Indholdsfortegnelse for 27 March 2015 i Landbouweekblad

GIFTIGE GESKENK Suid-Afrika se verbintenis met Amerika is nogal verbasend. Nie net het ’n paar van hulle aan die kant van die Boere baklei nie, maar ’n paar dekades later het ons langs hulle gesterf in die Eerste Wêreldoorlog en toe ook in die tweede een. Gedurende die Koreaanse oorlog het ons eskader Vlieënde Cheetahs eers Amerikaanse F-51D Mustangs gevlieg en toe Amerikaanse Sabre-vegterbomwerpers. En daar was natuurlik Saterdae-aande die Amerikaanse polisie-TV-programme uit my kinderdae, soos Baretta, in Afrikaans oorgeklank, wat Amerikaanse kultuur sinoniem met Saterdae en die Curriebeker gemaak het. Dít terwyl ons boere, soos Hendrik Schoeman, besig was om studietoere te reël om daardie land se indrukwekkende landbou van nader te bekyk. As ek dink oor wêreldheerskappy, verkies ek die Amerikaners enige dag bo die Chinese – seker…

MNR. JULIAN THERON van Jules of the Karoo buite Richmond is ’n wild-en-skaapboer. Sy bestuursbenadering teenoor wild het hom ’n plek in die wildgeskiedenisboeke besorg. Lees in die artikel op bl. 34 oor die hernieude belangstelling in springbokke van goeie gehalte – nie net kleurvariante nie – wat hy ervaar. VERTEL ONS VAN JOU GESIN. Ek en my vrou, Martisan, het drie kinders. Izak en sy vrou, Mandie, en hul eersteling, Julian, woon op die plaas. Jozua woon en werk op Stellenbosch, terwyl ons dogter, Lize-Mari, op Stellenbosch studeer. WAAR HET JY GESTUDEER? Ek het aan die Landboukollege Grootfontein gestudeer. Daarna het die “universiteit van die lewe” my gebrei en die praktiese kennis oor veral veeteelt geleer. MNR. GEORGE SMITH (80) van die plaas Morriston en sy seun Hugh boer…

’N VERHOGING van die dieselkorting aan die landbou sal darem op 1 April die slag van twee verhoogde belastingheffings vir boere versag. Mnr. Fanie Brink (foto regs), landbou-ekonoom van Bothaville, wat destyds as verteenwoordiger van Graan SA die dieselrabat vir die landbou help beding het, wys daarop dat dié korting op 1 April met 62,5c/ℓ sal styg. Op dieselfde dag sal die brandstofheffing met 30,5c/ℓ en die heffing vir die Padongelukkefonds met 50c/ℓ styg. Mnr. Wandihle Sihlobo, ekonoom van Graan SA, het vroeer gesê die verwagte stygings in die petrol- en dieselprys op 1 April is onderskeidelik R1,92/ℓ en R1,57/ℓ. Vir boere sal die verhoogde rabat ten minste hierdie dieselprysverhoging versag. Brink wys daarop dat boere die rabat kry ongeag of hulle op openbare paaie ry of nie. Die rabat…

ROYAL Dutch Shell se afskaling van sy planne vir die ontginning van skaliegas in die Karoo kan ’n strategie wees om druk op die Regering te plaas om wetgewing en die lisensiëringsproses te versnel, sê me. Jeanie le Roux, bedryfsdirekteur van die aksiegroep Treasure the Karoo (TKAG). Die energiegroep het aangedui dat hy sy betrokkenheid by olieen skaliegas-eksplorasie buite Amerika weens die lae olieprys gaan aanpas. Sleutelpersoneel word uit Suid-Afrika onttrek. Sommige meningsvormers glo die Regering se getalm om eksplorasie-lisensies uit te reik en wetgewing te finaliseer is moontlik die doodskoot vir skaliegas-ontginning, maar almal stem nie saam nie. Die nuusagentskap Reuters berig dat Shell steeds voortgaan met die proses om ’n eksplorasie-lisensie te kry, al is hy nie regstreeks betrokke nie. Hy wag reeds ses jaar lank op dié…

HOEVEEL geld sal die landboutrusts aan transformasie bestee as hulle werklik ernstig daaroor is, het mnr. Bheki Cele, Adjunkminister van Landbou, Bosbou en Visserye, gevra. Cele het dit by ’n voorlegging van die Nasionale Landboubemarkingsraad (NLBR) oor die 12 landboutrusts aan die Parlement se Portefeuljekomitee oor Landbou, Bosbou en Visserye gevra. Die 12 landboutrusts bestuur meer as R2 miljard se bates. Mnr. Tshililo Ramabulana, uitvoerende hoof van die NLBR, het verduidelik dat die aktes van die trusts voor 1996 opgestel is en dat dit daarom nie die transformasie-agenda insluit nie. Die aktes sal hersien word om te verseker dat die trusts meer transformasiewerk kan doen. Ramabulana het die siening verwerp dat die Regering die wetgewing oor die aktes wil verander omdat hulle die miljarde rande daarin wil beheer. Hy sê…

DIE neiging in die Suid-Afrikaanse veebedryf om groter en swaarder diere ten koste van melkproduksie te teel, laat die oranje ligte flikker, het dr. Johan Meaker, ’n bekende veekundige van KwaZulu-Natal, op die onlangse Braford-Wêreldkongres in Pretoria gesê. “Gelukkig is dit nog nie rooi ligte nie,” het hy bygevoeg. Die doelwit moet eerder wees om teelbeeste met ’n medium raamgrootte te teel wat in staat is om die land se strawwe winters te weerstaan. “Groter koeie is nie doeltreffender nie,” het hy gesê. Nogtans wys genetiese neigings dat koeie groter word. Telers moet eerder bulle uit koeie selekteer wat in staat is om produktiwiteit te verhoog sonder om die begin- en eindgewig te verhoog. Meaker sê ook kopers van teeldiere wil deesdae meer inligting hê, soos benaderde teelwaardes vir groei,…

Die Suid-Afrikaanse vrugtebedryf is te wit vir sy eie gesondheid, sê me. Konanani Liphadzi, uitvoerende hoof van Vrugte SA. Dit is ’n sambreelliggaam wat na die belange van die bedryfsorganisasies vir sitrus, sagte en steenvrugte, tafeldruiwe en subtropiese vrugte en neute moet omsien. Liphadzi het by die sitrusberaad in Phalaborwa opgemerk dat al die voorsitters van die verskillende bedryfsorganisasies blanke mans is. “Waar is die vroue? Waar is die swart en bruin mans? Waar is die jeug?” wou sy weet. Sy sê boere moet besef politici en amptenare wil voel hulle werk tot voordeel van die mense wat vir hulle gestem het: “Die stemme kom van swart mense af.” Vrugte SA het dit ten doel om die vrugtebedryf meer mededingend te kry en terselfdertyd billike verdeling en volhoubaarheid na te…

PLAASINLIGTING LIGGING: Richmond NAAM: Julesofthe KarooopPlaatfontein, Wonderboomenanderplase EIENAARSKAP: Familieboerdery(sewende geslag) VERTAKKINGS: 2 500Merino-teelooie,meeras15 wildsoorte,soosspringbokke(gewoon,swart,koper énwit),bontebokke,blesbokke(geel,witengewoon), gemsbokke,sebras(HartmannenBurchell)enribbokke. GRONDTIPE: Rooigrond VELDTIPE: Karoo-bossieveld GEMIDDELDE REËNVAL:225mmtot250mm KORTOM ■ Die teel van topspringbokke gaan dié wildsoort se getalle weer laat toeneem. ■ Jagters sal tot vyf jaar lank moet wag voor daar ’n oorskot van bokke met horings van trofeegehalte is. ■ Die beste teling kom van die ooikant af: “As jy baie goeie springbok-ooie het, is die kans goed om puik diere te teel as jy ’n goeie ram gebruik.” Die huidige belangstelling in die springbok verskil hemelsbreed van die jare tagtig toe mnr. Julian Theron met dié boksoort begin teel het. “Die beleggers in wild het skielik ’n herwaardering vir die springbok en die gulde beleggingswaarde wat dit bied,” sê hy. Dit volg…

