Indholdsfortegnelse for 22-nov-18 i Finweek - Afrikaans

my pa – wie se familie geslagte lank hul bestaan uit die see gemaak het – het eens ’n besonder kragtige metafoor gebruik toe hy my ’n storie vertel het. Dit het gegaan oor ’n onreg wat aan ’n groep mense gedoen is en hoe dié wat sake beheer het, daarin geslaag het om die publiek se aandag af te lei. “Hulle is maar net besig om ’n fakkel op te skiet,” het hy gesê en verduidelik dat terwyl almal soos swape besig was om die fakkel dop te hou, die gulsiges tyd gehad het om voort te vreet. ’n Fakkel is ’n belangrike stuk toerusting op enige boot. Wanneer ’n boot se bemanning in die moeilikheid verkeer, skiet hulle ’n fakkel op sodat ander bote in die omgewing hulle…

“DAT DIE PRESIDENT ALLEEN STEEDS DIE PERSOON IS WAT DIE NASIONALE DIREKTEUR VAN OPENBARE VERVOL-GINGS (NDOV) GAAN AANSTEL, BETE-KEN DAAR BLY RUIMTE VIR POLITIEKE INMENGING.” – Phephelaphi Dube, direkteur van die Sentrum vir Grondwetlike Regte, soos aangehaal deur Bloomberg, oor die huidige proses om ’n nuwe NDOV by die Nasionale Vervolgingsgesag (NVG) aan te stel. Volgens Bloomberg het Dube gesê dit lyk nie of daar “genoeg politieke wil is om betekenisvolle veranderings binne die NVG te bewerkstellig nie”. “As ek die data egter korrek vertolk, lyk dit of die groot kanonne ondersoek begin instel het na ’n moontlike versterking van die rand en hoe om die fondse wat hulle bestuur dienooreenkomstig te posisioneer.” – Schalk Louw, portefeuljebestuurder by PSG Wealth, oor waar die tien grootste SA algemene-aandele-effektetrusts in Oktober belê…

Vorige aanbevelings Vroeg in November het Discovery bekend gemaak dat hy R1,85 miljard verkry het in ’n versnelde boekbou deur 10,9 miljoen nuwe aandele aan kwalifiserende beleggers uit te reik as deel van sy plan om sy eie bank te stig. Discovery, wat gesondheids-, lewens-en motorversekering bied, het verlede jaar sy Suid-Afrikaanse banklisensie gekry. Dit was op voorwaarde dat FirstRand Investment Holdings sy belang van 25% in Discovery Bank en sy 25,01% in hul gesamentlike Discovery-kredietkaartsaak verkoop. Die geld wat Discovery verkry het, sou gebruik word om FirstRand uit te koop. Hoe om hom te verhandel: Discovery verhandel in ’n langtermynbulkanaal. Hy het momentum verloor nadat hy die boonste helling getoets en by 13 800 sent per aandeel vasgeskop het. Hy het toe herstel en weerstand op 18 115 sent…

as beleggers is ons kapitaliste, dit ly geen twyfel nie. Maar kapitalisme is meer as die najaag van wins tot elke prys. Buiten sake soos sosiale geregtigheid en menslikheid, is onbeperkte kapitalisme gevaarlik en lei uiteindelik daartoe dat kapitalisme homself vernietig. Ons het dit voorheen gesien – heel onlangs met Steinhoff en die aantygings wat nou tot dekades gelede strek. Dit skilder ’n duidelike prentjie van die najaag van wins tot elke prys. Kapitalisme moet dus getemper word – en hierdie taak begin met die aandeelhouers. Dit is ons – individue of korporasies wat die aandele in ’n onderneming besit. Ons kan aanvaar dat die onderneming waarin ons belê is grootlik bestaan om wins te maak wat uiteindelik na ons toe sal vloei. As aandeelhouers wil ons hê dat die…

daar is ’n onheilspellende ooreenkoms tussen die huidige wisselvalligheid op wêreldmarkte en die sogenaamde “taper tantrum” van mid-2013. Dié keer kan die uitkoms waarskynlik anders wees. Ben Bernanke, oudvoorsitter van die VSA se Federale Reserweraad (Fed), het gedreig om die maklike geld geleidelik te verminder of te beperk ná die wêreldwye finansiële krisis van 2008 wat markte laat duik het – maar die Fed het hom bedink en sy planne om rentekoerse teen die jaareinde te begin verhoog op die langebaan geskuif. Ontluikende markte was toe, soos nou, die grootste slagoffers van die Fed se planne om dinge weer te “normaliseer”. Dit is vererger deur die verlangsaming van Chinese groei en die toenemende skuldlas van ontluikende markte. Met die Fed se planne op die langebaan het ontluikende en wêreldmarkte egter…

