Indholdsfortegnelse for 10/22/2020 i Landbouweekblad

SCENARIO ’S waaronder grond sonder vergoeding onteien kan word in die jongste onteieningswetsontwerp sluit in: ■ Waar die grond nie gebruik word nie en die eienaar se hoofdoel nie is om die grond te ontwikkel of inkomste mee te genereer nie, maar om voordeel te trek uit enige verhoging van die markwaarde daarvan; ■ Waar ’n staatsliggaam grond besit wat dit nie vir sy kernfunksies gebruik nie, en waar hy nie redelikerwys binnekort grond gaan verkry vir sy toekomstige bedrywighede nie; ■ Waar die markwaarde van die grond gelykstaande aan, of minder is as, die huidige waarde van direkte staatsbelegging of subsidie in die verkryging en voordelige kapitale verbetering daarvan; ■ Waar die aard of toestand van die eiendom ’n gesondheids-, veiligheids- of fisieke risiko vir mense of ander eiendomme…

ARTIKELS & RUBRIEKE Versekerblinktoekomsn Covid-19 Groot wintergraanoes: Boere kan weer asem skep Onteiening sonder vergoeding: Aan wie behoort die grond nou eintlik? Proteas, buffels trek saam in een span Myne, stropers en kraglyne knou Karoo-plantegroeistreek SPESIAAL SuiwelPlaagbestryding20 ton-klub GESIN Alsnuffelendopsoekna truffels BLOMBOERDERY Van diversifikasie kan jy die wildboer mnr. Piet du Toit min vertel. Hy is seker die bekendste vir sy belegging in die superbuffel Horison. Ander bedrywe sluit voerproduksie en skaap- en beesplase in. En sedert hy ’n proteaplaas teen die hang van die Outeniquaberg gekoop het, het dié plaas se winsgewendheid tienvoudig toegeneem.…

Vir die wenner van Landbouweekblad se onlangse gedigkompetisie kom skryf natuurlik, maar hy het nooit gedink hy sou die kompetisie wen nie. Mnr. Dawson Rautenbach, ’n finansiële adviseur wat nou betrokke is by die beplanning van familieboerderye by Patensie, stam uit ’n boerderyfamilie met hul wortels in die Oos-Kaap. WAT HET JOU OORTUIG OM IN TE SKRYF VIR DIE KOMPETISIE? Ek het uit belangstelling die gedig “Ballade van den boer” gelees na aanleiding van die bekendstelling van die gedigkompetisie. Die gedig het met my “gepraat” en ek het binne ’n paar uur die gedig verwerk in die konteks van ons boere se stryd in Suid-Afrika. Ek het dit vir my vrou gegee om te lees en sy het my oortuig om in te skryf. KOM SKRYF NATUURLIK? Ja, ek het…

1 NAMIBIË| Angola-grens sluit oor bek-en-klouseer Die Namibiese regering het op 7 Oktober tydelik die land se grens met Angola gesluit weens ’n uitbreking van bek-en-klouseer in Oos-Kavango. Die uitbreking is by die internasionale organisasie vir dieregesondheid aangemeld. Die departement van landbou het ondersoekspanne uitgestuur om die omvang van die uitbreking te bepaal. Vee beweeg vrylik oor die grens tussen Kavango en Angola se Cuando Cubango-provinsie; talle Namibiese boere laat hul beeste in Angola wei en omgekeer. Namibië het in Mei bewegingsbeperkings van vee uit die Kabbe-noord-kiesafdeling opgehef ná ’n bek-en-klouseer-uitbreking daar. – Reuters 2 UGANDA | Erge droogte dreig Die Verenigde Nasies se Voedsel en landbouorganisasie (VLO) waarsku erge droogtetoestande van November tot Februarie volgende jaar kan voedselskaarste Uganda veroorsaak. Só het mnr. Antonio Querido, die VLO…

MNR. NICK SERFONTEIN, voorsitter van die Sernick-groep, is as die eerste voorsitter van die landbou-ontwikkelingsagentskap (Agda) aangewys. Dié privaatsektor-organisasie wat onder leiding van mnr. Roelf Meyer op die been gebring is, wil met staatsteun ontwikkelende swart boere help met toegang tot bekostigbare finansiering, die ontwikkeling van vaardighede en toegang tot markte. Serfontein het bewese ervaring met ontwikkelingsprojekte vir nuwe boere in die rooivleisbedryf en waardekettingontwikkeling. Mnr. David Mtombeni, ’n boer van Mpumalanga en bestuurslid van Afasa, is as ondervoorsitter aangewys. Hy het 18 jaar boerderyervaring.…