Die eerste Duitse Vleismerino’s is in 1932 deur die Landboukollege Elsenburg na Suid-Afrika ingevoer. Die keuse het spesifiek op die ras vir die winterreënstreek geval. Dié ras moes die goeie weiding in die winter benut en in die herfs lam, asook die lammers vinnig grootmaak sodat hulle bemark kon word voor die weiding weer in die droë somermaande verswak. Skaapboere was baie beïndruk met die ras. In 1934 is die eerste Duitse Vleismerino-skape deur private individue ingevoer. Mnre. Shady en Kiessig van Philippolis wou sien hoe hulle in die droë Suidwes-Vrystaat vaar. Die Duitse Vleismerino-genootskap is op 30 Oktober 1946 gestig. Die ras het uit die staanspoor goed by Suid-Afrikaanse toestande aangepas, maar verskil vandag aansienlik van die destydse Duitse Vleismerino wat bouvorm en veral wol betref. Dit word as…

Datawetenskap-dienste aan die landbou is ’n snelgroeiende bedryf waarin miljoene dollar belê word. Die boerdery Tom Farms in Amerika gebruik die onderneming Granular, ’n relatief jong maatskappy met sy hoofkantoor in San Franciso, wat deur onder meer Google gesteun word. Mnr. Kip Tom onderskei tussen blote plaasbestuursagteware en plaas-besluitnemingstelsels, wat baie meer gevorderd is. Granular bedien boere in al Amerika se voorste boerdery-state met bedryfs-, agronomiese en finansiële aanbevelings. Kip sê die Granular-stelsel, wat hy verlede jaar vir die eerste keer gebruik het, handel baie take soveel vinniger, makliker én foutloser as Excel af. Hy hoef nou ook nie meer heen en weer tussen verskillende sagteware-stelsels te beweeg om data in te samel, te organiseer en te ontleed nie. Enige personeellid op of weg van die plaas af kan enige…

Aangesien die LNR die mandaat het om die nasionale veeverbeteringskemas namens die Regering te bestuur, bied hy dienste, soos ultrasoniese skandering, teen ’n gesubsidieerde tarief aan. In 2014 is sowat 1 350 diere (meestal bulle) ultrasonies geskandeer en 125 telers het die diens gebruik. Skandering word in Gauteng, die Vrystaat, Noordwes, die Wesen die Oos-Kaap gedoen. Die diens word gratis verskaf vir bulle wat by sentrale toetsstasies onder die LNR se beheer getoets word, asook vir bulle in fase D (plaasbultoetse) wat deur LNRbeamptes afgesluit word. As ’n teler ’n ekstra skandering aanvra, is die besoektarief R825, maar die LNR moedig telers aan om ten minste drie saam op ’n roete te bespreek. In dié geval is geen besoektarief van toepassing nie. Die prys word volgens ’n glyskaal aangepas na…

Die grassoort Cenchrus incertus (Engelse volksname: spiny burr weed, innocent weed) het nog nie ’n behoorlike Afrikaanse volksnaam gekry nie. In die Wes-Kaap word onder meer daarna as “lugdoring” verwys en sandklits(gras) is ook al aangeteken In Suid-Afrika is dit ’n uitheemse indringerplant, wat tans nie as sulks amptelik geklassifiseer is nie, en min is in plaaslike literatuur daaroor opgeteken. Die herkoms van dié grassoort word as Noord- en Sentraal-Amerika en ook as “tropiese Amerika” (Meredith, 1955) aangegee. ONKRUIDSTATUS In Australië is die vroegste vermelding daarna as onkruid in ’n publikasie in 1996. Die eerste vermelding van die Cenchrus incertus as onkruid in Suid-Afrika was in 1938 onder die destydse wetenskaplike naam Cenchrus tribuloides (The Weeds of South Africa, Union Dept. Agric. Bull. No. 195). Meredith beskryf die Cenchrus paucifloris…

GROND DR. EDUARD HOFFMAN RAAD VIR MIELIEGROND IN DIE WESTE Weens hoë brandstofpryse het ons sowat ’n jaar gelede besluit om ons bewerkingspraktyke te verander en na verminderde bewerking oor te slaan. Ons het diep geel tot rooi gronde met ’n watertafel wat tot sowat 60 cm vanaf die oppervlak kan wees. Ons grond is baie sanderig en sowat 2 m diep. Ons het die lande skoon gehou van bossies deur dit met gif te spuit en het die mielies met ’n spesiale planter geplant. Ons het kunsmis gegee, soos aanbeveel, en sowat 28 000 tot 30 000 plante per hektaar geplant. Ons is raadop, want die mielies wil net nie groei nie en begin erg verdroog. Ons het geboor, en die grond onder voel nog natterig. Die bure wat…

toe ek die eerste keer my eie saailinge gekweek het, was dit streng volgens die boek. Die saailingmengsel is noukeurig saamgestel uit korrekte persentasies veenmos, vermikuliet, perliet, riviersand en gesifte kompos (die kompos se resep was ewe ingewikkeld). Die mengsel is louwarm en klam in saadkissies geskep en liggies afgedruk; die saadjies is met groot liefde en konsentrasie met ’n sosatiestokkie in die grond gedruk en ’n lepel vol van die grondmengsel is weer bo-oor gesprinkel. Ek het intussen ’n paar planttye se saailinge aan die groei gekry en darem leer ontspan oor sekere aspekte van die storie. Ek moes ook met groot verdriet verneem dat belangrike bestanddele, soos vermikuliet en veenmos, op allermins volhoubare maniere gemyn word en dan derduisende kilometers ver reis om in gerieflik hanteerbare plastieksakkies by…

SA KAASFEES 25-27 APRIL 2015 SANDRINGHAM, BUITE STELLENBOSCH Die jaarlikse SA Kaasfees is ’n gewilde geleentheid op die Kaapse koskalender. Gaan geniet die veelsydigheid van kaas, gekombineer met vernuwende idees en ’n heerlike eetervaring, kookdemonstrasies, vermaak en pret vir die kleinspan. Kaartjies is by Computicket, Shoprite of Checkers te koop. (Geen kaartjies sal by die hekke te koop wees nie.) NAVRAE: Agri-Expo, tel. 021 975 4440, e-pos: cheese@agriexpo.co.za, webwerf: www.cheesefestival.co.za. WALKERVILLE-LANDBOUSKOU 11-12 APRIL 2015 SKOUTERREIN, WALKERVILLE, GAUTENG Die 53ste Walkerville-landbouskou beloof om die grootste en beste tot nog toe te wees. In die afdeling vir lewende hawe sal daar talle uitstallings en demonstrasies gehou word – van plaastoerusting tot melk-, skeer-, weef- en spindemonstrasies. Daar is ook talle kosstalletjies en meer as 80 ander inkopiestalletjies by die skou. NAVRAE: E-pos:…

Senwes wil ’n verskil in die bemarkbaarheid van kliënte se graanprodukte maak. Kliënte kan uit die onderstaande voorseisoenkontrakte kies. Hier word ook verduidelik hoe dit deel sal uitmaak van ’n kliënt se verskansing in sy graanbemarkingstrategie. VOORSEISOEN-KONTRAKTE Vaste prys: ’n Gewaarborgde produsenteprys met verpligte lewering in ’n toekomstige maand. ’n Spesifieke maand, tonnemaat, prys, plek en produk is van toepassing. Vaste prys met koopopsie: ’n Gewaarborgde produsenteprys met verpligte lewering. ’n Spesifieke maand, tonnemaat, prys, plek en produk is van toepassing. Die boer kan baat vind by ’n prysstyging. Minimumpryskontrak (MM): ’n Gewaarborgde vloerprys (minimum prys) en die kliënt kan baat vind by ’n prysstyging. Die kliënt skep vir homself force majeure. Lewering is nie verpligtend nie. Die boer kan hoë pryse benut en terselfdertyd die risiko van prysdalings verminder.…

