

Ek was onlangs by ’n paar boeredae in verskillende dele in Suid-Afrika en Namibië en dit was opvallend hoe min boere weet wat die potensiaal van hul ondernemings is. As jy geen mikpunt het nie, dwaal jy soos die Israeliete klaend, doelloos en ontevrede in die woestyn rond – ’n situasie waarin jy onmoontlik vordering gaan maak. As jy nie weet wat jou boerdery se potensiaal is nie, kom dit daarop neer dat jy in die motor klim, dit aanskakel, brandstof ingooi, sorg dat die bande styf is en dit gereeld laat versien, maar jy weet eintlik nie waarheen jy op pad is nie. En as jy by ’n sekere plek aankom, doen jy maar wat te doen is. Jy het geen plan en geen uitkoms nie. Dit is net…

BARTINNEY HOURGLASS CHARDONNAY 2015 Hourglass Chardonnay is ’n duimafdruk van 2015 se oesjaar, sê Rose Jordaan, eienaar van Bartinney-w ynlandgoed in Stellenbosch se Banhoek-vallei. Die wyn is gemaak van ’n 27 jaar oue wingerd wat 350-550 m bo seevlak groei. Die druiwe is met die hand uitgesoek uit die beste rye wat in die hoogste dele van die wingerd groei. Die wingerd- en wynbouspan het die wingerd vyf jaar lank vertroetel tot hulle die beste daaruit kon haal. Die lae opbrengs het beteken hulle kon net 700 bottels van dié oesjaar vrystel. Die wyn het sy naam te danke aan ’n nuwe Chardonnay-wingerd wat in 2014 in die vorm van ’n uurglas aangeplant is. Michael, voorheen hoof- uitvoerende beampte van FNB, en Rose, is toegewyd aan omgewingsbewaring. Die plaas het…

Benodigdhede Minstens vier kartonrolletjies Kouelym of ’n gomgeweer met gomstokkies Skr Potlood en liniaal Wasgoedpennetjies Akrielverf en verfkwas VERSIGTIG! Vra ’n volwassene om te help met die snywerk. MEET EN SNY Druk die kartonrolletjies plat. Meet en verdeel elke rolletjie in ewe groot dele. Merk met ’n potlood en knip die rolletjie in stroke. KNYP EN PLAK Plaas die stroke op hul sykante neer sodat dit soos blomblare lyk. Plak die sye aanmekaar met gom. Gebruik wasgoedpennetjies om dit in posisie te hou tot dit droog is. AL DIE KLEURE VAN DIE REËNBOOG Verf die binne- en buitekante van die rolletjies in verskillende kleure. Siedaar! Jy’t ’n nuttige matjie waarop Mamma ’n warm teepot of opskepbak kan sit om haar tafel te beskerm. WENNER-WENK! Probeer ook vrye vorms bou…

BOERE moet versigtig wees dat hulle nie vee koop wat met Johne se siekte besmet is nie. Dié siekte word gewoonlik na ’n plaas oorgedra wanneer diere wat elders gekoop word, geen kliniese teken van die siekte toon nie. Dr. Faffa Malan, bestuurder van die Herkouerveterinêre Vereniging van Suid-Afrika (RuVASA), sê in sy Julieverslag oor veesiektes wat deur veeartse in Suid-Afrika aangemeld is, dat Johne se siekte ’n bakteriese siekte is. Die tas ’n dier se ingewande aan, met die gevolg dat die dier toenemende, kwaai maagwerking ervaar en gaandeweg kondisie verloor. Sy temperatuur en eetlus is egter normaal. ’n Besmette dier vrek uiteindelik. Dit kom grootliks by skape en beeste voor, maar is ook al by ander diersoorte gediagnoseer. Volledige inligting kan gelees word by: http:/ /nahf.co.za/wp-content/uploads/ Johnes-Disease-Cur rent-status-and-way-for…

’n Swakker wisselkoers tesame met ’n goeie verhouding tussen die pryse van produksiemiddele en gewasse behoort kunsmisgebruik oor die komende jaar te ondersteun. Dít was die standpunt van mnr. Adriaan de Lange, voorsitter van die Misstofvereniging van Suider-Afrika (Fertasa), op dié organisasie se 57ste kongres. “Internasionale kunsmispryse van alle kommoditeite bly onder druk omdat die voortdurende verhoging in nuwe vermoë die vraag tans oortref,” het hy gesê. “Die vraag na kunsmis word ook beïnvloed deur ’n verhoogde omgewings- en gesondheidsbewustheid onder boere. Daar is groter klem op die doeltreffender gebruik van voedingstowwe en water – selfs in ontwikkelende lande, soos China en Indië.” De Lange het gesê dat internasionale kunsmispryse na verwagting laag gaan bly, terwyl die vraag na kunsmis groei en die bedryf hom daarby aanpas. “Pryse sal na…