Indholdsfortegnelse for 25-Jan-19 i Landbouweekblad

DIE ANC se verkiesingsmanifes bevat ’n paar veelseggende stellings oor grondhervorming. Dit suggereer dat die party ’n gematigde pad wil stap met die kwessie van onteiening sonder vergoeding. In teenstelling met ekstreme stellings in die openbare domein, is die Nasionale Uitvoerende Komitee se verklaring daaroor taamlik gematig. Dit sê bloot die Regering onder die ANC het ’n proses rondom ’n verreikende program van versnelde grondhervorming gelei deur ’n interministeriële komitee onder die adjunkpresident en ’n presidensiële advieskomitee. ’n Glanspamflet van die party aan kiesers gaan ’n bietjie verder en sê die party “sal die wysiging aan artikel 25 van die Grondwet steun om duidelik te omskryf in watter toestande onteiening van grond sonder vergoeding kan plaasvind. Dit sal gedoen word op ’n manier wat ekonomiese ontwikkeling, landbouproduksie en voedselsekerheid bevorder”.…

KONFLIK met die bure lyk dalk onoorkombaar, maar daar is opsies om die geskil by te lê sonder om jou tot duur regstappe te wend, en jou boerevereniging kan ook help. Dit was die boodskap van kundiges ná die skietdood van twee boere van Koffiefontein in die Vrystaat na aanleiding van ’n geskil oor waterregte. ’n Polisieman is ook doodgeskiet en nog een gewond. Mnr. Tommie Esterhuyse, adjunkvoorsitter van Vrystaat Landbou, sê boereverenigings kan individue bystaan as ernstige geskille tussen bure ontstaan. Daarna kan die polisie betrek word deur middel van die gereelde landelike veiligheidsvergaderings, waar die georganiseerde landbou en die polisie veiligheidskwessies saam aanpak. “Wanneer ’n probleem ontstaan tussen ’n lid van ’n boerevereniging en iemand wat nie ’n lid is nie, kan besluit word dat die vereniging en…

NAVORSERS in Zimbabwe het ernstige streeproesbesmetting op koring onder besproeiing naby Harare gekry. Volgens beskikbare inligting is dit die eerste keer dat dié siekte, wat ook geelroes genoem word, in Zimbabwe waargeneem is, sê proff. Zakkie Pretorius en Willem Boshoff (albei van die Universiteit van die Vrystaat), en drr. Tegwe Soko van Seed-Co International en Tarekegn Terefe van die Landbounavorsingsraad in ’n verklaring. Hoewel die streeproesras nie in dié stadium in Suid-Afrika voorkom nie, is dit nie bekend of dit na die suide sal versprei of eens die somer in Zimbabwe sal oorleef nie. Pretorius sê hul verklaring is ’n “voortydige bekendmaking” om mense bewus te maak sodat hulle bedag is daarop. “Dis belangrik om nie paniek te saai nie.” Soko, ’n koringteler van Seed­Co International, en mnr. Nyasha Chiuraise,…

IN groot dele van die binneland is natuurlike weiding tans skaars. Daar is nie veel vooruitsigte dat weidingstoestande in die laaste deel van die somer en die daaropvolgende winter gaan verbeter nie. Lae grondwatervlakke gaan ook die produksie van vee op natuurlike weiding benadeel. Goeie voeding is egter die grondslag van gesonde diere en goeie produksie, sê die Rooivleisprodusente-organisasie. Prof. HO de Waal, veekundige aan die Universiteit van die Vrystaat, gee derhalwe riglyne om die ongunstige toestande te bestuur en vrektes te beperk: ■ Maak seker die boerdery se kontantvloei word oordeelkundig gehandhaaf. ■ Beskerm die kern-teeldiere. Dié diere moet ná die droogte inkomste verseker. ■ Waar moontlik, voorsien strategiese byvoeding op die veld. ■ Verminder die aantal vee wat afhanklik is van voerbronne op die plaas deur surplusdiere te…

Minimum- en deklaagbewerking het die afgelope paar jaar ’n groot bydrae gelewer om bogrond op lande koeler te hou en verdamping te beperk, sê mnr. Andrie Visagie, landbou-ingenieur van Bothaville. Stoppelbedekking alleen is egter nie voldoende nie omdat dit selde meer as die helfte van die grond bedek. Deur die winter, as die blare wegwaai en krimp, verminder die bedekking maklik tot minder as 20%, sê hy. Visagie wys daarop dat vogverlies van tot 40% en selfs meer vanaf die grondoppervlak kan plaasvind as ’n boer nie voorsiening maak om verdamping te beperk nie. “Bedekking van die grondoppervlak met stoppels is die ideaal, maar die hoeveelheid stoppels is selde genoeg vir ideale bedekking en vogbewaring. Die waarde van ’n los grondkombers om vog te bewaar, word onderskat. “Suid-Afrika is ’n…

Namibië het nou “ratse” boere nodig wat hulle net op twee dinge toespits: groei en vooruitgang. As die belangrikheid van die landbou in Namibië vir die ekonomie ook ’n hupstoot kan kry, sal dit baie vir boerdery beteken, het DR. HELMKE SARTORIUS VON BACH, ’n raadgewende ekonoom, gesê. Hy was een van die sprekers op die tweejaarlikse landbouvooruitskouingskonferensie wat die Namibiese Landbou-unie in Windhoek gehou het. Die konferensie het die gepaste tema “Steek groei in die landbou aan” gehad. Landboutoestande het verander en die regering het sy klem verskuif deur minder steun aan die landbousektor te gee. Nogtans is ekonomiese vooruitgang aan die landbou gekoppel. Boere moet dus metodes vind om hul boerdery te verbeter. “Moenie net vir gemiddeldes mik nie, want dan sal jy binne vyf jaar nie meer…

