Indholdsfortegnelse for 14 November 2024 i Landbouweekblad

Vloede tref Vredendal en Klawer drie jaar ná mekaar Wingerde by Vredendal en Klawer in dele van die Olifantsrivier se opvangsgebied is ná reën einde Oktober vir die derde jaar agtereenvolgens onder water. Dié die keer lyk die water egter skoon, sê Kleinjan Teubes van Kapel by Vredendal. “Dit is die eerste keer in drie jaar dat dit blinkhelder water is. Dis gewoonlik modderig, en as daardie modder in die huidmondjies van die wingerdblare beland, veroorsaak dit groot probleme. Dít is wat ons knou. Die vorige twee kere was dit vuil modderwater van die Tankwa, maar dit lyk my daar kom redelike vars water af. Ons hoop nie dit veroorsaak skade aan die blare nie en dat die water vinnig sak.” Volgens Teubes het die modderwater die vorige kere drie…

Manie Met die Kougadam wat vir die tweede keer vanjaar oorloop, is dit nie net opmerklik hoe dankbaar boere vir die water is nie, maar ook met hoeveel lof die boerderygemeenskap en die uitvoerende hoof van Gamtoos Water, Renette Colesky, van mekaar praat. Hulle bestuur hul watergebruik só goed dat hulle nie naastenby hul volle kwotas benut nie, sê sy van die boere in die Gamtoosvallei. Hulle loof haar op húl beurt vir die ysterhand waarmee sy die kosbare hulpbron in die Kougadam bestuur en “nie ’n druppel verlore laat gaan nie”. Manie weet van nog ’n paar bestuurders van watergebruikersverenigings wat net so toegewyd is, maar wat nie noodwendig dieselfde vlak van samewerking van al die gebruikers in hul streek het nie. Te veel van hul tyd word opgeëis…

NELIUS FERREIRA, Bonsmara-boer van Harrismith, was een van dié vier ontvangers en het by die geleentheid in Red Meat Industry Services (RMIS) se kantoor in Pretoria almal wat by die ontwikkeling van die stelsel betrokke was, gelukgewens. “Ons moet vorentoe beweeg hiermee, ’n voorbeeld stel en dit laat werk. Vergeet daarvan dat alle plase moet deelneem; dit is nie moontlik nie,” het hy gesê. Elkeen van die vier produsente kon sy aansoek om ’n produksie-eenheidsnommer, ook genoem die internasionale liggingsnommer (oftewel global location number, GLN), binne ’n paar minute afhandel en het oomblikke daarna hul sertifikate per WhatsApp ontvang. GS1 South Africa is gemagtig om die nommers toe te ken. Die identifisering en toekenning van die nommers aan produksie-eenhede is die eerste fase, wat die grondslag vir die stelsel lê.…

Die markaandeel van die vier grootste voedselkleinhandelaars in Suid-Afrika is sowat 60%. Die groot vier is Shoprite (Checkers), Pick n Pay, Woolworths en Spar. Food Lover’s Market is effens kleiner, gevolg deur Makro (Massmart). Na raming was die vier grotes se gesamentlike omset in 2023 sowat R510 miljard, waarvan nagenoeg R7 miljard ingevoerde voedselprodukte was. In 2023-’24 was die Suid-Afrikaanse landbou se bruto produksiewaarde sowat R450 miljard. Die kleiner, onafhanklike voedselwinkels maak sowat 20% van die voedselmarkvoorsiening uit en die informele mark die res (ook 20%). Voedselverkope groei die afgelope paar jaar relatief stadig weens die swak ekonomie. Die GRAFIEK toon die verloop van die bruto waarde van landbouproduksie in Suid-Afrika van 2016 tot 2023, asook die kleinhandelverkope van voedsel, drank en tabak. Oor dié tydperk het die landbou se…

MOENIE in ’n borrel leef en dink jy sal oorleef as produktepryse herstel nie. Dit is belangriker om te leer hoe om by omstandighede aan te pas ten einde moeilike tye te oorleef, het Wikus Bekker, Dohne-Merino-boer van Edenburg en 2023 se Voermol Skaapboer van die Jaar, tydens Landbouweekblad en SA Stamboek se Vee-akademie op Nampo-park by Bothaville gesê. “Dit gaan oor die ekonomie. As jou inkomste afneem, moet jy ’n plan met jou uitgawes maak. Een mens het altyd R100 000 per maand huis toe geneem, ’n ander R50 000 en nog iemand R10 000. Die man met die klein inkomste is dikwels die een wat die maklikste aanpas wanneer sy inkomste verminder, want hy het geleer om daarmee uit te kom.” Boere moet ag slaan op die boustene…

