Indholdsfortegnelse for 26-Jan-18 i Landbouweekblad

‘Die kans is baie groter dat jou plaas in die hande van jou buurman gaan eindig as in die hande van die Regering. MNR. THEO VORSTER, ekonoom en uitvoerende hoof van Galileo Capital, oor die ANC se resolusie oor onteiening sonder vergoeding. Bl. 16 ‘Die rede is nie soseer ‘n groter toevloei na die mark nie, maar voerkrale wat vol is.’ MNR. FRANCOIS DU TOIT, voorsitter van die Oos-Kaapse Rooivleisprodusenteorganisasie, oor die daling in vleispryse. Bl. 15 ‘Baie van die sake spruit nie noodwendig uit opsetlike optrede nie.’ DR. DIRK STRYDOM, bestuurder van ekonomie en bemarking by Graan SA, oor ondersoeke na onreëlmatighede in die graanmark. Bl. 14. ‘Ons dink minder as 20% is nodig as jou grond gesond is.’ DR. BUZ KLOOT, grondgesondheidskenner, oor die proporsie kunsmis wat nodig…

SKOOLJUFFROU OOR SKAAPSTEEL VASGETREK ’n Laerskoolonderwyseres van Kroonstad en haar man, ’n amptenaar van die Departement van Korrektiewe Dienste, is op heterdaad met 16 gesteelde skaapkarkasse by Lindley betrap. Hulle is vasgetrek danksy ’n voorsitoperasie van plaaslike boere. JOHAN KEYSER skryf: Dit is soos die man wat (na bewering) die trekker gesteel het en toe doodgeskiet is. Sy vriend beweer nou (in ’n Engelse koerant) dat die trekkerdrywer die trekker na sy huis geneem het om dit te gaan was. Daar gaan seker nou gesê word die onderwyseres wou die skape huistoe neem om hulle te gaan skeer. LIZA VILJOEN skryf: Wys jou nou net, om ’n graad of kwalifikasie te hê, maak jou nie outomaties ’n eerlike of ordentlike mens nie. BAREND JOHANNES NEL skryf: ’n Man het twee…

DIE Raad op Finansiële Dienste (FSB) se direktoraat vir markmisbruik ondersoek drie koringtermynkontrakte en een witmieliekontrak. Die FSB het dié aankondiging gemaak in ’n verklaring kort nadat die direktoraat die maatskappy Cargill RSA ’n boete van R362 000 opgelê het weens misleidende inligting oor die invoer van 300 000 ton wit mielies uit Mexiko. (Lees “Só het Cargill oortree” op bladsy 15.) Die ondersoeke waarmee die direktoraat nog besig is, handel oor moontlike binnehandel, verbode praktyke en vals of misleidende inligting. Die FSB maak geen inligting oor ondersoeke bekend voordat bewerings bevestig is en hy tot ’n beslissing gekom het nie. Volgens dr. Dirk Strydom, bestuurder van ekonomie en bemarking by Graan SA, is dit gerusstellend dat die FSB sulke sake ondersoek. “Dit lyk of daar ’n effense toename in…

UITBREKINGS van die hoogs aansteeklike H5N8-voëlgriep-virus het drasties in kommersiële hoenderboerderye gedaal, maar wilde voëls vrek steeds daaraan. Teen 11 Januarie was daar luidens ’n verslag van die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye altesame 120 aanmeldings sedert Junie verlede jaar. Daarvan was 30 op kommersiele hoenderplase, 38 by volstruise, 25 by wilde voëls en die res by agterplaashoenders en stokperdjie- en dieretuinvoëls. Die grootste getal aanmeldings, naamlik 87, was in die Wes-Kaap. Daar was egter sedert einde Oktober verlede jaar geen nuwe aanmeldings op voorheen onbesmette pluimveeplase nie, maar in Desember was daar ’n herbesmetting op ’n plaas wat reeds onder kwarantyn was. Die siekte is in Desember steeds by wilde voëls gevind en tot middel November onder volstruise, hoewel dié voëls klinies gesond bly. Dr. Ziyanda Majokweni, direkteur…

1 ZIMBABWE | Planne vir hoenderuitvoer Mnr. Emmerson Mnangagwa, Zimbabwiese president, het verlede week in Windhoek, Namibië, aangekondig Zimbabwe wil hoendervleis na China uitvoer. Hy het op ’n sakegeleentheid gesê China was een van die eerste lande wat na hom uitgereik het nadat hy aan die bewind gekom het. Die twee lande werk tans aan ’n ooreenkoms ingevolge waarvan klein pluimvee-ondernemings hul hoendervleis na China sal uitvoer. Hy het ook ’n beroep gedoen op Zimbabwiërs wat in Namibië woon om terug te keer huis toe om geleenthede soos dié te ontgin en te help om die land, eens bekend as die broodmandjie van Afrika, weer op te bou. Mnangagwa gaan China na verwagting in April besoek om nog sakegeleenthede te bespreek. – Xinhua 2 KENIA | Prys van mieliemeel styg…

