Indholdsfortegnelse for 25-May-18 i Landbouweekblad

EEN ding waaraan die krisis in Noordwes ons herinner het, is die dwaasheid daarvan om in die eerste plek soveel mag aan provinsies te gee. Heelwat federale stelsels is oorweeg. Kanada en Duitsland het die deurslaggewende modelle geword, en dit was ’n fatale fout, skryf Peter Bruce. Hy meen die model van Spanje sou beter gewees het. Die Spanjaarde het ook vir 40 jaar onder fascisme deurgeloop. Hulle het ook ’n grondwetlike konferensie gehou om ’n pad vorentoe te beredeneer. En hoewel hulle op 17 outonome streke besluit het, sou nie almal dieselfde magte hê nie. As ’n streek byvoorbeeld sy eie onderwysstelsel wou bedryf, sou hy ’n vermoëndheidstoets moet slaag om te bewys hy kan dit bedryf en volhou. Andersins sou dit van die nasionale hoofstad, Madrid, bedryf word.…

KYK TOG VERBY RAS As Suid-Afrikaners nou hul ras moet noem wanneer hulle eiendom koop of besit of die graad van agtergeblewendheid op vorms of opnames moet toon, wat gaan Siya Kolisi (WP-rugbykaptein) se kinders op hul opnames invul wanneer hulle eiendom wil koop? Siya was in ’n private skool en is met ’n wit model getroud. Sal hul kinders ooit mag grond koop? Kom hulle ook vir swart ekonomiese bemagtiging in aanmerking, of net halfpad? As wat gaan Allan Boesak, wat getroud is met wit vrou wie se pa ’n minister in die apartheidsregering was, se kinders hulself klassifiseer as hulle grond sou erf by hul wit oupa? Driekwart wit? Mag hulle grond besit, of is hulle te wit? Wat gaan baie Afrikaners op hul vorms invul na aanleiding…

Die georganiseerde landbou is dankbaar dat die datum vir kommentaar op die voorgestelde wysiging van die Grondwet ten opsigte van die onteiening van grond sonder vergoeding tot 15 Junie uitgestel is. JOHANN TRUTER skryf: Werkloosheid en diefstal sal vererger. Die grootkoppe in die Regering sal die meeste grond en eiendomme vir hulself vat. Dus meer armes, en ryker parlementslede van die regerende party. Voedselproduksie gaan daal en -pryse gaan drasties styg. Honger mense sal ’n burgeroorlog veroorsaak. WALTER SMITH skryf: Indien grond sonder vergoeding gevat word, kan die volgende gebeur: ■ Indien iemand geld geleen het vir die grond of vir verbeterings, gaan die persoon nie meer die bank betaal nie. Baie mense gaan dieselfde doen met enige huurkooptransaksies, want hulle voel dat hulle betaal vir iets wat nie hul…

MNR. Moeletsi Mbeki en sy familie is nie bekommerd oor onteiening sonder vergoeding nie. Inteendeel, hulle het einde verlede jaar twee plase gekoop en is opgewonde oor die boerderye wat hulle daarop kan bedryf. Dié politieke ontleder en sakeman het op ’n Nasie in Gesprek-sessie op die Nampo-Oesdag gesê die onteieningsdebat gaan eerder oor die ANC se struikelblokke ten opsigte van die verkiesing – nie oor grondhervorming nie. “My raad aan die wit bevolking van Suid-Afrika is om hierdie ouens te ignoreer,” het hy gesê. Volgens mnr. John Steenhuisen, hoofsweep van die Demokratiese Alliansie, is dit teleurstellend om te sien dat die ANC die Grondwet tans as die “swartskaap” vir die mislukking van grondhervorming wil voorhou. “Die Grondwet word voorgehou as die swartskaap vir iets wat eintlik toegeskryf moet word…

DIE Royal-skou in Pietermaritzburg doen vanjaar weer sy naam gestand as Suid-Afrika se grootste gemengde landbouskou. Benewens ’n rekordgetal van nagenoeg 1 000 inskrywings in die kategorie vir konyne, het die aantal inskrywings in elke kategorie vir lewende hawe vanjaar toegeneem. Mnr. Terry Strachan, die skou se uitvoerende hoof, sê die Royal-skou bied nie net die geleentheid vir boere om hul beste diere te vertoon nie, maar ook om hul diere met die beste van ander boere te vergelyk om sodoende uiteindelik hul kuddes te verbeter. Die skou vind vanjaar van 25 Mei tot 3 Junie vir die 168ste keer by die Royallandbougemeenskap se skouterrein in Pietermaritzburg in KwaZulu-Natal plaas. “Die Royal-skou kan am-per as ’n nasionale skou geag word, aangesien die inskrywings van buite Kwa-Zulu-Natal tans die provinsie se…

DIE jongste kwaartaallikse arbeidsopname van Statistieke Suid-Afrika toon werkgeleenthede in die landbou het in die eerste kwartaal op ’n jaargrondslag met 3% gedaal. Werksverliese in veral KwaZulu-Natal, Noordwes, Gauteng, Mpumalanga en Limpopo het verras. Dit is aangesien weerstoestande in hierdie dele van Suid-Afrika meestal gunstig was en die landbou, anders as in die Wes-Kaap, nie aan kwaai waterbeperkings onderworpe was nie. Só sê mnr. Wandile Sihlobo, hoof van ekonomiese en landbou-inligting by die landbousakekamer Agbiz. Hy sê hoewel die afname tydelik kan wees, is dit nodig om kennis te neem dat Suid-Afrika steeds ver van sy mikpunt is om teen 2030 ’n miljoen werkgeleenthede in die landbou te skep, soos uiteengesit in die Nasionale Ontwikkelingsplan. Sihlobo sê die afname in landbouwerkgeleenthede in die Wes-Kaap is geen verrassing nie. Die provinsiale…

Wil jy een van die beste graanprodusente se geheime leer? Woon dan die plantvoedingsmaatskappy Elim Kunsmis se boeredae met Randy Dowdy as hoofspreker by. Randy is ’n eerstegeslagboer van die Amerikaanse deelstaat Georgia. Hy het ál die wêreldrekords vir soja- en mielieproduksie laat spat. Elim en vennote, ’n plantvoeding- en plantbeskermingsmaatskappy nes die Amerikaanse onderneming Brandt, bring Randy na Suid-Afrika om sy kennis aan boere oor te dra. Ander kundige sprekers sluit in Thomas Strydom (Sion Agri) en Sarel van Rensburg (Northwind Trading). Boeredae word hier gehou: ■ 28 Mei – Cathedral Peak Hotel, Winterton, KwaZulu-Natal. ■ 29 Mei – Grasslandskonferensielokaal, Bethal, Mpumalanga. ■ 30 Mei – Snowflake, Potchefstroom, Noordwes. ■ 31 Mei – Koedoeskopboeresaal, Koedoeskop, Limpopo.…