National Adhesive Distributors is twee dekades gelede in Durban as ’n familiesaak begin waar hy kleefmiddels, gom en kleefband onder die gewilde GlueDevil-handelsnaam begin verkoop het. Vandag is ’n uitgebreide reeks seëlaars, supergom, verf en kleefmiddels landwyd beskikbaar. Een van die produkte in die reeks wat veral op plase nuttig is, is die sogenoemde PVC-sement. Dit word vinnig hard en is geformuleer om ’n sterk seël te bied wanneer harde PVC geheg word. Dit is waterdig en geskik vir gebruik binne en buite. Twee opsies is beskikbaar: Hoë- en laedruksement wat PVC-pyp of passtukke stewig in ’n vassmeltaksie heg. Die sement bevat spesiale PVC-versagtende oplosmiddels en is daarom nie geskik vir sagte of buigbare PVC-produkte nie. Sekere plastiek, soos poliëtileen of polipropileen, is nie versoenbaar met dié PVC-sement nie. Laedruk-…

Boere verloor tot R2,4 miljard per jaar weens bulkalwers wat uit melkkuddes geskot word, sê mnr. Nico Groenewald van Biorem Biologiese Produkte. Hy grond dié bedrag op ’n verkoopsgewig van 200 kg per kalf teen ’n verwagte veilingsprys van R30/kg vir sowat 400 000 kalwers. Hy sê die praktiese en ekonomiese uitvoering van dié som hang af van vraag, aanbod, kennis en koste. ■ Vraag. Die vraag na beesvleis is groot genoeg om te verseker dat daar altyd ’n mark vir speenkalwers sal wees. ■ Aanbod. Dit hang af van kostedoeltreffende verspreiding na beskikbare kalfgrootmaakgeriewe, en dat diere nie op die mark vir verwerkte vleis beland nie. ■ Kennis. Die boer moet sy bedryf ken en weet hoe om mortaliteit en morbiditeit onder bulkalwers te voorkom deur doeltreffende grootmaakmetodes. ■…

Die Pistool-en-Geweervereniging van Port Elizabeth, waarvan ek lid is, moes onlangs die skietbaan vir gewere tydelik sluit. Slegs lede wat ’n kort opknapkingskursus oor baanveiligheid bygewoon het, het weer toegang gekry. Dit was ’n wyse besluit. Ek glo alle klubs sal daarby baat vind om gereeld daaraan aandag te gee, selfs al is daar by elke geleentheid ’n baanoffisier teenwoordig. Die meeste jagplase het deesdae ook ’n skietbaan waar voornemende jagters kan seker maak hul gewere is nog akkuraat. Ook daar moet veiligheid hoog op die agenda wees. Ek ploeg met Deon de Vos, veiligheidsbeampte van ons geweerskietbaan, se kalwers (darem met sy vergunning): Kom ons begin by die begin, en dit is wanneer jy by die skietbaan opdaag. Dit is altyd goed om, selfs wanneer ’n paar skuts informeel…

40% Die wêreld se oseane verwarm gemiddeld 40% vinniger as wat die Verenigde Nasies se gesaghebbende interregeringspaneel oor klimaatsverandering (IPCC) net vyf jaar gelede bereken het, luidens navorsing wat pas in die joernaal Science gepubliseer is. Een van die outeurs, Zeke Hausfather, wat verbonde is aan die klimaatnavorsingsgroep Berkeley Earth, sê 2018 gaan die warmste jaar op rekord wees vir die planeet se oseane – soos 2017 en 2016 ook was. — New York Times $3,11 per liter Zimbabwiërs moet sedert verlede naweek meer as dubbel betaal vir brandstof. Die petrolprys is opgestoot van $1,34 tot $3,11 per liter (van sowat R18,61 tot R43,18) en diesel van $1,49 tot $3,21 (van R20,69 tot R44,57). Die styging is weens ’n nypende tekort aan buitelandse geld, wat volgens ekonome teweeggebring is weens…

‘As toegelaat word dat bek-en-klouseer buite die kwarantyngebied versprei, kan die land maar sy deure vir internasionale handel in vleis en diereprodukte sluit.’ DR. PIETER VERVOORT, voorsitter van die nasionale dieregesondheidsforum, oor die noodsaaklikheid van samewerking in die stryd teen bek-en-klouseer. Bl. 14 ‘Daar was plekke waar die getal hittegolfdae tot tien dae meer was as die gemiddelde in die vorige tien jaar.’ DR. CHRISTIEN ENGELBRECHT, senior navorser by die LNR se Instituut vir Grond, Klimaat en Water, oor dié somer se temperature. Bl. 20 ‘Boere moet seker maak dit is nie hoorsê-getuienis nie, maar dat iemand wel gesien het ’n sekere polisiebeampte was betrokke by die pleeg van ’n misdaad.’ MNR. TOMMIE ESTERHUYSE, voorsitter van Agri SA se veiligheidskomitee, oor hoe om vermoedelike polisiemisdaad te benader. Bl. 18 ‘Daar…

Het jy iets op die hart? Skryf gerus aan ons. Die wenbrief ontvang elke week R150 met die komplimente van BKB, asook ’n versamelaarswyn van Beyerskloof. Beyerskloof se Pinotage is ’n ikoniese Suid-Afrikaanse wyn. Die bonuswenbriefprys, ’n Magnumbottel van Beyerskloof se 2016-oes, is deur die eienaar en wynpionier mnr. Beyers Truter geteken. Die droë oesjaar van dié gewilde, klassieke Pinotage het gelei tot ’n goed gestruktureerde, gebalanseerde wyn. Sê jou sê in hoogstens 300 woorde. Stuur dit aan: Die Redakteur, Brieweblad, Landbouweekblad, Posbus 1802, Kaapstad 8000. Of faks dit na 021 406 2940 of gebruik e-pos: lbw@landbou.com. Verskaf jou naam en adres, al wil jy ’n skuilnaam gebruik. Vandeesweek se wenbrief is deur HANLIE NEL-SMITH geskryf.…

SUID-AFRIKA VOER WEER MIELIES IN Vrese oor droogte het waarskynlik daartoe gelei dat die eerste invoermielies van die huidige seisoen binnekort in die Kaapstad-hawe sal aankom. Volgens die landbou-inligtingsdiens AgriCensus sal ’n vrag geel mielies uit Brasilië teen 24 Januarie die land inkom. Boere in die westelike dele van die land kon weens die hitte en droë toestande grotendeels eers ná optimale planttyd in Januarie begin mielies plant, wat meebring dat hulle nie die beoogde aantal hektare sal kan beplant nie. Mieliepryse het in reaksie daarop nader aan invoerpariteitsvlakke begin beweeg. Volgens AgriCensus is die invoervrag deur die Chinese handelaar Cofco verskeep en is verdere besendings tot Junie bespreek.“Ek meen die mark probeer die voorraad mielies wat oor is, beskerm. Daar is nie baie geel mielies oor nie, daarom word…