Riglyne wat boere kan volg wanneer hulle die probleem van onwettige jag met honde probeer oplos, is op onlangse samesprekinge met die polisie ter tafel gelê. Die riglyne is: ■ Pas Agri SA se toegangsprotokol toe en vertoon die toepaslike kennisgewing by ingange en grensheinings. Sluit hekke en maak beskadigde omheinings reg. ■ Meld elke geval van onwettige jag met honde by die plaaslike polisiekantoor aan en hou rekord van alle saaknommers. ■ Die misdaadtoneel moet onaangeraak gelaat word totdat die polisie bewyse, soos voertuigbandafdrukke en spore, versamel en aangeteken het. Bewaar die bewysstukke wat nie verwyder kan word nie. Teken die name en adresse van moontlike getuies aan, moenie die feite met getuies bespreek nie en maak aantekeninge oor die posisie van voertuie, verdagtes, honde, hekke en heinings. Waar…

Voordat ’n mens familielede in ’n testament kan beskryf, moet ’n mens vererwing verstaan. ’n Mens sterf intestaat (sonder testament) of testaat, en verskeie begrippe is ter sprake. INTESTAAT EN KINDSDEEL Elke mens ouer as 16 mag ’n wettige testament maak en sy of haar goed (eiendom) laat vererf aan wie hy of sy wil (testeervryheid). Die testament moet net korrek opgestel en onderteken wees, soos die wet voorskryf. ’n Mens kan elke aand jou testament verander. As jy nie ’n testament het nie, bepaal die Wet op Intestate Erfopvolging, Wet 81 van 1987, wie jou goed sal erf. As ’n mens (X) sonder ’n testament sterf, erf sy of haar gade en kinders elk ’n kindsdeel (gelyke dele), op voorwaarde dat die gade minstens R250 000 erf. As die…

Die pantropiese bloubosluis (Rhipicephalus microplus) versprei stadig maar seker oor Suid-Afrika heen, sê dr. Nkululeko Nyangiwe. Nkululeko, produksie-wetenskaplike van die Döhne-navorsingsinstituut by Stutterheim in die Oos-Kaap, het pas sy doktorsgraad met navorsing oor dié indringerbosluis aan die Universiteit Stellenbosch behaal. R. microplus kom oorspronklik uit Asië. Een van Nkululeko se eerste betekenisvolle bevindings was dat dié bosluis, wat bosluiskoors (babesiose) en galsiekte veroorsaak, na Namibië versprei het. In sy jongste artikel in die Suid-Afrikaanse Veterinêre Vereniging se vaktydskrif sê hy vroeër is geglo dat dié bosluis net in die noordelike en oostelike dele van Suid-Afrika voorkom. Dit lyk egter nou of dit ook in die kusstreek van die Oos-Kaap en die noordooste van die Noord-Kaap voorkom. Een Vrystaatse geval is ook aangemeld. In die Wes-Kaap is die pantropiese bloubosluis op…

VERTEL ONS VAN JOU GESIN. My vrou, Jeanette, help my om die boerdery te behartig. Ons seuns, Morné en Mauritz, bedryf ’n elektriese en internetonderneming en help ook met die boerdery. WAT IS DIE SLIMSTE DING WAT JY IN DIE BOERDERY GEDOEN HET? Ek het ’n punt daarvan gemaak om stuifmeelproduksie en -bewegings te identifiseer sodat ons kon vasstel hoe bome mekaar bestuif. Dit het gehelp dat ons kon ontslae raak van die onproduktiewe bestuiwers en help dat toetreders tot die bedryf van die begin af die regte kultivars kan aanplant. WAT IS DIE DOMSTE DING WAT JY GEDOEN HET? Ek het 4 ha van die verkeerde kultivars vir die streek aangeplant. Ek het gedink ’n pekanneut is ’n pekanneut, maar die bome het tien jaar lank nie gedra nie.…

Die landbousektor is in ’n stryd gewikkel om genoeg voedsel vir die land te produseer, ’n uitdaging wat by die dag groter word namate die bevolking met rasse skrede groei. Huishoudings bestee volgens die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye sowat 25% van hul inkomste aan kos. Saadmaatskappye bestee groot bedrae geld aan die ontwikkeling van nuwe kultivars wat groter opbrengste lewer en meer bestand is teen siektes sodat die boer groter hoeveelhede gesonde groente aan die markte kan lewer. Klein Karoo Saad Bemarking se groente-afdeling het ’n aantal nuwe kultivars op sy boeredag by Brits bekend gestel. TAMATIE Die kultivar SV 4129 TH. Eienskappe waaroor dit beskik, is onbeperkte groeihoogte; baie goeie vruggehalte; medium-groot, effe plat-ronde vrugte; geskik vir die varsmark en kettingwinkels; groeikragtige plante geskik vir ooplandverbouing en…

Die Brangus staan bekend as die bonusras. Dié bonusvoordele sluit in sy poena-eienskappe, temperament en produksiesyfers met ’n besonder goeie koei-tot-speenkalfgewigverhouding. Die ras is uit die Angus en Brahman ontwikkel en is bekend om sy doeltreffende koeie. Van die ander bonusvoordele sluit in geboortegemak. Die Brangus is hoogs aanpasbaar en gehard. Dit is opgewasse vir bykans enige uitdaging wat die omgewing bied. Die ras se uitstekende stap- en weivermoë help om stewige kalwers te lewer wat gesog is in die mark. Karkasgehalte is ’n belangrike voordeel en die Brangus kan spog met ’n topgradering vir vleissagtheid en voeromsettingsverhouding. In kruisteeltprogramme voeg die Brangus uitstekende waarde toe tot speenkalfproduksie. NAVRAE: Mnr. John Rafferty, rasdirekteur van die Brangusbeestelersgenootskap van Suid-Afrika, e-pos: info@brangus.org.za; tel. 051 451 2496.…

