Indholdsfortegnelse for 10/8/2020 i Landbouweekblad

GRONDHERVORMING behoort oor meer as die landbou en boerdery te gaan. Sewe navorsers aan die universiteite Rhodes, Witwatersrand en Stellenbosch, redeneer dat grondontneming in die eerste tien jaar ná die einde van apartheid versnel het vergeleke met die vorige dekade. Grondhervormingsprogramme het klem gelê op boerdery, veral kapitaal-intensiewe boerdery. Die programme het ander vorms van lewensbestaan afgeskeep, en nie die begunstigdes se aspirasies en vermoëns erken nie. Die resultaat was onwerkbare projekte wat maklik ineen kon stort. Die grondhervormingsprojekte het ook weinig voordeel vir gemarginaliseerde groepe gebring. Die navorsers redeneer dat huidige grondhervormingstrategieë te nou konsentreer op landbou-uitkomste en oordrag van eienaarskap. Die strategieë ignoreer iets wat kritiek belangrik is vir maatskaplike geregtigheid, naamlik die bande tussen mense en die natuur. Maatskaplik-ekonomiese ontwikkeling en menslike welstand hang nou saam met…

ARTIKELS & RUBRIEKE ■ Belastingweerstand: Het die haan klaar gekraai? ■ Koste jaag graanboere in doodloopstraat ■ Meer handelsvennote kan SA sitrus en avo’s hupstoot gee ■ Jongste oor stryd teen snotsiekte in SA ■ Maak jou plaas brandbestand SPESIAAL ■ Wiele, Landbou in die Vrystaat, Wyn in die Wes-Kaap GESIN ■ Somer-Boerekos is hier! SOMERGEWASSE Dertig jaar terug kon die wins uit ’n mielie-oes met ’n lae opbrengs byna die hele volgende jaar se insetkoste betaal, terwyl dit deesdae, selfs teen dubbel die opbrengs, skaars 10% van die volgende produksiejaar se koste betaal. Baie boere bevind hulself nou in ’n doodloopstraat. LBW praat met kenners oor die vooruitskouing vir somergewasse.…

DIE nasionale dieregesondheidsforum doen voortdurend stappe om die risiko van korridorsiekte te voorkom, maar is tevrede dat verlede jaar se uitbreking van dié gevreesde siekte op plase van die Hataritelersgroep in die Suid-Vrystaat korrek hanteer is. Netwerk24 het vroeër berig oor die ernstige bedreiging wat dié uitbreking vir veebedrywe in die Vrystaat kan inhou. Me. Zimasa Leputla, woordvoerder van die Vrystaatse departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling, het bevestig die plase is in Februarie 2019 in kwarantyn geplaas. Die kwarantyn is sowat 15 maande later in Mei 2020 opgehef nadat daar aan die vereistes van gebeurlikheidsprotokolle voldoen is. Een van die maatreëls was dat 24 buffels in ’n jagtrop op Hatari se plaas Brandkraal, tussen Jagersfontein en Fauresmith, wettig na ’n beheergebied vir korridorsiekte in KwaZulu-Natal geskuif is. Een…

Uittree-annuïteite is dikwels die slagoffer van fopnuus. Ons hoor byvoorbeeld gereeld die regering wil ons pensioengeld vat. Dit is maklik om hierdie nuus te glo omdat mense nie meer die regering vertrou nie en weet die staat het baie geld nodig vir die groot gate wat hy geskep het. Die werklikheid is gelukkig egter iets anders. Die grootste aanval op aftreefondse is dat die regering jou geld gaan vat deur wat bekend staan as voorgeskrewe bates. Hy gaan glo geld uit jou pensioenfonds haal en vir Eskom of die SAA gee, en dan is jy eenvoudig armer. Dit is egter nie hoe voorgeskrewe bates werk nie. Jou fonds word voorgeskryf waarin om te belê. Dit bly dus jou geld, maar jy is verplig om dit op ’n spesifieke manier aan…

Op die vraag oor waarom hulle so sterk voel oor die Swartland, antwoord mnr. David Sadie bloot: “1757.” Dít is die jaar toe die eerste Sadie ’n 99-jaar-huurpagooreenkoms van die Nederlanders gekry het om in die Swartland te boer op die plaas Groot-water (deesdae staan dit bekend as !Khwa Ttu en word dit die “ambassade” van die San-mense genoem). Twee geslagte Sadies het daar geboer voor hulle Saldanha toe geskuif het. “Die militêre akademie was ’n Sadieplaas en dis ook waar die oudste Sadiegrafte in die land is. Ek weet nie presies hoe oud die storie is nie, maar een jaar was elf of twaalf spelers van Vredenburg se rugbyspan almal Sadies! My oupa het op Malmesbury skoolgegaan en ek en my pa is op Malmesbury gebore en het hier…

Gideon Milling het tans vyf koringboere as aandeelhouers. Mnr. Aubrey Terblanche, ’n kommersiële vlieënier, is die besturende direkteur. Die aandeelhouers boer almal volgens bewaringsboerderybeginsels waar gesonde grond-ekostelsels die uiteindelike doelwit is om meer veerkragtigheid in die produksie te verseker en die gehalte van die produk te verbeter. Die meul bepaal jaarliks voor die oes hoeveel koring hy vir die volgende 12 maande sal benodig en koop dit teen Safex-pryse van sy vyf aandeelhouers. Die koring word in silo’s, hoofsaaklik by Koperfontein en Porterville, opgeberg en drie keer per week vervoer na Gideon Milling in Epping se silo’s, wat ’n kapasiteit van 50 ton het. Hier word dit in die twee steenmeule met ’n kapasiteit van 400 kg per uur per meul gemaal, verpak en na kliënte verskeep. Hierdie kapasiteit is…

