Indholdsfortegnelse for 22 February 2024 i Landbouweekblad

NUUSIN ’N BLIK Dié blokkade van die A64-snelweg suid van Toulouse buite Carbonne in Frankryk is georganiseer deur French Farmers, die grootste landbouprodusente-organisasie in die Europese Unie (EU). Dit is een van talle soortgelyke boere-opstande wat Europese stede reg oor die handelsblok sedert Desember tot stilstand gedwing het. Dié opstande het uiteindelik die EU se ambisieuse doelstellings om klimaatsverandering teen te werk, ’n gevoelige slag toegedien toe Ursula von der Leyen, president van die Europese Kommissie, op 6 Februarie aangekondig het die handelsblok gaan afsien van sy plan om die gebruik van plaagdoders teen 2030 met die helfte te verminder. Sy het toegegee dié voorstel het “ ’n simbool van polarisasie” geword, berig AFP. “Hierdie voorstel wat van bo afgedwing is, was swak opgestel, swak beoordeel, swak gefinansier en het…

DIE Kaapstadhawe se uitvoerprestasie is reeds sedert vóór die covid-19-pandemie op ’n afdraande pad. Navorsing deur Jacob van Rensburg, hoof van navorsing en ontwikkeling by die Suid-Afrikaanse Vragvervoervereniging (SAAFF), toon dat vraghouer-deurset deur die Kaapstadhawe al sedert 2010 stagnant is. Die hawe het in daardie jaar 710 000 twintigvoet-ekwivalente eenhede (TEU) vrag hanteer, nagenoeg 12% meer as tans. Kaapstad het, volgens die SAAFF se ontleding van die Transnet-haweowerheid se statistieke, in 2023 die ekwivalent van 5 980 vraghouers minder uitgevoer as in 2022. Daarteenoor het Ngqura 12 246 méér vraghouers in 2023 uitgevoer as in 2022, en die kleiner Port Elizabeth-hawe 10 848 meer. Vir die sagtevrugte- en tafeldruif-uitvoerders in die Wes- en Noord-Kaap en suide van Namibië wat nie kan bekostig om hul produkte per vragmotor na Gqeberha of…

DIE kol-kol reën wat in dele van Mpumalanga en Noordwes val, laat veeboere kopkrap. Die warm, droë toestande in Januarie en Februarie het ’n tol geëis op weidingsgewasse, en daar is veel minder gras om te baal as verlede seisoen. “Vanjaar is die eerste keer dat my vragmotors vir die baler wag,” sê John Matinuzzi, ’n boer van die Delmas-omgewing. Die beskikbare gras vir baal is veel minder as ’n jaar tevore, toe sy opbergingsplek te min geraak het. Matinuzzi sê voerpryse het gevolglik gestyg. Oulandgrasbale van 1,2 m het teen druktyd teen R350 per baal verkoop. “Tef is nog hoër teen R500 per baal en, as dit nie vinnig kom reën nie, verwag ek dat ons dalk teen Augustus pryse van tot R1 000 vir ’n tefbaal gaan sien.”…

DIE Land Bank het tot dusver in die boekjaar van April tot Desember 2023 sowat 300 sukkelende boerekliënte bygestaan. Die totale waarde van die uitstaande saldo’s beloop sowat R2,3 miljard, sê Sydney Soundy, uitvoerende bestuurder vir strategie en kommunikasie by die Land Bank. “Hoewel ons probeer om alle kliënte in nood en hul boerdery-ondernemings te red, kan ons dit slegs doen indien die besighede die vermoë het om bystand te bekostig. “Hulle moet kan voortgaan om op die kort tot lang termyn op finansieel volhoubare wyse te funksioneer. “Ons is onderworpe aan wetlike voorskrifte en moet dienste en oplossings verskaf wat bekostigbaar is.” Toegewings gemaak Die bank het verskeie toegewings en verdraagsaamheidsoplossings ingestel om kliënte te ondersteun. “Dit bestaan uit gekoördineerde, toepaslike en tydige stappe wat uiteindelik die volle betalings…