DWARS 1. Buitengewoon sterk stormwind (6) 4. Krummelpap (6) 8. Edelgesteente (5) 9. Werkgewer (4) 10. Meter aan ’n wiel om afstand te meet (8) 13. Kameelagtige skaap (5) 15. Al (5) 18. Aanplakbiljet (8) 19. Rigied (4) 22. Reisroete (5) 23. Baie oud (6) 24. Verste punt (6) AF 1. Bolvormige oliekoek (7) 2. Groot fles met mandjiewerk rondom (5) 3. Ringeiland (4) 5. Skroefvormige dryfrat (7) 6. Ondeug (5) 7. Gesnyde skaap (5) 11. Uitdaag (4) 12. Miskien (4) 14. Pylwortelmeel (7) 16. Feëverhaal (7) 17. Skadevergoeding (5) 18. Kapmes (5) 20. Met gronde (5) OPLOSSING DWARS: 1. Orkaan; 4. Poetoe; 8. Opaal; 9. Baas; 10. Meetwiel; 13. Llama; 15. Reeds; 18. Plakkaat; 19. Star; 22. Wapad; 23. Antiek; 24. Apogee. AF: 1. Oliebol; 2. Karba; 3. Atol;…

Dit is nou soveel makliker om fotografiese bewyse in te win teen stropers, roofdiere en diewe wat onder jou wild en vee maai of van jou bates vaslê. Strategies geplaaste veldkameras, toegerus met sensors, neem ook outomaties foto’s van wild op jou plaas. Dit help met die opsporing van veral skaars wild en roofdiere. Die ontwikkeling van sogenoemde trailcam-tegnologie gee vir die plaasbestuurder of eienaar nou dadelik terugvoer oor wat wanneer op spesifieke plekke in die veld en op jou plaas aangaan op die plekke waar die veldkamera is. Foto’s kan binne twee minute op jou selfoon of rekenaar besigtig word. Willburg is een van die verskaffers van toptegnologie op hierdie gebied. En as beloning aan getroue lesers van Landbouweekblad kom jy nou in aanmerking vir ’n stewige korting op…

WIT MIELIES was in die week van 17 Maart heelwat goedkoper. Geel mielies is R235 per ton goedkoper as wit mielies. Die vorige week was die verskil R300 per ton. Hoewel die prysverskil al R600 per ton was, stabiliseer die verskil gewoontlik tussen R160 en R300 per ton. In die huidige marksituasie, met die oes soveel kleiner weens die droogte, is talle produsente se natuurlike gevoel om lank te gaan (mielies te koop). Die oomblik wanneer die produsent lank is in die mark en die prys daal, word hulle verplig om posisies teen groot verliese te begin sny, want hulle kan nie die marge dra nie. Markspelers met ondervinVERSKIL ding gebruik dan die momentum om die mark nog verder af te druk en sodoende die markspelers wat nie die marge…

’n VERSADIGDE Europese mark en die Russiese invoerverbod is vanjaar die twee groot remskoene vir die uitvoer van pere. “Die uitvoerskatting vir pere in die huidige oestyd is tans 15,39 miljoen kartonhouers. Dit is 6% minder as wat in die vorige oestyd uitgevoer is,” sê me. Mariëtte Kotzé, inligtingsbestuurder by Hortgro. Suid-Afrika se grootste peerkultivar, Packham’s Triumph, het vanjaar ’n geskatte uitvoervolume van 5,7 miljoen kartonhouers. Dit is 4% hoër teenoor verlede jaar. Die uitvoerskatting vir Forelle-pere is tans 3,4 miljoen kartonhouers, sowat 7% hoër as verlede jaar. Van die peerkultivar William’s Bon Chretien is vanjaar slegs 1,8 miljoen kartonhouers uitgevoer teenoor die vorige oestyd se 2,68 miljoen kartonhouers. Daarby is die vroeë blospeerkultivars, soos Flamingo, Rosemarie en Sempre, se uitvoervolumes ook laer as wat verwag is. “Hoewel die meeste…

GAUTENG NIGEL STOMPIESFONTEIN (273), 39 ha, aan Eskom Holdings Soc. Bpk., van G.J. Blom, R4 405 849. PRETORIA OLIFANTSFONTEIN (402), 15 ha, aan Gilliemead (Edms.) Bpk., van Corobrik (Edms.) Bpk., R3 362 703. SCHIETPOORT (507), 211 ha, aan Arto Projekte BK, van H. van Wyk, R3 650 000. TWEEDRAGT (516), 171 ha, aan A. Voges, van Kallie Prinsloo-trust, R3 950 000. TWEEDRAGT (516), 171 ha, aan G.S.-familietrust, van A. Voges, R3 950 000. KWAZULU-NATAL HELPMEKAAR LINDE (4733), 129 ha; PERSBERG (4732), 198 ha; UITHOEK (1078), 456 ha; en ZUUR KOP (4127), 110 ha; aan Montrose-boerderytrust, van M.E.W. Vermaak, R4 114 548. LIMPOPO SOEKMEKAAR DUPLEX (467), 237 ha, aan Belzek Trading (Edms.) Bpk., van Professor Friday Mushwana-familietrust, R6 000 000. MPUMALANGA ACORNHOEK BERGVLIET (174), 1 005 ha; BOSCHJESKOP (250), 508 ha;…

24,3% Hoewel Suid-Afrika se werkloosheidsyfer einde verlede jaar effens afgeneem het tot 24,3%, is dit steeds, naas Mauritanië (31%) en Lesotho (26%), die hoogste in Afrika. Suid-Afrika is ook die enigste land in Afrika waar meer as die helfte (52,6%) van mense tussen die ouderdom van 15 jaar en 24 jaar nie werk het nie. – Africa Survey 62 Die gemiddelde ouderdom van ’n Suid-Afrikaanse boer is 62 jaar. Dit plaas druk op die land se status as ’n netto uitvoerder van kos, volgens die ouditeursfirma Deloitte. Die boere in Suid-Afrika word nie deur ’n jonger geslag vervang nie. Dit is hoofsaaklik weens ’n gebrek aan belangstelling en die moeilike toegang tot finansiering vir opkomende swart boere. – Finweek 10 KEER Die gemiddelde koste vir breëbandtegnologie in Suid-Afrika is 10…

In ’n onlangse gesprek met tradisionele leiers het pres. Jacob Zuma ’n eertydse ANC-voorsitter in die 1940’s, AB Xuma, aangehaal en gesê die fundamentele grondslag van rykdom en mag is volle eienaarskap van grond. Dit is heeltemal korrek. Zuma het ook gesê toegang tot grond is ’n vereiste om armoede uit te wis. Dis nie korrek nie, want blote toegang tot grond beteken niks. Miljoene mense het toegang tot grond in kommunale gebiede en stede, maar leef van maatskaplike toelaes. Dit is die volle eienaarskap van grond of ’n eiendom wat die rykdom en waarde vir ’n arm bewoner kan ontsluit. Daarom verdien die Vryemarkstigting se loodsprojek Khaya Lam (My Huis) in Parys in die Vrystaat besondere aandag. Deur skenkings van R1 850 per huishouding, word gepoog om aan huisbewoners…