DIE rooivleisbedryf se komitee wat na die versorging van lewende hawe omsien, meen dat lewende diere nie meer vir slagdoeleindes ter see uitgevoer mag word nie en dat ’n formele verbod op dié praktyk ingestel moet word. Sommige handelaars voer soms lewende vee uit met die doel om die diere by ’n oorsese bestemming te laat slag. Volgens die komitee is dié praktyk geneig om onnodige en onvermydelike lyding van diere te veroorsaak. Die komitee sê in ’n persverklaring daar is geen rasionele of aanvaarbare rede om vee oor lang afstande en vir lang tye in oorvol toestande met baie risiko’s te vervoer nie. Volgens die komitee sal Suid-Afrika se internasionale aansien daarby baat vind as hy ’n beginselvaste posisie jeens dié “onmenslike en onaanvaarbare” praktyk inneem. Die gehalte van…

Die skerp daling in varkvleispryse in Maart ná die listeriosekrisis, wat die verkope van verwerkte vleis skerp laat daal het, val saam met ’n aansienlike daling in die aantal beeste en skape wat geslag word. Dit is vanweë kuddebou wat nou op dreef kom. Daar is ’n aansienlike afname in die aanbod van bees- en skaapvleis gemeet teenoor einde verlede jaar. Daarteenoor sit die varkboere met ’n oorskot varke nadat die vraag na verwerkte vleis skerp gedaal het. Die prys aan varkvleisboere het met sowat 30% gedaal. Laer pryse op die winkelrak begin ook nou gesien word en verskeie supermarkte het promosies aan die gang. Die produksie van die plaaslike braaihoenderbedryf wat vars hoendervleis verskaf, veral vir wegneemete-restaurante, het ook gestagneer en hulle het hul vermoë verminder namate hulle moet…

Verskeie belanghebbendes – van die staat en die georganiseerde landbou tot omgewingsinisiatiewe – werk saam om die omvang van die teenwoordigheid van die onkruid Amaranthus palmeri (Palmer amaranth of Palmer-misbredie), wat in April in Suid-Afrika bevestig is, te bepaal. Tot dusver is ’n enkele groep plante op een plaas in die distrik Douglas opgespoor en ondersoek. Die vinnige verspreiding van A. palmeri, of in die Amerikaanse volksmond carelessness weed, oor groot dele van Amerika binne slegs 10-15 jaar hou slegte vooruitsigte vir Suid-Afrika in. Die natuurlike habitat van hierdie onkruidsoort is die droë, suidwestelike dele van Amerika. A. palmeri word as Amerika se belangrikste en skadelikste onkruidsoort beskou omdat dit daar besonder aggressief meeding met veral eenjarige gewassoorte, soos mielies, katoen en sojabone. Palmer-misbredie is ’n eenjarige someronkruid. Die lewensiklus…

WAT WAS JOU BESTE BESLUIT NÓG? Om met katoen te boer. WIE WAS JOU MENTOR? My pa, Herman. Hy is vroeg oorlede, maar ek het baie by hom geleer. Hy het my geleer hoe om ’n boer te wees, hoe om meganies te werk, hoe om te weet wanneer om wat te plant, hoe om met vee te werk en hoe om al die verskillende fasette van boerdery saam te trek om dit as ’n besigheid te bestuur. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY AL GEKRY HET? Om oor te skakel na geenbewerking. WAT IS DIE GROOTSTE BOERDERYFOUT WAT JY GEMAAK HET? Ek moes na my bankbestuurder geluister het en vroeër met beeste begin boer het. WAT STEL DIE MEESTE EISE AAN JOU? Om hoër opbrengste met laer produksieen…

DIEREVOEDING HENDRIK VAN PLETZEN RANTSOENE VIR LAMMERS EN KALWERS Ek is op soek na raad oor watter mengsel ek kan gebruik om lammers mee af te rond. Ek het sojaboonbale (die hele plant met blare én peule), mielies en oulandsgrasbale. Watter produksielek kan ek vir speenkalwers gebruik as bogenoemde beskikbaar is? Die verhouding tussen peule en blare met stingels van die sojaboonhooi is onbekend. Ons aanvaar ’n verhouding van 40% peule en 60% plantmateriaal. Sien die TABEL hiernaas. Die aanbevole inname van die speenkalfproduksielek sal bepaal word deur die gehalte van die weiding of ruvoer, die kalwers se gewig en hul kondisie. Die riglyn is 1 kg/kalf/dag. Die voorstel is om die oulandsgrasbale vir beeste in die winter te bêre. Mnr. Hendrik van Pletzen is tegniese bestuurder by Voermol. DIEREGESONDHEID…

Hoewel die landbousektor bekend is met die onvoorspelbaarheid van seisoene, skep behoorlike beplanning en struktuur meer sekerheid en baan die pad na langtermynsukses. Hou aan om, met gereelde tussenposes, op lang termyn te belê. Die meeste mense wil belê wanneer markte goed presteer en neig om hul beleggings te onttrek wanneer die markte val. Dit maak beter sin om te bly belê deur die marklaagtepunte wanneer aandeelpryse onderwaardeer word en baie goedkoper is. Verstaan jou tydhorison en risikoprofiel. Dit beïnvloed hoe jy belê. Hoe jonger jy is, hoe langer moet jy belê, en hoe meer risiko kan jy bekostig om te waag. Dit is tyd wat tel in die mark; nie tydsberekening van die mark nie. Hoe langer beleggers in die mark is, hoe beter is die kans om vir…

D ie hele Over-berg ken Jodine Roux van Magnifique-spyseniering en haar boesemvriendin, Johannie Barnard, eienaar van De Villiers Country Lodge op Villiersdorp. Saam-saam onthaal die twee al langer as 20 jaar skares mense. Met Jodine agter die kospotte en Johannie as gasvrou is hulle ’n wenspan. “Ons kombineer ons sterk punte, en dit is hoekom ons so goed saamwerk,” sê Jodine, ’n boervrou wat (wanneer sy nie besig is om bruide raad te gee, spyskaarte uit te werk of te kook en te bak nie) ook die vrugtedroëry behartig op haar en haar man, Edu, se plaas, Skoongesig. “Ek sorg dat die kos vir ons onthale perfek is, terwyl Johannie, met haar slag met mense, weer seker maak dat alles binne die venue goed en vlot verloop en dat die…