Die kosteprysknyptang is al dekades lank ’n sensasionele barometer om boere se emosies mee op te jaag. Die definisie daarvan sê dat wanneer daar inflasie is, styg die pryse wat boere vir hul produksie-insette betaal vinniger as die pryse wat hulle vir hul produkte ontvang. Dan word die afleiding gemaak dat winsmarges tussen die vinnig groeiende insetkoste en stadig groeiende inkomste vasgedruk word. Die gevolgtrekking is dan dat boere algaande agteruit boer omdat hulle nie in staat is om die stygende insetpryse aan die kopers van hul produkte te kan deurgee nie. Hierdie agteruitgang van winsmarges ontneem boere van kapitaal om uitbreidings in hul boerderye aan te pak, en op die lange duur kom die volhoubaarheid van voedselproduksie in die gedrang weens die kosteprysknyptang. Die kosteprysknyptang word in hierdie artikel…

Wyn Wynliefhebbers kan vergewe word as hulle dink hulle hoor verkeerd wanneer iemand soos Ian Naudé van Naudé Family Wines op Stellenbosch sê hy sal geld daarop verwed dat Colombar binne vyf jaar een van die grootste wynkultivars in Suid-Afrika gaan wees. Colombar het nog nooit juis ’n reputasie as spogperd gehad nie, veel eerder ’n werkesel wat ’n hoë tonnemaat lewer en as stookwyn in die kelder eindig. Maar die afgelope jaar of wat het ’n paar opwindende Colombar-wyne vir van R160 tot R650 per bottel op die rak verskyn, en stadigaan begin mense kennis neem van dié Aspoestertjie-kultivar, wat Ian as een van die opwindendste kultivars in die land beskou. “Colombar is een van ons oudste kultivars en ons produseer die meeste daarvan ter wêreld. Ons sit met…

Landelike insig Die waarde van die stokvelbedryf in Suid-Afrika word op meer as R50 miljard geskat, met meer as 800 000 groepe en 11 miljoen lede. Stokvelle word ál gewilder, en beweeg van landelike na stedelike gebiede, en van geld onder matrasse hou na die gebruik van spaarrekeninge en beleggings. By Kuruman in die Noord-Kaap benut ’n groep jong boere die voordele van die stokvel-konsep. In 2016 het ’n verwoestende droogte produsente onder finansiële druk geplaas en sommige van hulle het gesukkel om aan te hou boer. Dit het gelei tot die stigting van die Makawana Farmers’ Stokvel, wat boere met soortgelyke struikelblokke byeengebring het. “Makawana” is ’n Setswana-woord wat “jong mense” beteken. Reaksie op ramp Die stokvel is in 2017 gestig met 23 lede – almal jonger as 35…

Al meen baie motoreienaars dat uitgebreide waarborge of diensplanne net ’n ekstra uitgawe is, kan hierdie versekeringsopsies jou op die lange duur van groot uitgawes red. Voertuigwaarborge en-diensplanne is nie onnodige ekstra koste nie, maar ’n slim belegging wat jou geld kan bespaar en spanning kan voorkom. Hier is sewe noodsaaklike soorte bykomende voertuigdekking wat motoreienaars nie oor die hoof moet sien nie. Uitgebreide waarborg. Hou jou motor gedek nadat die vervaardiger se waarborg eindig. Sodra die vervaardiger se waarborg op jou nuwe voertuig verval, is jy vir alle herstelkoste verantwoordelik. ’n Uitgebreide waarborg verseker dat jy nie onverwagte rekeninge vir onderdele, soos vir enjins of elektriese stelsels, hoef te betaal nie. MFC se uitgebreide waarborg dek jou voertuig vir tot twee jaar of 250 000 km ná die fabriekswaarborg…

Promosie Hetsy jy ’n trek- of geïntegreerde planter gebruik, John Deere het ’n planter wat waarde tot jou boerdery sal toevoeg. Paul Richerdell, bemarkingshoof van planters by John Deere in Moline, Amerika, sê die maatskappy se planters is daarop gemik om boere in alle opsigte op die plaas te help. “Hetsy die boer van geenbewerking, konvensionele of minimumbewerking gebruik maak, ons planters voorsien in die hedendaagse behoefte aan doeltreffendheid, werkverrigting en presisie.” Met John Deere se Max-Emerge 5 en MaxEmerge 5E, wat oor elektroniese ry-aandrywing beskik, asook ExactEmer-ge, wat die vinnigste en produktiefste ry-eenhede aan die mark bied, kan boere gemoedsrus hê dat hulle ’n kragtige werktuig het vir een van die belangrikste take op die plaas. “Die planter lê die grondslag vir wat verder in ’n seisoen gaan gebeur.…