DIE nuwe minimum loon is ’n finansiële terugslag vir sy boerdery en vir veral dié wat arbeidintensief is, sê Deon Potgieter, ’n sagtevrugboer van Ceres. “Ek sal van my werkers moet laat gaan. Alles is reeds so duur, nou word ons verder in ’n hoek gedruk. Hoeveel werkers se gesinne gaan nou daaronder lei omdat boere nie eens meer gelyk kan speel nie?” Die minimum loon beloop tans R25,42 per uur. Dié tarief, wat vir onder meer huishulpe en plaaswerkers geld, sal van 1 Maart af tot R27,58 per uur styg. Simon van Blerk, produksiebestuurder by die Karsten-groep buite Upington wat onder meer waatlemoene, druiwe en dadels produseer, sê ongeag of die loon verhoog word, insetkoste vir boere bly hoog. “Dit is reeds moeilik vir boere om winsgewend te boer.…

Laserstrale, mikrogolwe, vuurvlamme, bevriesing, sonstraling . . . Onkruidwetenskaplikes werp alles in die stryd om tegnologie te ontwikkel om in die toekoms die enkele onkruidplante wat alle ander bestrydingstrategieë oorleef, sonder gif dood te maak. “Die meeste van die metodes sal nooit gekommersialiseer word nie, maar ander toon belofte,” het prof. Michael Walsh van die Universiteit van Wes-Australië in Perth tydens ’n werksessie oor onkruidbekamping by Tygerhoek vir Overbergse boere gesê. In onkruidwetenskap word onderskei tussen breedwerpige metodes wat ’n hele land of kamp dek, en metodes wat net onkruidplante doodmaak. Waar ander metodes reeds die saadbank verklein het en slegs enkele onkruidplante oorbly, kan tegnologie ontwikkel word om nét daardie plante dood te maak. Die meeste van die metodes wat op spesifieke onkruidplante gemik is, veral dié wat hitte…

Veldbestuur Vee- en wildboere is dalk onder die indruk dat hulle met diere boer. Eintlik boer hulle met veld. Veld wat in ’n goeie toestand is, is ’n vee- of wildboer se grootste bate en goedkoopste bron van voer. Daarom is dit belangrik dat boere eerste vir die veld sorg en dit in ’n goeie toestand hou sodat dit vir die diere kan sorg. ’n Boer kan nie die klimaat en grondtipe beïnvloed nie, maar kan ’n impak op die plantegroei en grond maak deur die beweiding wat hy toepas. Teen die tyd dat diere se kondisie begin agteruitgaan, is die veld reeds in ’n swak toestand en gaan dit baie lank duur om te herstel. Jy moet dus seker maak jy verkry volhoubare diereproduksie sonder dat die gehalte van…

In ’n suksesvolle boerdery moet jy vinnig van besluit kan verander, want daar is nie baie dinge waarop jy kan staatmaak nie. Net wanneer ’n mens begin dink vanjaar gaan ’n rekordoes wees, wys ’n El Niño tande. Of jy moet só byhou by verandering dat jy moeër word as ’n Nuwejaarsdag-drawwer. Daarom is dinge waarop jy werklik kan staatmaak van onskatbare waarde, veral as dit jou nie met verandering oorrompel nie. Een só ’n staatmaker is die Toyota Fortuner. Toe dit in 2006 op die Suid-Afrikaanse mark bekend gestel is, het dit gou boaan die verkooplyste gepryk. Vandag is dié neef van die Hilux-bakkie steeds ’n topverkoper onder Suid-Afrikaners. En jy hoef net op ’n Sondagoggend op die kerkterrein van enige plaasdorp te gaan kyk om te besef ’n…

Vir baie boere is slootgrawers (excavators) vandag ’n noodsaaklike werktuig op die plaas vir allerlei grondwerk. Baie besit hul eie werktuie en doen ook werk vir van hul medeboere. Een van hulle is Pieter du Toit van die plaas Grashoek in die Strandveldgebied by Bredasdorp. Hy en sy broer, Niel, boer met beeste, waaronder Angusse, Holsteins en Ayrshires, en Merino-skape, en hulle verbou ook graan. Omdat die plaas heuwelagtig is met heelwat rante en hoë reënval, is ’n grondwerktuig en slootgrawer noodsaaklik. Dit is maklik om ’n slootgrawer oor kort afstande stadig op sy eie rusperwiele op die plaas te laat loop, maar soms moet die werktuig ver ente op die plaas of na buurplase of ander dele van die distrik vervoer word. Dit kan groot moeite veroorsaak. “Baie tyd…