Jan Tredoux maak ook pragtige messe – met enigiets wat hy in die hande kan kry: vlakvarktande, houtknoetse (burls), damaskusstaal of kameelperdbeen. Benewens jagmesse maak hy ook sjefsmesse en hy eksperimenteer tans met knipmesse. “Ek het onlangs weer kameelperdbeen in die hande gekry – dis deesdae redelik skaars en ek moet dit uit Amerika invoer. Ons het ook ’n paar mooi houtknoetse in die berg opgetel, soos ’n olienhout uit die Paarlberg, en Afrika-swartwoud uit Namibië gekry.” Hy glo ’n goeie mes is ’n persoonlike keuse. “Wat vir my gaan werk, werk nie vir jou nie. ’n Kombuismes is ’n kombuismes, die balans en verhouding moet net reg wees. Maar ’n jagtersmes . . . almal hou van iets anders. Ek hou byvoorbeeld nie van ’n groot mes nie, maar…

MNR. SCHALK PIENAAR, voorsitter van die landbousakekamper Agbiz en voormalige uitvoerende hoof van Suidwes Landbou, is op 6 Mei aan ’n hartaanval dood. Hy was 68. Dr. John Purchase, uitvoerende hoof van Agbiz, sê hulle is geskok en hartseer oor Pienaar se skielike heengaan. Pienaar was sedert 2010 die voorsitter van die organisasie. “Hy sal baie gemis word – nie net deur Agbiz en sy lede nie, maar deur die hele landbou- en landbousakegemeenskap vir sy wyse raad en konstruktiewe bydrae in dekades van diens in verskeie leiersposisies in landboubesigheid.” Purchase het die organisasie se simpatie met Pienaar se naasbestaandes betoon. “Ons vertrou dat hulle vertroosting en sterkte sal vind in die betekenisvolle en baie spesiale lewe wat hy gelei het.” LANDBOU HET ’N GROOT LEIER VERLOOR Mnr. Francois Wilken,…

Die Chicagoprys het met 0,02%, of $0,03/t (R0,37/t), tot $155,62/t (R1 941/t) teenoor die vorige week gedaal. Op ’n jaargrondslag is dit 9,7%, of $13,73/t (R171,28/t), hoër. Verwagte pryse: Jun. – $152,91/t (R1 908/t), Jul. – $155,58/t (R1 941/t), Sept. – $158,81/t (R1 981/t), Des. – $162,59/t (R2 028/t). PLAASLIK: Die Safexprys van wit mielies het met 2,4%, of R50/t, tot R2 045/t teenoor die vorige week gedaal. Die prys van geel mielies het met 2,4%, of R52/t, tot R2 145/t gedaal. Op ’n jaargrondslag is wit mielies 9,1%, of R171/t, hoër, terwyl geel mielies 9,5%, of R186/t, hoër is. Verwagte witmieliepryse: Junie – R2 082/t, Julie – R2 085/t, September – R2 144/t, Desember – R2 221/t. Verwagte geelmieliepryse: Junie – R2 214/t, Julie – R2 187/t, September –…

Hoewel die rand steeds verswak en by sowat R13 per dollar draai, voorspel dr. Pieter Haumann, uitvoerende hoof van die Misstofvereniging van Suid-Afrika (Fertasa), nie wesenlike pryswisselings vir kunsmis in die res van die jaar nie. “Vroeër vanjaar, toe die wisselkoers gunstig was, was die moontlikheid vir ’n prysverlaging goed, maar ongelukkig het die rand nou weer verswak. Ons verwag egter nie dat daar verder baie verswakking in die wisselkoers sal wees nie en dus lyk dit asof die prys van kunsmis sywaarts sal beweeg vir die res van vanjaar. Verlede jaar was ’n goeie jaar met goeie verkope, maar die logistieke probleme was baie groot. Boere het verlede jaar lank gewag voor hulle hul bestellings geplaas het, wat ’n bottelnek met aflewerings veroorsaak het. Die hoop is dat die…

Daar is ’n groot vraag na slagvee op veilings en goeie pryse word vir gehalte-vee betaal, sê mnr. Appie Maritz, senior afslaer van BKB in die Wes-Kaap. Pryse op veeveilings vergelyk tot dusver vanjaar baie goed met pryse die ooreenstemmende tyd verlede jaar. Hy sê die vraag na wolskaaprasse, veral Merino’s en Dohne-Merino’s, bly baie goed weens die uitstekende wolpryse. Die vraag na goeie vleisbeeste vir aanteeldoeleindes lyk ook goed weens die tekorte aan teeldiere wat verlede jaar weens die droogte in die noorde van Suid-Afrika ontstaan het. “Wanneer dit by slagvee kom, is alle rasse egter hoog in aanvraag. Hier gaan dit uit en uit oor goeie kondisie en uitslagpersentasies wat behaal word.” Ook die vraag na voerkraallammers onder veeboere lyk in die algemeen goed, sê Maritz. Die droogte…

0,67% Die amptelike skatting van die kommersiële koringoes is met 10 250 ton, oftewel 0,67%, opwaarts aangepas ná werklike lewerings en terughoudings. Dit is nou 1,535 miljoen ton. Ander gewasse se skattings is ook effens aangepas – moutgars is 64 ton (0,02%) laer op 307 000 ton en kanola is 32 ton (0,03%) meer op 93 500 ton. Die finale aanplantings koring was 491 600 ha, moutgars 91 380 ha en kanola 84 000 ha. – Nico van Burick R1,2 miljoen Dr. Joggie Briedenhann, Kalahari-Bonsmarateler en verlede jaar se Breedplan Stoetteler van die Jaar, het onlangs 4 000 semenstrooitjies ter waarde van N$1,2 miljoen (R1=N$1) aan die Namibiese regering oorhandig. Die strooitjies van 31 Bonsmarabulle, is elk N$300 werd. Mnr. Percy Misika, landbousekretaris van dié land, het Briedenhann geprys vir…

‘In lande waar daar nie ’n werkende landboubedryf is nie, breek daar oorloë uit.’ MNR. COBUS VAN COLLER, uittredende voorsitter van die Nampo-Oesdagkomitee, oor die waarde van ’n sterk landboubedryf. Bl. 17 ‘As die Regering ons toelaat om te groei, sal ons groei, en geld belê.’ MNR. CHRIS SCHUTTE, uitvoerende hoof van die hoenderprodusent Astral, wat die meeste van sy wins in die maatskappy herbelê het. BL. 21 ‘Letterlik honderde watergebruikers het hulle óf nie gesteur aan die versoeke tot verifikasie nie óf nie kennisgewings gekry nie.’ MNR. ADRIAAN GROENEWALD, prokureur, oor ’n broeiende krisis met sommige waterregte. Bl. 16 ‘My man moes ’n windpomp in Vanderbijlpark gaan aftakel en hy kon nie sy gebruiklike toerusting vir die taak saamneem nie.’ ME. DIRKIE JERLING, boervrou van Hennemann, oor haar boereplan…