■ Die bruto inkomste van die akkerboubedrywe het met 11,6% toegeneem tot R66 miljard, terwyl die tuinboubedrywe se inkomste met 18,4% toegeneem het tot R100 miljard. ■ Die bruto produksiewaarde van hoendervleis het met 5,5% gestyg tot R48,8 miljard. Dit is die grootste landboubedryf in Suid-Afrika. ■ Die waarde van landboubates word op R530 miljard geraam. Daar is egter ’n vermoede dat die bates oorwaardeer word. Landbouskuld beloop sowat 34,1% van die geraamde waarde van landboubates.…

Met goeie, vroeë reën in die drie groot produksiegebiede van mango’s verwag die Suid-Afrikaanse mangokwekersvereniging (Samga) vanjaar ’n stewige oes. Mnr. Pieter Buys, voorsitter van Samga, sê dit het reeds vanaf September goed gereën by Letaba en Hoedspruit en in die Onderberg by Malelane het dit vanaf die eerste week in Oktober begin reën. Hierdie reën volg op ’n effens kouer winter as gewoonlik wat vir baie goeie blom en bestuiwing in die lente gesorg het. Buys verwag dat die eerste mango’s ook vroeër as gewoonlik ryp gaan wees. Hy sê hoewel ’n groter oes dalk pryse onder druk kan plaas, veral in Januarie wanneer verbruikers geneig is om platsak te wees, is daar darem nie ’n oorskot in produkte van verlede jaar se oes nie. Drogingsfabrieke het reeds aan…

Voortslepend hoë temperature het opbrengsgewys ’n kleiner impak op sekere droëland-koringkultivars wat in die afgelope twee dekades in Suid-Afrika geteel en kommersieel beskikbaar gestel is, as op ander wat ook plaaslik geteel is. Dit blyk uit ’n studie in die toonaangewende vaktydskrif Nature Communications, wat voltooi is deur drie Amerikaanse landbou-ekonome, drr. Aaron Shew en Lawton Nalley van die Arkansas-staatsuniversiteit en dr. Jesse Tack van die Universiteit van Kansas, asook dr. Petronella Chaminuka van die Landbounavorsingsraad (LNR). Shew het by navraag gesê inligting oor die moontlike impak van ekstreme hittetoestande op droëlandkoringkultivars (Triticum aestivum) is belangrik vir teelprogramme en boere wat aanpassingstrategieë vir klimaatsverandering moet oorweeg. Dit kan beleidmakers ook help om die nodige aanbevelings te maak. Koring is tipies gevoelig vir hoë temperature. Volgens Shew word ’n afname in…

Dis deurslaggewend vir Suid-Afrika se voedselsekerheid dat boere op internasionale vlak mededingend moet wees, het dr. Johan Purchase, uitvoerende hoof van Agbiz, op ’n aanlyn paneelbespreking op Nampo Virtueel gesê. “Internasionale mededingendheid verseker dat jy veilige, voedsame, bekostigbare kos het as jy dit teen uitvoerpariteit kan produseer.” Hoewel dit beteken boere moet koste verminder totdat hulle teen dieselfde prys of laer produseer, kan dit ook geleenthede skep, selfs vir nuwe toetreders, indien Suid-Afrika mededingend genoeg is om internasionale markte uit te brei, meen Purchase. “Ons moet daarna kyk om nuwe toetreders na ons mark te bring. Ons huishoudelike markte is versadig; ons is ’n netto uitvoerder van landbouprodukte.” Daar is aanduidings dat die landboumarkte plaaslik, op streeksvlak en internasionaal sterk en groeiend is. “Alles begin by die markte. Geleenthede om…

Talle boere verkies om hul bedrywighede in ’n formeel geregistreerde onderneming te bedryf. Nie alleen bied dit belastingvoordele nie, maar een van die grootste voordele daarvan om in hierdie formaat handel te dryf (as ’n maatskappy of beslote korporasie), is dat die besigheid as ’n afsonderlike regspersoon of -entiteit beskou word. Hierdie afsonderlike regspersoonlikheid het tot gevolg dat alle aksies en aanspreeklikheid geskei is van dié van die eienaar. Dit skep ’n meer professionele beeld van die onderneming by die kliënt en maak erfopvolging meer naatloos omdat dit nie beëindig word wanneer die eienaar sterf nie. ’n Maatskappy of beslote korporasie kom egter slegs tot stand wanneer dit by die kommissie vir maatskappye en intellektuele eiendom (CIPC) geregistreer is. As sake-eienaar moet jy deeglik bewus wees van die deurlopende vereistes…