Revolute Systems bied die opsie om hoëresolusie-plaasbeelde op ’n spesifieke dag te laat neem. “Ons sal op daardie dag ’n satellietstasie versoek om ’n kommersiële, internasionale satelliet oor te stuur,” sê mnr. Jacobus Els. Dié satelliet neem dan ’n eenmalige foto met ’n resolusie van 80 cm by 80 cm uit die ruimte. “Die gewone satellietbeelde se resolusie is 10 m x 10 m. Met die hoëresolusiebeeld kan jy letterlik die wingerdrye sien.” Dit is baie nuttig om byvoorbeeld presisiestrooierkaarte op te trek. “Ons het onlangs ’n plaas laat afneem waarvan die afstand tussen die noordelike en suidelike punt 7,5 km was. As jy ’n hommeltuig gebruik om dit te doen, gaan dit ’n hele paar uur duur. Namate die dag aanstap, verander die hoogte van die son en die…

Hoewel dit nou die begin van kalftyd in Suid-Afrika is, is dit eintlik die belangrikste tydperk ten opsigte van dektyd, en dektyd begin eintlik nou al. Heelwat navorsing bewys onteenseglik dat die beste aanwyser vir herbesetting die liggaamskondisietelling (LKT) met kalftyd is, en nie wanneer boere die bulle bysit nie. Die tydperk voor kalftyd is dus deurslaggewend vir herbesetting. In die Suid-Vrystaat is weiding nou min werd en moet ons met fyn beplanning die diere winsgewend op die regte LKT voor kalftyd kry. My voorstel is ’n LKT van 6 uit 9 by volwasse koeie en 7 uit 9 by verse wat die eerste keer kalf. Die meegaande TABEL wys hoe LKT besetting beïnvloed. My gevoel is hoewel 7 uit 9 by volwasse koeie beter besetting voorspel, dit nie finansieel…

Die voorste stoettelers en stoetbeeste word vanjaar weer tydens die LRF-Veeskool bekroon. Ses telers ding mee om die hoogste louere in die vlagskipkategorie, die Molatek, Landbouweekblad en Breedplan se Suider-Afrikaanse Stoetteler van die Jaar. Prof. Frikkie Neser, hoof van die departement vee-, wild- en weidingkunde van die fakulteit natuur- en landbouwetenskappe aan die Universiteit van die Vrystaat, sê die finaliste vir Stoetteler van die Jaar is almal uitstekende telers. Die benoemdes is: ■ Dr. Pieter de Kock van Pronk Afrikaners by Thabazimbi in Limpopo is al 39 jaar lank in die stoetbedryf. Een van sy belangrikste oogmerke is om inheemse genetiese materiaal te lewer. In sy seleksiedoelwitte word klem gelê op die belangrikheid van aanpasbaarheid en vrugbaarheid, terwyl raamgrootte ook ’n rol speel. Die kudde se kalfpersentasie van 83 weerspieël…

Vertel meer van jul boerdery? PHC het in 2015 ’n vennootskap gesluit om vrugte buite seisoentyd aan ’n supermark te lewer. Ons was nie suksesvol nie, maar het baie vaardighede geleer, veral oor produksie, verpakking en bemarking. In 2016 het ons ons op bessies begin toespits, wat ons onder die Garden of Eden-handelsmerk versprei. Dit was ’n groot sukses. PHC boer op drie plase in verskillende klimaatstreke – Brandwag, Waboomskraal en George. Die voordeel hiervan is dat die verskillende plase se oestye mekaar opvolg en ons regdeur die jaar bessies kan produseer. Ons het ook ons eie kwekery, waar ons die verskillende kultivars op die proef stel. Hoekom is julle klimaat geskik vir bessieboerdery? Brandwag lê net 10 m bo seevlak. Dit het ’n tipiese droë Mediterreense klimaat wat geskik…

Maggie – My lewe in die kamp deur Maggie Jooste. Uitgewer: Tafelberguitgewers. Prys: R290 Maggie Jooste is seker die naaste wat Suid-Afrika aan Anne Frank het. Maggie was ’n kind, net dertien jaar oud, toe sy saam met haar ma en jonger broers en susters na ’n konsentrasiekamp by onder meer Pietermaritzburg geneem is. Daar was skaars kos, wat nog te sê van pen en papier om dagboek te hou, maar hul lot in die kamp het só ’n onuitwisbare indruk op die jong meisie gemaak dat sy dit jare later neergeskryf het. Dié manuskrip het glo vergete op ’n rak bly lê tot haar familie dit jare later ontdek het. Maggie beskryf met hoe min hulle moes klaarkom, die gure winterstoestande, die siektes wat veral onder die kinders…

19% Die Stad Kaapstad staan Transnet se nasionale hawe-owerheid se voorgestelde tariefverhoging van 19% vir die boekjaar 2021-’22 jaar teen. Mnr. James Vos, die stad se burgemeesterskomiteelid vir ekonomiese geleenthede, sê dié tariewe sal tot verdere sluitings van ondernemings en werkverliese lei. Hy sê vooruitskattings van ekonomiese verrigting wat die hawe-owerheid in sy tariefaansoek gebruik het, is gegrond op data wat voor die uitbreking van Covid-19 ingesamel is. — EWN 25,79 ton Mnr. André Marais van Roodewal, Cradock, het ’n nuwe mielieopbrengsrekord opgestel met ‘n opbrengs van 25,79 t/ha mielies in Cradock Saad se 30-ton klub-kompetisie. Hy het meegeding in die suidstreek-afdeling van die kompetisie. In die tweede plek in die streek was nóg twee boere van Cradock – mnr. Wouter Heyns met 22,2 t/ha en mnr. Tiaan Naudé met…