Ek wil julle vertel van iets moois wat begin het uit die vyf jaar lange droogte in die Boesmanland. Vir ongeveer vyf jaar lank moes my swaer en skoonsuster, Sakkie en Hannelie van Niekerk van Brandvlei, hul skape voer – sowat 500 sakke voer per maand. Elke sak voer is met ’n katoentoutjie toegewerk. Hannelie het een dag die hoop toutjies so gekyk en gedink: “Ek kan iets hiermee doen.” Van toe af hou sy die toutjies, was dit, laat dit droog word en ontrafel die kraaineste. Die toutjies word dan aanmekaar geknoop en in bolle gerol. Ek het met hierdie proses van ontrafel en bolle rol gehelp toe ons onlangs by hulle gekuier het. Hannelie hekel saans voor die TV vierkantige blokke met die toutjies ( FOTO 1 ).…

MNR. LEONARD VENTER veg in die voorste linies van die katoenfront. Dié deurwinterde boer van die Springbokvlakte in Limpopo en voorsitter van Katoen SA boer al 25 jaar met katoen en pas deesdae presisiebeginsels en geenbewerking toe. Lees die artikel op bl. 46. VERTEL ONS VAN JOU GESIN. Ek is getroud met Lona en ons het drie kinders. Rouan en Elanie is opgeleide geoktrooieerde rekenmeesters en geregistreerde ouditeure. Rouan was lank in die korporatiewe wêreld, waarna hy ’n paar jaar gelede besluit het om te kom boer. Hy en sy vrou, Esna, is ’n groot aanwins vir die boerdery. Elanie praktiseer op Louis Trichardt en is getroud met Fanie Havinga, wat by Levubu boer. Anzell het haar B.Sc.-graad behaal en is getroud met Mike Genis wat in die Palalaomgewing boer…

AMERIK A behoort die kwota hoenderstukke aan die been wat hy sonder teenstortingstariewe na Suid-Afrika mag uitvoer, te verloor omdat hy sedert onlangs invoertariewe op Suid-Afrikaanse staal hef. Só sê mnr. Marthinus Stander, voorsitter van die braaihoenderorganisasie van die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging (SAPV), wat pas ’n versoek in dié verband aan dr. Rob Davies, Minister van Handel en Nywerheid, gerig het. ’n Kwota van 65 000 ton per jaar is in 2015 in taai onderhandelinge tussen die twee lande be-ding toe Amerika gedreig het om Suid-Afrika uit sy wet op groei en geleenthede in Afrika (Agoa) te skop. Agoa bied aan Afrika-ondernemings verskeie tariefvoordele vir uitvoer na Amerika. Suid-Afrikaanse ondernemings in die staal- en motorbedryf het tot vroeër vanjaar groot Agoa-voordele geniet. Stander sê die plaaslike pluimveebedryf was destyds bereid om…

Dieprogramissoosvolg: 09:00-09:30: Registrasie. 09:30-09:35: Opening en verwelkoming — mnr. Francis Steyn. 09:35-09:50: Klimaatsverandering in die toekoms en droëlandkoringverbouing aan die Weskus — dr. Mike Wallace. 09:50-10:05: Die impak van droogte op veldweiding — me. Nelmarie Saayman. 10:05-11:05: Menslike reaksie op rampe en trauma — me. Helene Smit (traumaberader van Prins Albert) 11:05-11:30: Tee. 11:30-11:45: Die impak van droogte op vee — dr. Sewellyn Davey (staatsveearts op Moorreesburg). 11:45-12:30: Boerderyaanpassings vir droogtetye — mnr. Jannie Fourie (produksieraadgewer van die Nasionale Wolkwekersvereniging). 12:30-12:45: Aansoeke om rampbestuur — me. Jody Wentzel. 12:45-14:00: Bespreking en afsluiting — mnr. Francis Steyn. NAVRAE: Mnr. Jan Smit, e-pos: jans@elsenburg.com; tel. 022 433 8901.…

BESTAANDE grondwetlike bepalings sal solank gebruik word om “beperkte vergoeding” te betaal wanneer grond vir grondhervormingsdoeleiendes aangekoop word, het me. Maite Nkoana-Mashabane, Minister van Landelike Ontwikkeling en Grondhervorming, tydens haar begrotingsrede gesê. Sy sê dié strategie sal gevolg word terwyl die grondwetlike hersieningskomitee die moontlikheid bekyk of die Grondwet gewysig moet word om onteiening sonder vergoeding te laat geskied. Nkoana-Mashabane het ook bekend gemaak dat die departement sy eie bydraes sal lewer vir hierdie beleidsvoorstel wat die Parlement ondersoek. Die departement was nog nie bereid om sy standpunt aan Landbouweekblad bekend te maak nie, want die grondwetlike hersieningsproses en konsultasie met landsburgers is nog onderweg. Nkoana-Mashabane sê in die najaag van radikale maatskaplike ekonomiese transformasie is die departement vasberade om te verseker dat grondeienaarskap vir mense ’n ekonomiese bate word.…

1 NIGERIË | Politici pronk met plase Mnr. Yakubu Dogara, die speaker van die Nigeriese huis van verteenwoordigers, het onlangs ’n beroering veroorsaak toe foto’s van hom op sy groot gemengde boerdery in die staat Nasarawa op die internet gepubliseer is. Mnr. Muhammadu Buhari, president van Nigerië, spog ook graag dikwels met sy beeste as hy Daura, sy tuisdorp, besoek. Etlike ander bekende Nigeriese musikante en akteurs begeef hulle ook deesdae in die landbou. Dit stuur die boodskap uit dat dié land se elite deeglik bewus is van hoe belangrik die landbou deesdae is vir dié land se ekonomiese toekoms. Nigerië het ’n aansporingsgebaseerde risikodeelstelsel vir landboulenings (Nirsal), wat 225 000 boere steun deur ’n landwye netwerk van moniterings- en aanmeldingskantore wat landboubeleggings aantrekliker maak. — The Guardian (Nigerië) 2…

Kouer winters keer opmars van kommandowurm Dit wil voorkom of dit ietwat makliker is om die herfskommandowurm in Suid-Afrika te bekamp as wat vroeër gevrees is omdat die wurms sukkel om in ’n koue winter te oorleef, sê mnr. John Odendaal, voorsitter van Sansor. Hy het in sy voorsittersverslag op Sansor se kongres gesê hoewel die wurms vinnig kan vermeerder en aggressiewe vreters is, is dit verblydend dat dit tot dusver bekamp kon word. Die herfskommandowurm kom in ál die provinsies behalwe die Wes-Kaap voor en is veral aktief in Limpopo. “Sansor het ’n aktiewe rol gespeel om die plaag te help monitor en doeltreffende bekampingsmaatreëls daar te stel. Ons is vinnig besig om meer oor die plaag te leer, en die bekamping sal vanjaar verder verbeter,” het Odendaal gesê.…