Ligte groentekerrie Hierdie geurige kerrie is só lekker dat jy dit weer en weer sal wil maak. Gebruik groente wat jy in die huis het, of waarvan jy hou in ’n kerrie. En as jy wil, kan jy repies hoender (sonder vel of been) of enige seekos van jou keuse byvoeg terwyl die kerrie prut. Onthou net om vis en seekos nie langer as 10 minute voor die einde van die kooktyd by te voeg nie. ■ 30 ml olie ■ 30 ml botter ■ 250 g botterskorsie, in blokkies gesny ■ 2 groot aartappels, geskil en in blokkies gesny ■ 1 groot ui, gekap ■ 2 kaneelstokke ■ 3 knoffelhuisies, fyn gekap ■ 2 brandrissies, ontpit en gekap ■ 5 ml garam masala ■ 3 ml borrie ■ 125…

Tannie Kokkie het ’n manier gehad om ons kinders te troos met die woorde: “Ag, vee af daardie trane. Die Boereoorlog was veel erger.” Dit het my aan die dink gesit. Was sy reg? Ek maak die boeke oop en sien dinge wat kinders nie behoort te sien nie, maar hulle hét. Uitgeteerde liggaampies. Lewelose moeder-oë. Seuns met sannas, groter as hulself. Ek lees We have a good story to tell deur dr. Phillip Theunissen. Eintlik moet al ons boere dit lees. Dit bewys die murg in hul pype. Die oorlog het in 1902 geëindig, nadat 90% van die veestapel in die Vrystaat vernietig is. Altesame 26 dorpe is verwoes. Alles, van huise tot oeste op die lande, is afgebrand. Asof dit nie genoeg is nie, gooi die vyand sout…

757 miljoen Internasionale koringproduksie het vandeesmaand ’n rekord van 757 miljoen ton bereik. Die internasionale eindvoorraad was ook op ’n hoogtepunt van 268 miljoen ton. Die Europese Unie (EU) se koringproduksie was 0,9 miljoen ton laer, maar Rusland s’n was 2 miljoen ton hoër. Wêreldwyd was koring-uitvoer 1,3 miljoen ton laer. Rusland se uitvoer het egter met 1,5 miljoen ton gegroei tot 35 miljoen ton. – VSA departement van landbou 49 053 ton Suid-Afrika het in die eerste week van 2018 net meer as 49 000 ton mielies uitgevoer. Daarvan was 40 114 ton geel mielies vir Japan bestem, 1 556 ton vir Swaziland en 1 122 ton vir Namibië. Net 4 876 ton wit mielies is oor dieselfde tydperk uitgevoer, weens kleiner vraag uit tradisionele markte. Altesaam 1 252…

UITKOMS Terwyl ek hier skryf, het die wydverspreide reën waarop ons gehoop het, toe nie oor die westelike somersaaigebiede uitgesak nie. Daardie laaste sonneblomme gaan dus nie geplant word nie en dit wat reeds in die grond is, begin swaarkry in die warm, droë weer en verskroeiende winde. ’n Mens bly in geloof leef, maar dit lyk ál meer of ’n wonderbaarlike uitkoms ons nie vanjaar beskore is nie. Verlede jaar se sikloon in die Indiese Oseaan het op min of min meer die ooreenstemmende tydstip nat weer oor Suid-Afrika gedwing. Vanjaar staan ’n mens verslae. Mnr. Jannie de Villiers, hoofbestuurder van Graan SA, het onlangs gesê ’n mens moet in sulke situasies net konsentreer op dit waaraan jy iets kan doen. Dit gee ’n mate van beheer, want die…

DIE nuwe jaar het nog min vreugde vir veeboere meegebring. Die droogte kring al hoe wyer uit en vleispryse het sedert Kersfees skerp teruggesak. Groot dele van die land is boonop die afgelope paar dae deur ’n hittegolf getref wat die mielieoes kan knou. Mnr. Francois du Toit, voorsitter van die Oos-Kaapse Rooivleisprodusente-organisasie, sê die huidige prys van sowat R35/kg vir speenkalwers is heelwat laer as verlede jaar se prys van R45/kg. “Die rede is nie soseer ’n groter toevloei na die mark nie, maar voerkrale wat vol is.” Hy meen nietemin dat pryse nie veel verder sal terugsak nie aangesien die aanbod steeds betreklik laag is. “Dit is ook ’n normale patroon dat pryse ná Kersfees terugsak omdat verbruikers baie minder geld in hul sak het ná die vakansie…

VORSTER sê alle rasionele deelnemers aan die gronddebat besef dit is uiters belangrik vir Suid-Afrika se toekoms dat beduidende vordering gemaak moet word om meer mense met sukses toegang tot grond as grondslag vir welvaartskepping te gee en dat armoedeverligting ’n voorrangsaak moet wees. “Landbouweekblad en Agri SA het Suid-Afrika ’n groot guns bewys deur ’n goed onderlegde studie bekend te stel wat ’n goeie idee gee van hoe die landbou se grondbesitposisie tans lyk. Vir my is een van die belangrikste bevindinge dat grond in ‘wit’ be-sit vanaf 67% in 1994 tot 55% in 2016 gedaal het. Die feite waaroor almal moet saamstem, is dat slegs 55% van grond tans in wit besit is en dat 45% van grond dus tans in niewit mense se hande is ( TABEL…