Nadat mense op aftree-ouderdom uit hul formele werk getree het, moet hulle ’n belangrike beleggingsbesluit neem – om die verpligte twee derdes van hul pensioen-of uittree-annuïteitsfonds in ’n lewende of lewensannuïteit te belê. Die bestuur van jou beleggings in dié fase is uiters belangrik, want daar is nie tyd om van foute te herstel nie. Lewensannuïteite is produkte met gewaarborgde inkomste wat by ’n lewensversekeringsmaatskappy “gekoop” word. Die maatskappy waarborg die belegger ’n lewenslange inkomste teen ’n vaste opbrengskoers per jaar. Volgens Dawie Klopper, beleggingsekonoom en welvaartsbestuurder van PSG, kan beleggers ook hul eggenoot by die annuïteit voeg en wanneer die belegger sterf, duur die betalings tot die eggenoot se afsterwe voort. “In dié geval dra die versekeringsmaatskappy die beleggingsrisiko. Hy belowe jou ’n inkomste tot jou en jou eggenoot…

ons moet organisasies ontwerp vir mense wat daar wíl wees eerder as om te veronderstel dat hulle daar móét wees. Dit is volgens Jacob Morgan se boek The Employee Experience Advantage, wat tydens die jongste “We Read For You”-geleentheid (WRFY) resenseer is deur dr. Sarah Riordan, ’n deskundige op die gebied van mensebestuur. Die geleentheid is op 19 Oktober deur USB Executive Development (USB-ED) en finweek in Kaapstad aangebied. Die boek is in vier afsonderlike dele verdeel: die evolusie van die werknemer-ervaring; die rede om te bestaan en drie werknemer-ervaring-omgewings; hoekom in werknemerervaring belê; en die bou van ’n ervaringsorganisasie. “In soverre dit die evolusie (van die werknemerervaring) betref, het ons aanvanklik ’n nuttigheidsbenadering (by die werk) gehad waar werknemers ’n rat in die wiel was,” meen Riordan. “Daarna het…

tydens Cyril Ramaphosa se onlangse beleggingskonferensie, het multinasionale maatskappye onderneem om miljarde rande vir die toekoms van Suid-Afrika te skenk. Die euforie was bedwelmend, en is afgerond deur Alibaba voorsitter Jack Ma se geesdriftige oproep vir belegging en entrepreneurskap: “Vir ’n land om te ontwikkel, is daar drie belangrike en basiese dinge wat gedoen moet word. Die eerste is onderwys; dit is altyd goed om in onderwys te belê. Om in mense te belê, is die beste belegging ter wêreld. En die tweede ding is vertroue; steun entrepreneurs en bou hulle op. Maak hulle Hoe kan ’n die helde. Die belangrikste is ’n goeie en skoon regering.” Ramaphosa het daarby aangesluit: “Ons wil ons sakemense die helde maak. Kom ons beskou hulle as die helde want hulle is hier om…

in die 0,04 sekondes wat dit vir ’n webwerf neem om oop te maak, word die soekenjin opgeveil aan honderde reklame-agentskappe. Terwyl reklame-agentskappe hulle eie data het om te bepaal wat die waarde van ’n soekenjin is, het aanlyn media-uitgewers relatief min kennis oor hul gehore, wat daartoe lei dat die meeste gestandaardiseerde bedryfstariewe vra en geldmaakgeleenthede mis. Om dié probleem op te los, het Paul Stemmet en Kevin Dayton YAP ontwikkel, ’n maatskappy wat deur duisende datapunte sif om mediauitgewers in staat te stel om soekenjins vir beter pryse “te verkoop”. “Ons enjin stel maatskappye in staat om 80% minder advertensies te publiseer en ’n 50% hoër inkomste te kry, deur die uitgewers ’n beter aanduiding van die waarde van ’n soekenjin te gee. Die soekenjin trek voordeel daaruit…