‘Cele het nie genoeg begrip vir die komplekse verhoudings tussen kommersiële boere en die landelike gemeenskap om ’n sinvolle mediasierol te speel nie.’ DR. PIET CROUCAMP, politieke ontleder aan die Noordwes-Universiteit, oor die minister van polisie se rampspoedige besoek aan KwaZulu-Natal. Bl. 14 ‘Polisiëringspogings sal slegs suksesvol wees as die polisie aanspreeklikheid aanvaar teenoor alle gemeenskappe.’ ME. LIZETTE LANCASTER, navorser by die Instituut vir Sekerheidstudies, oor gebreke in wetstoepassing in KwaZulu-Natal. Bl. 14 ‘Ongelukkig werk die bye net sleg in koue, nat weer.’ NR. DAAN BRINK, tegniese raadgewer vir die Two-a-Day-groep by Grabouw, oor gevolge van die laat koue in die Wes-Kaap. Bl. 16 ‘Die minister het pas die hele forelwaardeketting onwettig gemaak.’ MNR. IAN COX, regsverteenwoordiger van die federasie vir Suider-Afrikaanse vlieghengelaars (Fosaf), oor die verklaring van forel tot…

LANDBOU SE RONDOMTALIE Te midde van die chaotiese tye waarin Suid-Afrika homself bevind, presteer die landbousektor buitengewoon goed. Tog bly dit voel of ons rondomtalie ry. In dieselfde gesprek kan jy gaan van die swak wolprys tot by die splinternuwe stroper wat die buurman aangeskaf het vir sy oes wat tans nog grasgroen op die land staan. Die dag wanneer die wind besluit om op te steek, kan jy in ’n oogwink van ’n rekordoes na ’n gemiddelde oes gaan. Die dieselprys en die wisselkoers sukkel om deurgaans saam te werk – duur in tye wanneer diesel die heel nodigste is, en swak wanneer dit goed moet wees. Gerugte heers dat garsaanplantings in 2021 verminder gaan word, aangesien daar ’n oormaat bier is en gars van vorige jare oorgedra word.…

DIE Covid-19-pandemie het verbruikers se bewustheid van die gesondheidswaarde van produkte versterk. Dr. Morné Mostert, direkteur van die instituut vir toekomsnavorsing aan die Universiteit Stellenbosch, het op ’n webinaar wat die Suid-Afrikaanse Varkvleisprodusente-organisasie (Savpo) aangebied het, gesê produsente is opgelei om uitstekend te wees met produksie, maar moet ook meer na buite gerig raak. “Julle moet ’n duidelike verband met voordele soos gesondheid trek.” Mostert verwag dat gesondheidsbewustheid ’n groot neiging in die volgende dekade of twee gaan wees. “Wat is die gesondheidsvoordele van varkvleis? Hoe bied dit waarde vir geld?”Mostert het varkvleisprodusente aangemoedig om bande met navorsingsinstellings te smee. Oor die groeiende neiging wêreldwyd dat mense ’n meer plantgebaseerde dieet wil volg, vergeleke met Afrika waar mense tradisioneel vleiseters is, het Mostert gesê hy glo op kort termyn sal…

1 NAMIBIË| Droogte knel uitvoer van lewende hawe Die langdurige droogte het die afgelope bemarkingsjaar ’n rampspoedige uitwerking gehad op Namibië se bemarking van lewende hawe. In die jaar tot einde Julie het die algehele bemarking van beeste met 39% gedaal. Uitvoer-abattoirs het 56% minder beeste geslag. Die uitvoer van lewende hawe, hoofsaaklik speenkalwers, het met 50% gedaal. Oor dieselfde tydperk is 56% minder skape bemark. Uitvoer-abattoirs het 84% minder skape geslag, en lewende skaapuitvoer het op ’n jaargrondslag met 52% gedaal. Die algehele bemarking van bokke is 74% laer, nie soseer weens die droogte nie, maar weens Covid-19-beperkings op openbare byeenkomste en reise na Suid-Afrika. – The Namibian/All Africa 2 KENIA | Agribesighede kry Europese hupstoot Tot $100 000 gaan deur middel van ’n internasionale sake-ontwikkelingsprogram in…

’N BEDRYF wat miljarde rande tot die Suid-Afrikaanse ekonomie bydra, kan eersdaags daarmee heen wees. Dit is weens me. Barbara Creecy, minister van omgewingsake, bosbou en visserye, se besluit om voort te gaan om forel ingevolge die Wet op Nasionale Omgewingsbestuur: Biodiversiteit (Wet 10 van 2004) tot die lys van uitheemse indringerspesies te voeg. Só waarsku mnr. Ian Cox, regsverteenwoordiger van die federasie vir Suider-Afrikaanse vlieghengelaars (Fosaf). Creecy het in die Staatskoerant van 20 September ’n wysiging tot die wet hieroor afgekondig, ten spyte van ’n vroeëre aansoek wat die forelbedryf voor die hof gebring het om so ’n wysiging te verhinder. “Die minister het pas die hele forelwaardeketting onwettig gemaak,” skryf Cox op sy Facebook-blad in reaksie op die afkondiging. STRENG PERMITTE Cox sê die nuwe wetgewing sal op…

Die liggingsdifferensiaal is nie ’n statutêre maatreël wat deur die regering in werking gestel is nie. Dit is in werking gestel deur deelnemers in die bedryf om ’n vrye mark te help vestig ná die afskaffing van die eenkanaalbemarkingstelsel. Dit is noodsaaklik om meer selfgereguleerd en minder staatsbeheerd te wees. Die graanbedryf moet streef na selfregulering van gradering af tot by prysvorming, en met ’n dringendheid om die mark nóg vryer te maak. Waak teen groter staatsinmenging in die vrye mark. Daar heers ’n voortdurende debat oor die liggingsdifferensiaal en die enkele verwysingsprys, Randfontein, as basis. Nie almal let altyd op hoe die JSE die liggingsdifferensiaal jaarliks bepaal voordat afleidings gemaak en dan gesuggereer word dat silo’s voordeel trek uit ’n groter differensiaal nie. Dit maak mense skuldig daaraan dat…