NADAT die besonderhede van 160 pasiënte uit ’n totaal van 748 laboratorium-bevestigde gevalle van listeriose nagespeur kon word, het die dodetal reeds tot 67 gestyg. Dit kan nog veel erger word. Volgens die Nasionale Instituut vir Oordraagbare Siektes (NIOS) het die meeste gevalle in Gauteng voorgekom, gevolg deur die Wes-Kaap en KwaZulu-Natal. Amptenare van die Departement van Gesondheid regoor Suid-Afrika probeer nog die minstens 588 ander pasiënte opspoor in ’n poging om die oorsprong van die siekte te bepaal. Die jongste listeriose-epidemie in Suid-Afrika is die ergste in die wêreld se geskiedenis. Hoewel die siekte in ander wêrelddele ook voorkom, het nêrens nog soveel mense tydens ’n uitbreking daaraan gesterf nie. Die NIOS sê die bakterieë, wat in grond, water, plante of diere se mis kan voorkom, kan ’n wye…

DIE eerste Aldam-wildskool, wat op dieselfde grondslag as die Aldam-veeskool aangebied word, vind op 14-15 Maart by die Allemanskraal-vakansieoord naby Ventersburg in die Vrystaat plaas. Ná nege suksesvolle Veeskole (voorheen die Vleisbeesskool genoem) het die Lewendehawe Registrerende Federasie (LRF) en ander belanghebbendes besluit om ook ’n Wildskool aan te bied om inligting van wêreldgehalte oor wildboerdery aan boere te bied. Dit word met die samewerking van die Universiteit van die Vrystaat en Landbouweekblad gedoen. Die Regering en die Wildprodusentevereniging het ook hul samewerking beloof. Volgens dr. Michael Bradfield, organiseerder van die Veeskool, gaan van die voorste internasionale kenners van wildboerdery en verwante bedrywe die kursusgangers toespreek. Onderhandelings word nog daaroor gevoer. Mnr. Cobus Bester, voorsitter van die LRF en ’n vee-en-wildboer van Ventersdorp, sê boerdery – of dit nou met…

BOERE van oor die hele Suider-Afrika het op ’n WhatsApp-groep kop gekrap oor die seisoenale voorspellings vir normale tot bonormale reënval wat laat verlede jaar voorspel is, maar wat in groot dele van die streek nie gerealiseer het nie. ’n Grondeienaar van Namibië het opgemerk dit lyk asof dié voorspellings “versteur” word deur iets wat dit verhinder om ten volle te materialiseer, soos die onlangse sikloon by Madagaskar. “Die vooruitsig vir ons plaas het dramaties verbeter, maar op die grond het die voorspellings nie tot uiting gekom nie. Voorspellings vir reën hou aan om verder weg te skuif.” Hy meen daar is toestande wat voorspellingsmodelle “ignoreer of nie kan voorspel nie”. Prof. Willem Landman van die Universiteit van Pretoria het geantwoord dat die modelle gebrekkig is, maar dit bly die…

Die volgende faktore gaan vanjaar nie net ’n beduidende impak op die rand se waarde hê nie, maar ook op die landbou se bruto produksiewaarde vir vanjaar en volgende jaar. Hoewel die politieke omgewing verander het, beteken dit nie Suid-Afrika se ekonomiese kwellinge gaan oornag verdwyn nie. POLITIEK Die uitkoms van die ANC se leiersverkiesing het tot ’n versterking van die rand op kort termyn gelei. Die politieke ontwikkelinge daarna kan sake- en beleggingsvertroue bevorder of verswak en speel dus ’n belangrike rol in projeksies vir die rand. Suid-Afrika se politieke omgewing en ekonomiese groeivooruitsigte sal op kort termyn die land se kredietgradering bepaal. Gevolglik rus daar ’n groot verantwoordelikheid op politici om ekonomiese groei en werkskepping te optimaliseer en voedselsekuriteit te verseker, terwyl hulle in die aanloop tot volgende…

Die nuus dat die landbousektor in die derde kwartaal van 2017 sy bydrae tot die BBP met sowat 44,2% opgestoot het, het grootliks meegehelp om die ekonomie uit die resessie te lig tot ’n groeikoers van 2%. Dit volg ná die vorige kwartale se negatiewe groei (sien GRAFIEK 1 ). Daar is heelwat in die media geskryf oor die positiewe bydrae wat die landbou gelewer het, maar dit was meestal te danke aan die besonder goeie graanoeste verlede jaar ná die droogtejare. Hierdie prestasie gaan vanjaar heeltemal gat omswaai soos sake tans staan in die land se landboustreke. Onthou, die redding verlede jaar was die baie reën in Januarie, Februarie en Maart, waarna dit oor die hele land opgehou reën het. Groot dele van die sentrale en westelike binneland het…

OORBEMES JY? Het jy regtig soveel kunsmis nodig? Prof. Buz Kloot van Amerika is ’n oud-Namibiër wat deesdae internasionaal bekend is vir sy bydrae tot die internasionale grondgesondheidbeweging wat herlewingslandbou bevorder. Hy hoop om hierdie vraag binnekort vir boere met konkrete bewyse te help beantwoord. Hy het ’n ruk gelede meer as $5 000 (sowat R62 000) op die skarefinansiering-webtuiste experiment.com gewerf vir ’n navorsingsprojek oor hoeveel kunsmis ’n boer regtig nodig het om kontantgewasse suksesvol te verbou. Die proewe word op mnr. Carl Coleman se plaas buite die stad Dillon in die Amerikaanse deelstaat Suid-Carolina gedoen. Buz, wat ’n graad in chemiese ingenieurswese aan die Universiteit van Kaapstad verwerf het, het destyds as jong ingenieur in Namibië gewerk. Hy lê deesdae bykans uitsluitlik klem op die bevordering van grondgesondheid.…