Die bespuiting van gewasse, plantasies en vrugtebome met hommeltuie is ’n nuwe onderneming wat mnr. André Senekal aangepak het. Die hommeltuie doen met afstandbeheer chemiese toediening van onder meer rypmakers by suikerriet en blaarvoeding en plaagbestrydingsmiddels by bome en gewasse. Senekal het ’n maatskappy, Agripoint Drone Services, gestig en nege hommeltuie aangeskaf. Die hommeltuie word in lisensie van DC Geomatics bedryf, wat die kundigheid en infrastruktuur het om sulke werk wettig uit te voer. Lugvaartreëls word streng gevolg en ’n vlugplan word voor elke bespuiting ingedien. Agripoint Drone Services is ’n lugdiensverskaffer vir DC Geomatics, wat die lisensiehouer by die burgerlike lugvaartowerheid (CAA) is. Al die beplande hommeltuigvlugte word dus deur DC Geomatics behartig en vlugplanne en toestemming word van die CAA verkry. Hommeltuie het registrasienommers soos vliegtuie en alles…

Noordwes se boere tel weer kop op ná ’n suksesvolle strooptyd en goeie weervooruitsigte wat op ’n natter somer dui. Probleme met misdaad, korrupsie, skuld en produksiekoste word intussen met mening getakel. Mnr. Boeta du Toit, uitvoerende hoofbestuurder van Agri Noordwes, het met Landbouweekblad gesels oor die stand van sake in die provinsie, en die landbou se vooruitsigte en struikelblokke. “Ons staan aan die begin van die nuwe produksiejaar met ’n goeie 2019-’20 agter die rug. Die reënseisoen begin nou en grondvogtoestande lyk goed ná ’n bevredigende oestyd. Van ons boere kan reeds met grondvoorbereiding begin en is gereed vir die planttydwat voorlê.” Die nadraai van die droogte en langtermyndruk op boere se kontantvloei en skuldlas gooi egter nog ’n skaduwee. “Natuurlik is daar oorlaatskuld. Die Land Bank se benarde…

Gedroogde vleis is oral bekend. Kanada se pemmikan, Amerika se jerky, Switserland se bindenfleisch en Mexiko se carne secca is almal bloedbroers van biltong. Daar is baie min vleissoorte wat nie gedroog word nie. Op ’n dag in Königssee het ek ’n stuk gedroogde varkvleis gekry wat net soos ’n biltong gelyk het. Die euro se krag teen die rand het my egter gepootjie en ek weet nou nog nie hoe varkbiltong smaak nie. My eerste poging om self biltong te droog, het erg skeefgeloop. Einde 1975 het ek en Suzette baie interessanter dinge om te doen as om vir die eindeksamen te swot en ons kry elkeen ’n hereksamen in Januarie. Ná die eksamen is daar nog vier weke oor voor die universiteit begin en haar pa belowe om…

MARKNEIGINGS PRYSE DAAL MEESTAL IN DIÉ DRIE PROVINSIES Die volgende ontleding van grondverkope in Suid-Afrika is van transaksies vir grond van meer as 10 ha in Gauteng, KwaZulu-Natal en Limpopo van September 2019 tot Augustus vanjaar. Grondpryse by Marken (-21%) en Kokstad (-20,9%) het heelwat gedaal, terwyl pryse by Underberg (17,3%) gestyg het. In Gauteng was daar 302 transaksies (net 23 vanaf April tot Junie), wat 34 783 ha teen R2,951 miljard behels het. Transaksies vir grond van 150-300 ha en 450-600 ha het teenoor die vorige jaar gedaal. In KwaZulu-Natal was daar net 19 registrasies in die vyf maande tot einde Augustus. Dit beteken dat die ontleding van transaksies onsinnig is. Altesame 33% (teenoor 41% die vorige vergelykende tydperk) van die distrikte in Limpopo toon ’n styging in grondpryse.…

Heelwat veilings onder die beskerming van Bonsmara SA is nog in Oktober aangebied, terwyl dié genootskap se veilingsreeks in November met ’n bykomende vier afgesluit word. Mnr. Louis Steyl, uitvoerende hoof van Bonsmara SA, het sy tevredenheid met die verloop van die veilingsreeks in Bloemfontein uitgespreek. “Die veilings tot dusver is hoofsaaklik gekenmerk deur ’n sterk vraag na vroulike diere en betreklik hoë gemiddelde pryse vir bulle,” het hy gesê. Uitskieterpryse op produksieveilings vanjaar is onder meer vir ’n bul van die Up George-stoetery (R900 000) van mnr. Derek Ralfe en sy vrou, Tutu, en ’n dragtige koei van mnr. Fourie Scheepers (R205 000) van Zinabos-Bonsmaras (Ficksburg), betaal. Teen 5 Oktober (met die uitslae van talle van die September-veilings nog uitstaande) is 1 539 bulle op 54 veilings teen gemiddeld…