van die talle wanopvattings wat die wêreld se mynbedryf probeer weerspreek, is die rol van vroue in die sektor een van dié dringendste. Ongeveer 17% van werkers in die mynbedryf wêreldwyd is vroue, ’n verrassend lae syfer, aangesien die helfte van die wêreld se bevolking vroue is. Dit is ondanks die groot verskeidenheid geleenthede wat in die sektor bestaan as mens noukeuriger daarna kyk. Nie alle mynbou is diep en vuil werk nie – hoewel daar ook gevra kan word waarom nie meer vroue in elk geval in sulke toestande werk nie. Die probleem is egter dat min vroue die moeite doen om uit te vind oor loopbaangeleenthede in die mynbedryf – die gevoel is steeds dat dié werk intimiderend, moeilik en vuil is. Volgens Nichole McCulloch, hoof van die…

SAPPI sappi konsentreer op die verskaffing van houtpulp, verpakking, druk-en skryfpapier asook onder meer biomateriale en biochemikalieë aan ’n regstreekse en onregstreekse groep kliënte in meer as 150 lande. Sy resultate vir die jaar tot 30 September word op 15 November verwag, nadat dié uitgawe van finweek reeds drukker toe is. Vooruitsig: Die aandeelprys van die wêreld se grootste glanspapierprodusent het in 2007 tot ’n hoogtepunt van 14 100 sent per aandeel opgeskiet, maar daarna weens oortollige vermoë in die sektor tot ’n laagtepunt van 1 290 sent in 2009 teruggesak. Sappi se herstrukturering, weg van glanspapier af, het egter die gewenste uitwerking gehad. Ná ’n langdurige sywaartse patroon het Sappi in 2015 begin styg en bokant 4 600 sent per aandeel gaan draai. In die grafieke: Sappi kom sedert…

RICHEMONT Tevrede Richemont se tussentydse resultate tot 30 September was beskeie, met omset 21% hoër, maar hul marges is onder druk. Aanlyn verkope is nou 14% en sal waarskynlik groei, veral met die onlangse Alibaba-transaksie wat Chinese markte vir die groep oopstel. Kontant voorhande het ook gedaal van meer as €4,6 miljard tot net minder as €1,6 miljard. Dit is as gevolg van die aankoop van Watchfinder – ’n aanlyn verkoper van tweedehandse horlosies – en die konsolidasie van die Italiaanse aanlyn modehandelaar YOOX Net-a-Porter in die groep. Ek dink die maatskappy is goed geposisioneer, maar dit lyk asof die laer marges sal voortduur, want die resultate toon dat aanlyn marges laer is as tradisionele marges. Dit is onverwags, maar ek sal die aandeel hou en is tevrede met die…

tydens die konferensie-oproep ná sy jongste resultate het Apple gesê die maatskappy gaan nie meer die verkoopsyfers vir sy Mac-rekenaar, iPhone en iPad aankondig nie. Dit is natuurlik heeltemal binne Apple se reg om dit te doen, maar ’n mens moet onmiddellik wonder waarom hy nou skielik ophou – nadat hy 10 jaar lank die gedetailleerde kwartaallikse eenheidsverkope aangemeld het. Apple se amptelike rede vir dié besluit is dat hy nie glo die besonderhede van eenheidsverkope per kwartaal is ’n aanduiding van hoe sterk die besigheid is nie. Maar dis waarskynliker dat verkoopsgroei in dié volwasse mark begin afneem, en Apple wil dit wegsteek. Dit is egter belangrik om te onthou dat inkomste en wins vir die iPhone baie sterk bly, en dat lustelose iPhone-verkope steeds die omset met 29%…

Suid-Afrika het verskeie belastingaansporings om ’n spaarkultuur aan te moedig. Belastingkortings beteken dat verdienste wat vir besparing opsy gesit is, vinniger kan groei as verdienste wat elders gebruik word. Keith Engel, uitvoerende hoof van die South African Institute of Tax Professionals (SAIT), sê die meeste mense sit geld vir aftrede opsy deur hul werkgewer se pensioen-of voorsorgfonds of deur onafhanklike aftreefondse. “Dié aftreefondse se hoofvoordeel lê aan die begin.” Besparing in die fonds geskied voordat belasting gehef word. Dié voorbelaste bedrae kan in die werkgewer-en onafhanklike fondse bly – belastingvry. “Belasting word eers by onttrekking gehef,” sê Engel. Die uitstel van belasting kan beduidend wees as ’n mens in ag neem dat die top marginale inkomstebelastingkoers 45% beloop. Die prys van die uitstel is egter ’n verlies aan buigsaamheid. Aftreebesparings…