’N PRYS van R4 000 per ton vir wit mielies gaan vorentoe Suid-Afrika se voorland wees weens ’n verwagte tekort wat die prys gaan laat opskiet. Dít is die voorspelling van mnr. Willem Engelbrecht, bestuurder van agronomiese gewasse by Klein Karoo Saad. Hy het mense al dikwels in die verlede laat regop sit met sy voorspellings. Engelbrecht het op ’n boeredag van sy maatskappy by Bapsfontein gesê hy verwag dié prys teen Februarie/Maart volgende jaar, en dit volg op die verwagte tekort aan wit mielies. Die Oesskattingskomitee se laaste beraming is volgens hom meer as ’n miljoen ton te hoog, die oordragvoorraad is kleiner as wat gesê word en die skatting van die oppervlakte onder mielies is sowat 100 000 ha te veel. WÊRELDTEKORTE Amerika gaan volgens aanduidings vanjaar minder…

AGRI SA sê in ’n verklaring hy werk aan ’n idee-bank waar suksesvolle grondhervormingsprojekte ontleed sal word om bruikbare inligting te verkry wat vir alle boere toeganklik gemaak sal word. Ons berei tans voorstelle oor die finansiering en strukturering daarvan voor,” sê mnr. Johannes Möller, voorsitter van Agri SA. Hy sê die organisasie kry ál meer navrae uit boeregeledere vir leiding oor die beginsels, benaderings en die metodologie wat grondhervorming kan versnel. Te midde van onsekerheid wil boere oorwegend voortgaan met grondhervormingsinisiatiewe omdat hulle meen dit is die regte ding om te doen. “Natuurlik wil hulle hul risiko beperk en dring daarom aan dat Agri SA en die Regering riglyne en waarborge moet gee,” sê Möller. Die omvattende raamwerk vir sinvolle grondhervormingsplanne, wat Agri SA verlede jaar op sy kongres…

DIT is onwaarskynlik dat wildspryse gaan styg tot op die punt waar dit nie meer vir biltongjagters bekostigbaar is om hierdie winter in die jagveld ’n draai te maak nie. Hoewel sommige diere steeds rekordpryse haal, dui pryse wat op Vleissentraal Bosveld se jongste drie veilings behaal is, op ’n terugkeer na normale pryse. Sedert verlede jaar is kommer uitgespreek in jagkringe oor die hoë pryse wat diere, soos rooibok-en blesbokooie en blouwildebeeskoeie, op veilings laat in die 2014-veilingseisoen behaal het. Die vraag na daardie diere is aangevuur deur die sterk mark vir kleurvariante. Om goue wildebeeste, saalrug- en swartrooibokke en verskillende blesbokvariante te teel, is vroulike diere nodig, wat pryse so hoog as R7 000 vir ’n rooibokooi laat styg het. Hulle word dan met goue bulle, swart en…

DIE groot belanghebbendes in die pluimveebedryf het in die Parlement haaks geraak oor wie die grootste en beste werkskepper in die bedryf is. Die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging (SAPV) en die Assosiasie van Vleisinvoerders en -uitvoerders (Amie) van Suid-Afrika het voorleggings aan die Portefeuljekomitee oor Landbou, Bosbou en Visserye gedoen oor probleme in die bedryf. Mnr. Kevin Lovell, uitvoerende hoof van die SAPV, het die invoerders van hoender daarvan beskuldig dat hulle werkskepping in Suid-Afrika vernietig: “Die effek wat invoer op werkskepping het, is omvangryk, want elke 10 000 ton vleis wat ingevoer word, is gelyk aan die verlies van sowat ’n duisend regstreekse of onregstreekse werkgeleenthede.” Mnr. George Southey, van Amie, het teruggekap dat die invoersektor 5 000 regstreekse plaaslike werkgeleenthede en 10 000 onregstreekse werkgeleenthede geskep het: “Die plaaslike produkte…

AFRIKA suid van die Sahara was die afgelope tien jaar een van die snelgroeiendste streke ter wêreld. Volgens die Internasionale Monetêre Fonds (IMF) is daar geen keer aan dié perd nie. Die IMF voorspel die streek gaan vanjaar teen 4,9% en volgende jaar met 5,2% voortgalop – veel meer as die verwagte wêreldgroei van onderskeidelik 3,5% en 3,7%. Boonop is Afrika ryk aan landbou-hulpbronne, terwyl heelwat lande in die streek sukkel met voedselsekerheid. Dit beteken daar is baie geleenthede vir landbou-ondernemings om die landboupotensiaal in Afrika te ontgin. Die ekonoom dr. Roelof Botha sê Afrika het uiteindelik besef meer geld moet aan infrastruktuur, soos paaie, hawens, spoorweë, besproeiingskemas, damme en kragstasies, bestee word, anders sal die vasteland nie vooruit gaan nie. “Dis een baie goeie rede om Noord te kyk,”…

AANGESIEN die wêreldhandel in sitrus onder druk is weens swak ekonomiese groei in Europa en onder meer in Japan, gaan boere hul bemarkings- en produksiestrategieë fyn moet aanpas by verbruikers se eise oor die maatskaplike en omgewingsimpak van hul produkte. Me. Carolina Dawson, ’n ontleder aan die Franse landbounavorsingsinstituut (Cirad), het op die Suid-Afrikaanse Sitruskwekersvereniging (CGA) se sitrusberaad gesê die ekonomie het supermarkte in Europa gedwing om hul bemarkingstrategieë te verander, soos die “lelike vrugte-veldtog” wys. Dit behels die bemarking van misvormde vrugte en groente teen laer pryse onder die vaandel “Lelik maar lekker.” Die verbruiker wil nie meer vermorsing sien nie, maar hierdie produkte ding mee met uitsoekprodukte van uitvoerlande, soos Suid-Afrika. WEET WAT KOPERS SOEK Kleiner vrugte raak ook gewilder, terwyl daar deesdae ’n neiging is om meer…

’n Nuwe Spaanse grondboonkultivar, gepak met hoë vlakke gesonde oleïensuur, is in Amerika bekend gestel. OLé word bemark as ’n grondboon met siekteweerstand, ’n hoë opbrengspotensiaal, ’n langer raklewe en ’n produk wat hartgesondheid kan bevorder. Dr. Kelly Chamberlin, ’n bioloog van die Amerikaanse landbounavorsingsdiens, het die nuwe kultivar met behulp van plant-telers aan die Oklahoma-staatsuniversiteit ontwikkel. Dit sal van vanjaar af vir kommersiële produksie beskikbaar wees. Oleïensuur is ’n mono-onversagdigde vetsuur wat ’n belangrike rol in hartgesondheid speel. Chamberlin meen OLé is ’n belangrike nuwe kultivar wat ’n groot impak op die bedryf in sy geheel behoort te hê. Dit bied weerstand teen die swamsiekte Sclerotinia, wat oesverliese van tot 50% op besmette lande kan meebring.…

Almal weet Suid-Afrika se ekonomie is onder druk en die ekonomiese groeikoers is nie juis gunstig nie. Die res van die jaar lyk ook nie goed nie. Heelwat ongunstige faktore gaan keer dat die ekonomie in die volgende jaar of twee vinniger groei. Kragtekorte, probleme met infrastruktuur en ’n gebrek aan rigtinggewende beleid skep nie juis vertroue nie. Die staatskas is boonop leeg en die Minister van Finansies probeer kwaai rem aandraai om te keer dat staatskuld handuit ruk. ’n Swaard hang oor die Suid-Afrikaanse ekonomie in die vorm van ’n moontlike kredietafgradering in die volgende maande deur die internasionale kredietagentskappe. Dit wek ook nie juis vertroue by buitelandse beleggers. Voeg daarby dat buitelanders nie grond in Suid-Afrika mag besit nie en al die sosialistiese beleidsuitsprake, dan het buitelandse beleggers…