Die uitstekende prestasies in die Groei vir Goud-kompetisie het die nasionale standaard vir landbouproduktiwiteit verhoog en beklemtoon die krag van gevorderde kultivars wat in wisselende toestande optimale resultate lewer. Sonneblomme: saad PAN 7180CLP, bekend om sy Clearfield® Plus-tegnologie, bied uitsonderlike onkruidbekamping en wisselbou-opsies. Geskoei op die sukses van PAN 7080, lewer dié kultivar stabiele opbrengste, selfs in moeilike omgewings. Stompie Olivier van Potchefstroom het met PAN 7180CLP ’n rekordsaadopbrengs van 4,472 t/ha behaal. Dalton Viljoen van Koster was tweede met ’n opbrengs van 4,173 t/ha. Daardeur het Pioneer se P65LP65 sy vermoë getoon om in droë toestande te kan presteer. Dié kultivar se robuustheid maak dit ideaal vir boere in droër streke waar betroubare opbrengste noodsaaklik is. Agricol se AGSUN5270 bied ’n uitstekende olie-inhoud en standvastige opbrengs. Danus van Zyl…

Die jaarlikse Piketboerepromosieveiling van SA Vleismerino-ramme is op 14 Augustus op Piketberg gehou. ’n Ram van Nuwerus Boerdery by Piketberg het die hoogste prys van R21 000 behaal toe die bod op Aggenbagskraal Boerdery by Clanwilliam toegeslaan is. Altesaam 65 ramme is vir ’n gemiddelde prys van R14 138 verkoop. Al die diere wat aangebied is, is verkoop. BKB Humansdorp het die veiling met Tjaart Steyn as afslaer aangebied.…

Die sterk vraag na Meatmasters blyk uit die byna 100%-verkoopsyfer op die nasionale Meatmaster-veiling wat op 15 Augustus in Bloemfontein gehou is. Teelmateriaal van Collett Farming van Clynton Collett en Mario du Preez by Bethulie was veral in aanvraag en dié telers het die twee duurste ramme verkoop. Die ram CC 230017 is vir R70 000 aan Duncan Cairns, ’n kommersiële teler van Yield Agri, Bloemfontein, verkoop. CC 230017 is ’n seun van die bekende stoetvaar Next Door van dr. Johan Steyn van Ben Tson, Hanover. Die ram CC 220600 is vir R55 000 aan Louis Holtzhausen van die plaas Geluksfontein by Dendron verkoop. Dié ram is ’n seun van die stoetvaar Zondo, wat in Februarie 2024 vir R100 000 aan Riaan Botha van Britstown verkoop is. Die duurste ooi…

Die eerste Beefmaster-stoetveiling van die Wagnou-boerdery, 100 km noord van Gobabis in Namibië, was ’n groot sukses ondanks die knellende droogte in die land. Die erge droogte het die besluit moeilik gemaak om ’n eerste soloproduksieveiling te hou, sê dr. Alfred Dippenaar, eienaar van die Wagnou Beefmaster-stoetery. Hy sê in goeie geloof het hulle egter op 17 Augustus voortgegaan met die veiling, wat deur Agra-afslaers aangebied is. Al 19 stoetbulle wat aangebied is, is verkoop teen ’n gemiddelde prys van N$70 200 (R70 200). Die hoogste prys van N$85 000 is betaal vir Wag 21-120. Hy is deur Rudi Lemcke van Lemcke Ranches by Ghanzi, Botswana, gekoop. Alfred sê planne word reeds beraam om voort te bou op die sukses van die afgelope veiling.…

Allens van Mpumalanga is Graanprodusent van die Jaar Michael en Gareth Allen van die plaas Hartebeesfontein by Middelburg in Mpumalanga is as Graanprodusent van die Jaar vir 2024 bekroon. Michael boer sedert 1981, 13 jaar daarvan saam met sy pa, Graham. Michael se seun, Gareth, het hom in 2007 as derde geslag by sy pa aangesluit. Hulle verbou mielies en sojabone op droëland. Volgens Michael was daar moeilike tye in sy loopbaan, maar daar was baie meer goeie as slegte tye. “Wat ’n wonderlike lewe om in die landbou in Suid-Afrika te wees. Ek was oorsee en het by baie boere geleer, en daar is nêrens sulke uitsonderlike boere soos ons boere in Suid-Afrika nie.” Die ander finaliste was Pieter van Zyl van Schweizer-Reneke en Jean van Niekerk van Caledon.…