529 Die 529 trekkers wat in September in Suid-Afrika verkoop is, is amper 23% meer as die 431 wat in September verlede jaar verkoop is. Vir die jaar tot dusver is daar vanjaar nou vyf meer trekkers verkoop as die ooreenstemmende periode verlede jaar. Mnr. Karel Munnik, voorsitter van die Suid-Afrikaanse Landboumasjinerieassosiasie (Salma), sê die verkope weerspieël die gunstige marksentiment danksy goeie oeste in winter- en somersaaigebiede. Ouer toerusting teen laer pryse is nou egter uitgeput. – Salma 1 Van April tot Augustus verlede jaar is een persoon aangekeer in 137 veediefstalsake wat in die dis-trike Clarens, Bethlehem, Fouriesburg, Paul Roux en Kestell aanhangig gemaak is, luidens ’n verslag van die landbougemeenskap wat aan die Valke oorhandig is. In daardie tydperk is 1 538 stuks vee gesteel, waarvan slegs 186…

‘Geweldsmisdaad op plase hou nie net ’n bedreiging in vir die veiligheid van ons landelike gemeenskappe nie, maar ook ons nasie se voedselsekerheid.’ PRES. CYRIL RAMAPHOSA, oor die vlaag plaasmoorde en gewelddadige reaksie daaroor op Senekal. Bl. 14 ‘Dit is ’n skande dat byna elke plaaslike owerheid langs die rivier in die Noord-Kaap ongesuiwerde riool in die rivier stort.’ MNR. FRITZ BEKKER van die omgewingskonsultante Clean Stream, Gariep Watch se diensverskaffer, oor die bestuur van die Oranjerivier. Bl. 19 ‘Operasie Phakisa het ook mooi gelyk op papier, maar daar het absoluut niks van gekom nie.’ MNR. LEON DE BEER, bestuurder van die NWKV, oor ondernemings dat die organisasie se rampprojek onder die regering se nuwe landbouplan geld kan kry. Bl. 22 ‘Die afgelope twee winters was te warm, maar vanjaar…

MNR. BOSSI FERREIRA van Piet Retief is as die algehele wenner van die afdeling vir droëlandmielies in Pioneer se Weeg-en-Wen-opbrengskompetisie aangewys. Hy skryf sy wenopbrengs van 15,224 t/ha aan uiters akkurate saadplasing toe. Lees meer op bl. 42. VERTEL VAN JOU GESIN. Ek en my vrou, Yolandi, het twee dogters, Mila (5) en Olivia (2). Yolandi is ’n graad RRjuffrou by die Rinkel Krinkelkleuterskool op die dorp. HET JY NÁ SKOOL STUDEER? Nie regtig nie. Ek het ná ’n paar maande as student in landbou-ekonomie besef ek is nie vir die stadslewe gebou nie. HET JY ’N STOKPERDJIE? Hengel, jag en 4x4 ry. WAAR HOU JY VAKANSIE? Verkieslik op die plaas as almal met verlof is. Dan is die rustigheid kosbaar. Ek geniet dit baie in die Bosveld omdat daar…

DIE giftige nadraai van die eerste hofverskyning in Senekal van mnre. Sekwetje Mahlamba en Sekola Matlaletsa, die twee verdagtes in die moord op mnr. Brendin Horner van Paul Roux vroeër vandeesmaand, is in teenstelling met ’n potensieel deurslaggewende verbintenis tot landelike veiligheid van genl. Khehla Sitole, nasionale polisiekommissaris. Sitole het op 5 Oktober, die dag voor die gebeure op Senekal, op ’n vergadering tussen senior offisiere en Agri SA, TLU SA en AfriForum in Pretoria die polisie se verbintenis herbevestig om misdaad in landelike gebiede, beide proaktief en reaktief, ’n voorrangsaak te maak. Ooreenstemming is ook bereik oor die formele stigting van ’n nasionale, asook plaaslike gesamentlike bevelsentrums vir landelike veiligheid. Binne dié bevelsentrums sal alle personeel- en ander hulpbronne, soos die gebruik van helikopters en hommeltuie, saamgevoeg word. Die…

DIE Land Bank sê die bepalings van boere se lenings wat hy inkontrakteer, is bindend en gaan voort soos tevore. Die bank is besig om ’n deel van die lenings wat landboubesighede namens hom administreer, in te kontrakteer. “Die Land Bank het takke in al die provinsies en bankiers sal steeds alle boere besoek, ongeag wat hul ligging is,” het die bank by navraag gesê. Die inkontrakteringstrategie is nog in sy kinderskoene en die sukses daarvan sal voortdurend gemeet word om die toekomstige potensiaal van inkontraktering te assesseer. Die bank sê hy hersien sy verhouding met al die betrokke landboubesighede, bekend as diensvlakooreenkomsvennote, met die oog op ’n verbeterde vennootskapsmodel, terwyl die risiko om te veel op dié vennote staat te maak, bestuur word. “Die inkontraktering berus op die uitgangspunt…