Trusts is ’n ingewikkelde en wye veld, wat baie onsekerheid kan veroorsaak. Verskeie aspekte moet deeglik oorweeg word voordat ’n trust opgerig word. Indien dit reeds opgerig is, is dit altyd goed dat ’n trustspesialis weer daarna kyk, tesame met u boedelplan en testament, om seker te maak alles is reg en voldoen aan u wense. Let wel, die doel van dié rubriek is om u bewus te maak van sekere aspekte wat tot probleme kan lei en is nie ’n volledige uiteensetting van trusts nie. DOEL VAN DIE TRUST ’n Trust kan beskryf word as ’n regsverhouding wat deur ’n persoon (ook die “stigter”, “oprigter” of “skenker” genoem) geskep word om bates onder die beheer van ’n ander persoon of persone (die “trustee[s]”) te plaas tydens die oprigter se…

Koste. Die vestigingskoste (van R1 miljoen tot R1,5 miljoen per hektaar) is een van die belangrikste redes waarom boere nie sommer die bloubessiebedryf betree nie. Logistiek. Aangesien die plaaslike bedryf so klein is, is logistiek, veral rondom die koueketting en vervoer, problematies. Dit behoort egter op mediumtermyn uitgestryk te word. Arbeid. Baie hande is nodig om bloubessies te oes. Die res van die jaar is dit nie so arbeidsintensief nie, want snoeipraktyke is vinnig en eenvoudig. Finansiële instellings verwelkom egter die werkskeppingskomponent verbonde aan bloubessieboerdery. Siektes. Phytophthora is ’n groot probleem by bloubessies. Daarom is goed gedreineerde grond belangrik as ’n boer verkies om nie in potte met ’n groeimedium te plant nie. Blaaspootjie en botritis kan ook probleme veroorsaak.…

Die regte praktiese stappe om koeidoeltreffendheid te verhoog, sluit onder meer goeie beweiding en rantsoene, asook die bekamping van in- en uitwendige parasiete in. Dr. Klaas-Jan Leeuw is ’n navorser oor herkouervoeding (beeste) van die Landbounavorsingsraad se Instituut vir Dierevoeding en -produksie (DVPI) by Irene. Met ’n spits-dektyd wat van Desember tot Maart duur, stel hy die volgende praktiese stappe voor: Kry die plaas se weiding optimaal deur wisselbeweiding toe te pas, met genoeg kampe wat volgens die plaas se drakrag en totale grootvee-eenhede bepaal is. Wei die gras af tot op ’n hoogte van 15 cm en verskuif die beeste dan na ’n volgende kamp vir 4-5 weke. Die eerste kamp rus vir 4-5 weke en kan van week 6 af weer bewei word. In ’n droë tydperk moet…

TOERUSTING KLEIN SPUIT VIR TONNELBOERE Dié nuwe, klein IDM-selfaangedrewe spuit, spesiaal aangepas vir tonnelboerdery, is nou beskikbaar vanaf GreenZone Suid-Afrika. Die minispuit beskik oor twee verskillende tenkgroottes, naamlik 200 liter of 300 liter, na gelang van die boer se behoeftes. Dit bied ’n homogene behandeling van die eerste tot die laaste plant en neem die plant se hele hoogte in ag. Dubbelvloei-spuitstukke laat verskillende toedienings toe. Die hoogte en spreiwydte kan ook verstel word na gelang van die gewas wat bespuit word. Twee verskillende, onafhanklike enjins is op die spuit aangebring om te onderskei tussen die aandrywing van die spuit en die spuitstelsel. Die spuit is 1,9 m lank, 65-71 cm breed en net minder as 1,7 m hoog, wat dit ideaal maak vir beperkte ruimtes. Die plasing van die…

Eiervrugkerrie Die vlesige tekstuur van eiervrug maak dit ideaal om in bredies en kerries te gebruik. Dit absorbeer ook die kerriesous lekker en sorg daarom vir ’n uiters geurige ete. ■ 30 ml olie ■ 1 groot ui, in dun skyfies gesny ■ 2 eiervrugte, in blokkies gesny en met sout besprinkel ■ 2 knoffelhuisies, fyn gekap ■ 5 ml fyngerasperde, vars gemmer ■ 3 middelslag-aartappels, in 2 cm-blokkies gesny ■ 20 ml kerriepoeier ■ 1 brandrissie, fyn gekap ■ 500-625 ml groente-aftreksel ■ 400 g-blik kekerertjies of botterbone, gedreineer en afgespoel ■ 500 ml groenbone, grof gesnipper ■ 45 ml blatjang ■ Sout en vars gemaalde swartpeper ■ Vars koljanderblare, om oor te sprinkel ■ Dik, natuurlike jogurt, om voor te sit Verhit die olie in ’n groot pan…

Ons het in die nabygeleë dorpie Groblershoop gewoon. Ek was ’n knapie van net sewe jaar oud, maar gewere en alles wat daarmee saamgaan, was my lewe. Van propgewere tot die gewere wat my pa vir my gebou het wat met ’n rek en draadkoeëls geskiet het, tot by sy ou .22 met die gebreekte kolf en my oom se Gecado model 27-windbuks, het my gefassineer. Die mooiste van alles was pa se .32 CZ-pistool waarvan ek eintlik nie moes geweet het nie, maar baie dae as hy by die werk was, het ek stilletjies daarna gaan kyk waar dit onder sy klere in die laai gebêre was. Nooit het ek dit gewaag om die pistool te hanteer nie. Wapenveiligheid is van kleins af by my ingedril. Ja, selfs met…

’NMiddeljarige boer wat met weinig begin het en tog later ’n suksesvolle plaaseienaar geraak het, het heel beskeie sy suksesresep aan my vertel. Dis moeilik om alles oor te dra in ’n kort rubriek soos hierdie, maar hier is so ’n stukkie van sy storie: “Ek was nog jonk en wou graag my droom bewaarheid om in die boerdery betrokke te raak. Ná ’n paar aansoeke was ek gelukkig om ’n soort leerling-bestuurspos op ’n plaas te kry. Dit was inderdaad goeie ondervinding en ek het eers later besef hoe baie ek geleer het.” Ek het hom in die rede geval: “Vertel my tog ’n bietjie wat jy alles geleer het.” Met ’n betekenisvolle glimlag en sonder ’n omhaal van woorde, het hy geantwoord: “Ek het ontsettend baie geleer oor…