Die beleggingskanse in Suid-Afrika se nasionale dier – die springbok – stu voort te midde van ongekende belangstelling in die reeks wildveilings wat vanjaar voorlê. Die Karoo se geliefde springbok-man, mnr. Julian Theron van Jules of the Karoo by Richmond, meen die huidige belangstelling in springbokke en die vraag na uitsonderlike teelmateriaal is volhoubaar. Hy bied self op 27 Mei vanjaar die eerste keer ’n top-teelram met horings van meer as 18 duim uit een van sy beste teelkampe, asook ooie met horings van 10-12 duim op Trophy Breeders se Karooveiling naby Colesberg aan. Navrae: trophybreeders.co.za, e-pos: info@trophybreeders.co.za, sel 082 491 4799, sel 082 876 2556.…

WAT WAS JOU GROOTSTE BOERDERYFOUT? Ek moes baie meer grond met ’n verband gekoop het en was heeltemal te versigtig om skuld te maak. WAT IS JOU RAAD AAN ANDER JONG BOERE? As jy die helfte van die koopprys van die plaas het en reeds die vee besit waarmee jy daarop kan boer, koop dan die plaas – jy sal nie jammer wees nie. HOE LYK GRONDWAARDES IN DIE KONTREI? Dit het die afgelope vyf jaar baie toegeneem en onontwikkelde berggrond word deesdae teen R3 500/ha verkoop. WAT WAS JOU BESTE BESLUIT IN DIE BOERDERY? Om damme te bou en lusern onder besproeiing te vestig. WIE WAS JOU MENTOR? My pa, Hugh. Hy het sy een arm op 19-jarige ouderdom in ’n ongeluk verloor, maar gesê as Nelson die Slag…

SA HACKNEY WALLIESE PONIES VLAAM- EN FRIESPERDE SA BOERPERD…

Pasop vir ’n hoëtegnologiediens sonder kundiges wat jou plaaslike toestande goed ken. Só waarsku mnr. Dup Haarhoff, uitvoerende hoof van die landboumaatskappy GWK se afdeling vir navorsing en presisieboerdery. GWK, met sy hoofkantoor op Douglas, bedien besproeiingboere oor die grootste deel van sy gebied in die Noord-Kaap en op Vaalharts. Die maatskappy is bekend vir die omvattende en tegnologies gevorderde data-inligtingdiens wat hy aan sy lede lewer. “Dit help nie jy het net die tegnologie om die data in te samel nie,” sê Dup. “Jy moet dit vir jóú en op jóú plaas laat werk, en daarvoor is kundiges nodig wat die plaaslike toestande ken en gereeld met die boere op die plaas skakel.” Die maatskappy se besproeiingskedulering-diens word wyd deur sowat 120 boerderye in hul gebied gebruik, sê Dup.…

In Suid-Afrika word weiveld gekoester en geen veeboer kan dit bekostig om sy veld in vlamme te sien opgaan as 'n veldbrand ontstaan nie. Daarom het Agri Groter Taung se distriksboereunie, wat die distrikte Taung en Reivilo insluit, ’n brandplan gemaak om brande te blus. Die voorsitter, mnr. Fanie Smit, vertel hulle het twee brandmeesters, mnre. Gert Dry en Basil Butler. As ’n lid ’n veldbrand opmerk, laat hy een van hulle per tweerigtingradio weet. Alle lede van die vereniging het sulke radio’s in hul huise of kantore en in hul plaasbakkies, en is op dieselfde burgerband-kanaal ingeskakel. Die vrou van een van die boere naaste aan die brand word dan aangewys om die optrede te koördineer. Sy laat weet al die boere per radio dat hulle hulp nodig het.…

Die basiese riglyne is eenvoudig, maar dit werk ■ Saadkissies/houers: Enigiets kan werk – ou melkkartonhouers, sapbottels, blikke of potjies wat jy uit koerantpapier vou. Sorg dat jou houer dreineringsgate het, stewig genoeg is en ’n billike hoeveelheid grond kan hou. Gebruikte eierboksies het nie vir my gewerk nie. Die holtes is te klein en die grond droog dus te vinnig uit en lank voor uitplanttyd verander die karton in ’n pappery. ■ Grondmengsel: Eksperimenteer met wat vir jou maklik beskikbaar en goedkoop is. As jy ’n mengsel wil maak, gebruik iets wat goed water hou (fyn kompos, fyn denneboombas of kleierige grond); iets wat goed dreineer (riviersand of halfgekookte rys); en iets wat die saadjies kan voed terwyl hulle die lig sien (wurmtee, kompostee, of ’n stadig vrystellende, organiese…

Daar is steeds studente van die Bybel wat bedenkinge het omdat die Hooglied van Salomo in die Bybel opgeneem is. Ander verdedig weer dié versameling liefdesliedere wat met poëtiese simboliek die verhouding tussen God (die bruidegom) en Sy volk (die bruid) pragtig beskryf. In dié verhouding, nes in alle verhoudinge tussen mense wat mekaar liefhet, is daar ’n oorvloed vreugdevolle ervarings, maar tog soms skuurplekke wat pyn besorg. ’n Mens wonder of die woorde wat in hoofstuk 2 vers 5 voorkom, nie juis na dié pyn verwys nie. Luister net wat sê die man: “Vang vir ons die jakkalse, die klein jakkalsies wat die wingerd verniel, ons wingerde wat al bot.” Vandag wil ek ’n bietjie gesels oor dié klein jakkalsies wat menslike verhoudings kan vertroebel. Ek verwys spesifiek na…

Basislink is ’n aanlynplatform wat geskep is vir kopers van graan en hulle die geleentheid gee om op ’n deursigtige en gelyke basis mee te ding om graan by ’n spesifieke silo teen ’n spesifieke premie op ’n bepaalde tyd. Dit bied op sy beurt ook aan die boer die geleentheid om sy graan by ’n spesifieke silo teen ’n spesifieke premie op ’n bepaalde tyd te verkoop. Basislink het ontstaan om deursigtigheid in die basisverhandeling van graan te bewerkstellig. In die verlede is alle graan wat deur Senwes se verkrygingsafdeling aangekoop is, spesifiek vir Senwes se graanbemarkingsafdeling bestem. Met die stigting van Tradevantage Grain (Edms.) Bpk. – ’n volfiliaal van Senwes – het hierdie dinamika verander. Die maatskappy tree op as graanhandelaar wat meeding om graan soos enige ander…

Verminderde bewerking verhoog die opbrengs wat boere op hul belegging kan verwag. Die buffereffek van hoër opbrengste vanweë wisselbou verlaag boerderye se gevoeligheid vir inflasie, wisselkoersskommelinge en dalings in die koringprys. Dit is van die bevindinge wat mnr. Stuart Knott in ’n tesis vir sy meestersgraad in landbouekonomie aan die Universiteit Stellenbosch maak. Stuart wou vasstel wat die ekonomie van bewaringsboerdery is. Hy het ’n begrotingsmodel ontwikkel om die netto jaarlikse inkomste aan te teken en die interne opbrengskoers (IOK) en netto huidige waarde (NHW) as maatstawwe van boerderywinsgewendheid vir ’n plaas in die sentrale Swartland te bereken. Hy het ook die uitwerking van skommelinge in die wisselkoers, produksiepryse en die koringprys op die winsgewendheid van die “plaas” in verskillende bewerking- en wisselboustelsels ondersoek. Om te verseker dat sy model…

Hy is ’n reisiger vóór hy ’n skrywer is, vertel Johan Bakkes – die bekroonde skrywer van trefferboeke soos Moer toe die vreemde in en Norrevøk. “Ek reis en dan is die boeke aan die einde van die dag maar ’n neweproduk. Al my stories is in elk geval net ’n klomp kortverhale wat uit my joernaal kom.” Hy het eintlik begin skryf omdat hy gereeld ná sy reise gevra is om ’n storie of twee daarvan te vertel. “Ek is nie ’n storieverteller nie. Nie dat ek nie om ’n kampvuur ’n storie kan vertel nie, maar ek is eerstens ’n reisiger en dán skryf ek die storie neer.” As jy dalk die man raakloop en vra “Wie is Johan Bakkes?” meen hy sal hy jou begin antwoord deur…