BOERE in die Gamtoosvallei glimlag breed ná die Kougadam einde Oktober vir die tweede keer vanjaar begin oorloop het nadat dit in September verlede jaar vir die eerste keer in byna agt jaar vol was. Dit was by tye só droog dat boere maar net 7% van hul waterkwota kon gebruik, sê Reinette Colesky, uitvoerende hoof van die plaaslike watergebruikersvereniging (Gamtoos Water). Ná verlede September kon boere steeds slegs 85% van hul gewone waterkwota gebruik, maar dit is intussen aangepas en hulle mag nou hul volle kwota gebruik, sê sy. Die droogtejare het die boere egter geleer om met baie min water te boer, en die landbousektor het verlede jaar nie naastenby sy volle kwota gebruik nie. Die Kougadam is die boere in die Gamtoosvallei se enigste waterbron, buiten die…

’N PAAR maande nadat Suid-Afrika weer appels na Taiwan kon uitvoer, het dié land weens kodlingmot sy mark vir die tweede jaar agtereenvolgens vir plaaslike appels gesluit. “Die bedryf doen alles in sy vermoë en het streng voorsorgmaatreëls ingestel om te verseker dat aan markte se streng fitosanitêre vereistes voldoen word, maar ongelukkig is kodlingmotlarwes in ’n besending appels uit Suid-Afrika gevind,” sê Roelf Pienaar, besturende direkteur van Tru-Cape Fruit Marketing. Die spesifieke oorsprong van die appels is nie bekend nie. Pienaar sê die tydelike sluiting is ’n groot terugslag vir die bedryf en vir Tru-Cape, die grootste bemarker van appels en pere in Suid-Afrika. Volgens hom veroorsaak dit groot probleme, want daar is geen aanduiding wanneer die mark gaan heropen nie. “Ons het baie vertroue in die departement van…

Boere kan staatmaak op Case IH in Suid-Afrika om hulle by te staan om die kosteknyptang hok te slaan of ten minste te beperk. ’n Onlangse onafhanklike brandstofverbruiktoets vir trekkers dien as goeie voorbeeld hiervan. ’n Groep boere van Marquard in die Vrystaat het besluit om trekkers van vier bekende handelsmerke (waaronder ’n Case IH Magnum 340) teen mekaar te evalueer. ’n Onafhanklike landboukundige konsultant is genader om die toets te beoordeel en te bekragtig. Toetsmetode ’n Sewetand-skeurploeg (ripper) van Van Zyl Staalwerke is gekies as werktuig wat deur die onderskeie trekkers gesleep moes word. Elke trekker het vir sowat ’n uur met die skeurploeg gewerk, waarna die totale oppervlakte wat bewerk is, bepaal is, asook die brandstof wat verbruik is. Die trekker se brandstofverbruik, landspoed en wielglip is ook…

Sedert die wollerige makadamiadopluis (Eriococcus ironsedei) in 2017 sy opwagting in Suid-Afrika gemaak het, het dié plaag uit Australië navorsers aan die skarrel op soek na ’n teenvoeter. In Australië word dit dikwels bestry deur die vrystelling van biologiese bekampingsmiddels, meestal parasiete. Die situasie in Suid-Afrika is egter heeltemal anders, en dit is belangrik om die potensiële impak van dié plaag op die makadamiabedryf te verstaan, het dr. Gerda Fourie van Fabi, die Universiteit van Pretoria se instituut vir bosbou en landbou, op Makadamias Suid-Afrika (Samac) se konferensie op Witrivier gesê. Fourie is die programleier vir die makadamiabeskermingsprogram, ’n inisiatief van Fabi met die samewerking van Samac. ’n Onlangse studie wat ’n direkte korrelasie tussen ’n toename in dopluisgetalle en swakker opbrengs bevestig, beklemtoon die noodsaaklikheid om geïntegreerde bestuurstrategieë te…