DIE Nasionale Waterwet (Wet 36 van 1998) moet reg toegepas word en nie gebruik word om politieke doelwitte van transformasie op ’n misplaaste manier te bereik nie. Só het mnr. Janse Rabie, hoof van natuurlike hulpbronne by Agri SA, op die organisasie se kongres gesê toe hy terugvoer gegee het oor die afdeling vir natuurlike hulpbronne se werk die afgelope twaalf maande. Hy het die hofuitspraak vroeër vanjaar, toe ’n volbank regters onder meer beslis het dat waterregte wel oorgedra kan word, maar sonder vergoeding, as een van die laagtepunte rakende waterkwessies bestempel. Agri SA ondersteun die appèl hierteen finansieel. Die organisasie meen die regering se sterk politieke beleidsposisie teen die oordrag van waterregte is verkeerd, onder meer omdat dit die vermoë wegneem om water wat ’n boer in ’n…

NÁ talle uitsprake oor ’n nuwe strategie by die landboubeleggingsmaatskappy Zeder die afgelope paar maande is geen inligting hieroor verklap by die bekendmaking van sy finansiële resultate vir die ses maande tot einde Augustus nie. Mnr. Johann le Roux, Zeder se waarnemende uitvoerende hoof, het gesê die direksie ondersoek steeds die beoogde verandering aan sy strategie, onder meer een wat waarde verantwoordelik ontsluit. Hy het op vrae hieroor gereageer en benadruk geen finale besluite is al deur die direksie geneem nie. “Daar is nie ’n vinnige oplossing nie en tans geen tydsraamwerk hiervoor nie,” het hy gesê. Zeder se vorige uitvoerende hoof van agt jaar, mnr. Norman Celliers, se bedanking het op 1 Oktober in werking getree. Beleggers het vroeg in September gehoor die direksie kyk na veranderinge aan sy…

EKONOMIESE stelsels in die wêreld sluit vryemark-ekonomieë aan die een kant van die spektrum en bevelsekonomieë aan die ander kant in. Volgens die Fraser-instituut se verslag wat in September 2020 uitgereik is, is Hongkong (meeste vry) in die eerste plek uit 162 lande – weens inmenging van China kan sy posisie in die komende jare verswak – en Venezuela (minste vry) in die laaste plek. Singapoer is tweede en Suid-Afrika slegs in die 90ste plek. Ons vryemarkekonomie vergelyk met dié van lande soos Tanzanië en die Russiese Federasie. Jy het reg gelees. Die graan-en-oliesaadsektor vaar heelwat beter as dít en vergelyk met die sektore van Eerstewêreldlande! Kom ons hou dit so. Indien jou antwoord op die volgende vrae “die individuele produsent” is, beteken dit ons is in die landbou nog…

Die winter van 2020 was een van die koudste winters in ’n hele paar dekades. Die gemiddelde minimum temperatuur van 1 Mei tot 31 Augustus 2020 vir ’n plek soos Bothaville in die Vrystaat was -0,55 °C, ongeveer 1 °C laer as die vorige laagste minimum temperatuur sedert 2001 van +0,53 °C wat in 2007 gemeet is. Daar was voortdurend koue temperature vir die grootste deel van die winter van 2020. In teenstelling met die algemene verwagting is ’n konstante “koue” winter oor die algemeen minder gevaarlik vir ryp- en koueskade as ’n minder intense koue winter. Gewasse wat onder konstante koue toestande groei, vergoed vir die omgewingstoestande en sogenoemde afharding kom voor. ’n Koue winter veroorsaak ook dat groei vertraag word en dat plante nie te gou in versnelde…

’n Nuwe mieliebaster wat al 100 ton kuilvoer per ha opgelewer het, is deur die saadmaatskappy Limagrain Zaad Suid-Afrika bekend gestel. Mnr. Fanie Yssel, tegniese bestuurder vir agronomie by Limagrain, sê die nuweling is KKS 8410 BR. Dit is ook as ’n Roundup Ready-baster, KKS 8408 R, beskikbaar. KKS 8410 BR is wyd aangepas en pres-teer goed op droëland én onder besproeiing. Daar is al meer as 19 ton graan per ha van die baster op ’n spilpuntland van 25 ha geoes. Danksy sy uitstekende agronomiese eienskappe, soos goeie staanvermoë, siekteweerstand en heelplantverteerbaarheid, staan die kultivar kop en skouers uit in die kuilvoermark. Indien dié mielies weens toestande buite die boer se beheer nie vir kuilvoer gesny kan word nie, kan hy dit laat ryp word en stroop. Ander eienskappe…