Kort voordat die jagseisoen amptelik open, gons die media oor ’n moontlike rusie wat broei tussen jagters en wildtelers. By navraag oor wildpryse aan ’n jagonderneming met konsessies in Noordwes en Limpopo het hy byvoorbeeld gesê hy maak nie voorsiening vir biltongjagters nie. “As gevolg van beter pryse op veilings en wat internasionale kliënte vir trofeë betaal, het ons besluit om die biltongjaggedeelte van ons besigheid te sluit,” ant woord mnr. Jacques Loots op Landbouweekblad se navraag oor www.lekkerjag.co.za se jagpryse vir 2015. Die eenvoudige waarheid is dat jagondernemings en wildtelers op die vraag en aanbod na sekere wild reageer. Sogenoemde biltongjagters is egter nie onbelangrik vir die bedryf nie. Volgens mnr. Fred Camphor, uitvoerende hoof van die SA Jagtersen Wildbewaringsvereniging, ondersteun biltjongjagters die plaaslike wildbedryf met sowat 74% van…

MOORREESBURG SWARTLANDERS LEER OOR IMPAK VAN KLIMAAT Die eerste van ‘n reeks werksessies wat daarop gemik is om praktiese maniere te kry om landbou in die Wes-Kaap meer bestand teen klimaatsverandering te maak, is op Moorrees-burg gehou. Boere, landboukundiges en verskaffers van produksiemiddele het dit bygewoon. HARTSWATER LEERDERS BETAAL MINDER VIR SPORTHEMPIES BLOEMFONTEIN ABSA EN JOHN DEERE HOU BOEREDAG PAARL WES-KAAPSE GRAANBOERE BLINK UIT…

CAPE WOOLS se Merinoaanwyser het op die veiling van 11 Maart met 2,1% gestyg en op R112,90/kg (skoonwol) gesluit. Dit is 1,1% hoër as op die openingsveiling en 1,7% laer teenoor die ooreenstemmende verkope van die vorige seisoen. Op die Australiese mark het die aanwyser met 0,1% gestyg. Volgens kopers het die swakker rand verligting gebring en vergoed vir die daling, gemeet in Amerikaanse dollars. Die algemene gevoel was dat die aanbieding van goeie gehalte was. Die rand was sowat 4,8% swakker teenoor die Amerikaanse dollar (R12,32) vergeleke met die vorige week se veiling en sowat 0,2% sterker teenoor die euro (R13,09). Altesame 98% van die aanbod van 8 694 bale is verkoop. Die grootste kopers op die veiling was Standard Wool SA (2 529 bale), Lempriere SA (2 514…

’n WISSELVALLIGE klimaat het vanjaar se lietsjie-seisoen vir hom bemoeilik, sê mnr. Don Westcott, kweker en uitvoerder van Tzaneen. Dit het vrugvorming vertraag en wisselvallige rypwording per kultivar meegebring. Die vroeë oestydvolume, meestal uit die Malelane-streek, was in die algemeen teleurstellend. Later vrugte uit die Tzaneen- en Levubu-streek was beter as die rampspoedige oes van 2013/’14, maar die volumes was steeds maar sowat 30% tot 50% van wat as ’n goeie oes beskou kan word. Die totale Suid-Afrikaanse uitvoervolume was maar net oor ’n miljoen kartonhouers van 2 kg elk. Plaaslike pryse was vanweë die lae volumes hoog, veral in die kleinhandelsektor, en winsgewend vir die meeste lietsjieboere. Die vertraagde oestyd het egter die gebruiklike winsgewende lugvraguitvoertyd van middel November en vroeg Desember verklein. Dié geleentheid is gewoonlik in die…

Makadamiaplase met gevestigde boorde kom min op die mark en wanneer hulle wel te koop is, is hulle peperduur Mnr. Alan Sutton, voorsitter van die Valley Macadamias-groep, sê die laaste twee jaar het hy geen plaas met bome in volle produksie gesien wat minder as R420 000/ha gekos het nie Op sulke plase is daar gewoonlik 417 bome/ha, die bome is sowat tien jaar oud en is onder besproeiing Hy sê makadamiaplase is landwyd skaars omdat die vraag daarna groot is Die waarde van dié plase het die afgelope tien jaar drasties gestyg. Sutton verwag dat die neiging sal voortduur. “Die algemene markprys wat boere vir makadamias kry, het in die laaste jaar met 462% gestyg. Die prys bly styg vanweë die verhoogde vraag na die produk en die verswakkende…

HOEWEL nog net sowat 23 Damaratelers met sowat 5 000 geregistreerde diere in die land is, gaan dit goed met die bedryf, sê mnr. Stan Burger, voorsitter van die Damaratelersvereniging. Volgens Burger is dit veral boere wat met Meatmasters teel wat baie van die teelmateriaal koop om hul ras te verbeter. Kleinhoewe-boere en swart boere is ook gaande oor die ras, aangesien die skape net 40% grasvretend is en vir die res van hul dieet blare vreet. Die ras is ook baie gesog by wildboere wat die vetsterte in droëwors gebruik. Op die Agri Megaweek op Bredasdorp het vyf telers 198 skape vertoon. Mnr. George Smuts van Riversdal het die grootkampioenram vertoon, terwyl mnr. Stan Burger van Koster die senior en junior kampioenooie vertoon het. Burger sê hoewel die Damara…

PLAASKANTORE Die hedendaagse boer kan nouliks sonder ’n “administratiewe hoofkwartier” – ’n kantoor – klaarkom. Landbouweekblad het ’n halfeeu gelede na drie plaaskantore in die Karoo gaan kyk. Mnr. C.M. van den Heever van Oufontein, Richmond, het vir hom ’n ysterklipvesting op ’n koppie sowat 100 meter van sy huis af laat bou. Daar kan hy ongestoord werk, want op die plaas is dit wet: Niemand gaan lol by die baas se kantoor nie. Net Van den Heever se boekhouer het vrye toegang tot sy kantoor. As sy domein skoongemaak moet word, doen hy dit saam met een van sy plaaswerkers. Mnr. J.J. Pienaar van Badenhorstdam, De Aar, verkies weer dat sy kantoor in die huis moet wees. “Dit is die gerieflikste as jou kantoor sommer een van die vertrekke…

DIE invoertarief op koring is amper drievoudig verhoog, vanaf R157/t tot R461/t. Dít kom nadat die internasionale prys van Amerikaanse harde rooi winterkoring (HRW-koring), die prys waarop die formule vir Suid-Afrika se invoertarief gegrond is, vir drie weke onder die basisprys van $279,67/t verhandel het. Die jongste tarief is nou uiteindelik so te sê op die beskermingsvlak van R470/t, wat Graan SA al vyf jaar gelede van die Regering gevra het om die land se kwynende plaaslike koringbedryf van ondergang te red. Die skrale R140/t wat toe ingestel is nadat die produsente-organisasie om ’n gunstiger tariefbedeling vir die beleërde bedryf aansoek gedoen het, is destyds as ’n troosprys beskryf. Ná die jongste verhoging sê mnr. Wessel Lemmer, ekonoom van Graan SA, die invoertarief lewer ’n groot bydrae om die land…