DIT kan tot drie jaar duur voor Suid-Afrika sy bek-en-klouseervrye status herwin. Maar vleisuitvoer is steeds moontlik ten spyte van die opheffing van dié status nadat twee beeste in die Vhembe-distrik van Limpopo positief getoets het vir die siekte. Dr. Pieter Vervoort, voorsitter van die nasionale dieregesondheidsforum, sê Suid-Afrika kan steeds uitvoerooreenkomste be-ding met sy handelsvennote. Dis maar ’n baie klein uitbreking van die siekte in ’n baie klein gebied binne die vrye sone wat tot die opheffing gely het. “Ons eerste taak is om nou die volle omvang en impak van die uitbreking te bepaal. Dit is waarmee ’n veeartsenykundige span in die distrik Vhembe nou besig is. Sodra ons al die inligting het, kan ons ’n aksieplan uitwerk en aan ons handelsvennote voorlê.” Die internasionale organisasie vir dieregesondheid…

MNR. Johan van den Berg, klimatoloog by Santam, voorspel verskillende moontlikhede vir die somerreënstreek se produksiegebiede. 1. WESTELIKE PRODUKSIEGEBIEDE Eerste moontlikheid. Gemiddelde reënval vir Januarie en die eerste deel van Februarie, maar droër toestande vir die laaste deel van die seisoen. El Niño kan ’n rol speel (70% kans). Tweede moontlikheid. Die uitwerking van El Niño sal dalk nie tipies wees nie, of kan vinnig begin verswak, wat goeie neerslae vir die res van die seisoen kan beteken, soos in 1987-’88 (30% kans). Dié gedeeltes sluit die verre westelike dele van die Noord-Kaap en Oos-Kaap uit, waar swakker reënval verwag word. 2. OOSTELIKE PRODUKSIEGEBIEDE Eerste moontlikheid. Minstens gemiddelde reënval vir die res van die seisoen tot aan die einde van Maart, en ’n minder ernstige uitwerking van die El Niño-stelsel…

STO RTIN G van ingevoerde hoendervleis bly die Suid-Afrikaanse hoenderbedryf se grootste probleem, sê mnr. Izaak Breitenbach, nuwe hoofbestuurder van die Suid-Afrikaanse Pluimveevereniging (SAPV) se braaihoenderorganisasie. Hy sê dit is vir kleiner hoenderbedrywe soos Suid-Afrika baie moeilik om mee te ding met die wêreld se groot produserende lande, soos Brasilië, Amerika en die Europese Unie (EU), wat hul produsente met subsidies en aansporings beskerm. Breitenbach het nasionale en internasionale landbou- en pluimvee-ervaring, onder meer in SAPV-posisies en as senior besturende direkteur by Afgri Food Services. Hy het die afgelope drie jaar sy eie konsultantmaatskappy bestuur. BESKERMING Breitenbach se aanstelling kom ’n paar weke nadat die SAPV by die Kommissie vir Internasionale Handelsadministrasie aansoek gedoen het om die invoertarief van 37% op hoenderstukke aan die been tot 82% te verhoog. Breitenbach…

DIE Parlement se regsafdeling het reeds ’n wysigingswetsontwerp saamgestel om ’n fout in die Wet op die Nasionale Minimum Loon (Wet 9 van 2018) reg te stel. ’n Seksie in die nuwe wet wat aandui dat dit onbillike arbeidspraktyk vir werkgewers is om lone, werkure of ander voorwaardes van indiensneming te verander in reaksie op die toepassing van die minimum loon, is aan die verkeerde klousule in die wet toegewys. Weens dié fout bepaal die wet nou dat die betaling van die minimum loon terugwerkend geld vanaf 1 Mei 2017. Ingevolge die nasionale minimum loon is die minimum betaling vir ’n werker R20 per uur. Dit het reeds op 1 Januarie 2019 in werking getree. Die landbousektor het spesiale vergunning gekry om die minimum loon in te faseer, derhalwe is…

Vir die eeste keer sedert 1996 word ’n volledige landbousensus gedoen. Die natuurlike uitvloeisel hiervan is hewige debatte oor die akkuraatheid al dan nie van data vir die kommersiële landbousektor, en méér so vir klein en opkomende boerderye. Statistieke SA het einde laasjaar ’n verslag, Statistic Release P1101, Agricultural Survey (Preliminary) 2017, uitgereik wat ’n verwerking is van boerderye se finansiële gegewens, gegrond op BTW-opgawes. Dié opname word al vir ’n paar jaar gedoen en verskaf interessante feite en neigings, uiteraard met die voorbehoud dat dit gegrond is op die verwerking van BTW-opgawes deur die Ontvanger van Inkomste. In dié artikel sal enkele gegewens uit die 2017-verslag vergelyk word met gegewens uit 2013, en belangrike neigings sal aangedui word. Volgens Statistieke SA was die totale inkomste vir die landbou én…

WAT IS DIE BESTE BOERDERYBESLUIT WAT JY AL GENEEM HET? Om altyd te bly groei. Leuses wat my deursettingsvermoë gee, is: “A comfort zone is a beautiful place, but nothing ever grows there” en “That which grows, is never ill”. WIE WAS JOU MENTOR? My pa, Carl. Hy het my geleer om altyd eerlik en regverdig te wees en om nie té vinnig en té ver te hardloop met dit waarmee ek besig is nie. HOE VOEL JY OOR GRONDHERVORMING? Kapitalistiese markbeginsels moet altyd gehandhaaf word, maar ek dink elke mens wat ’n passie vir die landbou het, moet homself in die landbou kan uitleef. WAT IS DIE GROOTSTE FOUT WAT JY AL GEMAAK HET? Ek het die raad gevolg van “kundiges” wat nie kundig genoeg op hul terrein was…