Sjokolade-roomyskoek Die roomys is sag en romerig en dié heerlike somernagereg het ’n ryk sjokoladegeur, al kom daar net kakao in en geen gesmelte sjokolade nie. Ek het gemmerkoekies vir die kors gebruik, maar jy kan enige bros koekies van jou keuse gebruik. ■ 90 ml kakao ■ 50 ml water ■ 30 ml brandewyn ■ 500 ml yskoue room ■ 1 blik (385 g) kondensmelk ■ 10 ml vanieljegeursel Kors ■ 1 pakkie (100 g) gemmerkoekies ■ 45-60 ml botter ■ Sjokoladesous, om voor te sit Bespuit ’n koekpan met kleefwerende kossproei en voer dit met kleefplastiek uit. Meng die kakao, water en brandewyn tot glad en hou eenkant. Klits die room styf en voeg die kondensmelk by. Klits goed deur. Voeg die kakaomengsel saam met die vanieljegeursel by…

As jy in die 1960’s en 1970’s in die Wes-Transvaal (nou Noordwes) grootgeword het, het jy beslis gaan uitspan by Baberspan naby Delareyville. Sien, die Wes-Transvaal is báie ver van enige see af en water is skaars in hierdie warm provinsie. Dus was ’n groot, oop stuk water baie gewild en die vangste vir hengelaars was feitlik gewaarborg. Dit was nooit ’n eksklusiewe geleentheid nie. Almal het saamgegaan: ooms, tantes, oumas, oupas, neefs en niggies met genoeg maatjies, huishulpe, handlangers en weeskinders van die Lushof-kinderhuis. Op ’n Vrydagmiddag het die groot uittog Baberspan toe begin met woonwaens, tente, bakkies en sleepwaentjies. Dit het elke keer ’n bietjie gelyk soos die Israeliete se trek uit Egipte. Baberspan het áltyd modder gehad. Iemand (of almal) het elke keer vasgesit. Dit was taai,…

Dit is iets waarmee Suid-Afrikaners besonder goed is: Om ’n bysaak die hoofsaak te maak. Om só verstrengel te raak in die semantiek en simboliek van ’n situasie dat die werklikheid hulle verbygaan. Oor die skynbaar geïmpliseerde ongeregtigheid van ’n sjampoe-advertensie sal mense ’n groot bohaai maak, maar oor die miljarde ran-de wat oor ’n dekade van belastingbetalers gesteel is — reusediefstal wat almal erg verarm en ’n hele geslag van beter ’n toekoms beroof het — sal hulle vir alle praktiese doeleindes swyg. Op Senekal het dit weer gebeur. ’n Onskuldige jong man het sy lewe verloor. Sy hande stukkend baklei teen sy aanvallers. In geen beskaafde samelewing is dit aanvaarbaar nie. Dít is die sentrale werklikheid van die storie. Nou wil dit voorkom of die beskuldigdes wat vir…

Honderde boere en mede-Suid-Afrikaners het voorverlede Dinsdag op Senekal bymekaar gekom om die eerste hofverskyning van die twee vermeende moordenaars van mnr. Brendin Horner by te woon en protes aan te teken teen plaasgeweld. Horner (22), ’n plaasvoorman wat vir mnr. Gilly Scheepers in die distrik Paul Roux gewerk het, is drie weke gelede wreed by ’n plaashek vermoor. Lede van verskeie politieke en landbou-organisasies het die mense toegespreek, maar namate die toesprake gevorder het, het frustrasie onder die skare begin groei. ’n Groot groep mense het na die hofgebou gestap, waar hulle aan die polisie gevra het om die twee misdadigers aan hulle te wys. ’n Struweling tussen betogers en die polisie het in die voordeur van die hofgebou plaasgevind, waarna die betogers die gebou binnegebars en in die…

BOERE in die Langkloof het vanjaar vir die eerste keer in drie jaar ’n “normale” koue winter vir vrugteproduksie beleef. “Die afgelope twee winters was te warm, maar vanjaar het ons min of meer uitgekom daar waar ons moet wees,” sê mnr. Riaan Strydom van die Bokmakierie-boerderytrust naby Krakeel in die Langkloof. Hy het tot dusver vanjaar 894 koue-eenhede (Infruitec) gemeet teenoor 724 in 2019, en sê dit is die eerste keer in drie jaar dat die koue-eenhede weer genoeg was. Volgens mnr. Johan Kotze, direkteur van Dutoit Agri, Oos-Kaap, is daar 200-250 koue-eenhede (Richardson) méér gemeet in die meeste dele van die Langkloof as in die vorige twee jaar. Hy sê daar is vanjaar gemiddeld 800 eenhede geakkumuleer, teenoor gemiddeld 600 koue-eenhede in 2019. Die meeste kernvrugkultivars benodig 750-800…