In ’n verslag oor voedselsekerheid sê mnr. Omri van Zyl, hoof van landboubesigheid by Deloitte, dat Suid-Afrika op ’n deurslaggewende punt gekom het waar hy voorkeur aan voedselproduksie sal moet gee, sy boere moet beskerm en sorg dat die landbousektor mededingend en volhoubaar bly. KAN DIE LANDBOU ’N GROTER BYDRAE TOT DIE EKONOMIE LEWER? Beslis. As meer belê word in produksie- én verwerkingsvermoë kan dit werkgeleenthede skep en die algehele vooruitsigte vir die sektor verbeter. Grond wat onproduktief lê, moet vir produksie benut word. WAT BEHOORT DIE REGERING SE ROL TE WEES? Die Regering moet private vennootskappe binne gemeenskappe steun – met sterk klem op opleiding, opvoeding en die ontwikkeling van vaardighede. Ons moet die nodige subsidies in die sektor kry om kleinboere én kommersiële boere te help vestig. WORD…

DIE 50/50-beleidsraamwerk sal boere dwing om plaaswerkers se bydrae tot hul welstand te erken, sê mnr. Gugile Nkwinti, Minister van Landelike Ontwikkeling en Grondhervorming. Die raamwerk wil hê boere moet 50% van hul plase aan hul plaaswerkers afstaan. Dié departement het ’n voorlegging van sy strategiese plan vir die volgende vyf jaar en sy jaarlikse werkplan aan die Parlement se portefeuljekomitee wat daarmee belas is, voorgelê. Nkwinti het gesê daar is geen goedgesindheid teenoor plaaswerkers nie. Die lyk van ’n plaaswerker moes glo verlede jaar in Noordwes langs die pad opgegrawe en elders op gemeenskapsgrond begrawe word. Die plaaswerker se familie is met sy dood ook van die plaas afgesit. “Watter welwillendheid is dit? Die punt van die 50/50-raamwerk is om boere te dwing om erkenning te gee aan die…

1 NAMIBÏE | Gewillige koper werk beste Anders as in Suid-Afrika, waar die model van ’n gewillige koper en ’n gewillige verkoper die skuld kry vir mislukkings met grondhervorming, het ’n studie in Namibië bevind dit is steeds die beste model vir dié land. Volgens die studie bly ’n markgerigte herverdelingsprogram die beste. Die “Studie oor grondpryse in Namibië” wat deur die ministerie vir grond en herverdeling aangevra en met die hulp van die Verenigde Nasies se Voedsel- en Landbou-organisasie gedoen is, is pas bekend gestel. Die navorsers, mnre. Fleefort Muzyamba en Andrew Hilton, sê grondpryse het gestyg sedert die grondhervormingsproses in 1995 begin het en die regering kommersiële plase begin koop het. Oudpres. Sam Nujoma het in ’n onderhoud met die Republikein gesê grondhervorming bly op die regering se…

DIE landbou is ’n belangrike bedryf waarin geld gemaak kan word en dit is ’n goeie sakebesluit om daarin te belê. Só het mnr. Louis van der Watt, ’n bekende sakeman en boer van Pretoria, op die Braford-wêreldkongres gesê. Die landbou het die laaste 15 jaar tot 20 jaar baie verander en is nou ’n volwaardige besigheid. Die 35 000 kommersiële boere wat oor is, produseer nou meer as twee keer soveel produkte as ’n klompie jare gelede toe daar baie meer boere was. ‘Moenie werksmense met meer geld lok nie; maak hulle eerder deel van die besigheid.’ Van der Watt sê entrepreneurs is baie belangrik. Hy het verwys na mnr. Piet du Toit van Rustenburg, wat onlangs sowat R266 miljoen met sy wild op ’n veiling verdien het. Dit…

SPANJE, Europa se grootste sitrusprodusent, se besluit om vanjaar alle sitrusinvoer uit Suid-Afrika aan swartvlektoetse te onderwerp – of daar sigbare simptome is of nie – kan sitrusuitvoer na Europa so vroeg as Junie tot ’n einde bring, waarsku mnr. Deon Joubert. Hy is ’n spesiale gesant vir marktoegang en EU-sake by die Suid-Afrikaanse Sitruskwekersvereniging (SKV). Die Europese Unie (EU) laat Suid-Afrika vyf onderskeppings toe van besendings wat positief vir swartvlek toets. Daarna kan sitrusuitvoer na EU-lidlande opgeskort word. Joubert sê swartvlek-swamme sal byna altyd op sitrus uit Suid-Afrika se subtropiese gebiede gekry word as ’n mens hard genoeg daarna soek. Daarom meen hy die kriteria moet eerder ’n lewende swam vereis om ’n onderskepping te regverdig, pleks van die blote teenwoordigheid van die swam. Bestaande uitvoerpraktyke is juis daarop…

VEEDIEFSTAL is een van veeboere se grootste probleme. Wanneer vee-eienaars slagoffers van veediefstal is, kan hulle ’n rol in die voorkoming van verdere diefstalle speel deur die plaaslike SA Poilisiediens en die veediefstaleenheid tydens die ondersoek te ondersteun. Dié voorstel is een van talle wat in ’n nuwe handleiding vir die voorkoming van veediefstal vervat is. Die handleiding is deur die nasionale forum vir die voorkoming van veediefstal saamgestel en is op die webblad van die Rooivleisprodusente-organisasie (RPO) www.rpo.co.za beskikbaar. Talle veediefstalsake word nie bevredigend opgelos nie weens onvoldoende getuienis en bewyse of onvolledige verklarings. Dit gebeur ook dikwels dat gesteelde vee nie uitgeken kan word nie en die betrokke eienaar nie eienaarskap kan bewys nie. NÓG VOORSTELLE IN DIE HANDLEIDING SLUIT IN: BEWARING VAN TONEEL EN BEWYSE Die toneel…

’n Byeboer se droom, is hoe ’n pa en seun van Australië die nuttige byekorf beskryf wat hulle ontwerp het. Dié nuwe korf, genaamd Flow, is met ’n kraan toegerus wat jy bloot oopdraai sodat suiwer, vars, skoon heuning uit die korf in jou fles vloei. “Geen gemors, geen gesukkel, geen duur verwerkingstoerusting nie en sonder om die bye te steur,” skryf mnre. Stuart en Cedar Anderson op hul webtuiste. Jy kan ook in die korf in kyk en sien of die heuning gereed is om getap te word. Dié nuwigheid was so gewild op die finansieringwebtuiste Indiegogo dat voornemende beleggers binne enkele dae miljoene Amerikaanse dollar vir die Andersons se onderneming beloof het. Die reaksie was só oorweldigend dat hulle nou glo ook ’n vervaardigingsaanleg in Amerika oorweeg. Só…

Onlangs skryf ’n leser dat hy en sy vrou ingevolge die aanwasbedeling getroud is. Hulle het nie ’n beginwaarde van bates toe hulle getroud is geregistreer nie, maar sy bates was heelwat meer as sy vrou s’n. Intussen het sy boedel aansienlik gegroei, terwyl hare heelwat minder gegroei het. Hy wil weet of hy nou van sy bates aan sy kinders kan oordra om só die gevolg van die huweliksaanwas te verminder. Die aanwasbedeling is in 1984 ingestel. Dit is ’n huweliksvorm gegrond op ’n huweliksvoorwaardekontrak wat gemeenskaplikheid van bates uitsluit, met die verskil dat die groei in bates tydens die bestaan van die huwelik gelykop verdeel word wanneer die huwelik beëindig word deur egskeiding of dood. Die gedagte daaragter is billikheid teenoor albei gades. By die sluiting van die…

WAT IS DIE BESTE BOERDERYBESLUIT WAT JY AL GENEEM HET? Ek het 30 jaar gelede ’n omgekeerde bestuursbenadering ten opsigte van wild begin. Die afgelope 30 jaar het ek met springbokke geteel vir die liefde van die saak, maar die afgelope drie jaar het dit die beste geleenthede van my boerderyloopbaan opgelewer in ’n mark waarin wildpryse vir uitsonderlike teelmateriaal hoogtepunte bereik het. WAT IS EEN VAN DIE GROOTSTE UITDAGINGS IN WILDTELERY? Die teel van wit en swart springbokke is baie moeiliker as met gewone bokke. Dit was ’n besonderse prestasie om ’n swart ram met horings van 14¾ duim op ’n veiling te kon aanbied, aangesien resessiewe gene in dié teling ter sprake is. WAT IS DIE NUUTSTE NEIGING IN WILDGETALLE? Die verhouding van skape teenoor wild is gewoonlik…