Pekanneute is inheems aan Amerika, waar hulle langs spruite en riviere groei. Die meeste van die kultivars wat in Suid-Afrika aangeplant word, is veredelde Amerikaanse kultivars. Daar is ook ses Suid-Afrikaanse kultivars, waaronder Ukulinga en Alvina. Johan sê hulle is voortdurend besig om nuwe kultivars te soek. “As ek hoor van ’n boom by iemand wat goed dra, gaan kyk ek, neem ’n entstokkie en vermeerder die boom sodat ek die kultivar kan evalueer.” In Suid-Afrika is KwaZulu-Natal en die Laeveld die oorspronklike pekanneutproduksiegebiede. Dit het sedertdien uitgebrei na die weste van die land, en die Suid-Afrikaanse Pekanprodusentevereniging (SAPPV) het nou nege streke in Suid-Afrika. Heffings word betaal op 16 500 ton neute, maar mnr. Johan Coetzee, wat by Grootdrink met pekanneute boer, sê volgens die SAPPV se skatting van…

WIE IS JUL BELANGRIKSTE VENNOOT? FNB. As dit nie vir dié bank was nie, sou ons nie ons eerste plaas kon koop nie. My pa was nie ’n boer nie — hy was ’n polisieman. My vrou, Sonette, se pa was in die lugmag. WAT IS DIE GROOTSTE VERSKILLE TUSSEN HOE JULLE NOU BOER EN TOE JULLE BEGIN HET? Aanvanklik was ons op die jagmark toegespits en nie op die teel van diere nie. Die resies het egter al hoe strawwer geraak en die mededinging ál sterker. As jy nie volhou nie, kan jy nie byhou nie. HOE BENADER JULLE BEMARKING? Ons seun Hertie (15) is ons grootste bemarker. Hy neem self al die foto’s, beplan die advertensies en stuur dit aan sy databasis van meer as 2 000 mense.…

COWBOY-LOGIKA ‘Die toekoms is nie wat dit altyd was nie.’ Stoetteling is waarskynlik die praktyk wat die meeste in die kommersiële landbou onder kritiek deurloop. Daar word ook te veel prestige en glans aan stoetteling gekoppel. Aangesien die opstalle op party stoetplase vir bemarkingsdoeleindes mooigemaak word, wek dit verkeerdelik die indruk dat stoetteling ’n spogaangeleentheid is. Waar het stoetteling begin? Ek gebruik die woord stoetteling omdat ek glo almal verstaan die term goed. ’n Mens kan ook verwys na ’n boerdery met geregistreerde diere. (Die registrasiegedeelte het eers later bygekom.) Die woord “stoet” kom van die ou Engelse “stod”, wat beteken ’n trop perde of die plek waar perde vir teling gehou word. Reg aan die begin was dit ’n geval van ’n goeie meesterveeboer (stockman) wat elke keer “goeie”…

Enige produksie-uitgawe – dus ook lekaanvulling – moet die speenpersentasie en/ of speengewig betekenisvol verbeter om ekonomies sin te maak. Die totale veld- of weidingsinname van ’n grootvee-eenheid (GVE) van 450 kg is ongeveer 3,65 ton per jaar. Daarteenoor is die inname van ’n rumenstimulerende lek plus ’n mineraal- en spoormineraalaanvulling in die orde van 125-160 kg per GVE per jaar. Lekinname verteenwoordig dus slegs 3,4% tot 4,4% van die bees se totale voerverbruik. Hoewel lekinname ’n klein deel van die totale voerinname verteenwoordig, maak dit ongeveer 30% van die produksiekoste uit. Dit is voor die hand liggend dat dié praktyk kostedoeltreffend moet wees. WEIDINGSHULPBRONNE Lekaanvulling kan nie afsonderlik van ander belangrike bestuurskomponente gesien word nie. Speenkalwers word hoofsaaklik vanaf veld en in ’n mindere mate vanaf oesreste en aangeplante…

Veeboere weet maar alte goed hoe irriterend ’n vlieg kan wees. Wanneer dié plaag egter in swerms van derduisende op jou kudde toesak, verander die blote irritasie in ’n werklike finansiële verlies. Vlieë kan vee só erg pla dat hulle minder vreet, onrustig is en meer stres ervaar. Hulle lê gevolglik ook minder om te herkou. Dit benadeel produksie en die vee se groei. Vlieë kan ook voer besmet en infeksie in oë of wonde vererger. Meer as 20 verskillende vliegspesies maak amok op Suid-Afrikaanse plase. Dit strek van die gewone huisvlieg (Musca domestica) tot die skadeliker soorte, soos die stalvlieg (Stomoxys calcitrans) en die horingvlieg (Haematobia irritans irritans). Die horingvlieg is ’n baie algemene uitwendige parasiet by vee en kom veral in beeskuddes in Suid-Afrika voor. Dié vlieg kom…