Snywurms, haelskade en wisselvallige reën is van die struikelblokke wat die boere in die sentrale en oostelike produksiestreek die afgelope seisoen moes oorkom. “Dit het tot gevolg gehad dat sommige boere hul lande moes oorplant of later geplant het,” sê Marguerite Pienaar, landbou-ekonoom by Graan SA, oor die stand van die landbou in dié streke. “Volgens terugvoer wat ons van ons lede in dié gebiede ontvang het, het hulle wel geplant wat hulle beoog het om te plant, al was van die aanplantings later as verwag.” Goeie nuus vir die boere was dat die reënval in Desember en begin Januarie beter was as wat voorspel is. “Dit het gelei tot gunstige vooruitsigte vir opbrengste, maar dinge kan verander as dit nie in Februarie en Maart genoeg reën nie.” Sy sê…

Die werktuigvervaardiger John Deere stel met trots sy nuwe trekkerkragpaar bekend – die 5080E en die 5080EN. Die smal 5080EN beskik oor 59 kW-kraglewering. Dit is ideaal vir bespuiting, vervoer en ander toepassings in hoëwaarde-gewasboorde, soos sitrus, neute, sagtevrugte en druiwe. Die 5080E is ’n standaardtrekker wat ook 59 kW krag lewer. Dit kan onder meer gebruik word vir kleinskaalse graanproduksie, die aandrywing van hooitoerusting, algemene vervoer en die vervoer van veevoer. Vir albei trekkers verskaf die John Deere PowerTech™-dieselenjin van 2,9 liter hoë rugsteunwringkrag van tot 21%. Dit werk doeltreffend met verminderde dalings in die omwentelinge per minuut tydens swaar vragtoepassings. Dit is ook nie nodig om gereeld ratte in verskillende vragtoestande te verwissel nie, wat weer help om meer werk in minder tyd gedoen te kry. Die enjin…

Die son vorm ’n stralekrans oor die gewels van die statige herehuis op Wheatlands by Graaff-Reinet wanneer ek by die witgepleisterde hek inry. Die indrukwekkende geboue, met ’n uitkyktoring en slaweklok, trek die aandag en herinner aan ’n era van voorspoed en grasie. Hier het agt geslagte Parkers en Shorts sedert 1849 gewoon nadat hul voorsate die pampas van Argentinië vir die vlaktes van die Karoo verruil het. In die lug bruis ’n mengsel van geskiedenis, herinneringe en opwinding oor vier van die oudste geregistreerde sybokhaarstoeterye in Suid-Afrika se tweede gesamentlike ramveiling onder die nuwe Heritage-vaandel. Dit bevestig weer die gehardheid en gehalte van dié stoeterye se Angora-bokke. Die Heritage-telers is Sean Hobson (Martyrsford, gestig in 1871), Lloyd Short (Borden Angoras, wat in 1898 as Shirlands Angoras gestig is), Ray…

Manie Dit lyk vir Manie of Brussel die knie buig voor Europese boere wat al sedert verlede jaar stede op horings neem uit protes teen dalende landbousubsidies, omgewingsbeleid om die gebruik van chemiese middels en kunsmis te verminder, en vir beter beskerming teen invoer. Suid-Afrikaanse boere het hierdie pad al in die vroeë negentigs geloop toe die Nasionale Party stappe gedoen het om Suid-Afrika polities én sosioekonomies te hervorm. Die liberalisering van die landbousektor in die 1990’s het baie armer boere kwesbaar gelaat vir markkragte waarteen hulle voorheen deur sagte lenings, subsidies, bemarkingsrade en ander vorme van staatsondersteuning beskerm is. Anders as in Europa was daar geen genade vir Suid-Afrika se kommersiële boere nie, en die aanslag op hul winsgewendheid duur voort. Dink maar aan die onlangse aankondiging van ’n…

NuusAktueelElektrisiteit HOE het hulle dit reggekry, en kan ander plattelandse dorpe dieselfde doen? Dit is nie onmoontlik nie, maar daar moet, soos vir Clarens, ’n paar gunstige faktore teenwoordig wees. Die oplossing wat Clarens gebruik, staan bekend as lasvermindering. Dit behels dat kraggebruikers vrywillig die hele dorp se kragverbruik verminder wanneer Eskom hulle vra om dit te doen. Dit geskied ingevolge ’n ooreenkoms met Eskom, en as die dorp volhou om die mikpunte te bereik wat Eskom stel, word hy vrygestel van beurtkrag. Reeds in gebruik Dit is nie ’n nuwe idee nie, sê Gert Kruger, eienaar van Augos, ’n energiebestuursmaatskappy, wat ’n slimtoepassing vir lasvermindering ontwikkel het wat al vyf jaar met die samewerking van die Stad Kaapstad gebruik word. “Dit is wel die eerste keer dat dit in…