DIE belangrikste kwessie in die landbou in Suid-Afrika is hoe om dit vir nuwe boere moontlik te maak om suksesvol tot die landbousektor toe te tree. Werkbare planne hiervoor moet binne die volgende jaar gemaak word. Só het mnr. Pierre Vercueil, voorsitter van Agri SA, in sy voorsittersrede op die organisasie se jaarkongres gewaarsku. Hy het gesê daar kan nooit van eiendomsreg afgesien word nie, want dit is die hoeksteen van ’n goeie ekonomie en die landbou. “Dit beteken dat ons na mekaar moet luister en dat ons die prosesse vorentoe op so ’n manier moet plooi dat dit tot voordeel van die landbou is. Ons moet die beste strategieë ontwikkel en in werking stel om eiendomsreg te beskerm.” Hy het gesê as Agri SA eiendomsreg wil beskerm, moet hy…

DIE georganiseerde landbou moet toegelaat word om die keuring van begunstigdes waar te neem om bedrog en korrupsie by grondherverdeling te keer. Só vra die African Farmers’ Association of South Africa (Afasa) oor die aankondiging dat die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling hom gereed kry om 529 014 ha grond aan swart opkomende boere uit te deel. Dié grond is die res van die 896 plase of 700 000 ha staatsgrond wat die staat vir grondhervorming beloof het. Agri SA het ook reeds daarop gewys dat die private sektor en die georganiseerde landbou ’n waardevolle rol kan speel met die kies van begunstigdes en die ondersteuning van sodanige begunstigdes, en gewaarsku dat gewaak moet word teen korrupsie. Afasa voel die georganiseerde landbou se oorsigrol sal probleme oplos wat…

’N INTERNASIONALE kongres oor die Wagyu-beesbedryf word van 10-12 November aanlyn deur die Suid-Afrikaanse Wagyu-genootskap gehou. Dié stap is nodig weens die beperkings wat die Covid-19-pandemie op internasionale reise plaas. Dr. Michael Bradfield, uitvoerende hoof van Wagyu Suid-Afrika, sê dit is die eerste keer dat Suid-Afrika hierdie internasionale kongres aanbied. Dit sou by die Allemanskraaldam naby Winburg in die Vrystaat gehou word, maar die pandemie het ’n stokkie daarvoor gesteek. Verskeie kenners van die Wagyu, ’n Japannese beesras wat bekend is om sy uitsonderlik sappige vleis met sy hoë mate van tussenspierse vet (marmering), gaan lesings aanbied. Lesings word in drie dele met ’n daaglikse tema aangebied, naamlik voortgesette, internasionale ontwikkeling van die ras (dag 1), die uitnemendheid van die produk (dag 2) en tegniese sessies (dag 3). SPREKERS ’n…

Die Suid-Afrikaanse landbou se geldsake was stabiel, en akkerbou se geldsake het verbeter, in die 12 maande van Julie 2019 tot Junie 2020, blyk uit die verslag van die departement van landbou, grondhervorming en landelike ontwikkeling oor die stand van die landbou se geldsake. Die netto inkomste het in die 2019-’20-jaar met bykans 27,5% gestyg teenoor 2018-’19. Die netto wins as persentasie van bruto inkomste het ook verbeter. Hierdie syfer, soos ander statistieke, moet versigtig geïnterpreteer word, want die skerp verbetering het plaasgevind vanaf die baie lae basis in 2018-’19 toe die landbou se netto inkomste skerp gedaal het. Die skuld van die landbou het teen einde Junie met 1,9% tot R181 miljard toegeneem. Die laer rentekoerse en betreklik goeie akkerbou-inkomste het gehelp om die skuldlas te stabiliseer. Die skuldlasverhouding…

Die waterblommetjieseisoen was vanjaar heelwat later as gewoonlik vanweë Covid-19. Me. Chrizelle Ever-son van die Welgemeend-boerdery net buite Wolseley het aan Landbouweekblad gesê vanweë die onsekerheid van die inperkingstyd is hul waterblomdamme later as gewoonlik vol gemaak, wat die oes vertraag het. “Die verbruiker soek waterblommetjies in die middel van die winter, as dit nog lekker koud is. Mense wat in Augustus gaan blomme kyk, ry dikwels hier by ons verby en koop dan waterblommetjies. Vanjaar was ons waterblommetjies op hul mooiste teen middel September – effens te laat vir die besoekers.” Afgesien dat die verbruiker prysgevoelig is vir hierdie arbeidsintensiewe gewas, is diefstal ook ’n probleem. Die dorpie Wolseley is nie ver van Welgemeend af nie en die dam-me naaste aan die dorp is dikwels leeg gesteel. Die produk…