KWEKERS PAK GROOT KWESSIES Die krisantbedryf is op kort termyn besig om van die verwoestende gevolge van die Covid-19-inperkingsregulasies te herstel. Boonop moet hy hom op langer termyn op moontlike sterk mededinging uit Kenia voorberei. Mnr. Hoffman Theron van Zijl, uitvoerende hoof van die onderneming Rolf Flowers in Gauteng, sê in die aanvanklike inperkingstyd kon geen blomme plaaslik verkoop of uitgevoer word nie. “Ons moes miljoene rande se blomme weggooi en boonop geld bestee om daarvan ontslae te raak.” Die plaaslike mark het intussen weer aan die gang gekom, maar produsente stoei om produksie weer op dieselfde vlakke as voorheen te kry. Produsente voer steggies uit Uganda en Ethiopië in, wat met die opskorting van vlugte onmoontlik geword het. “Ons het inderhaas van ons plante na moederplante omgeskakel om steggies…

Die uitvoerpotensiaal van beesvleis kan net ontgin word as Suid-Afrika daarin slaag om ’n naspeurbaarheidstelsel vir sy nasionale kudde in werking te stel, meen die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP) in sy jongste vooruitskouingsverslag. Biosekerheid en die rooivleisbedryf se vermoë om uitbrekings van siektes, soos bek-en-klouseer, te bestuur, gaan ook deurslaggewend wees, luidens die verslag. Hoewel Suid-Afrika ’n netto uitvoerder van beesvleis is, is die land se uitvoer beperk tot hoëwaardesnitte na die Midde-Ooste. BFAP sê hoewel die strategie om hoëwaardesnitte uit te voer, karkaswaarde optimaliseer en dit vir boere moontlik maak om plaaslik mee te ding, is die hoeveelheid van die totale produksie wat uitgevoer kan word, beperk. Vir Suid-Afrika om uiteindelik meer as 20% van sy beesvleisproduksie uit te voer, sal uitvoer moet diversifiseer sodat hoëwaardesnitte steeds…

Ondernemings wat verseker dat vragmotors met vol vragte loop, bestaan al jare lank. Nou is daar ’n toepassing wat sorg dat die proses meer vaartbelyn verloop en meer boere en ondernemings in verbinding met mekaar bly. Die toepassing was die geesteskind van mnr. Ivor Kruger, wat al jare lank in die elektroniese bedryf werk. Twee elektroniese ingenieurs, mnre. Jean Smith en Nelis Brink, het hom gehelp om die toepassing te verfyn. Dr. Engelette Kruger, woordvoerder van Platoon.it, sê die toepassing is oor bykans twee jaar ontwikkel en vanjaar bekend gestel. Dit kan maklik op ’n selfoon of rekenaar gebruik word. “Die mikpunt is om die vervoerbedryf te help digitaliseer en om vervoergeleenthede vir vragte te skep. As ’n vrag afgelaai word en die vragmotor moet terugkeer, help die toepassing om…

OORDRAG VAN BRUCELLOSE Hoe is dit moontlik dat ’n vers positief vir brucellose toets voordat sy gekalf het? Beeste raak gewoonlik met brucellose besmet nadat hulle besmette voer of water ingeneem het. Hulle kan ook besmet raak wanneer hulle lek aan ’n besmette nageboorte, kalf of fetus, of die geslagsdele van ’n koei kort nadat sy gekalf het. Tydens hierdie tydperk is daar groot getalle Brucella abortus-bakterieë teenwoordig, veral in die nageboorte-vloeistof. Beeste kan ook besmet raak deur die inaseming van die bakterie of deur die oogslymvliese. Kalwers kan reeds in die baarmoeder besmet raak. Hulle kan die bakterie ook inkry deur besmette biesmelk of melk. Kalwers kan hulself genees van besmetting ná ’n paar maande, maar sommige kalwers kan besmet bly vir die res van hul lewe. Vroulike die-re…

Woensdag 14 Oktober 2020 Tema: Die beginsels van ’n winsgewende veeboerdery 09:00-09:15: Verwelkoming — Gerrit Bezuidenhout (Landbouweekblad) en dr. Michael Brad-field (LRF) 09:15-09:45: Dr. John Purchase (Agbiz) — Wat veeboere in die volgende vyf jaar kan verwag 09:45-10:15: Prof. Kevin Kirkman (Universiteit van KwaZulu-Natal) — Wisselweiding wat vir die omgewing geskik is 10:15-10: 30: Aankondiging van wenner: Koeigroep (Allflex) 10: 30-11:00: Prof. Bob Weaber (Kansas-staatsuniversiteit, Amerika) — Die ideale koeigrootte vir die omgewing 11:00-11:20: Prof. Dietmar Holm (Universiteit van Pretoria) — Wanneer moet verse gedek word en wat is die ideale kalftyd? 11:20-11:40: Prof. Eddie Webb (Universiteit van Pretoria) — Produksie en reproduksiedoeltreffendheid in ’n winsgewende veeboerdery 11:40-12:15: Mnr. Martin Seyfferdt (interrasbeoordelaar) en prof. Frikkie Neser (Universiteit van die Vrystaat) — Bul- en koeiseleksie 12:15-12:45: Aankondiging van wenners — Opkomende…