OP papier klink dit uiters belowend dat die 54 Afrika-lande wat die AfCFTA onderteken het, vrylik met mekaar sal handel dryf. Die werklikheid lyk anders: swak paaie, spoorweë en hawens, lang wagtye by grensposte, korrupsie en proteksionistiese regerings pootjie lank reeds, en steeds, groter wedersydse handel op die vasteland. Ná lang onderhandelinge rondom die ooreenkoms het die eerste besending Suid-Afrikaanse produkte onder die voordele daarvan op 31 Januarie uit die Durban-hawe vertrek, met pres. Cyril Ramaphosa in die hawe om te sê daar wag nou groot geleenthede. Luidens berigte is yskaste, huishoudelike toestelle en mynboutoerusting met dié besending na Ghana uitgevoer. “Ons almal weet Afrika se bevolking en sy middelklas groei vinnig en dat verstedeliking maak dat mense meer hoëwaardeprodukte koop,” sê Louis de Kock, medestigter van die aanlyn varsprodukteplatform…

Quantum is ’n gediversifiseerde veevoer-enpluimveebesigheid op verskeie Suider-Afrikaanse markte en tans die grootste eierprodusent in Suid-Afrika. Die besigheid was aanvanklik deel van die Pioneervoedselgroep. Tydens ’n onstuimige tyd in Pioneer Foods se geskiedenis is besluit om die hoender-en-veevoerbesigheid in 2014 te ontbondel en apart op die JSE te noteer. Bekende handelsmerke in die groep sluit in Nova Voere, wat ook veevoer uitvoer. Fabrieke hiervoor is op Malmesbury, Paterson, George en in Pretoria. NuLaid is die eierafdeling en die grootste produsent van eiers in Suid-Afrika met een van die herkenbaarste handelsmerke. Die groep teel ook braaihoenders en dagoudkuikens, en verkoop braaihoenders. Buitelandse uitbreiding Quantum Foods is aktief betrokke in Zambië, waar hy braaihoenders en eiers in twee streke produseer, met sy eie veevoerfabriek en verkope aan die publiek. Die besigheid het…

Tegnologie Met byna alle tamaties, soetrissies en komkommers in Europa en sowat 85% van tamaties in die Noord-Amerikaanse kleinhandel wat binnenshuis verbou word, tesame met die verstommende hoeveelheid navorsing wat aan die gang is oor onderdakboerdery, sal dié produksieneiging waarskynlik net aanhou groei. CEA, oftewel landbou in beheerde omgewings, is ’n gonsfrase wat onlangs na vore gekom het, hoewel dié praktyke al ’n eeu of langer met ons is. “Die Nederlanders het ons geleer hoe om in kweekhuise te boer en die tamatiebedryf was ’n voorloper daarmee. Die term CEA het begin opduik met blaargroente, wat deur ál meer mense binnenshuis gekweek word, hetsy in tegnologies gedrewe kweekhuise of in vertikale plase,” het Tom Stenzel, uitvoerende direkteur van die CEA-alliansie in Amerika, gesê tydens ’n virtuele mediakonferensie in aanloop tot…

Lusern het uitstekende proteïen-inhoud as ’n topklashooi en is ’n betroubare hergroeigewas. Daarbenewens is dit ook ’n peulgewas wat, mits dit met Rhizobium geïnokuleer is, moeiteloos stikstof vaslê, en só ’n boer se kunsmisrekening kan verlaag. Inokulering Die inokuleringsproses kan baie mense egter laat kopkrap. Gelukkig bied Barenbrug ’n plantgereedoplossing. Sy lusernsaad is behandel met Barenbrug se sogenoemde yellow jacket technology (YJT), wat Rhizobium insluit. Die YJT konsentreer op volhoubare saadverbetering, saadgehalte en topgehalte-produksie. Die bioafbreekbare formulasie bevat geen kontakswamdoders of mikroplastiekdeeltjies, wat skadelik vir Rhizobium kan wees, nie. Streng gehaltebeheerprotokolle verseker oorlewing en nodulering van Rhizobium op verkorrelde lusernsaad, wat bydra tot verminderde risiko’s en gemoedsrus. Hierby ingesluit is ’n opbergingstemperatuur van 10-27 °C. Insekdoder Benewens die Rhizobium-insluiting by die YJT bevat dit ’n sistemiese saadbehandelingsinsekdoder, Cruiser® White, wat…