Ons het al gesels oor God se onbeskryflike grootheid en wat dit vir ons beteken. Vandag wil ek gesels oor ’n ander eienskap, naamlik sy goedheid en die onverstaanbaarheid daarvan. Hoekom is dit onverstaanbaar? Die apostel Paulus sê: “’n Mens gee tog nie sommer jou lewe prys nie . . . Ja, tog, vir ’n goeie mens sal iemand miskien nog die moed hê om te sterwe. Maar God bewys Sy liefde vir ons juis hierin dat Christus vir ons gesterf het toe ons nog sondaars was” (Rom.5:8). By geleentheid vra iemand my of daar iets is waarvoor ek bang is. My eerste en vinnige reaksie was: “Nee, nie eintlik iets waaraan ek kan dink nie.” Toe ek egter later rustig daaroor gaan nadink, moes ek my antwoord verander. “Daar…

Hoewel daar talle hindernisse op pomelobboere wag, kan die komende produksiejaar selfs beter wees as verlede jaar, meen mnr. Jan-Louis Pretorius, voorsitter van Sitruskwekersvereniging (SGA) se pomelo-groep. Die totale uitvoer het verlede jaar met 13% tot 13,2 miljoen kartonhouers toegeneem. Daarvan was 11,5 miljoen kartonhouers Star Ruby (rooi). Die toename in uitvoer na Europa, die grootste mark wat sowat 45% van die vrugte verbruik, was egter net 5% teenoor 2016. Die sterkste groei was in die uitvoer na Asië. Sowat 35% meer rooi pomelo’s is na Suid-Korea uitgevoer en 23% meer vrugte na China. “Dit is ’n goeie teken dat ons goeie pryse behaal, ondanks die toename in uitvoer. Die Japanese mark, wat tradisioneel die ankerpunt vir die Suid-Afrikaanse pomelobedryf is, het ook verlede jaar met 25% gegroei. Dit het…

Die afgelope bemarkingsjaar was ’n besonder suksesvolle een vir droëboonboere, sê mnr. Chris Kleingeld, hoofbestuurder van die Droëboonprodusente-organisasie (DPO). Die nasionale gemiddelde opbrengs was 1,53 ton/ha, die hoogste nóg. Die gemiddelde pryse was egter laer as in die vorige jaar. Dit het op R14 089/ton te staan gekom – R712/ton laer as in 2016. Suid-Afrika is steeds ’n netto invoerder van droëbone. Die plaaslike prys word van invoerpariteit afgelei. Met die internasionale daling in Amerikaanse dollar-pryse en die verstewiging van die rand word verwag dat pryse in die bemarkingsjaar 2018 effens kan daal. Tans word verwag dat Suid-Afrika vanjaar sowat 45 000 ton droëbone sal moet invoer om in die plaaslike vraag te voorsien. Wat aanplantings betref, word beraam dat dit sowat 51 863 ha (16% meer as verlede jaar)…

Nadat petrolpryse in Januarie met tussen 29c/l en 34c/l gedaal het en diesel met tussen 22c/l en 26c/l, wag daar in Februarie ook goeie nuus. Mnr. Dawie Maree, hoof van landbou-inligting en bemarking by FNB, sê teen middel Januarie was daar ‘n oorverhaling van ongeveer 24c/l op diesel en 38-43 sent/liter op petrol. “Die verstewiging van die rand ná die ANC se verkiesingskonferensie is die belangrikste rede vir die oorverhaling. Ongelukkig was daar ‘n ongunstige beweging in die internasionale produkpryse, anders was die oorverhaling nóg groter.” By diesel spesifiek kon die prysdaling nog 22c/l meer gewees het as dit nie vir ‘n styging in die internasionale prys van ruolie was nie. Maree sê dit is nogtans goeie nuus vir die landbou, wat ‘n groot gebruiker van brandstof is. “Ongelukkig is…

Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies vir grond van meer as 10 ha in die Wes-Kaap van Oktober verlede jaar tot September vanjaar. Altesame 595 ooreenkomste is in 27 distrikte gesluit, wat 264 151 ha teen R5,114 miljard behels het. In 13 (48,1%) van die distrikte is dalende prysneigings waargeneem, hoofsaaklik in die Boland en die Karoo. Daar was 46 transaksies van kleur – 8% van die totaal. Dié soort transaksies sluit in verhandelings tussen individue (30), regeringsaankope van landbougrond (4) en grond wat vir stedelike ontwikkeling verkry is (2). Dié proses het 17 119 ha (6,4% van die totaal) teen R359 miljoen (7% van die to-tale waarde) behels. Uit die totaal was 215 (36%) transaksies vir grond van minder as 50 ha en 170 (29%)…

BOEREDAE 17 MAART: Onderstepoortboeredag. Lizemari de Klerk.E-pos: lizemari.ter@gmail.com; sel 072 380 0846 4 JULIE: Val-boeredag, toerusting en demonstrasies, aangebied deur Waterval-boerevereniging. Buite Standerton. Hardus, sel 083 230 2721; Frederik, sel 072 160 4824; Elizna, sel 082 455 5636. EKSPO’S EN ANDER 13 FEBRUARIE: Nasionale Wolkwekersvereniging se jaarlikse algemene vergadering. Victoria-Wes-gholfklub. Lillian Maree, sel 082 572 1961 ; Gawie van Wyk, sel 083 270 3161. 13 FEBRUARIE: Wagyu SA se raadsvergadering. Bloemfontein.E-pos: admin@wagyu-sa.co.za; Web: www.wagyu.org.za 2-11 MAART: Agri-Expo Landboureeks: Proe Merino tot Rooibos, US Woordfees. Agri-Expo. Web: www.woordfees.co.za; E-pos: admin@agriexpo.co.za; tel. 021 975 4440. 27-29 APRIL: 17de Suid-Afrikaanse Kaasfees, Sandringham, Stellenbosch. Agri-Expo. Web: www.cheesefestival.co.za; E-pos: cheese@agriexpo.co.za; tel.021 975 4440 KURSUSSE 10 FEBRUARIE: Breedplan: Teel vir wins. Wagyu SA, Oos-Kaap.E-pos: admin@wagyu-sa.co.za; web: www.wagyu.org.za 18-1 9 FEBRUARIE: Wet op Beroepsgesondheid en -veiligheid (Wet…