Heelwat navorsing oor die bruinsprinkaan en sy rol in die ekologie is nog nodig. Was die kool die sous werd van die bestrydingskoste van R50 miljoen in 1986 – 17 keer meer as die inkomste van die skaapplase? Dr. Joh R. Henschel, verbonde aan die ariede-grond-nodus van die Suid-Afrikaanse aardwaarnemingsnetwerk en die sentrum vir omgewingsbestuur aan die Universiteit van die Vrystaat, verduidelik hoe ingewikkeld die sprinkaankwessie werklik is. WANNEER KAN ONS WEER ’N SPRINKAANPLAAG VERWAG? Ons weet nog nie genoeg van hierdie superherbivoor, wat saam met die Nama-Karoo ontwikkel het, om die vraag te kan beantwoord nie. Hopelik sal navorsing ons in staat stel om binnekort ’n goeie voorspelling te waag. Wat ons wel weet, is dat die bruinsprinkaan al jare lank in sy alleenlewende fase is. Sedert 2010 was…

Selfs met ’n agtergrond in beesvleis het me. Georgina Jeurissen, besturende direkteur van die Wagyu-stoetery Rising Sun in Skeerpoort, Noordwes, eers baie later in haar lewe met Wagyu-vleis te doen gekry. “Ek het ’n voedselverwerkingsfabriek in Soweto bedryf met heelwat kontrakte, onder meer om vleis na Hongkong uit te voer. My agent daar het gevra hoekom ek nie Wagyu-vleis uitvoer nie, maar ek het aanvanklik nie geweet wát dit was nie.” Sy het met navorsing begin en die vleis self op die proef gestel. “Nadat ek die eerste keer die besondere smaak van ’n sagte Wagyu-biefstuk geproe het, wou ek nie weer ander beesvleis eet nie. Met my ervaring in die vleisbedryf was ek terdeë bewus van die belangrikheid van goeie gehalte, smaaklike en gesonde vleis. Ek het die aanleg…

Gepeperde beesvleisburger met koolslaai Vleismengsel ■ 500 g beesmaalvleis ■ 1 ui, gerasper ■ 3 knoffelhuisies, fyn gekap ■ 45 ml fyngekapte pietersielie ■ Fyngerasperde skil van ½ suurlemoen ■ 80 ml vars broodkrummels ■ 5 ml sout ■ 1 ekstragroot eier ■ 80 ml vars gemaalde swartpeper ■ Olie, vir braai Burgers ■ 6-8 broodrolletjies ■ 60-80 ml goeie mayonnaise ■ 20 ml Dijon-mosterd ■ 180 ml fyngerasperde blaarkool ■ 1 groot wortel, geskraap en fyn gerasper ■ Sap van 1 suurlemoen ■ 60-80 ml suurroom ■ 15 ml fyngekapte vars kruie van jou keuse Meng die maalvleis, ui, knoffel, pietersielie, suurlemoenskil, broodkrummels, sout en eier goed saam. Vorm 6-8 plat frikkadelle. Strooi die gemaalde swartpeper in ’n papbord en rol die kante van elke vleiskoekie daarin. Braai die…

Stoffel die boer deur William Bee. Uitgewer: Human & Rousseau. Prys: R120 Stoffel is ’n besige outjie. Voor die son vanaand sak, moet hy sy koringsaad in die grond kry. Gelukkig is Freek en Frikkie daar om hand by te sit. Die Stoffel-boekies is ’n reeks vir beginnerlesers, wat die eenvoudige woordeskat en mooi illustrasies sal geniet. Dis ook ideaal om voor te lees vir maatjies wat nog nie self begin lees het nie. Plakkerpret met 555 voertuie deur Imagine That. Uitgewer: Human & Rousseau. Prys: R140 Elke dubbelblad stel ’n ander toneel voor, soos op die plaas, in die hawe, op ’n bouterrein of in die kampeerplek. Met 555 plakkers kan ywerige handjies lewe in elke toneel blaas en só die verbeelding vrye teuels gee.…

Ná bykans 60 jaar sedert ek daardie eerste keer ’n groot geweer gesien en gehoor het, het my liefde vir skietgoed nog nie afgeneem nie. Ek beskou myself glad nie as ’n danige kenner nie, maar ek het met die jare ’n hoeveelheid kennis versamel waarvan ek julle graag wil vertel. Ek sal graag in hierdie rubriek lesers se vrae beantwoord as ’n vraag van algemene belang is en vir almal interessant kan wees. Dit beteken nie dat ek nie jou vraag ook individueel sal beantwoord nie. Stuur die vrae aan Lucille Botha by lbotha@landbou.com. Sy sal dit aan my besorg.…

My goedbedoelde poging om iemand moed in te praat, het lelik geboemerang. “Skep jou eie geluk,” het ek vir hom gesê. Hy het met ’n stortvloed woorde in my gesig ontplof. “Jy weet nie waarvan jy praat nie! Hoe skep ’n mens jou eie geluk as omstandighede waaroor jy geen beheer het nie, jou lot bepaal? Was jy al ’n top-atleet wat albei jou bene in ’n fratsongeluk verloor het? Ken jy daardie magtelose gevoel van iemand wat hard tot die besef gekom het dat sy drome nooit werklikheid kan word nie? Wat weet jy van ... en ... en ...” Hy ryg die voorbeelde een ná die ander uit, terwyl ek hom stilswyend aanhoor. Wat het my makeer toe ek vir hierdie man gesê het “skep jou eie geluk”?…

Nadat duisende bye einde verlede jaar by Constantia naby Kaapstad gevrek het, is ’n werksessie gehou om vas te stel wat dié verskynsel veroorsaak het en hoe dit in die toekoms vermy kan word. Bye, waarvan daar slegs 70 000 kolonies in die Wes-Kaap oor is, speel ’n noodsaaklike rol in die landboubedryf. Hulle word beskou as die belangrikste bestuiwers van landbougewasse, terwyl hulle ook belangrik is vir die hand-hawing van biodiversiteit in natuurlike veld. Die werksessie, wat deur die Wes-Kaapse Byebedryfsvereniging gereël en by die Buitenverwachting-wynlandgoed in Constantia aangebied is, is deur wyn- en byeboere, asook navorsers van die Landbounavorsingsraad en verteenwoordigers van die Stad Kaapstad en van CropLife SA bygewoon. Daar is bevestig dat die bye gevrek het omdat hulle in aanraking met die insekdoders fiproniel en lambda-sihalotrien…