“Bella! Beellaa! Waar is jy?” Ek sluk vinnig die trane en vee oor my oë. “Hier is ek, Mamma!” “Daar was ’n telefoonoproep vir jou. Ene meneer Du Toit van Worcester. Wat hy wou gehad het, sal ek nie weet nie, maar hy sal glo weer terugbel.” Ek haak in by my moeder waar sy in die kombuis se agterdeur staan en ons stap na die tafel. Haar balans is ook nie meer wat dit moet wees nie. Ek sal dan maar wag om te hoor hoekom ’n “meneer” my bel. “Kan ek vir Mamma ook koffie maak?” “Nee, dankie. Ek sal eerder tee drink.” My ma drink nie sommer tee nie, maar dit is haar vertroosting as sy my pa mis. Hy kon nou vir jou liters tee drink.…

D I E warm somermaande en reëntyd is op hande en skep die ideale toestande vir besmetting met parasiete. Daarom moet veeboere nou stappe doen om hul diere te beveilig. Dr. Faffa Malan, bestuurder van die Herkouerveterinêre Vereniging van Suid-Afrika (Ruvasa), sê in sy verslag oor siektes wat in Augustus by die vereniging aangemeld is, dit is nou die tyd om te beplan, in te ent en biosekerheid toe te pas. “Een verkeerde besluit gaan jou kos,” waarsku hy. Dit het laat in die winter in sommige dele gereën en die temperatuur het gestyg, wat die uitbroei van die meeste inwendige parasiete se eiers bevoordeel. Veral skaapboere kan onverhoeds betrap word. Hulle moet oplet na tekens van parasietbesmetting soos bloedarmoede, kwakkeel, gewigsverlies en maagwerking. Lewerslakwurm en peervormige maagslakwurm kan vee…

Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies vir grond van meer as 10 ha in Noordwes, Mpumalanga en die Noord-Kaap van verlede September tot Augustus vanjaar. Die impak van die Covid-19-inperking blyk duidelik aangesien heelwat minder transaksies geregistreer is vergeleke met die ooreenstemmende tyd verlede jaar. Altesame 383 transaksies (27,3% minder as in die vorige vergelykende 12 maande) het in 12 distrikte in Noordwes plaasgevind. Beter pryse is in vier distrikte (33%) aangeteken. Altesame 128 895 ha is verhandel teen R1,518 miljard. In Mpumalanga het grondpryse in ál die distrikte gedaal. Die skerpste daling was by Nelspruit (-8,8%). Altesame 302 transaksies (27,1% minder as in die vorige jaar) is aangeteken. Dit het 73 884 ha teen R1,955 miljard behels. In die Noord-Kaap is altesame 178 transaksies in…

Daar is glo ’n plan om Suid-Afrika se ekonomiese kalf uit die put te kry. Dit is by Nedlac beraam, daardie talk-shop waar groot ondernemings, die staat en vakbonde mekaar lekker warm kloek en besluite neem wat dan op klein besighede afgedwing word sonder dat hulle ooit ’n sê in die saak het. Dié plan, soos al die voriges, toon belofte, maar systap ook die groot strukturele hindernisse tot ekonomiese groei, soos die hervorming van die arbeidsmark. Daar is ook die staat se onvermoë om enigiets tot uitvoering te bring. As die private sektor dus nie die leiding neem nie, bly die plan doodgebore. Die staat bied eenvoudig net te min, en geen organisatoriese of geldelike hulp kan verwag word nie. Die staatskas is leeg vir almal buiten die SAA.…

CELE HET ERNSTIGE SKADE AANGERIG, SÊ AGRI SA Die verhoudings wat oor baie jare heen tussen boere en die polisie gebou is, het in een oomblik van woede deur mnr. Bheki Cele, minister van polisie, baie ernstig skade gely, sê mnr. Tommie Esterhuyse, voorsitter van Agri SA se veiligheidskomitee. Esterhuyse sê die land se boere is baie ontsteld oor Cele se optrede voorverlede week op ’n veiligheidsvergadering in die distrik Normandien in Kwa-Zulu-Natal. “Ons het reeds ’n versoek tot die minister van polisie se kantoor gerig vir ’n dringende vergadering om die situasie te bespreek.” Die organisasie gaan ook ’n brief aan pres. Cyril Ramphosa rig om toe te tree tot die situasie en die saak te ondersoek, asook help om oplossings te vind. Cele se opmerking “Who do you…

MEER as 140 politieke moorde is die afgelope ses jaar in die noorde van KwaZulu-Natal gepleeg. “ ’n Situasie soos wat tans in Normandien afspeel, is dus ’n gulde geleentheid vir plaaslike mense met politieke aspirasies om goedkoop politieke punte aan te teken deur opsweping en valse aantygings.” Só sê mnr. Herman de Wet, voorsitter van TLU SA in Kwa-Zulu-Natal, oor mnr. Bheki Cele, minister van polisie, se imbizo op Normandien op 21 September, waar hy oënskynlik kant gekies het in ’n plofbare en langdurige geskil oor grond en weiding. Mnr. Roland Collyer, ’n boer van die omgewing, voorsitter van die Normandien-landbouvereniging en broerskind van mnr. Glen en me. Vida Rafferty, wat in Augustus daar vermoor is, sê die moeilikheidmakers is slegs ’n handjie vol mense. Die meerderheid van die…

VERANDERENDE weerstoestande weens klimaatsverandering het Onderstepoort Biologiese Produkte (OBP) gedwing om sy strategie vir die beskikbaarheid van entstof aan te pas, sê dr. Baptiste Dungu, uitvoerende hoof. OBP het sy aanpassingstrategie rakende entstowwe teen veesiektes aan die parlement se gekose komitee vir grondhervorming, omgewingsake en minerale hulpbronne verduidelik. Dungu sê klimaatsverandering die afgelope 15-20 jaar het ’n impak op vee en dieresiektes. Hoë omgewingstemperature beïnvloed weiding, langer droogtes kom voor in die Wes-, Oosen Noord-Kaap, en swaar reën het vloede in onder meer die Wes-Kaap en KwaZulu-Natal veroorsaak. Hierdie verskynsels is ook gedurende die winter gesien, saam met uitermatig koue temperature. Dit het ’n verandering gebring in die patrone hoe siektebestuur by vee toegepas moet word. Winters het egter in die algemeen warmer en korter geword. Daarby is die lente…