Trekkerstories 6 Met die John Deere R (47 perdekrag; 1949-1954) stewig op die mark vir daardie jare se groot trekkers, het Deere & Co. se ingenieurs in die 1950’s onder mekaar gedebatteer of ’n groter trekker moontlik is. ’n Paar van die ander grotes op die Amerikaanse mark was die Case LA, die Massey-Harris 55D en die McCormick WD 9. Al hierdie trekkers se lewering was minder as 50 perdekrag, en hulle is ook in Suid-Afrika verkoop. Deere & Co. het toe by John Deere-handelaars in Amerika verneem dat veral kleingraanboere belang stel in ’n sterker trekker, want hulle wou meer produseer en daarom groter werktuie gebruik. Om te sien wat gebeur as die krag aanmerklik opgestoot word, het hulle toe ’n 108-perdekragenjin van General Motors in ’n Case LA…

Simmentaler 1 Senior en grootkampioenkoei, Walsim Edita WAL 17-11. Eienaars: Bertus (+264 81 127 0300) en Dewald Walters, Walsimstoetery, Witvlei. Hanteerder: Joseph Shifa. 2 Junior en reserwegrootkampioen vroulike dier, GV 20-238. Eienaar: Stephan Voigts (+264 81 124 4430), Voigtland-stoetery, Windhoek. Hanteerder: Lukas Phaglu. 3 Superkoei, Promp Buschbrunn Ilivia SW 16-18. Sy het ’n TKP van 388 dae met ses kalwers en ’n Simdex van 101. Eienaar: Sidney Martin (+264 81 129 7772), Promatria Buschbrunn-stoetery, Hochfeld. Hanteerder: Michael Hawala. 4 Senior en grootkampioenbul, Walsim Kacey WAL 15-20. Eienaar: Bertus en Dewald Walters, Walsim-stoetery, Witvlei. Hanteerder: Thomas Appolonasius. 5 Breedplan-kampioenbul, Walsim Mordula WAL 22-24. Eienaar: Bertus (links agter) en Dewald Walters. Langs Bertus is Michael Witbooi (Standard Bank) en regs Josef Shifa (hanteerder). Bertus se kleinkinders is, van links, Gerhard Mans, Arno…

Die Boran-koei BH 20 221 Kelly en haar bulkalf Kingpin BH 23 284, uit die bekende Hurwitz Farming Boran-stoetery, is vir ’n verstommende R2,2 miljoen verkoop op ’n veiling wat Hurwitz Farming en Hotspot Cattle van Stompie Olivier gesamentlik aangebied het. Dit is nie net ’n rasrekordprys nie, maar ook die hoogste prys wat nóg vir enige koei en kalf van alle beesrasse in Suid-Afrika betaal is. Simeon Hurwitz, besturende direkteur van Hurwitz Farming, sê die pakket, bestaande uit Kelly en Kingpin, is moontlik die hoogtepunt van teling wat die stoetery al bereik het. “Dit het my twaalf jaar se teling gekos om ’n koei en kalf met hierdie tipe genetiese eienskappe te teel. Albei is die resultaat van letterlik die beste teelmateriaal wat ons nóg op die plaas gehad…

Kyk hier na ’n video: bit.ly/3HDCCnl…

Katoenhektare duik in bloedige, droë somer Planne om die Suid-Afrikaanse katoenbedryf vanjaar ’n hupstoot te gee met groter aanplantings is in die wiele gery deur reën wat aan die begin van die seisoen weggebly het. Die grootste probleem vir die 2024-seisoen was die beskikbare grondvog om betyds te kon plant in veral droëlanddele van Noordwes en Limpopo. In sommige gebiede moes daar weens droogte en hoë temperature oorgeplant word, en in ander kon daar nie geplant word nie. Volgens Katoen SA is altesaam 17 838 ha vir die 2024-seisoen aangeplant, waarvan 6 896 ha onder besproeiing is en 10 942 ha op droëland. Verlede jaar se totaal was 19 864 ha, waarvan 6 308 ha onder besproeiing was en 13 556 ha op droëland. Só krimp die wynbedryf Byna 40%…