MNR. PIET SERDYN (76) van Moorreesburg, wat op 13 April oorlede is, het byna vier dekades lank ’n leidende rol in die hernieude oplewing van die SA Vlaamperdbedryf vervul. Hy was nie net ’n pionier in die plaaslike trekperd- en skoubedryf nie, maar ook ’n groot erfenisbewaarder wat as “ ’n lewende ensiklopedie” van die geskiedenis van dié swart trekperdrasse in Suid-Afrika beskou is. In 1980, toe die SA Vlaamperd tot ondergang gedoem was, het hy en wyle mnr. Bertus Smith van Vondeling in die Agter-Paarl die visie van die vroeë pioniers van die SA Vlaamperd voortgesit. Hulle het daadwerklik begin om dié ras as ’n inheemse ras raseg te hou. In daardie proses van veredeling is ook van die nageslag van die beroemde hings Scheepers bekom. Hy was die…

Vanjaar se skatting vir ’n tabakoes van 15 292 ton is aansienlik hoër as verlede jaar se oes van 14 670 ton. Mnr. Francois van der Merwe, voorsitter van die Tabakinstituut van Suid-Afrika (Tisa), sê hy is egter bekommerd oor die uiters streng wetsontwerp oor die beheer van tabak wat onlangs deur die Kabinet vir publikasie in die Staatskoerant goedgekeur is. Volgens dr. Aaron Motsoaledi, Minister van Gesondheid, stel die wetsontwerp onder meer voor dat die tentoonstelling van tabakprodukte by handelaars verbied word, dat geen tabakprodukte deur masjiene verkoop mag word nie, ’n totale verbod op binnenshuise rookplekke (selfs die huidige rookplekke in openbare geriewe moet verwyder word), die verwydering van handelsmerke op sigaretverpakking en dat e-sigarette en ander nuwe produkte op dieselfde wyse as tradisionele tabakprodukte gereguleer word. Van…

Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies vir grond van meer as 10 ha in Mpumalanga, die Noord-Kaap en Noordwes vanaf Maart verlede jaar tot Januarie vanjaar. In Mpumalanga was daar ’n dalende neiging in vier van die ses distrikte. Altesame 418 transaksies het 94 372 ha teen R2,356 miljard behels. Daarvan was 102 (24%) ooreenkomste van kleur, wat 31 068 ha (33%) teen R730 miljoen behels het. Die meeste transaksies (32%) was vir grond van minder as 50 ha. In die Noord-Kaap is 304 transaksies in 21 distrikte beklink. Dit het 836 937 ha teen R2,645 miljard behels. Daarvan was 33 transaksies van kleur (11%), wat 157 202 ha (18,8%) teen R470 miljoen (17,8% van die algehele waarde) verteenwoordig. Altesame 70% van die transaksies was vir…

BOEREDAE 25-26 MEI: Swartlandse Veteraan-trekker-en-enjinklub se ploegdag. Môreson buite Malmesbury. Hennie Richter. E-pos: sekr.wk@telkomsa.net 26 MEI: Swartlandse Veteraantrekker-en-enjinklub se hersteldag. Bredasdorp. Hennie Richter. E-pos: sekr.wk@telkomsa.net 28-31 MEI: Die Amerikaner Randy Dowdy, wêreldrekordhouer van die hoogste sojaboonopbrengs van 11,47 t/ha, toer in Suid-Afrika. 28 Mei: Winterton. 29 Mei: Bethal, 30 Mei: Potchefstroom. 31 Mei: Koedoeskop. Elim-hoofkantoor, tel. 012 252 4455. 14 JUNIE: Vleisbeesgenomikaboeredag. Irene. Web: wagyu.org.za 4 JULIE: Val-boeredag, toerusting en demonstrasies, aangebied deur Waterval-boerevereniging. Buite Standerton. Hardus, sel 083 230 2721; Frederik, sel 072 160 4824; Elizna, sel 082 455 5636. 22 AUGUSTUS: Noord-Vrystaatse SAVM-klub bied ’n “mega-boeredag” en veiling aan met die samewerking van die boerevereniging van die Rooi Skool in Kroonstad. Kroon-Boma, Kroonstad. Neline Pienaar; sel 082 440 4492; e-pos: bennieneline@eleo.co.za EKSPO’S EN ANDER 26-27 MEI: Meer as…

Net Tommie van Zyl, grootbaas van die tamatiereus ZZ2, sou dit waag om ’n punt oor Suid-Afrika te maak deur karakters uit Middeleeuse Italië by te sleep. Kyk na die gewelddadige Borgia-familie wat die septer geswaai het in groot dele van Italië in daardie tyd, nooi Tommie die gehoor uit tydens een van die uitstekende Nasie in Gesprek-paneelbesprekings op Nampo. Tydens die bewind van dié uitvaagsel van ’n familie het gewone Italianers net oorlog, moord en doodslag beleef. Ondanks die terreur wat op gewone mense losgelaat is, was die gevolg steeds die geniale Michelangelo, Leonardo da Vinci en die beskawende invloed van die Renaissance. In Switserland, daarteenoor, het hulle 500 jaar lank naasteliefde, demokrasie en vrede beleef en net die koekoeklok opgelewer! lui die grap. Terwyl die grap miskien nie…

DIE verhouding tussen Agri Noordwes en die Noordwes-regering het onder die administrasie van mnr. Supra Mahumapelo, premier van Noordwes, totaal verbrokkel. Volgens mnr. Boeta du Toit, voorsitter van Agri Noordwes, was daar geen interaksie meer tussen die boerevereniging en die provinsiale departemente van grondsake en van landbou nie. Hoewel hy meen dit gaan lank duur om weer vertroue op te bou, sê Du Toit wisselwerking tussen die georganiseerde landbou en die provinsiale regering kan net verbeter. Mahumapelo was met druktyd op langverlof ná ’n interministeriële taakspan onder leiding van me. Nkosazana Dlamini-Zuma, Minister in die Presidensie belas met Beplanning, Monitering en Evaluering, aan die Kabinet terugvoering gegee het oor ’n ondersoek na beweerde korrupsie en wanbestuur in die provinsie. Pres. Cyril Ramaphosa het die Noordwes-regering onder administrasie van die nasionale…

AL hoe meer oorsese ondernemings gebruik die Nampo-Oesdag as ’n platform om ooreenkomste met plaaslike belanghebbendes te ondersoek ten einde hul teenwoordigheid in Afrika uit te brei en uitvoergeleenthede te ontgin. “Jy kan Nampo as’t ware die plaashek na Afrika noem,” sê mnr. Cobus van Coller, uittredende voorsitter van die Nampo-Oesdagkomitee. Volgens hom is die Nampohandelsmerk ook in ander lande bekend. Trouens, verlede jaar het ’n internasionale maatskappy wat bedryfseminare en handelskoue reël, die Oesdag besoek en aan Graan SA aangedui dat hy graag die Oesdag wil koop. “Van die Italianers het al vertel dat hulle baie bewus is van die groot geleentheid wat jaarliks in Afrika plaasvind,” sê Van Coller. Die Oesdag se besoekerstal groei ook stewig, terwyl tot 30 nuwe uitstallers per jaar die afgelope paar jaar bygekom…