Perde-uithourit Ligging Swakopmund, Namibië Dis volmaan oor die Namib, springgety, en met die uitsonderlike verskynsel dat die maan ekstra na aan die aarde is, is die see onstuimiger as gewoonlik. In die Namib-rivierbedding net buite Swakopmund is alles tjoepstil, maar toe die rigtingaanwysers deur die dynserigheid vorm aanneem, begin die perde se ore draai. Die Namibwoestyn, wat ook die oudste woestyn ter wêreld is, is nie net ’n reusetoerismeaantreklikheid nie, maar ook die perfekte arena om ruiters en hul perde tot die uiterste te beproef. Perdeuithouritte in die woestyn verg ’n gevorderde vlak van mededinging. Dink aan die Marokko- koninklike toer en Sjeik Zayed- internasionale uithourit in Egipte, en die Mongoolse Derby, die wêreld se langste en taaiste uithourit (wat die Suid-Afrikaner Willemien Jooste twee jaar gelede gewen het). Ook…

Mark Ralfe beskou homself eerder as ’n sakeman as ’n boer in die tradisionele sin van die woord. Hy boer nie net kommersieel met graan op sy familie se historiese plaas, Heavitree, by Estcourt in KwaZulu-Natal nie, maar besit en bedryf ook ’n trekkerhandelaar op dié dorp. Mark moet sy aandag voortdurend verdeel om die besigheid en die boerdery albei so suksesvol moontlik te bestuur. Hy is dus deeglik bewus van die noodsaaklikheid om sekere verantwoordelikhede af te wentel na mense op wie hy kan vertrou en staatmaak. Pannar Saad en sy verteenwoordiger in Sentraal-Kwa-Zulu-Natal, Dawid le Roux, val albei binne Mark se vertrouenskring as dit by sy saaiboerdery kom. Uiteindelik is hulle saam verantwoordelik vir die saaiboerdery se voortgesette sukses. “Met my besige skedule het ek nie die tyd…

Promosie FORD Die Ford Ranger XL-enkelkajuit is ontwerp vir duursaamheid, wat dit die perfekte pasmaat maak om moeilike terreine mee aan te durf, met ’n robuuste raam en ’n vragkapasiteit wat jou toelaat om swaar vragte te sleep. Die indrukwekkende grondvryhoogte verseker dat jy klipperige paaie en ruwe terrein met gemak kan baasraak. Jy kan dus op die Ranger XL staatmaak, ongeag die omstandighede. Krag op sleeptou Een van die uitsonderlike kenmerke van dié bakkie is sy indrukwekkende sleepvermoë. Met ’n sleepvermoë van tot 3 500 kg sal die Ranger XL nie terugdeins vir sleepwaens wat met toerusting, produkte, graan of selfs vee gelaai is nie. Of jy voer na verafgeleë landerye wil neem of werktuie tussen plekke skuif, die Ranger XL verseker dat jy enige taak doeltreffend en veilig…

FOKUS GROEI VIR GOUDMIELIES Die Groei vir Goudkompetisie bied ’n platform vir boere om hul boerderyvaardighede en toewyding tot volhoubare praktyke ten toon te stel. Vanjaar het boere in verskeie streke erkenning gekry vir hul uitsonderlike opbrengste en vernuf om sukses te behaal met uitstekende mieliekultivars. KwaZulu-Natal Bruce Gibbings boer by Winterton en het die eerste én tweede plek in KwaZulu-Natal behaal met Pioneer se P1197-kultivar, met opbrengste van 16,099 t/ha en 15,867 t/ha. Tyson Zunckel wat by Bergville boer, was derde en het ’n opbrengs van 15,330 t/ha met dieselfde kultivar behaal. Pioneer P1197 is ’n gesogte kultivar wat uitstekende opbrengste en vinnige groei bied. Dit het ’n kort groei- en ontwikkelingstydperk, wat dit moontlik maak om vroeër te oes en vinniger resultate te kry. Dié kultivar is spesifiek…

Valley Irrigation is ’n bekende naam as dit kom by dienslewering aan kliënte regoor Afrika. Valley Irrigation of Southern Africa, wat in 1978 in Suid-Afrika gestig is, help al byna vyf dekades lank boere in Afrika om hoër opbrengste met minder hulpbronne te behaal. As die eerste spilpuntvervaardigingsmaatskappy om Afrika (en die wêreld) tot diens te wees, het Valley® homself bewys as die leier in die spilpuntbesproeiingsegment danksy die lang gebruiksduur, betroubaarheid, veelsydigheid en tegnologiese vooruitgang van sy toonaangewende werktuie. Zambian Irritech, die amptelike Valley®-handelaar in Zambië, is sedert die vroeë 1990’s by besproeiing betrokke, en die eerste Valley®-spilpunt is in 1994 in Zambië geïnstalleer. Dit was die begin van ’n lang verbintenis tussen Zambian Irritech en Valley® om Zambiese boere so doeltreffend moontlik te help. Zambian Irritech se kantoor,…