WYN-OES DALK EFFENS BETER Ná ’n droogte van drie jaar wat die wyndruifoes erg gekou het, beloof vanjaar se oes om darem beter wees as dié van verlede jaar. Dit kan nogtans die naaskleinste oes (naas dié van verlede jaar) in die jongste dekades wees. Volgens Vinpro is die goeie winterreën in die hele produksiestreek opgevolg deur ’n koue lente met wisselvallige weer. Dit het daartoe gelei dat die wingerde oneweredig gebot het en op baie plekke later as gewoonlik oesgereed gaan wees. Volgens mnr. Johan Montgomery, plaasbestuurder by Hamilton Russell-wingerde in die Hemel-en-Aardevallei, gaan dit groot probleme met oestyd meebring, aangesien die verskillende kultivars gelyk ryp kan word en die oestyd baie kan verkort. Volgens Vinpro word op die meeste plekke ’n beter oes as verlede jaar verwag, afgesien…

Die vraag na neute, veral pekanneute en amandels, wat hoofsaaklik ingevoer word, neem sterk toe, sê die Suid-Afrikaanse Plantverbeteringsorganisasie (Sapo). Sapo verskaf saam met sy vyf bedryfsaandeelhouers, naamlik Hortgro Pome, Hortgro Stone, die Inmaakvrugteprodusentevereniging (IPV), Droëvrugte Tegniese Dienste (DTD) en SA Tafeldruiwe (Sati), gesertifiseerde sagtevrugteplantmateriaal aan kwekers en boere. Dié organisasie verskaf sowat 14 miljoen entogies aan sy sowat 44 gekontrakteerde boom- en wingerdkwekers, hoofsaaklik in die Wes-Kaap, sê mnr. Frederik Voigt, produksiebestuurder. In die afgelope tien jaar is veral baie pruime aangeplant. Wat kernvrugte betref, is heelwat appelbome aangeplant. Baie ou en onproduktiewe boorde is tydens die droogte uitgehaal of vervang. Heelwat pitlose rooi en wit tafeldruiwe is aangeplant. Die vraag na rosyntjiedruiwe het ook skerp toegeneem, veral in die Noord-Kaap. Voigt sê Sapo is ook verantwoordelik vir fitosanitêre…

Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies in die Oos-Kaap vir die 12 maande tot verlede Oktober vir grond van meer as 10 ha. In dié tyd is dalende grondpryse in byna die helfte van die distrikte (47,1%) aangeteken – ’n duidelike teken van die moeilike boerderytoestande in dié provinsie. Altesame 345 ooreenkomste is in dié tyd in 35 distrikte gesluit en 246 943 ha is teen R2,245 miljard verhandel. Daarvan was 18,5% transaksies van kleur. Dit behels 28 588 ha, oftewel 11,6% van die totaal, teen R285 miljoen. Twee van die transaksies was staatsaankope vir grond wat vir landboudoeleindes bekom is, en 55 tussen individue. Ses transaksies val buite die landbou. Uit die totaal was 93 (27%) van die transaksies vir grond van minder as 50…

BOEREDAE 12 FEBRUARIE: NWKV-reproduksie-inligtingsdag, Caledon. Tania Lusse, tel. 028 212 3160, Jannie Fourie, sel 083 564 1105. 20 FEBRUARIE: Douglas-landbou-unie se inligtingsdag vir bewusmaking oor Amaranthus - palmeri. Vanaf 15:00 in GWK-hoofkantoor se grootsaal, Douglas. Tel. 053 298 8200, e-pos: emailus@gwk.co.za 16 MAART: Onderstepoortboeredag. Lizemari de Klerk, tel. 072 380 0846, e-pos: lizemari.ter@gmail.com EKSPO’S EN ANDER 2-3 FEBRUARIE: Magoebaskloof-bessiefees, Blueberry Heights. Tel. 083 880 8787, e-pos: jon@blueberryheights.co.za, web: blueberryheights.co.za TOT 7 FEBRUARIE: Inskrywingstydperk vir die Suid-Afrikaanse suiwelkampioenskap. Agri-Expo. Tel. 021 975 4440, web: www.cheesesa.co.za, e-pos: cheese@agriexpo.co.za 7 FEBRUARIE: Wynoesherdenkingsgeleentheid, Groot Constantia-landgoed. Agri-Expo. Tel. 021 975 4440, web: www.agriexpo.co.za, e-pos: razelle@agriexpo.co.za 9 FEBRUARIE: Die Vegkop-grasren word vir die 19de jaar op Heilbron aangebied deur die Vegkopboerevereniging. Tel. 082 770 1112, e-pos: louisjk@vodamail.co.za, Facebook: Vegkop Rally 2019. 14-17 FEBRUARIE: VKB se Bieliemieliefees,…

“As jy die wêreld wil verander, moet jy begin deur eerste ding soggens jou bed op te maak.” Dít was admiraal William H. McRaven se raad aan studente by die Universiteit van Texas in Amerika. Dié nederige klein takie sal jou ’n gevoel van trots gee, het McRaven die studente verseker. Jy sal genoeg trots kry om jou aan te moedig om nog ’n taak aan te pak, en dan nog een en nog een . . . “Teen die einde van die dag het daardie een taak wat jy aan die begin van die dag afgehandel het, opgebou tot ’n reeks voltooide take. Om jou bed op te maak, versterk ook die idee dat die klein dinge in die lewe saakmaak. Want hoe suksesvol gaan jy met die groot…

In die byskrif oor die 27ste produksieveiling van mnr. Chris Nel van Eversar Sussex (L BW, 4-11 Januarie, bl. 85) is die koper van die duurste bul verkeerd aangedui. Die koper was die onderneming Wild Primrose van Botswana. Landbouweekblad korrigeer graag onjuisthede in artikels en nuusberigte. Stuur inligting oor regstellings so gou moontlik ná die publikasiedatum aan Jan Bosman, Landbouweekblad, Posbus 1802, Kaapstad 8000; e-pos jan.bosman@landbou.com; faks 021 406 2940; tel. 021 406 3181.…