Die eerste formele boek wat klem lê op die onderstokke van droogdruiwe (rosyntjies) in Suid-Afrika het onlangs verskyn. Droogdruifonderstokke in Suid-Afrika: ’n Samevatting van 38 jaar se evaluering, is geskryf deur mnr. Jan Avenant, senior navorser by die Landbounavorsingsraad (LNR) se Infruitec-Nietvoorbij-instituut. Dit vervat die jare lange resultate van navorsing by onderstokke in veral die Benede-Oranjeriviergebied en by Olifantshoek. Avenant sê die onderstokke is deurslaggewend in ’n wingerdstok se prestasie en uiteindelik die volhoubaarheid van ’n wingerdboer. Hy het 38 jaar lank onderstokproewe gedoen in ál vyf tafeldruifproduksiestreke van Suid-Afrika. Hy sê die boek het hom die kans gegee om inligting wat jare lank wetenskaplik bymekaargemaak is, saam te vat en te dokumenteer vir huidige en toekomstige geslagte. Hoewel die boek grootliks sy eie navorsing bevat, sluit dit ook ander…

WATTER TEGNOLOGIE IS ONMISBAAR? Beslis my hoogloopspuit. Ek kan nog met ’n ou planter regkom, maar wil nooit weer my spuitjare oorhê nie. WAT IS DIE BESTE RAAD WAT JY AL GEKRY HET? Neem ’n besluit, glo in jou besluit en gaan voluit voort daarmee. As jy twyfel, doen jy dinge halfhartig. WAT IS DIE GROOTSTE BOERDERYFOUT WAT JY AL GEMAAK HET? Dat ek nie vroeër in my lewe gediversifiseer het nie, veral in bosbou. Ek probeer nou teen ’n vinnige tempo inhaal, maar kyk gereeld na die 18 jaar wat reeds verby is. Dis vir my lekker om ’n boom te plant. Iemand sê dalk ek gaan lank wag om dit te oes, maar min weet hulle ek plant dit nie vir myself nie, maar vir die nageslag. WIE…

Die somerteelseisoen vir vleisbeeste is om die draai. Met die oog daarop om hoër bevrugtingsyfers te behaal, is dit tydig om die uitwerking van hittestres op vrugbaarheid by vleisbeeste te bespreek. Die geraamde kalfsyfer in kommersiële vleisbeeskuddes is van 60% tot 65%, wat relatief laag is. In die kuddes van kommunale en opkomende boere is dit nog laer. Dit is dus belangrik dat aandag gegee word aan aspekte wat kalfpersentasies kan beïnvloed. Omgewingstemperatuur is die faktor wat die grootste regstreekse uitwerking op veeproduksie het. Die meeste vee presteer op hul beste by temperature van 4 °C tot 24 °C. In Suider-Afrika styg die temperatuur gereeld bo hierdie gemaksone, en dit is dus belangrik dat vee by hierdie hoër temperature aangepas is. Die maksimum dagtemperatuur is nie die grootste probleem nie,…

Wat maak Koester Geskenke so spesiaal? Koester Geskenke is meer as net nóg ’n aanlyn winkel. Ons koester die genot wat gepaard gaan met die oopmaak van ’n mooi geskenk, die detail wat deesdae verlore gaan met ons besige lewenstyl, die spesiale gevoel wanneer jy ’n unieke gehalteproduk vashou en die wete dat dit deur omgeehande gemaak is. Ons ondersteun ook vroue in ons gemeenskap wat hul kreatiwiteit inspan om ’n inkomste vir hul gesin te verdien. Vir sommiges is dit hul enigste bron van inkomste. Verder koester ons die vreugde wat ’n baba in ’n familie bring. Watter soort produkte hou julle aan? Ons het gehekelde speelgoed van suiwer katoen, spoegdoeke, oulike uitrustings, babaskoentjies van leer of hekelwerk en baie meer. Hoe het die idee onstaan? Ons het ’n…

Soos ’n vorige keer beloof, wil ons vandag verder besin oor daardie gemoedsiekte wat eensaamheid genoem word. Dit word ook dikwels die voorportaal van depressie genoem. Om alleen te wees, hoef nie noodwendig eensaamheid tot gevolg te hê nie. Ja, daar kan plaasvervangers wees wat op ’n manier versagtend inwerk op die eensaamheidsgevoel. ’n Stokperdjie wat jou belangstelling prikkel, ’n troeteldier wat lojaal geselskap bied, ’n liefdestaak wat jou tyd vul en nog vele dinge kan alles hulp verleen, maar dit is nie vervullend genoeg nie. Die mens wat, anders as ander skeppinge, na God se beeld geskape is, roep en vra na sy medemens wat, net soos hy, ’n stukkie van die Goddelike natuur deelagtig geword het. Dit is juis hierdie eendersheid wat maak dat ons verskeidenheid sinvol kan…