die tyd en die koste vir ’n maatskappy om werknemers te vervang wat bedank het, kan ’n maatskappy finansieel skaad as die retensiekoers aanhou om in die verkeerde rigting te beweeg. Navorsing deur verskeie internasionale navorsingsorganisasies dui daarop dat die koste om ’n werknemer te vervang tot so hoog as 400% van die jaarlikse salaris kan beloop as dit ’n pos is wat hoë vaardighede vereis. Baie maatskappye kan ook getuig dat hulle meer vaardige mense afstaan weens bedankings, as wat hulle verloor deur onbekwame mense af te dank. Renate Scherrer, besturende direkteur van JvR Consulting Psychologists, sê talentvolle mense is meer beweeglik en meer in aanvraag. Dit is daarom belangrik om ’n strategie te hê om hulle te behou. ’n Maatskappy se retensiestrategie moet soortgelyk wees aan opvolgingsbeplanning –…

ek het onlangs ’n vriend raakgeloop wat bevrees is dat hy sy werk as vragmotorbestuurder op die steenkoolvelde van Limpopo en Mpumalanga gaan verloor, namate oproepe toeneem vir die land om skoner energiebronne te gebruik. ’n Paar dae later het Greenpeace party van dié steenkoolmyne as die ergste besoedelaars in die wêreld beskryf en beweer dat die Mpumalangaprovinsie die meeste stikstofdioksied (NO2) – wat die lug besoedel – in die wêreld vrystel. Die dubbelsinnigheid van dié twee standpunte toon die onbenydenswaardige posisie waarin die regering en die bedryf hulself bevind terwyl hulle probeer om die vrese van al die belanghebbendes te besweer. Daar is egter ’n oplossing vir dié penarie. As vragmotorbestuurder vervoer my vriend steenkool van die myne in Mpumalanga en Limpopo na sommige van Eskom se 12 kragsentrales…

die JSE genoteerde eiendomsbeleggingstrust (reit), Redefine Properties, het onlangs planne bekend gemaak om ’n kantoor in Europa te open en het die uittredende uitvoerende hoof van Hyprop, Pieter Prinsloo, oorgehaal om Redefine Europe te lei. Die reit het aangedui dat hy sy buitelandse strategie gaan bevorder deur regstreeks in Sentraal-en Oos-Europa te belê. Redefine het sy visier op buitelandse bates van 25% tot 30%. Dit lyk of hy op Pole staat maak om dié syfer te behaal. Sy beleggings in Pole maak reeds ’n stewige 13% van sy huidige buitelandse blootstelling van 21% uit, wat ’n jaar gelede op 19% gestaan het. In Pole het Redefine hoofsaaklik blootstelling aan die kleinhandelsektor deur die Pools-gesetelde EPP, waarin hy ’n meerderheidsbelang het, sowel as die Chariot Top-groep deur sy 25%-aandeel. Hy beoog…

Vorige aanbevelings Vir die afgelope 15 jaar was eiendom die uitblinker sektor gewees. Dit was tot verlede jaar toe alles skeef begin loop het. Die bedryf is gedeeltelik nadelig geraak deur verbruikers en ’n ekonomie sonder fut namate inkomstegroei en besetting onder druk gekom het. Boonop was daar die ramp van die Resilient-groep aan die begin van die jaar wat eiendomsaandele in dié stal laat sukkel het onderwyl aandeelpryse erg gedaal het. Wat dit egter beteken, is dat die aandeelpryse van genoteerde eiendomsmaatskappye nou baie aantreklik lyk, met die netto batewaarde van sal eiendomsaandeelpremies (NBW) op meer realistiese vlakke, of in sommige gevalle selfs teen ’n diskonto. Met ’n opbrengs van ongeveer 8% het ek my PTXTEN*-posisie vergroot en inflasiekloppende opbrengste vasgepen wat met verloop van tyd beslis groei. Daarbenewens…