Dormers Hampshire Down Dorpers Ile de France Suffolk Simmentalers Brahman Simbra Dexter KZN Limousin…

Die duurste bul op die nasionale Sussex-veiling op 15 Augustus in Bloemfontein was SF210042 van Dave McCall van Skietlaagte, Viljoenskroon. Gillie Scheepers, ’n kommersiële teler van Ficksburg, het R85 000 vir hom betaal. (Die hoogste bod vir ’n bul was R230 000, maar die verkoper het dit van die hand gewys.) Die gemiddelde prys van die 18 bulle het R56 389 beloop. Altesaam 115 strooitjies semen is teen gemiddeld R257 verkoop. Dragtige stoetverse het gemiddeld R21 500 behaal en nie-dragtige stoetverse R20 800. Dave het dit as ’n strawwe veiling beskryf. Een van die faktore wat die verkope gestrem het, is beperkte weiding weens droër toestande, wat die vraag na kommersiële en vroulike diere beperk. Allan Sinclair, die afslaer, beskou die veiling as suksesvol, aangesien byna 90% van die bulle…

’n Simbra-bul wat R220 000 behaal het, LKT 21-67, was die helderste ligpunt op die Jamica-stoeterye van James en Janco Prinsloo, Volksrust, se produksieveiling wat op 15 Augustus by The Bull Ring Auction House by Davel gehou is. Al die bulle het van eienaar verwissel. Die duurste wit Manso Brahman-bul, JHAT 21-10, het R90 000 behaal. Die koper was André van Dyk-boerdery van Witbank. Die 50 Simbra-bulle en rooi en wit Brahman-bulle op die veiling het ’n baie goeie gemiddelde prys van R80 900 behaal. Die veiling is deur Vleissentraal Ermelo aangebied en die afslaer was Ian Grobbelaar.…

’n Bul wat ten spyte van ’n lae geboortegewig van 29 kg goeie speen- en naspeense groei as kalf gehandhaaf het, het die hoogste prys van R130 000 op die nasionale veiling van die Afrikanerbeestelersgenootskap in Bloemfontein behaal. JEV 210108 van Jannie Visagie van Leeupan by Petrusburg is aan Japie Fleming van Elliesrus by Kuruman verkoop. Volgens Jannie is sy teelklem, net soos dié van ander moderne Afrikaner-beestelers, op melk en groei, sonder om vrugbaarheid in te boet. Die tweede duurste bul was JEV 210095, wat ook deur hom geteel is. Die koper is Lexi Bramley van die plaas Homesdale by Bloemfontein. Die agt stoetbulle het ’n gemiddelde prys van R63 000 behaal, dragtige stoetverse R15 000 en nie-dragtige stoetverse R12 000. Vleissentraal Bloemfontein en die SwiftVee-platform het die veiling…

Syfers weerlê gerugte oor ‘opbou van reuse-kaasvoorraad’ — MPO BERTUS VAN HEERDEN, hoofekonoom van die Melkprodusente-organisasie (MPO), sê in ’n inligtingstuk dat gerugte oor ’n stygende kaasaanbod aan ’n vergelyking van vanjaar se syfers teenoor dié van verlede jaar gemeet moet word. Sy ontleding van die beskikbare syfers oor kaasinvoer en -uitvoer en plaaslike vervaardiging toon dat die kaasvoorraad in die eerste agt maande van vanjaar dieselfde gebly of slegs marginaal gestyg het (sien die GRAFIEK). Die syfers toon ’n groot daling tot dusver vanjaar, naamlik met 50%, in die hoeveelheid kaas wat teenoor verlede jaar ingevoer is. In dieselfde tydperk het die hoeveelheid kaas wat in Suid-Afrika vervaardig is, vanjaar met 6% gestyg, met die gevolg dat vanjaar se totale aanbod van kaas (invoer plus plaaslike produksie) byna dieselfde…

Naspeurbaarheid van vee: die verlede en die hede As ’n redelike nuuskierige agie wanneer dit by tydskrifte en koerante kom, het ek onlangs familie besoek. Op ’n Sondagoggend, terwyl almal nog slaap, maak ek myself tuis op die stoep met ’n lekker koppie boeretroos. Uit pure verveling merk ek ’n stapel boeke op die tafel, een met die titel Boerdery in Suid-Afrika, en daarby Die vrou en haar huis, die amptelike maandblad van die voormalige departement van landbou-tegniese dienste en die departement van landbou-ekonomie en bemarking. Die koste was R1,80 per jaar, posgeld ingesluit, in die posunie van Suid-Afrika. My gedagtes word vasgevang, want in my meer as 60 jaar op hierdie aarde het ek net van Landbouweekblad en enkele ander verbruikers- en bedryfstydskrifte gehoor. Die eerste boek in my…