DIE DA in die Vrystaatse wetgewer gaan die provinsiale regering hof toe vat om die 80 begunstigdes in die omstrede Vrede-suiwelprojek as eienaars van die projek te laat verklaar. Dr. Roy Jankielsohn, DA-leier in die Vrystaatse wetgewer, sê die party het sy regspan opdrag gegee om namens die begunstigdes tot die kryt toe te tree, sewe jaar ná 80 individue op die begunstigdelys geplaas en 51% van die aandeelhouding aan hulle toegewys is. “Die Vrystaatse departement van landbou en landelike ontwikkeling het dié lys as regverdiging gebruik vir die meer as R380 miljoen wat in die projek belê is. Dit het egter net Estina, ’n maatskappy van die Gupta-familie, wat by die projek betrokke was, gebaat. “Ten spyte daarvan dat die departement se kontrak met Estina gekanselleer is, belê die…

MET net enkele dae oor voor die nuwe bemarkingsjaar op 1 Oktober begin, het die koringbedryf nog gewag op ministeriële goedkeuring vir die nuwe statutêre tegnologieheffing wat op daardie dag in werking moes tree. Mnr. Gert Heyns, uitvoerende hoof van die Suid-Afrikaanse kultivar- en tegnologie-agentskap (Sacta), het op ’n vergadering van die koringforum gesê hulle is bekommerd daaroor, maar hy was bewus van amptenare wat daaraan werk om dit voor die spertyd deurgevoer te kry. Vir koring en gars is die heffing al die afgelope vier jaar ingevorder, en vir hawer en sojabone die afgelope twee jaar. Die verwagting vir die 2019-’20-produksiejaar is dat R43 miljoen aan heffingsgeld vir koring ingesamel sal word, waarvan net meer as R8 miljoen vir transformasie beskikbaar sal wees. In die boekjaar tot einde Februarie…

DIE bekroonde omgewingsjoernalis Emmanuel Koro se boek Western Celebration of African Poverty – Animal Rights Versus Human Rights maak ’n sterk saak uit vir die soewereine regte van nasies en vir die volhoubare bestuur van die natuurlewe in Afrika. Só sê mnr. Eugene Lapointe, eertydse sekretaris-generaal van die konvensie vir handel in diereprodukte (Cites). Lapointe, wat die voorwoord geskryf het vir die boek wat vroeër vanjaar verskyn het, sê Koro voer ’n sterk redenasie vir wetenskaplik geregverdigde jagkwotas en vir beleid wat die volhoubare benutting van hulpbronne tot voordeel van die mens moontlik maak. TWEESTRYD Dit is juis die stryd tussen ’n geromantiseerde beskouing van die natuurlewe en die waardige bestaansreg van mense wat Koro in sy boek aanpak. Volgens Koro is dit verwronge opvattings van Westerse diereregtegroepe wat daartoe…

Dit is welbekend dat die ekonomie ernstig ingekrimp het weens die drakoniese Covid-19-inperkingsmaatreëls van die staat. Die twee-de kwartaal van 2020 het ’n inkrimping van bykans 17% in ekonomiese aktiwiteite getoon teenoor die vorige kwartaal. Daar is ook ander maatstawwe wat toon dat betaling van lone en salarisse in Julie en Augustus landwyd steeds sowat 30% laer as ’n jaar gelede was. Landbouproduksie en -verwerking is vrygestel van die inperkings, maar daar bestaan steeds kommer oor wat die nagevolge vir die mark vir landbouprodukte gaan wees. Hou ook in gedagte dat die ekonomiese insinking nie net tot Suid Afrika beperk was nie. Europa se ekonomie het ook skerp ingekrimp tot ’n negatiewe groeikoers, terwyl China se groeikoers skerp gedaal het tot net bokant nul. Skaapvleis word hoofsaaklik binnelands verbruik sonder…

Die droogte in die Wes-Kaap se appel-produserende streke is in ’n mate verby, maar die naloop is steeds sigbaar in die bedryf. Die gehalte van sommige kultivars is steeds ondergemiddeld ongeag voorkomende produksiepraktyke. Volgens mnr. Riaan Smit, bestuurder van die Môrester-landgoed in die Koue Bokkeveld, het die wisselvallige weer verlede Oktober ’n groter ongunstige impak op opbrengs gehad as die naloop van die droogte. “Die meeste rooi appels, veral die Gala-soorte, het skade gely. Weens die wisselvallige temperature het die bome vrugte afgegooi en verliese van tot 15% is aangeteken. Ons is dankbaar vir goeie gehalte oor die grootste deel van die oes die afgelope seisoen asook die relatiewe goeie winter wat ons agter die rug het. As ons die wisselvalligheid van verlede seisoen, asook die ryp vroeg in die…

Binne vyf dekades het die wêreldbevolking van soogdiere, voëls, amfibieë, reptiele en visse proporsioneel met gemiddeld twee derdes afgeneem. Dit is grootliks weens omgewingsvernietiging — dieselfde oorsaak waaraan die verspreiding van soönotiese siektes, soos Covid-19, toegeskryf word. Bevolkings van varswatervisspesies het die grootste knou gekry, en het sedert 1970 met gemiddeld 4% per jaar gekrimp, luidens die 13de uitgawe van die wêreldnatuurlewefonds (WWF) se tweejaarlikse Living Planet-verslag, wat deur 125 kundiges wêreldwyd saamgestel is. Onder hulle is die Suid-Afrikaanse klimaatsen biodiversiteitskenner prof. Guy Midgley. Modelleringsoefeninge toon luidens ’n verklaring deur die WWF dat druk op die natuur slegs verlig kan word as verskeie maatreëls eerder gesamentlik as in isolasie ingespan word. Dit sluit in ambisieuse bewaringsprojekte en daadwerklike veranderinge in die maniere waarop voedsel geproduseer, verkoop en verbruik word, asook…