MNR. DERICK LE ROUX van die plaas Twee Buffels, Lichtenburg, se Limousinbul Xourel Rainmaker is as die Suider-Afrikaanse Stoetbul van die Jaar aangewys. Rainmaker spog met die hoogste groeitempo van alle Limousinbulle in die streek. Lees die artikel op bl. 38. VERTEL ONS VAN JOU GESIN. Ek is nog ongetroud. Ek en my jonger broer, Wesbie, woon saam ons ouers, Carl en Marita, op ons familieplaas. WAAR EN WAT HET JY GESTUDEER? Ek het ’n graad in meganiese ingenieurswese aan die Noordwes-Universiteit behaal. HET JY ’N STOKPERDJIE? Ja. Skiet, jag, dans, kuier saam met goeie vriende en om ander boere se beeste te besigtig. WAAR HOU JY VAKANSIE? Die Namibiese kus, veral Swakopmund en Hentiesbaai, maar ek is net so lief vir die res van Afrika en die bos.…

SPEENK ALFPRYSE het die afgelope maand met sowat 20% gedaal, met onsekerheid weens die uitbreking van bek-en-klouseer wat die gevolge van die droogte vererger. Volgens prysinligting op www.vleispr yse.co.za, wat die beste pryse vir lewende hawe in die Noord-Vrystaat aanteken, het die prys vir speenkalwers van 200 kg tot 250 kg tussenDesember en Januarie met R5,92/kg gedaal. Die prys het op 15 Desember 2018 op R34,03/kg gestaan, en teen 15 Januarie 2019 gedaal tot R28,11/kg. Speenkalfpryse het verlede maand op ’n jaargrondslag met sowat 20% gedaal. Op 15 Desember 2017 was die prys R41,33/kg, en teen 15 Desember 2018 R34,03/kg. Markagente meen die aankondiging oor bek-en-klouseer het beslis ’n uitwerking op die onsekerheid wat in die mark heers. Tog bestaan ’n ideale kopersmark tans vir veeboere met beskikbare weiding en…

DAMME in die Gouritz-opvangsgebied is tans slegs 17,61% vol, teenoor 18,41% in die ooreenstemmende tyd verlede jaar. Om die landboubedryf by te staan, het die Wes-Kaapse departement van landbou in die laaste kwartaal van verlede jaar geldelike hulp van sowat R18 miljoen aan boere in die Sentraal-Karoo verleen. Volgens die webtuiste van die Breede-Gouritz-opvangsgebiedbestuursagentskap is die Leeu-Gamka-, die Gamka-, die Oukloof- en die Gamkapoortdam al sedert verlede maand leeg. Die Miertjieskraaldam was teen druktyd slegs 2% vol, die Kammanassiedam 3% en die Floriskraaldam 4%. Die Calitzdorpdam was 9% vol. Volgens me. Beverley Schäfer, Wes-Kaapse minister van landbou, ekonomiese ontwikkeling en toerisme, het boere in die Sentraal-Karoo aanvanklik elke tweede maand koepons vir veevoer gekry. Nadat ’n veldassessering gedoen is, is egter besluit om boere in dele van die Sentraal-Karoo waar…

DIE gediversifiseerde beleggingshouermaatskappy Remgro het luidens berigte verlede maand aandele in die voedselprodusent RCL Foods gekoop. Mnr. Nick Kunze, portefeuljebestuurder by Sanlam Private Wealth, sê Remgro besit 77,5% van RCL se aandele. RCL is ’n houermaatskappy vir verskeie voedselmaatskappye, waaronder Rainbow Chicken, Foodcorp, TSB Sugar, Zam Chick en Vector Logistics. Kunze sê Remgro het dalk die RCL-aandele op die ope mark gekoop as voorloper tot ’n stap om die minderheidsaandeelhouers in dié genoteerde bedryfsfiliaal van hom uit te koop. “Dit blyk deesdae ’n neiging te wees by onderpresterende maatskappye met ’n klein markkapitalisasie.” Kunze sê dit kan deel van Remgro se breër strategie wees om sy portefeulje van beleggings as ’t ware op te ruim, terwyl hy ook op die uitkyk is na aantreklike beleggingsmoontlikhede. “Voedsel blyk vir hulle ’n…

NÁ die ontdekking verlede jaar van die uiters skadelike indringerplant Palmer-misbredie (Amaranthus palmeri) in ’n katoenland in die distrik Douglas in die Noord-Kaap, wil navorsers van die Universiteit van Pretoria en CropLife SA nou bepaal hoe ver dit al versprei het. Die Douglas-landbou-unie bied eersdaags ’n geleentheid aan waar kenners die onkruid en navorsing wat reeds gedoen is, met boere sal bespreek. Dit vind plaas op 20 Februarie om 15:00 in die groot saal van GWK se hoofkantoor op die dorp. Volgens prof. Charlie Reinhardt van die Universiteit van Pretoria se Suid-Afrikaanse Inisiatief vir Onkruiddoderweerstand is die onkruid tot dusver nog net by katoen op een plaas by die dorp aangetref, asook by mielie- en lusernaanplantings van dieselfde boer. Dit blyk dat die saad waarskynlik deur werktuie versprei is. Navorsers…

DIE Nketoana-munisipaliteit en die Sernick-groep het hande gevat om landbou-entrepreneurs in dié arm Vrystaatse distrik by te staan. Die munisipaliteit, wat die dorpe Reitz, Lindley, Arlington en Petrus Steyn insluit, is die eerste in die Vrystaat wat ’n langtermynverbintenis met ’n private maatskappy soos Sernick sluit. ’n Gesamentlike projek word aangepak om ontluikende boere te ondersteun en landbou-entrepreneurskap te bevorder. Tydens die eerste fase van die projek is opleiding oor beesboerdery aan 100 ontluikende boere verskaf. Die opleidingskursusse is deur Sernick se program vir ontluikende boere geborg. Dié program word op sy beurt deur die Nasionale Werkskeppingsfonds ondersteun. Elke deelnemer wat die kursusse suksesvol voltooi het, het ’n sertifikaat ontvang. In die tweede fase van die projek word gekyk na die algemene struikelblokke wat ontluikende boere moet oorkom. Kuddegesondheid en…