Nuus Gesaaides “JY sien nog nie mielies wat vrek nie, maar jy kan die tekens van stres sien in die kwaai hitte wat ons ondervind,” sê Cobus van Coller, boer van Viljoenskroon in die Vrystaat. Dan kry die mielies swaar. Hy sê die wisselvallige reën en hitte ontbloot ’n boer se foute, soos verkeerde bewerkings en kanse wat gevat is. Derek Mathews, voorsitter van Graan SA wat buite Sannieshof in Noordwes boer, sê hul eerste mielies en sojabone het al skade. “Dit is maar kritiek droog hier in ons streek. As dit van nou af normaal reën, kan ons nog ’n gemiddelde oes verwag. Daar is egter nie meer sprake van enige iets bogemiddeld nie. Kallie Schoeman, uitvoerende hoof van die Schoeman-landbougroep, sê hul gemiddelde langtermynreënval by Delmas tot einde…

KOMMER heers oor die toenemende impak van indringerplante en kwynende fondse om dié probleemplante te bekamp. Wes-Kaapse rampbestuurowerhede het gespook om vroeër vandeesmaand etlike brande in die bergagtige dele van die Kaapse Wynland en Overstrand-munisipaliteite in bedwang te bring. Van 1 Desember 2023 tot 31 Januarie 2024 het 6 429 veldbrande in die Wes-Kaap uitgebreek, wat ’n geraamde 103 262 ha beskadig of vernietig het, volgens die provinsiale regering. Die Stad Kaapstad alleen se branddienste moes van Oktober 2023 tot Januarie 2024 19% meer veldbrande bestry as in die vorige ooreenstemmende tydperk. Die afgelope vier jaar het die voorkoms van veldbrande ook jaarliks toegeneem. Prof. Brian van Wilgen, verbonde aan die sentrum vir indringerbiologie aan die Universiteit Stellenbosch, wys op verskeie faktore wat hiertoe bydra. “Klimaatsverandering veroorsaak hoër temperature en…

NuusRegulering “ONS boere verdien dat daar na hulle geluister word.” Só het Ursula von der Leyen, hoof van die Europese Kommissie, aan die Europese parlement gesê tydens ’n veelbesproke sitting vroeër vandeesmaand waartydens daar besluit is om weg te stap van die omstrede mikpunt om teen 2030 50% minder plaagdoders te gebruik. “Hulle is bekommerd oor die toekoms van die landbou, asook oor hul eie toekoms as boere,” het sy gesê, en volgens die BBC bygevoeg die beoogde beperking het ’n simbool van polarisasie geword. Boere meen die verpligte vermindering van die gebruik van plaagdoders sal ’n nadelige uitwerking op hul gewasse hê en ’n risiko vir voedselproduksie in die EU meebring. CropLife Suid-Afrika glo nie die aanvanklike voorstel was sinvol vir volhoubare landbou nie omdat dit arbitrêr was wat…

TEEN 2100 kan sommige Suid-Afrikaanse droëland mielieboere maklik ’n maand later as vandag begin plant om steeds goeie opbrengste te verseker. Na verwagting sal die kwik teen die einde van die eeu meer dikwels bo 35 °C draai, en die tydsduur tussen die lente se laaste ryp en die winter se eerste ryp sal rek. Boere sal gouer kan begin oes, maar moontlik teen laer opbrengste omdat mieliekoppe vinniger set weens langer, warmer somers. Dit is volgens vooruitskattings in die vaktydskrif Agricultural and forest meteorology wat betref die impak van klimaatsverandering op mielieboerdery in die Vrystaat en Mpumalanga oor die volgende 50 tot 100 jaar. Navorsers van die instituut vir bosbou- en landbou-biotegnologie aan die Universiteit van Pretoria (UP), asook die UP se departement van plant- en grondwetenskappe het data…