Kortliks DIE VanZyl-1-satelliet, wat op 16 Augustus gelanseer is, sal belanghebbendes in die landbou en boere help om vinniger waterstres by plante waar te neem. Die satelliet, wat aan boord van SpaceX se Transporter-11 gelanseer is, is toegerus om hoëresolusie- termiese beelde vas te vang. Dit bied wêreldwye dekking op land- én wateroppervlakke, sê Idris Habbassi, bemarkingsdirekteur van die klimaattegnologiemaatskappy Hydrosat wat dié satelliet besit. Die satelliet is genoem na wyle dr. Japie van Zyl, wêreldbekende ruimtewetenskaplike, wat by die ontwerp daarvan betrokke was. Van Zyl, wat in Namibië gebore is en sy studie aan die Universiteit Stellenbosch begin het, is in 2020 oorlede. Hy was die medestigter van Hydrosat en ook ’n voormalige leier van Nasa se Jet Propulsion Laboratory. Die VanZyl-1 is Hydrosat se eerste satelliet. Die satelliet…

Suikerriet Omdat mense vandag toegang tot ’n klomp wetenskaplike kennis het, is dit maklik, maar onregverdig, om voorgeslagte te kritiseer vir foute wat hulle uit onbedoelde onkunde gemaak het. ’n Voorbeeld hiervan is die enkelverbouing van Suid-Afrikaanse suikerriet vir die grootste deel van die afgelope 176 jaar. Kennis wat toe beskikbaar was, het bepaal dat chemiese bemestingstowwe, landbouchemikalieë en verbeterde suikerrietkultivars al is wat nodig is om winsgewende produksie van hierdie meerjarige grasfamilie-gewas dekade ná dekade te handhaaf. Die enigste aanpassing wat nodig was, was om weens ekonomiese redes ’n suikerrietland uit te ploeg nadat dit sewe tot tien oeste gelewer het en dit met vars saadsuikerriet oor te plant. Nou, soos destyds, word daar elke 12, 18 of 24 maande geoes, na gelang van die spesifieke verbouingstoestande. Talle Suid-Afrikaanse…

Die kern- en steenvrugtebedryf sal hom in die volgende jaar op die ontwikkeling van nuwe uitvoermarkte moet toespits indien hy sy winsgewendheid wil behou, sê die buro vir voedsel- en landboubeleid (BFAP) in sy jongste vooruitskouing vir dié bedryf. Kandas Cloete en Tracy Davids, onderskeidelik senior ontleder en uitvoerende direkteur van BFAP, het die verslag, wat ’n vooruitskouing vir die volgende tien jaar oor dié bedryf gee, saamgestel. Die kern- en steenvrugtebedryf se gesamentlike omset het die afgelope jaar stabiel gebly op R19,7 miljard, en die sakevertroue het verbeter. Verskeie boere herstel egter steeds van die verliese wat hulle in die afgelope twee seisoene gely het, veral weens die probleme in die Kaapstad-hawe. Die verswakking van die rand het netto uitvoer ondersteun, maar dit het tot ’n skerp styging in…

Enkelkajuit vir ’n boer 4 Boere regoor Suid-Afrika weet dat ’n enkelkajuitbakkie een van die belangrikste voertuie op enige plaas is. Dit is dié werkesel wat jou deur dik en dun bystaan – van vragte voer of vee vervoer tot moeilike terrein aandurf wat min ander voertuie kan baasraak. Toyota se Hilux 2.4 GD6 Raider 4x4 is een van daardie bakkies wat die toets van die tyd deurstaan het, met die nuutste modelle wat nóg meer krag, funksionaliteit en gemak bied. Boere wat aan Landbouweekblad se Enkelkajuit vir ’n boer-reeks deelgeneem het, het saamgestem die Hilux 2.4 GD6 is ’n betroubare en kragtige metgesel, veral wat taai plaaswerk en moeilike terrein betref. “Die bakkie is eenvoudig en dis waarvan ek hou. Dis ’n werkesel. Hy het nie onnodige fieterjasies binne nie,…