VRESE oor droogte het waarskynlik daartoe gelei dat die eerste invoermielies van die huidige seisoen binnekort in Kaapstad-hawe sal aankom. Volgens die landbou-inligtingsdiens AgriCensus sal ’n vrag geel mielies uit Brasilië teen 24 Januarie die land binnekom. Groot dele van die somersaaigebiede het nog nie genoeg reën ontvang om te plant nie. Boere in die westelike dele van die land kon weens die hitte en droë toestande grotendeels eers ná optimale planttyd in Januarie begin mielies plant, wat meebring dat hulle nie die beoogde aantal hektaar sal kan beplant nie. Mieliepryse het in reaksie daarop nader aan invoerpariteitsvlakke begin beweeg. Volgens AgriCensus is die invoervrag deur die Chinese handelaar Cofco verskeep en is verdere besendings tot Junie bespreek. Hy haal ’n anonieme bron in die graanhandel aan wat daarop wys…

Eenmansake en boere is in ’n groot verknorsing sedert art. 9HA en art. 25 op 1 Maart 2016 in werking getree het, want boedelkoste het drasties verhoog. By afsterwe word inkomstebelasting gehef op voorraad en werktuie. Voorheen is kapitaalwinsbelasting (KWB) by dood gehef op alle bates teen sowat 16,4% op die groei, tussen basiskoste en markwaarde. Art. 9HA het paragraaf 40 van die Agtste Bylaag van die Inkomstebelastingwet vervang en het te doen met die betaling van KWB en inkomstebelasting (tot 45%) in die laaste belastingopgawe van die oorledene, wat ’n eenmansaakboer of sake-eienaar is. Art. 9HA bepaal dat ’n oorledene al sy bates aan sy boedel beskik/verkoop as hy/sy sterf. Daarop word KWB betaal en op sekere dinge ook inkomstebelasting. Art. 25 van die Inkomstebelastingwet is gewysig sodat bestorwe…

Sy plaas is bekend daarvoor dat daar te min water vir die grond is, vertel mnr. Anton Rautenbach, ’n pruim-en-sitrusboer van die plaas Bon Accord naby Montagu en mede-eienaar van Agri Cultura. “Ons het baie brak grondwater, maar nie vars water nie. Die enigste uitkoms was om ’n brak boorgat se water deur tru-osmose te suiwer.” Hy het onder meer by ZZ2 se avokadokwekery, waar ’n ontsoutingsaanleg gebruik word, gaan kers opsteek oor dié tegnologie. Uiteindelik het hy ’n ontsoutingsaanleg wat 25 m³ vars water per uur lewer, geïnstalleer, maar sy teleurstelling was groot toe die aanleg “nie aan die verkoopsbeloftes voldoen het nie”. “Die vernaamste probleem was dat die aanleg slegs agt uur op ’n slag kan loop, wat geskik is vir kantoorblokke of fabrieke, maar nie vir die…

Histories het die bruinsprinkaan een of twee keer per dekade plaagstatus bereik, oftewel meer as 5 000 volwasse swerms per plaag. Uitbrekings gebeur in die somerreënseisoen, met minstens ’n paar gevalle van voetgangers in 90% van die somers wat al aangeteken is. Bergagtige gebiede word vermy, en die meeste swerms kom voor op Karoovlaktes en oop landskappe soos die Vrystaat. Slegs ’n klein gedeelte van die noordelike deel van die Oos-Kaap lê in die gevaargebied. Die sprinkaan verkies gras en grasverwante gewasse. Eierbanke waar uitbrekings begin, is juis in die grasagtige Boesmanland. Wanneer die bruinsprinkaan volwassenheid bereik, pak swerms saam op sowat 14 ha wanneer hulle rus. Hulle kan 150 km per dag beweeg. Swerms volg die heersende wind en kan plase oorslaan voordat hulle weer land. Soms trek swerms…

Termiese kameratoerusting wys ’n beeld wat verskille in temperatuur aandui en is daarom geskik vir gebruik enige tyd van die dag of nag. Só kan dit byvoorbeeld wys waar jou vee, wild of selfs skelms in ’n digte bos of in die donker wegkruip. Vir die boer wat dié tegnologie wil toets, is daar die bekostigbare Compact-reeks met die intreevlak Compact, CompactPro en CompactXR (32 100 pixels) termiese kameratoestelle wat verskille tussen -40 °C en 330 °C waarneem. Dié toestelle word plaaslik deur J3 Thermal versprei. Dit is versoenbaar met die meeste slimfone en prop direk by ’n Android- of iPhone-foon in. Die Compact-toestelle kan tot op 550 m temperatuurverskille waarneem en lewer duidelike beelde tot op 80 m. Die toestel dien as ’n ekstra lens, terwyl jou slimfoon al…

Delete® All (reg.nr. G2837, Wet 36 van 1947; Namibië reg.nr. V01/18.3.9/664) is ’n nie-sistemiese produk met ’n nawerkende effek en is vir dié doeleindes geregistreer: ■ BEESTE: Bestryding van bosluise, stalvlieë, horingvlieë, beesluisvlieë en lasvlieë (soos huisvlieë). Bytende en suigende luise en skurftemyte en bied ook beskerming teen riviermuggies. ■ SKAPE EN BOKKE: Bestry karooverlamming-, bontpoot- en rooipootbosluise. Delete® All bevat amitras 2,0% m/v, deltametrien 0,5% m/v en piperonielbutoksied 2,0% m/v.…