TEGNIESE ONTLEDING VAN DIE RAND/$ hulle sê deesdae kan ’n week op die plaaslike mark ’n lang tyd wees. Soveel dinge kan in só ’n kort rukkie gebeur. Net wanneer jy dink dat die “wedstryd” verloor gaan word, slaan iemand ’n ses met die laaste bal. Ek sal nooit daardie krieketwedstryd tussen Nieu-Seeland en die Proteas in 1999 in Napier vergeet nie. Lance Klusener – met die kolf in die hand – moes 11 lopies in die laaste beurt van die wedstryd teen Dion Nash behaal. Dit was moeilik, en uiteindelik moes Klusener vier lopies van die heel laaste bal behaal het. Al wat ek wou doen, was om die televisie af te skakel. Gelukkig het ek nie. Want pleks van om daardie bal te slaan om vier lopies te…

populisme is ’n emosionele onderwerp aan albei kante van die politieke spektrum. Dit kan regs-of linksgesinde beleid insluit, maar wat dit altyd doen, is om mense in twee kampe te verdeel – die deugsame “ons” en die elitistiese “hulle” wat ’n bedreiging inhou. Populistiese leiers probeer om die onregverdigheid wat aan “ons” gedoen is, reg te stel met ekonomiese en maatskaplike beleid wat die gevestigde norme sal verander. Populiste deel nie almal dieselfde agenda nie – party is sake-en markvriendelik, ander nie. Maar oor die algemeen is hulle gekant teen globalisering en die vrye beweging van goedere, dienste en werkgeleenthede. Hulle bevorder nasionale belange ten koste van multinasionale organisasies en is teen immigrasie én buitelandse besit van plaaslike bates. Of mens hiermee saamstem of nie, daar kan nie ontken word…

• Bou aan ’n kontantreserwe met diskresionêre beleggings, soos belastingvrye spaargeld, voordat jy windmakerige beleggingskemas begin oorweeg. • Bestee altyd minder as wat jy verdien. • Konsentreer op jou loopbaan en maniere om jou inkomste te vergroot (https://sidehustleschool.com). • Moenie na “vleisbraai-adviseurs” luister nie. • Probeer “onbuigsame uittreeannuïteite met hoë koste en vaste termyne vermy; jy moet volgens jou vermoë kan ophou en voortgaan met beleggings”. • Moenie beloftes van geweldige opbrengs glo nie – dit is gewoonlik ’n wonderlike resep vir rampspoed. • Bewaar jou aftreespaargeld wanneer jy van werk verander. • Maak seker dat jou aftreefondsbydraes op die regte vlak is. • Bepaal jou eie reis – gebruik robotadviseurs en finansiële sakrekenaars. • Hou die konsep van vals welvaart in gedagte wanneer jy ’n afleggingspakket ontvang, jou huis…

’n Paar maande gelede vertel ’n vriend van my hoe hy onlangs ’n nuwe stuk sagteware ontdek het wat, as dit in sy werkplek in werking gestel word, dit sewe mense se poste onmiddellik oorbodig sal maak. Ek kon sien dat die besef dat sy kollegas se loopbane aan ’n dun draadjie hang weens ’n tegnologiese vernuwing, swaar op hom weeg. “Hoe lank voordat my base van die sagteware uitvind?” was sy retoriese vraag. Dit is slegs ’n staaltjie van ’n enkele werkplek in Johannesburg, maar dit verteenwoordig ’n neiging wat alle werknemers op die een of ander manier oor die volgende dekade of so gaan raak. Die vraag is nie of masjiene mense in die arbeidsmag sal vervang nie, maar eerder wie die waarskynlikste is om geraak te word,…

John Darby@mrjohndarby My brein: jy het meer as een duisend ongeleesde e-posse Ek: ja My brein: gaan jy hulle ooit lees? Ek: nee My brein: skrap hulle Ek: nee Mommy Owl@Lhlodder Ek en my man skakel my geliefde 85-jarige ouma om haar te vertel dat ek ’n nuwe werk het. Sy wens ons geluk, praat ’n wyle en sit die foon op sy mikkie terug. Later bel sy my om my te vertel ek moet ’n geheime bankrekening open en my man nooit daarvan vertel nie. My ouma is ’n tawwe enetjie! Nikesh Shukla@nikeshshukla Man by die V&A-deel van die boekpaneel… Moenie dit sê nie Moenie dit sê nie Moenie dit sê nie Moenie dit sê nie Man: “Dit is minder van ’n vraag en meer van ’n opmerking…” Chester…