KORTOM ■ Die sertifiseringskema gee verbruikers die versekering dat hulle inderdaad Karoolam koop. ■ Dit beskerm Karooboere teen die onwettige misbruik van hul streek se intellektuele eiendom. ■ Die grense van die Karoo is duidelik vasgestel en munisipaliteite word verdeel in ’n kern- en ’n randgroep. Dit is belangrik om die grense van die Karoo duidelik te bepaal as ’n mens die sertifiseringstelsel wil laat werk. Sedert die eerste vergaderings in 2007 gehou is om die reëls ten opsigte van wat Karoolam is, neer te lê, was die eerste besprekingspunt altyd die definisie van die Karoo. Die maklikste antwoord is altyd: As jy in die Karoo is, dan weet jy, jy is in die Karoo! Hierdie definisie help ’n mens nie veel nie. Aangesien die verbintenis tussen die streek en…

MIELIES Mieliepryse het gestyg vanweë die vooruitsig vankleiner aanplantings in Amerika. Die Amerikaanse departementvanlandbouseeersteverslagoordienuweseisoenraamdieaanplantings in Amerika op 36 miljoen hektaar – die laagste in vier jaar. Die Internasionale Graanraad (IGR) het die oesberaming vir 2014/’15 onveranderd gelaat op 992 miljoen ton – 1 miljoen ton meer as in die vorige jaar. Die beraming van die Amerikaanse oes was effens laer as die vorige skatting op 353,4 miljoen ton. Omdat meer mielies vir voer gebruik is, is die eindvoorraad effe laer op 45,1 miljoen ton, wat 48% meer is as in die vorigejaar. Plaaslik het mieliepryse sterk gestyg vanweë die erge droogte in Noordwes en die Vrystaat. Die oesskade word op 30% beraam, wat die verwagte oes vir 2014/’15 op net meer as 9,7 miljoen ton te staan bring. Die prys…

Elke streek het sy eie brandvereniging en lidmaatskap daarvan is verpligtend. ’n Boer wat nie lid is nie, kan ’n siviele eis op die lyf loop as ’n brand op sy plaas ontstaan en dit na ander plase versprei en skade aanrig. In mnr. Fanie Smit se omgewing by Vryburg is verskillende instellings, soos munisipaliteite, Eskom, die departement van paaie en vervoerdienste, ook betrokke. Hulle werk saam met die organisasie Werk met Vuur, want dié instelling se dienste is gratis en hy help om brandbane te maak en padreserwes skoon te hou. Veldbrande ontstaan dikwels langs paaie waar die gras lank is. Die lede van die boere-unie tree tydig op deur brandbane tussen plase te maak. Daar is ook ’n brandbaan reg rondom die gebied. Daarvoor het die lede van…

Kerrie-afval Die koning van alle afvalgeregte. Selfs nieafvaleters sal hierdie lekkerny, soos Hetta dit maak, nie kan weerstaan nie. ■ 1 volledige skaapafval, goed skoongemaak ■ Sout en vars gemaalde swartpeper ■ 15 ml vars suurlemoensap of witasyn ■ Water ■ 3 uie, grof gekap ■ 2 knoffelhuisies, fyngekap ■ 45 ml olie ■ 45 ml kerriemengsel (maak jou eie, dis altyd lekkerder – sien die kombuiswenk) ■ 10 ml borrie ■ 15 ml witasyn ■ 30 ml appelkooskonfyt ■ 5 aartappels, geskil en in stukke gesny Spoel die afval (pens in blokkies gesny, pootjies net so, en kop in stukke) deeglik af en sit in ’n groot kastrol. Geur met sout, peper en ’n eetlepel suurlemoensap of asyn. Bedek die afval met water en verhit tot kookpunt. Prut vir…

Slaan jy die stokou The Savoy Cocktail Book oop – vir dekades al die handleiding van kroegmanne en liefhebbers van mengeldrankies – is daar 40 resepte wat vir ’n skeut Caperitif vra. Wêreldwyd is daar 70 resepte wat Caperitif bevat. As jy op die internet rondsoek daaroor, vind jy gou uit jy is nie die enigste wat nuuskierig is oor dié misterieuse voggie nie. Soos met enige goeie spookstorie bly die vrae egter meer as die antwoorde. Die hoofkroegman by die Savoy-hotel in Londen het die ikoniese boek saamgestel waarin Caperitif skop sit in mengeldrankies, soos die Barney Barnato, Oom Paul, Swazi Freeze en Jan Smuts. As mengeldrankies in die 1930’s jou dop was, sou jy geweet het Caperitif is ’n aptytsnapsie wat in die Kaap gemaak is. En as…

Die Senwes Graanmakelary spesialiseer in die verhandeling van afgeleide instrumente op die JSE wat in die verlede bekend gestaan het as die South African Futures Exchange (Safex). Hy lê hom daarop toe om die winsgewendheid van die boer en eindverbruiker te verhoog deur kundige advies en die benutting van toepaslike strategieë vir alle markomstandighede. Senwes Graanmakelary se kliënte kan persoonlike en doelgerigte diens verwag. Dit sluit in daaglikse gesprekke tussen die kliënt en sy makelaar, gereelde plaasbesoeke, daaglikse markverslae, SMS-kommunikasie en boodskappe op Twitter en Facebook wat geleenthede in die loop van die dag uitwys. Diepgaande tegniese, weer- en markverslae, word daagliks uitgestuur om die kliënt op hoogte te hou van die belangrikste fundamentele en sielkundige faktore wat die mark aandryf. Saam met Estuary Solutions bied Senwes Graanmakelary aan die…

Die interne opbrengskoers (IOK) en netto huidige waarde (NHW) kan soos volg gedefinieer word: Die IOK is die opbrengs op kapitaal wat in die boerdery belê is en gee ’n aanduiding van die winsgewendheid van die hele boerdery. Die NHW is die bekostigbaarheid van geleende kapitaal, en word bereken ten opsigte van die huidige waarde van ’n kontantvloeistroom wat in die toekoms gerealiseer word. Mnr. Stuart Knott het dié twee maatstawwe van winsgewendheid gebruik om te bewys dat konvensionele boerderypraktyke, soos monokultuur en diep bewerkings, finansieel nie lewensvatbaar is nie. “Konvensionele boerderystelsels lewer negatiewe netto huidige waardes en beteken dat ’n belegging in so ’n stelsel op ’n finansiële verlies sal uitloop.”…

Volgens dr. Danie Odendaal, hoofbestuurder van die Veearts Netwerk, het die voortslepende droogte oor die grootste deel van die land gehelp om uit- en inwendige parasiete by vee in bedwang te hou. Odendaal beklemtoon egter dat aandag aan voorkoming die veebedryf beter gaan dien as aandag aan siektebestryding. Die penarie waarin Onderstepoort Biologiese-produkte (OBP) die afgelope jaar gedompel is, is vir mnr. Gerhard Schutte, hoof- uitvoerende beampte van die Rooivleisprodusente-organisasie, ’n redelike bekommernis. “Ons moet as ’n bedryf egter sorg dat die situasie verbeter,” meen hy. Hy sê tekorte by OBP het egter nie ’n ongewenste kostestygings vir alternatiewe middels en behandelings tot gevolg gehad nie. “Die verteenwoordiging van al die farmaseutiese maatskappye in Suid-Afrika is ’n gesonde situasie wat pryse goed in bedwang hou en die beskikbaarheid van middele…