Presisiebestuur Presisietegnologie is niks nuuts in die landbou nie, maar min modelle bestaan (tot dusver) wat ses deurslaggewende aspekte in aanmerking neem om grond-, water- en kultivarbestuur op ’n mikrovlak te verfyn. Dié 6D-benadering is moontlik uniek in Suid-Afrika en dalk ook internasionaal deurdat dit die holistiese prentjie in een ontleding saamvat. Dit gaan oor hoë presisie en akkuraatheid en behels die insameling en verwerking van data oor ses aspekte wat ’n boerdery raak: klimaat, topografie, bogrond, ondergrond, diep ondergrond en die plant. “Dit is soos om ál ses laaie van ’n lessenaar oop te trek om volledige, akkurate data te kry,” verduidelik Roelof Smit, bemarkingshoof van Van’s Lab in Bloemfontein wat die holistiese konsep ontwikkel het. Hy sê ander instellings, soos universiteite en proefplase, meet ook grondgesondheid, maar sulke…

Hy het R5 miljoen tot R6 miljoen se inkomsteverliese die afgelope drie jaar gely weens die ringvlekvirus (PepRSV), wat in 2020 vir die eerste keer buite Brasilië se grense in Suid-Afrika geïdentifiseer is, vertel ’n moerkweker van KwaZulu-Natal wat verkies om anoniem te bly. Die virus kom nou al die afgelope drie jaar, sedert 2022, in sy aartappellande voor. PepRSV is tot Desember as kwarantynplaag in Suid-Afrika beskou, wat beteken die produsent kon nie moere bemark nie. Uiteindelik was die aartappels net goed vir verwerking, wat ’n enorme finansiële slag was. Sedert die virus se status as kwarantynplaag gelig is, kon hy darem die aartappels vir tafelaartappels uitgroei. “My hande is afgekap, maar ek moet aangaan,” het hy moedeloos vertel. Hy, en ander produsente, het die kommer uitgespreek dat Suid-Afrika…

Histories is drukgekompenseerde dikwanddruplyne gebruik om aan te pas by die feit dat uiesaadproduksie elke jaar verskuif moet word en dat alle landerye nie topografies dieselfde lyk nie. Daar is in die vroeë 2000’s tipies gebruik gemaak van druppers wat 3,5 liter per uur lewer en wat 60 cm uit mekaar op die druplyn gespasieer is. Die tipiese vloeitempo het later verlaag na 2,3 liter per uur. Namate die bedryf drupbesproeiing, die grondtipes en die gewasse leer ken het, is besef dat ’n korter drupperspasiëring besproeiing baie doeltreffender kan maak met minder oorbesproeiing en loging van voedingstowwe. Die tradisionele tipe drupbesproeiingstelsel was te duur om nader spasiëring te regverdig. Die gebruik van langtermyndrupstelsels saam met baie swak watergehalte veroorsaak ook probleme met druppers wat verstop. Die oprol, verskuiwing, herafrol en…

Hoe het jy in die veilingsbedryf beland? Veilings is in my bloed. My oorlede pa, Llewellyn Wicks, was ook ’n afslaer vir die grootste deel van sy lewe. Ek het van jongs af langs hom op die rostrum gestaan en hom baie keer nageboots. Ná skool het ek as lewendehawe-agent begin werk en toe die geleentheid gekry om ’n paar kleiner verkope te behartig. Ek het in die beeskrale ingestap en dit nooit weer verlaat nie. Ek werk tans steeds as ’n lewendehawe-agent, maar het ook my eie vervoermaatskappy en is gelukkig genoeg om ’n verskeidenheid lewendehawe-veilings te behartig, waaronder stoetveilings vir beeste en kleinvee. Wat is die hoogtepunt van jou loopbaan sover en hoekom? As ek ’n hoogtepunt moet kies, sal dit die 2019 Alphaeton Bonsmara-stoetveiling wees. Dit was…

‘‘HIERDIE gholfdag is die elfde een waarby ek betrokke is, en dit bly vir my een van die hoogtepunte van die jaar,” sê Dirk Lamprecht, sakebestuurder van Landbouweekblad. “Dit is soos ’n mini-Nampo, want daar is soveel vertakkings van die landbou wat op die dag betrokke is. Dis lekker om die hartklop van die landbou bymekaar te bring.” Sowat 144 spelers het aan die dag deelgeneem. Hulle het meer as 30 verskillende maatskappye verteenwoordig – van meganisasie tot dieregesondheid, saad, kunsmis, veevoer, weiding en jag. Case IH se nommereen-vierbalspan het die kompetisie met 122 punte gewen. Afgri was tweede met 109 punte en Bayer derde met 104. Sewe putjies is op die dag geborg. Die borge was Case IH saam met Case Construction, Agribonus, New Holland saam met New Holland…