WIT BRAHMAN 1 Junior en grootkampioenvers, BAR 16 21. Eienaars: Mnr. Willem en me. Adri Barnard (middel, sel 082 578 2664), Wilbar-Brahmanstoetery, Mokopane. Links is mnr. Stefan Greyling (Vleissentraal) en regs mnr. Freddie Chauke (hanteerder). 2 Kampioenbulkalf en grootkampioen, AJS 17 675 Magic. Eienaar: Mnr. Willie Jacobs (sel 083 631 6373), WJ Boerdery, Rustenburg. Hanteerder: Mnr. Jomo Modisane. 3 Senior en reserwegrootkampioenkoei, DM 14 3 Sugar. Eienaar: Mnr. Willie Jacobs, WJ Boerdery, Rustenburg. Hanteerder: Mnr. Jomo Modisane. 4 Kampioenverskalf, HOT 17 671. Eienaar: Mnr. Schalk Burger (sel 072 991 2339), Schalk Burger-Brahmanstoetery, Bronkhorstspruit. Hanteerder: Mnr. I.B. Saaiman. ROOI BRAHMAN 5 Kampioenkalf en grootkampioenbul, PRI 17 123. Eienaar: Dr. Louis Greeff (links, sel 082 871 0106), PRI-Brahmanstoetery, Thabazimbi. Hanteerder: Mnr. Lazarus Morapedi. 6 Senior en grootkampioenkoei, V LMP 16 587 Snowy.…

Spek-souttert met broodkors Kors ■ 6 snye witbrood, korsies verwyder ■ Botter, vir smeer ■ 15 ml heelkorrelmosterd Vulsel ■ 30 ml olie ■ 1 pak (250 g) spekvleis, gesnipper ■ 2 uie, gekap ■ 2 knoffelhuisies, fyn gekap ■ Halwe pak (250 g) sampioene, gesnipper ■ 250 ml gerasperde cheddarkaas ■ 6 eiers ■ 180 ml volroommelk ■ 45 ml gesnipperde stingeluie ■ Sout en vars gemaalde swartpeper Voorverhit die oond tot 160 °C en smeer ’n middelslag-oondbak met botter. Smeer elke sny brood eers met botter en daarna met ’n dun lagie mosterd. Voer die oondbak met die brood uit (met die gesmeerde kante na bo). Hou eenkant. Verhit die olie in ’n pan en braai die spek daarin tot gaar. Voeg die uie en knoffel by en…

As ek ’n biljet van ’n veiling in die pos kry, voel ek so ’n fladdering in my binneste en trek ek ’n groot kring om die datum in my dagboek, want misloop wil ek dit nie misloop nie. Dis die dag wat ek afvat en wegbreek om van alle sorge te vergeet. Ek dink dis hoekom ons met 1998 se droogte so swaargekry het – daar was nie ’n veiling waar ons boere kon bymekaarkom en gesels en net ’n wyle afskakel om van die gesukkel en droogte te vergeet nie. ’n Veiling is nie sodanig vir die winskopies nie. Daar word altoos met mekaar die draak gesteek tot groot vermaak van almal. Ons stap eers deur die bondeltjies, en as jy sien iemand staan met sy voet op…

MELKSKAPE: MEER TEELMATERIAAL BESKIKBAAR Al hoe meer uitruiling van melkskaap-teelmateriaal vind in Suid-Afrika plaas, sê me. Elsabie van Aswegen van Smithfield, eerste erkende Awassi-melkskaapprodusent in die land. “Ek is egter steeds die belangrikste bron van teelmateriaal. Van die mense wat by my skape gekoop het, verkoop nou ook van hul aanteelvee.” Uitstekende moontlikhede bestaan vir mense wat selfonderhoudend wil leef, sê sy. Goeie groeimoontlikhede bestaan beslis wat benut kan word. Sy sê veral veral in die Wes­Kaap bestaan heelwat belangstelling. “Daar moet minstens vyf telers wees om ’n genootskap te stig, maar daar is nog nie genoeg telers met noemenswaardige getalle of wat belang stel om deel te neem nie.” Sy sê Oos-Friesmelkskape is aanvanklik ingebring en gekruisteel met skaaprasse soos die Afrino, Dorper, Ronderib-Afrikaner en Merino-landskaap. Sy het in…

GAUTENG CARLETONVILLE BUFFELSDOORN (143) 263 ha, aan Always Grace (Edms.) Bpk., van J.P. Cronjé, R2 479 500. HARTEBEESTFONTEIN (38) 38 ha, aan M.A. Chaudhry, van M.J. Easton, R1 000 000. KAALPLAATS (394) 83 ha, aan Botha Herbst-trust, van S.J. Hattingh, R1 000 000. MUISKRAAL (129) 180 ha, aan Muiskraal Lewende-trust, van C.H. Muller en M.A. Muller, R1 800 000. ROOIPOORTJE (453) 35 ha, aan M.D.L. en O.M. Parkins, van G.S. en W.D. Badenhorst, R1 980 000. DERDEPOORT SPITSKOP (244) 503 ha, aan die nasionale Regering van die Republiek van Suid-Afrika, van John Botes Boerdery, R3 750 000. KWAZULU-NATAL BALLITO SPIOEN KOP (1125) 20 ha, aan Madrasah Mahmoodiyahtrust, van Arya Ishka Singh-trust, R2 000 000. LADYSMITH CONINGSBY (16164) 442 ha, aan P.J. Potgieter, van AJB Trading, R6 840 000. LOUWSBURG PONGOLA…

Die Brahman en Brahman-kruisings maak sowat 70% van Zimbabwe se beeskudde uit. Daar is nou 5 600 geregistreerde Brahmane wat aan 57 telers in dié land behoort. Dr. Mario Beffa, hoofbestuurder van die Zimbabwe Herd Book (ZHB), sê as ’n rasegte dier is die Brahman verreweg die grootste ras in die land. Kruisrasse waarin Brahmanteelmateriaal voorkom, is ook oorheersend. Die naasgrootste ras by die ZHB is die Boran, met 19 telers en 2 807 geregistreerde diere. Die Tuli volg met 15 lede en 2 200 geregistreerde beeste. Zimbabwe het nou 134 geregistreerde vleisbees-, melk-, skaap- en bokstoeterye. Verlede jaar is 13 nuwe bees- en drie nuwe bokstoeterye geregistreer. Die getal geregistreerde teeldiere het met 5% gestyg. Daar is 123 vleisbeesstoeterye wat altesaam 12 624 stoetbeeste besit. Die ZHB bied jaarliks…