Die impak van die Covid-19-pandemie en die gevolglike staat van inperking het die prys van verskillende soorte vleis op verskillende maniere geraak. Hoender- en lamsvleispryse neig na invoerpariteit omdat invoer nodig is om in die plaaslike vraag te help voorsien. ’n Skerp verswakking in die wisselkoers het dus gehelp om die daling in internasionale pryse op die plaaslike mark teen te werk. Die prys van bees- en varkvleis is egter geknou. Suid-Afrika is ’n netto uitvoerder van beesvleis. Hoewel die land varkvleis invoer, is invoer tot ribbetjies beperk. In April en Mei was beesvleis 5% en varkvleis 17% goedkoper as van Januarie tot Maart. Covid-19 was maar een van ’n rits terugslae vir die vleisbedryf die afgelope twee tot drie jaar. Ná etlike droogtejare was 2017 veronderstel om ’n era…

WAT IS DIE BELANGRIKSTE LES WAT JY AL GELEER HET? ’n Mens sou dink grond gaan oor opbrengs, maar grond beïnvloed ook die gehalte van die druiwe wat kelder toe gaan en hoe goed die gisting is, wat weer bepaal hoe goed jou wyn is. Dít het ek eers besef toe ek in 2010 met natuurlike gis begin wyn maak het, en lekker gesukkel het met steekgisting. Natuurlike gisting ontbloot watter tekorte daar in die grond is. As jy baie lae gisopneembare stikstof (YAN) het vanweë sandgrond of ’n afgeskeepte boerdery, moet jy ammoniak, ensovoorts, bygooi om dit reg te stel. “Veiligheidsnette” soos steriele filtrasie, geïnokkuleerde gisting en ensieme skakel eintlik die waarde van jou grond uit. WIE IS JOU MENTOR? Daar is verskeie mense na wie ek opkyk. My…

MNR. AUBREY TERBLANCHE WAT IS DIE BESTE SAKEBESLUIT WAT JY VIR GIDEON MILLING GENEEM HET? Om nie wisselvallig in besluitneming te wees nie. Ons weet wat die rigting van die besigheid is en ons hou daarby. Terwyl alles om ’n mens verander, is dit goed om hierdie stabiliteit te hê. DIE BESTE RAAD WAT JY TOT DUSVER GEKRY HET? Belê in mense en bou bekwame spanne om jou. WIE IS JOU MENTOR EN WAT VERWAG JY VAN SO ’N MENTOR? Ek is geseënd met baie mentors. My vernaamste mentor is die Here. Ek hou soggens vroeg stiltetyd – my besigheid is Sy besigheid en ek vertrou op Hom. Ek het ook ’n paar mentors in my besigheid, toevallig kliënte wat meestal mans en ouer as ek is, wat ek raadpleeg…

Plaaslike en internasionale kenners van al die aspekte wat belangrik vir lewendehaweproduksie is, gaan lesings en besprekings lewer op vanjaar se LRF-Veeskool, wat vir die elfde keer deur die Lewendehawe-registrerende Federasie (LRF) aangebied word. Weens inperkingsregulasies wat met die Covid-19-pandemie verband hou, word die LRF-Veeskool vanjaar van 14 tot 16 Oktober aanlyn aangebied, pleks van die byeenkoms wat jaarliks by die Aldam-vakansieoord gehou word. Vir ’n eenmalige be-drag van R300 kan mense nou op hul rekenaars of slimfone na ál drie dae se lesings kyk (sien die program op bl. 62). Koop kaartjies op Quicket by https:/ /bit.ly/3j0i6Py of stuur e-pos na events@landbou.com. KLEIN BEGIN Die Veeskool het as ’n simposium in Bloemfontein begin met ’n internasionale gas as spreker. Die inligting was waardevol en die reëlingskomitee het gevoel alle…

Veerligte bloubessieplaatkoekies ■ 250 ml koekmeel ■ 30 ml strooisuiker ■ 5 ml bakpoeier ■ 2 ml koeksoda ■ 2 ml sout ■ 1 ekstragroot eier ■ 210 ml karringmelk ■ 30 ml gesmelte botter ■ Ongeveer 250 ml bloubessies ■ Botter en olie, vir braai ■ Stroop of heuning en ekstra bloubessies, vir voorsit Meng die meel, strooisuiker, bakpoeier, koeksoda en sout in ’n bak. In ’n aparte bak, klits die eier, karringmelk en gesmelte botter saam. Voeg dit by die droë bestanddele en meng tot ’n dik beslag. Verhit ’n bietjie botter en olie in ’n kleefvrye pan. Skep eetlepels vol van die deeg ’n entjie uitmekaar in die pan en pak ’n paar bloubessies bo-op elke porsie beslag. Braai tot die hele oppervlak van die beslag vol…

Lank gelede het ’n aantal voëlfamilies aangepas om nie hul eie kuikens uit te broei en groot te maak nie, maar die verantwoordelikheid eerder aan ander voëls te gee. Die paradysvinke, rooibekkies, heuningwysers en heuningvoëls is voorbeelde hiervan, maar die koekoeke is die bekendste groep broeiparasiete, wat soms ook as nesparasiete bekend staan. Die verskillende soorte broeiparasiete gebruik almal ander benaderings om die voëls in wie se neste hulle die eiers lê, te uitoorlê. Hierdie voogde word gewoonlik gashere genoem. Navorsers vergelyk gereeld die stryd tussen die parasiete en die gashere met die wapenwedloop tussen die Amerikaners en die Russe. In ’n wêreld waar natuurlike seleksie verseker dié oorleef wat die beste toegerus is om by plaaslike toestande aan te pas, sal enige nuwe ontwikkeling wat help om aan te…