AL voel boere van alle kleure steeds die gevolge van een van die ergste droogtes in menseheugenis, is daar steeds nie ’n begroting vir droogteverligting nie. Daar is boonop nie ’n droogtebestuursplan nie, het me. Annette Steyn, die DA se skaduminister vir landbou, bosbou en visserye, tydens die Parlement se debat oor die begroting vir die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye gesê. Sy het die departement gepak omdat hy steeds nie vir rampe begroot nie en omdat geld uit ander kosproduksiebegrotings gehaal moet word wanneer rampe die landbou tref. Boere word in hierdie moeilike tye aan hul eie lot oorgelaat. Net toe dit begin lyk of die kwaaiste knyp van die droogte oor is, het die uitbreking van listeriose baie bedrywe – veral die varkbedryf – verlam, waar verliese…

DIE pluimveeprodusent Astral beplan R1,3 miljard se kapitaalprojekte vir die volgende twee tot drie jaar. Dié besteding behels onder meer ’n nuwe voeraanleg in Afrika, outomatisering vir die kitskosbedryf, asook algemene uitbreiding om meer hoenders te kan verwerk. Die maatskappy het pas uitsonderlike halfjaarresultate bekend gemaak, waarvolgens sy bedryfswins in die ses maande tot 31 Maart met 393% gestyg het. Die meeste van sy wins is in kontant omskep, wat Astral nou ’n gulde geleentheid bied om te herbelê, het mnr. Chris Schutte, uitvoerende hoof, by die aankondiging van die resultate gesê. “Ons sit nie op ons kontant nie, ons betaal belasting en dividende, en ons brei uit. Ons bestee byna al ons wins terug in die Suid-Afrikaanse fiskus. “As die Regering ons toelaat om te groei, sal ons groei,…

TWEE Suid-Afrikaanse jagtersverenigings se skorsing uit die internasionale raad vir wild en natuurbewaring (CIC) staan vas nadat dié organisasie op sy onlangse jaarvergadering hul appèl daarteen van die hand gewys het. Die Beroepsjagtersvereniging van Suid-Afrika (Phasa) en die Konfederasie van Jagverenigings van Suid-Afrika (Chasa) is verlede jaar deur die CIC geskors oor dié twee instellings se goedkeuring van die jag van leeus wat in aanhouding geteel is. Hul appèlle teen die beslissing is vroeër vandeesmaand op die CIC se jaarvergadering in Madrid, Spanje, van die hand gewys. Phasa het op sy jaarvergadering verlede jaar gestem en besluit om sy amptelike beleid oor die jag van leeus wat in aanhouding geteel is, te verander. Die organisasie het hom in 2015 van dié praktyk gedistansieer. Party lede wat op verlede jaar se…

Dieselfde faktore wat ru-oliepryse beïnvloed,bepaal diesel en stikstofkunsmis se pryse in die komende produksietyd. Op kort termyn kan ruoliepryse hoog bly en ’n premie verdien weens geopolitieke risiko’s en die spanning in die Ooste. Dit blyk egter ruoliepryse kan op langer termyn ook bepaal word deur die konflik tussen Amerika en China. Die onderliggende sentimente in die ruoliemark ondersteun hoër pryse en premies. Die toenemende spanning in Sirië en Iran het ruoliepryse oor die afgelope drie jaar tot ’n hoogtepunt laat styg. Belanghebbendes wêreldwyd het posisies op die termynmarkte ingeneem om hulself teen stygende ruoliepryse te verskans. Dié posisies moet gesluit word, waartydens ruoliepryse kan daal en geleenthede kan skep om diesel teen goedkoper pryse aan te koop. As invoerproduk het internasionale ruoliepryse die grootste impak op Suid-Afrika se lopende…

Bloubessies se gesondheidswaarde is die vernaamste rede waarom verbruikers so gek is na die klein vruggies. Dit word beskou as ’n superkos, want dit bevat baie antioksidante. Boonop is dit gerieflik om te eet – dit hoef nie geskil te word nie en daar is ook nie ’n pit waarvan jy moet ontslae raak nie. Wat die bessiemark betref, bied bloubessies ook ’n nuwe smaak – ’n heerlike alternatief tot meer gevestigde bessiesoorte. “Aarbeie is steeds die topverkoper in die wêreldwye bessiebedryf en maak steeds sowat 60% van alle bessies uit wat verkoop word. Bloubessies verteenwoordig sowat 20% van verkope, frambose en braambessies 10% en dan volg die res,” vertel die bloubessiekonsultant mnr. Pieter Zietsman. TopFruit ondersoek tans nuwe framboos- en braambessiekultivars.…

Landbouweekblad se joernaliste reis wyd, en hier is van die plase met uitstekende verblyf wat hulle al teëgekom het. Waterberg Farmstay, Vaalwater, Limpopo. Dié vakansieoord naby Vaalwater bied besoekers netjiese, grasbedekte kampplekke met meer as genoeg koelte op die oewer van die Mogolrivier en gerieflike selfsorgkamers en chalets, asook ’n groot gastehuis en konferensiegeriewe. Min besoekers aan dié gewilde oord besef dat hulle eintlik op ’n plaas vakansie hou waar daar met ’n verskeidenheid gesaaides geboer word. Mielies, sojabone, katoen, pekanneute, hawer en tamaties word hier onder besproeiing verbou. — JASPER RAATS NAVRAE: Sulene Viljoen, sel 082 373 1022. Withuis-gasteplaas, Grünau, Namibië. Geleë in die ongerepte skoonheid van die suide van Namibië, 115 km van die Visrivier-canyon en 125 km van die Ai-Ais-warmbronne. Plaastoere om na vetplante en ’n kwartsmyn…

Hierdie artikel is die laaste van vyf aflewerings oor soönoses, siektes wat deur diere na mense of deur mense na diere oorgedra kan word. Dr. Jan H. du Preez, ’n veterinêre spesialis in volksgesondheid van Pretoria, en sy broer, dr. Gert P. du Preez, ’n veearts en dokter, het pas ’n boek, Animal Diseases and Man – Zoonoses, geskryf. Dit kan bestel word by www.zoonoses.co.za of info@zoonoses.co.za. Prys: R375 (BTW en posgeld ingesluit). Drie lesers kan elk ’n eksemplaar van die boek wen. ’n Vraag is by elke artikel gevra. Lesers kan nou hul antwoorde na die nommer 34954 SMS. Die boodskap moet die volgende bevat: Landbouweekblad, jou naam en nommer van elke vraag, gevolg deur die antwoord. SMS’e kos R1,50. Die pryswenners sal uit die korrekte antwoorde getrek word.…