DIE grondwetkenner prof. Pierre de Vos verduidelik dat dit veel meer gaan verg as ’n tweederde-meerderheid in die Nasionale Vergadering (NV) om artikel 25 van die Grondwet, wat eiendomsreg verskans, te wysig ten einde onteiening sonder vergoeding moontlik te maak. Buiten die 267 stemme in die NV het só ’n wysiging ook die steun van ses uit die nege provinsiale afvaardigings in die Nasionale Raad van Provinsies nodig. As die voorgestelde wysiging van artikel 25 ook onregstreeks lei tot ’n wysiging aan artikel 1 van die Grondwet (wat onder meer die oppergesag van die reg erken), is ’n meerderheid van 75% stemme in die NV (300 stemme) nodig. ’n Onregstreekse wysiging van die reg se oppergesag sou byvoorbeeld wees om howe se magte te ontneem waarvolgens hulle kan toets of…

VOLGENS die Raad op Finansiële Dienste (FSB) het die maatskappy Cargill RSA op 1 Julie 2015 sy voorneme om tot 300 000 ton nie-GM wit mielies van Mexiko in te voer, aan die mark gekommunikeer. Luidens ’n FSB-verklaring het die groep se kommunikasie aan klante aangedui dat die eerste vrag van 50 000 ton wit mielies reeds bestel is. Verder is aangedui dat nog vyf vragte mielies van September tot Desember 2015 ingevoer sou word, sonder dat enige faktore wat daartoe kan lei dat 300 000 ton mielies nie ingevoer word nie, gekommunikeer is. Die aanbiedinge aan klante was vir Augustus, September en Oktober 2015. In sekere gevalle het Cargill aangedui dat die mielies wat gedurende ’n sekere maand sou aankom, uitverkoop was, hoewel bestellings vir al die maande in…

BELEIDSONSEKERHEID oor die eiendomsreg van grond het die voorkoms van swak wildpryse vererger. Dit het ook bygedra tot die verlangsaming van grondwaarde in Limpopo, sê mnr. Piet Warren, bekende wild-en-beesboer van Gravelotte. Die pryse van grond waarop daar in Limpopo tradisioneel met wild en beeste geboer is, het in die laaste kwartaal van verlede jaar met tot 60% verlangsaam. “Dit het skielik baie moeilik geword om ’n plaas te verkoop,” sê Warren. “Niemand in hierdie omgewing is lus om ’n plaas te koop nie en ek kan hulle nie kwalik neem nie. Hoe kan jy vandag iets koop as jy môre nie gaan weet of dit nog enige waarde gaan hê nie?” Mnr. Philé van Zyl van die varsprodukte-reus ZZ2 gee toe dat die waarde van sekere plase dalk drasties…

DIE meer as 140 dae wat ’n Suid-Afrikaanse resiesperd in kwarantyn moet deurbring voor hy of sy voet aan wal in Doebai in die Verenigde Arabiese Emirate kan sit, kan tot 16 dae verminder word indien ’n deurbraak in onderhandelinge oor perde-uitvoerregulasies vanjaar gemaak word. Só berig die internasionale resiesperdwebwerf TRC. Dit is veelseggend dat die Hongkongse jokkieklub se span internasionale kopers die afgelope naweek die Cape Premier-Volbloedveiling bygewoon het as deel van hul eerste formele besoek aan Suid-Afrika. Plaaslike en internasionale belangegroepe, onder meer die internasionale federasie van resiesperd-owerhede, werk die afgelope jaar saam om voorste Suid-Afrikaanse bloedlyne en resiesperde volwaardig deel van die internasionale gemeenskap te maak. Die Europese Unie (EU) het weens uitbrekings van Afrika-perdesiekte Suid-Afrika in 2004 verwyder van die lys lande wat perde regstreeks mag…

DIE groeiende gewildheid van veldvleis, wat gepaard gaan met groter omgewingsbewustheid, is ’n rede tot optimisme vir Suid-Afrikaanse vleisprodusente, meen lede van die veldvleisorganisasie Grass-Fed South Africa (GFSA) en die Wildbedryf SA. Navorsing deur die Universiteit van Oxford in Engeland het in 2016 bevind 40% belasting op rooivleis en 20% belasting op suiwelprodukte sal mense aanspoor om minder van daardie produkte te verbruik, wat weer die hoeveelheid gasse wat tot aardverwarming bydra, sal verminder. Die studie het bevind ’n prysstyging van 40% sal ’n afname van 13% in vleisproduksie teweegbring. Hoewel daar nog nie plaaslik of oorsee werklik stappe gedoen is om vleisbelasting in te stel nie, sê Amerikaanse boere hulle voel reeds die druk van verbruikers af. Boere wat hul vee ekstensief laat wei, slaan egter munt uit die…