I n ons gesprek oor die boustene vir persoonlikheidsontwikkeling en karakterbou het ons reeds oor nederigheid en respek gesels. Vandag gesels ons oor hulpvaardigheid. Hoekom kies ek hierdie bousteen as daar soveel ander is? Ek meen daar is min, indien enige, eienskappe wat die interafhanklikheid tussen mense beter verwoord as ongedwonge hulpvaardigheid. Mense is vir mekaar bedoel. Dit is opvallend hoe dikwels die woord “mekaar” in die Bybel gebruik word. In die apostel Paulus se eerste brief aan die Korintiërs (1 Kor. 12: 25) trek hy ál die lede van die liggaam van Christus (Sy kerk) bymekaar en versoek hy dat ons die gawes wat ons ontvang het, nie net vir onsself moet aanwend nie, maar moet sorg dra vir mekaar. Die woord “mekaar” is die ketting wat die skakels…

GAUTENG NIGEL EENDRACHT (185), 370 ha; GLENROY (155), 43 ha en RIETVALEI (172), 946 ha, aan die nasionale regering van die Republiek van Suid-Afrika, van P.J. Geldenhuys, R41 609 000. KLIPSTAPEL (384), 67 ha, aan Oplaas Geluk Eiendomme (Edms.) Bpk., van B. van Niekerk, R900 000. NOOITGEDACHT (176), 214 ha, aan Paddck Wood Inv. (Edms.) Bpk., van Delmon Mining & Civils (Edms.) Bpk., R5 200 000. WELVERDIEND (379), 21 ha, aan C. en F.W. Strydom, van C.M. Purdon, R900 000. PRETORIA LEEUWFONTEIN (427), 41 ha, aan Proper Country Construction (Edms.) Bpk., van Honey Coastline Inv. 121 BK, R17 150 000. LEEUWFONTEIN (427), 41 ha, aan die provinsiale regering van Gauteng, van Proper Country Construction (Edms.) Bpk., R38 000 000. KWAZULU-NATAL Geen transaksies is tydens vlak 5, 4 of 3 van…

PARYS AFRIKA DROUGHTMASTER R480 000 Afgesien van ’n Suid-Afrikaanse rekordprys van R480 000 vir ’n Afrika Droughtmastervers op die produksieveiling van Afrika Droughtmaster Genetics, is ’n koei óók teen ’n rekordprys van R350 000 verkoop. Al die diere op die veiling is uitverkoop. Die vers (nr. 18-0190 VOVA, foto) is teen R480 000 aan die Hurwitz-boerdery, Davel, verkoop. Die vers is deur mnr. Chippy Watson van Underberg geteel. Die duurste koei is deur On Top Drought-masters van Standerton geteel. Onder, van links, is mnr. Simeon Hurwitz, mnr. Chippy en me. Jane Watson en mnr. Jarren Hurwitz. Die duurste koei is aan Hotspot Cattle, Ventersdorp, verkoop. Die verkoper is On Top Droughtmasters van Standerton. Koeie het ’n uitstekende gemiddelde prys van R121 666 behaal. Drie bulle is teen gemiddeld R140 000…

Bosvelders het baie goeie pryse behaal op mnr. Theo Hoffman van Hoffman Bosvelders in die Loskopdam-omgewing, Mpumalanga, se eerste produksieveiling. Kopers kon die veiling, wat deur Vleissentraal aangebied is, self bywoon, maar ook aanlyn. Hoffman sê ’n derde van die omset het van aanlyn kopers gekom. Hy het altesame 150 ooie en 12 ramme aangebied en twee genooide verkopers het ’n verdere 7 ramme aangebied. Die gemiddelde prys vir die 11 ramme wat verkoop is, was R17 182, vir die 7 ramlammers R13 643 en vir die 112 dragtige ooie R8 132. Ini-Bos Bosvelders van Marble Hall het die topprys van R65 000 vir ’n ram betaal en Islardu Bosvelders van mnr. Elardus Erasmus van Middelburg, die topprys van R25 000 vir ’n ooi. Albei was diere van Hofmann Bosvelders.…

KONFERENSIES 13-15 OKTOBER: PMA Fresh Summit 2020. E-pos: jroets@pma. com, web: www.pma.com/events/ freshsummit 14-16 OKTOBER: Virtuele LRF-Veeskool met die samewerking vanLandbouweekblad.Tema: Lewendehaweproduksie – terug na die basiese beginsels. Lesings en besprekings deur plaaslike en internasionale kenners. Koste: R300 (vir al die sessies). Bespreek kaartjies op Quicket by bit.ly/3j7oWCw. Navrae: jacolette.kloppers@landbou.com 29 OKTOBER: AgriAllAfricalandbou-ondernemingskonferensie, aanlyn en by die WNNR in Pretoria. E-pos: marianna.duplessis@ gmail.com, 063 076 9135. 4 NOVEMBER: Melkprodusenteorganisasie se kongres, asook ’n kaasmaakkursus en jaarvergadering. Lythwood-lodge, Lidgetton, KwaZulu-Natal. Julie McLachlan, e-pos: julie@mpo.co.za, 0837402720. 13-16 OKTOBER 2021: Conexpo Africa 2021, Johannesburg. Werktuie en voertuie, asook produksiemiddele vir die landbou-, bosbou-, mynbou- en boubedryf in Afrika suid van die Sahara. Web: www.bcafrica. com, e-pos: info@mm-sa.com, 011 476 8093. 5 NOVEMBER: Internasionale sitruskonferensie. Die gratis konferensie gaan klem lê op sommige van…