Boere praat nie graag oor aftrede nie, want dit is ’n saak wat vir baie van hulle nie bestaan nie. Mnr. Charl Senekal (71), ’n suikerboer en ’n direkteur van Agri SA, sê hy is nog te jonk om af te tree. “Ek het baie kennis en ervaring waaruit my kinders nog kan leer. Ek voel daarom ek het nog markwaarde. “Ek sal seker die een of ander tyd my voet van die petrolpedaal moet afhaal en die leisels aan my kinders moet oorgee. Maar terwyl ek nog kan loop, ’n helder verstand het en niemand vir my sê ek is siniel nie, sal ek nog op die plaas werk.” Mnr. BP Greyling (55), van die plaas Langfontein by Wakkerstroom, sê aftrede word nie op die konvensionele manier in die…

Waarom plant jy eiervrugte? Ek het gemeen dis ’n goeie toevoeging tot ons soetrissieboerdery omdat dit ook ’n kleiner gewas is. Ons behandel dit baie dieselfde as die soetrissies en plant dit selfs in dieselfde blokke as die soetrissies. Bestaan daar ’n goeie mark? Die mark vir eiervrugte is baie klein. Ek het dit begin plant omdat my buurman opgehou het. As ons albei eiervrugte verbou en aan die varsproduktemark in Kaapstad lewer, daal die prys skerp. Terwyl tamaties, aartappels en uie belangrike groentegewasse is en daar hope daarvan mark toe kan gaan, is die mark vir soetrissies veel kleiner en dié vir eiervrugte nóg kleiner. As ek 30 palette soetrissies op ’n aand mark te stuur, sal ek maar twee palette eiervrugte stuur. Ek weet nie van veel ander…

‘Elkeen is anders, geen twee stukke hout lyk dieselfde nie. As jy die blok so kyk, lyk dit soos een ding, maar as jy binne kom, lyk dit anders.’ O p skool het sy pa geweier dat Jan Tredoux houtwerk neem. “‘Jy kán dit mos doen,’ het hy gesê. Daarom moes ek rekeningkunde vat,” sê Jan, waar hy by sy werksbank buite die Paarl sit en sorgsaam ruitwerk op ’n geweerkolf met die hand aanbring. Dit is ’n stadige, noukeurige taak wat weke kan duur, want dis nie iets waarmee ’n mens aangejaag kan word nie. Maak jy ’n fout, moet jy alles afvyl en weer begin. Jan moes homself uiteindelik leer houtwerk doen – wat nie moeilik was nie omdat hy nog net altyd ’n natuurlike aanvoeling daarvoor gehad.…

Ná bykans 60 jaar wat ek daardie eerste keer ’n groot geweer gesien en gehoor het, het my liefde vir skietgoed nog niks minder geword nie. Ek beskou myself glad nie as so ’n danige kenner nie, maar ek het met die jare ’n hoeveelheid kennis versamel waarvan ek julle graag wil vertel. Ek sal graag in hierdie rubriek lesers se vrae beantwoord as ’n vraag van algemene belang is en vir almal interessant kan wees. Dit beteken nie dat ek nie jou vraag ook individueel sal beantwoord nie. Stuur die vrae aan Lucille Botha by lbotha@landbou.com. Sy sal dit aan my besorg.…

Die klem van die Bloemskou is hoofsaaklik op die landbou as die mekka van die stoetveebedryf met 25 kampioenskapskoue, waarvan sewe nasionale skoue was, een ’n wêreldskou en 17 plaaslike en streekskampioenskapskoue. Die kleinveekompetisies was in die eerste week van die skou, gevolg deur die grootvee. Die Merino-ontwikkelingskomitee van streek 3 (MOK 3) se Vrystaatse Merinoman van die Jaar is mnr. Pierre-Louw Fourie (middel), ’n skaap-enwolbeampte van BKB op Trompsburg. By hom is, van links, mnre. Frikkie Aucamp (wenner in 2017) en Roelf Jacobs, voorsitter van MOK 3. MOK 3 is die enigste ontwikkelingskomitee van dié aard in die land. Voormalige skaap-en-wolbeamptes van BKB wat Bloemskou se kleinveeweek bygewoon het, was, voor van links, mnre. Piet Heckroodt (40 jaar-diens op Kroonstad), Schalk Visser (50 jaar-diens op Brandfort), Willem Marais (40…

Die finale tafelolyfoes is nog nie bekend nie, maar sal na verwagting kleiner wees as die sowat 1 750 ton wat verlede jaar geoes is. Sedert 2015, toe 2 500 ton geoes is, veroorsaak die voortslepende droogte elke jaar ’n kleiner oes, sê me. Michelle Kruger, skakelbeampte by SA Olive. “Van die boere sê die kleurgehalte is beter en as gevolg van die droogte is die swamdruk laer.” Boere het nie hul boorde ophou besproei nie, maar water van hul olie-olyfbome na die tafelolyfbome herlei, en oorgeslaan na meer waterbesparende vorms van besproeiing. Van hulle kon opgegaarde water gebruik. Boere het nie boorde uitgehaal vanweë die droogte nie, sê Kruger. “Olyfbome word nie sommer uitgehaal nie omdat hulle so gehard is. Boere sal die bome aan die genade oorlaat en…

GAUTENG NIGEL BLINKPOORT (396), 51 ha, aan Marats Brahman Stoet, van P.J. Sutherland-trust, R959 523. KWAZULU-NATAL BALLITO LOT 50 AMATIKULU (13683), 132 ha, aan Farmprops 91 (Edms.) Bpk., van Hawkestone Sugar Estate, R5 827 363. PIETERMARITZBURG ELANDS HOEK (1024), 169 ha, aan Netherby Farming-trust, van Bryn Hyfryd Farm-trust, R1 200 000. ELANDS HOEK (1024), 281 ha, aan Netherby Farming-trust, van R.E. Carr, R2 500 000. GAYWOOD (15315), 87 ha, aan Mfabazi Inv, van Sugar Trading-trust, R9 120 000. LIMPOPO DENDRON EERSTE GELUK (194), 126 ha en FASEN’S RUST (1061), 84 ha, aan Wihon 10, van K.&R.-familietrust, R957 600. MALUKASPRUIT (1062), 86 ha, aan Wihon 10, van J.T. Enslin, R1 200 000. MARKEN WITPAN(144),266ha,aanNTvl Motors Pietersburg (Edms.) Bpk., van J. en M.E. Fouché, R2 100 000. MPUMALANGA BETHAL KAFFERSPRUIT (274), 317…