SUID-AFRIKAANSE BOERE is nie net besorg oor toenemend ongewone weerpatrone, grondkwessies en plaasmoorde nie, maar moet ook die groeiende misdadige bedrywighede op hul plase, soos die onwettige jag met honde, takel. Dié jagbedrywighede het in die afgelope dekade meer georganiseerd en gesofistikeerd geraak. Dit dra by tot spanning tussen boere, gemeenskappe en selfs bewaringsorganisasies. Daar was al verskeie onaangename ervarings tussen boere en betreders. Laasgenoemde is meestal goed ingelig oor hul regte en regskwessies en gebruik dit tot hul volle voordeel. Agri SA het derhalwe riglyne bekend gemaak oor hoe boere onwettige jag met honde op hul plase kan benader (sien kassie). Die woord “jag” sluit in alle optrede deur mense wat private eiendom onwettig betree, waarskynlik met die doel om vee of wild te steel, te vang of dood…

Insetverskaffers het al jare lank die behoefte om kennis en inligting op ’n groter en professionele forum aan Suid-Afrikaanse produsente oor te dra – nie net oor nuwe geleenthede en die nuutste tegnologie nie, maar ook oor die jongste beskikbare produkte sodat produsente beter, slimmer en winsgewender kan produseer. GESELS SAAM Produsente het ook die behoefte gehad om skouers te skuur met van hul suksesvolle medeprodusente en om by mekaar te kan leer wat werk en wat nie werk nie. Bestaande produsentedae en kongresse is te formeel met min tyd vir vrae en antwoorde of om op ’n informele manier idees uit te ruil. Produsente het nog minder tyd omdat hulle hulle gewoonlik ná die tyd moet terughaas na hul gesinne toe of die hele tyd oor hul veiligheid bekommerd…

Ankoles se vleis bevat meer gesonde poli-onversadigde vette (omega-vetsure) as dié van ander beesrasse. DIt beteken laer cholesterolvlakke, het dr. Morné de la Rey, ’n veearts en besturende direkteur van Embryo Plus, op RSG Landbou gesê. Hy het vergelykende proewe tussen die Ankole en ander Suid-Afrikaanse beesrasse, soos die Bonsmara, Boran en Simbra, op dieselfde weiding gedoen. Rumendiere se omega-vetsuurinhoud kan nie met voer verander word nie, dus is dié hoër vlakke ’n ingebore eienskap van die Ankole. Morné meen egter dat die beeste se tamaai horings, wat onder meer vir hitte-uitruiling gebruik word, ’n struikelblok in nou voerkrale kan wees. Om die kwessie verder te ondersoek, het hy ’n onthoorning-proef gedoen: Ses beeste is op speenouderdom onthoorn en ses nie. Die twee groepe is afsonderlik in voerkraaltoestande aangehou. Uiteindelik…

Mornay en Nerina Verster reis deesdae gereeld na Mandelieu-la-Napoule in die suide van Frankryk waar hulle in ’n eiendom belê het. Hulle argitek-seun, Jan-Paul, en sy vrou, Nadia, is onlangs getroud en sal hulle ook eersdaags by die eiendomsrestourasieprojek in Frankryk aansluit. Nelise help ook met die projek. Sy is ’n kranige tennisspeler wat reeds ’n ruk lank in Europa woon. Sy het tot onlangs in beroepstoernooie gespeel. Die belegging in Frankryk is vir hulle ’n nuwe avontuur, maar die Vrystaat is waar die Versters se wortels lê, sê Mornay. Met jare ervaring agter die rug en ’n bestuurstelsel en personeel op wie hulle kan vertrou, is dit deesdae gelukkig moontlik om met ’n geruste hart tussen Frankryk en Suid-Afrika te reis.…

Hoe laat ’n mens melkbokke opdroog? Twee tot drie weke voor jy die ooie wil laat opdroog, moet jy begin om die energie en proteïene in hul voer te verlaag. Vervang lusern met strooi- of grashooi (hoë vesel en lae energie). Moenie minder voer gee of water wegneem nie. Die ideaal is om die ooi ná twee tot drie weke net op te hou melk. As sy nog elke tweede dag of ’n paar keer gemelk word, stimuleer jy steeds die afskeiding van oksitosien, wat verantwoordelik is vir die afskeiding van melk. As daar bokke is wie se melk steeds baie bly, kan jy soms verligting aan die uier gee deur die ooie vir ’n rukkie te bly melk. Laktasie Die gemiddelde laktasie van melkbokke is 250-300 dae. Melkbokke, veral…

MELKPRODUKTE SA IN 2017 NETTO INVOERDER VAN SUIWEL DIE invoer van suiwelprodukte het verlede jaar die hoogte ingeskiet. Die Suid-Afrikaanse Melkprosesseerdersorganisasie (Sampro) sê in sy jongste verslag oor markaanwysers in die melkbedryf die beraamde styging in invoer, wat in gewig gemeet is, kan hoofsaaklik toegeskryf word aan groter invoer in twee invoerkategorieë. Die twee is naamlik melk en room en gekonsentreerde melk. Met die bekendstelling van die verslag was die syfers nog ’n beraming vir die volle jaar en gegrond op syfers vir die eerste agt maande van die jaar. Volgens die raming was verlede jaar slegs die tweede jaar sedert 2007 dat Suid-Afrika ’n netto invoerder van melk en room was. In 2017 is na raming 7% minder suiwelprodukte vergeleke met die vorige jaar uitgevoer. Suid-Afrika was wél ’n…