Vee-akademie Die mikpunt van seleksie vir vrugbaarheid is om meer geld te maak met dieselfde grootte kudde deur dié eienskap te verbeter – dus vertikale uitbreiding. Dit word deur die toepassing van die minimum vereistes vir bestuur en voeding (weidingbestuur) gedoen, waarna genetiese seleksie vir vrugbaarheid kan plaasvind. Dié raad kom van Llewellyn Angus, veeboer van Arlington, die eerste stoetteler in Suider-Afrika wat gelyktydig ’n vyfster-eerbewys vir volledige prestasie-aantekening vir twee beesrasse (Simmentaler en Simbra) van die Lewendehawe-registrerende Federasie (LRF) verwerf het. Hy was een van die sprekers op Landbouweekblad en SA Stamboek se eerste Vee-akademie op Nampo-park by Bothaville. “Kies die regte grootte koeie vir jou omgewing. Dié koeie moet jaarliks kalf en haar kalf teen meer as 45% van haar eie gewig speen.” Dit is beter om dae…

Veldbrande kan dikwels groot gebiede raak en honderde of duisende stuks lewende hawe kan ernstig beseer word of hul lewe verloor. Ná ’n brand is spoedige en verstandige optrede noodsaaklik om verliese én dierelyding tot ’n minimum te beperk. Vir vee hang die prognose af van die erns van die brandwonde. Dit is noodsaaklik om die beoordeling van die diere op ’n sistematiese wyse te doen. Gegrond op navorsing wat in Australië gedoen is, behoort diere in drie groepe ingedeel te word. 1. Diere wat lig of matig geraak is. Dié diere sal maklik en normaal asemhaal, min of glad nie hoes nie en min of glad nie kortasem wees nie. Die diere sal maklik kan loop en normaal kan eet en drink. Hare of wol kan geskroei wees en…

FokusGROEI VIR GOUD SOJABONE Die Groei vir Goudkompetisie bied ’n platform vir boere om hul verbouingspraktyke te toets en te verbeter, met die klem op die verbetering van opbrengste en die bevordering van die graanbedryf in Suid-Afrika. Die afgelope seisoen het die sojaboon-afdeling ’n indrukwekkende aantal deelnemers gelok, wat hul kennis en vaardighede, én die waarde van gesonde en produktiewe kultivars ten toon gestel het. KwaZulu-Natal Bertie Pretorius van Newcastle het ’n indrukwekkende opbrengs van 4,402 t/ha in die KwaZulu-Natal-kategorie behaal met Pioneer se P64T39R. Hierdie kultivar is bekend om sy uitstekende siekteweerstand en hoë opbrengspotensiaal. P64T39R is ook goed aangepas by verskillende grondsoorte, wat dit ’n veelsydige keuse vir dié streek maak. Bertie se vaardighede met grondbestuur en sy toewyding aan optimale verbouingstegnieke het bygedra tot sy sukses in…

Veilings ’N RAM uit die stoetery van ’n 17-jarige skoolseun van Johannesburg het die hoogste prys van R27 000 op die nasionale veiling van die Merino-Landskaap-telersgenootskap in Bloemfontein behaal. Colin Moolman, gevestigde teler van die plaas Riverview by Cradock, het die ram GAR 230007 by Wian van den Berg gekoop. Wian het die Swartbergerstoetery vyf jaar gelede by sy pa, Danie, oorgeneem. Hy is in graad 11 aan die Hoërskool Noordheuwel in Johannesburg en is tans die jongste lid van die telersgenootskap. Sy pa sê Wian behartig die skaapvertakking heeltemal op sy eie. Hy het sowat ’n jaar gelede in ’n waagstuk 30 speenramlammers by Alfredo Garcao van Fraaiuitsig by Kroonstad gekoop. Hy het hulle afgerond en uitgesoek. Die 15 maande oue GAR 230007 was onder dié groep rammetjies. Die…

Veilings Die Suffolk-stoetery Dravleis se jaarlikse produksieveiling het weer eens vir goeie teelmateriaal gesorg. Hierdie stoetery is bekend om die geharde skape wat geteel word. BKB het die veiling op 14 Augustus namens Alta Church op die plaas Leeuwkop by Rouxville aangebied. Lot 68 is vir die hoogste prys van R10 000 verkoop aan Kosie Pansegrouw, wat namens die Tamaryn Boerdery by Hofmeyr gebie het. Die ramme is vir gemiddeld R8 383,33 verkoop. JP Marais was die afslaer.…

Veilings ’n Ram van Mega Merino’s by Colesberg, Mega Exceptional, het vir opwinding gesorg op Merino SA se nasionale ramveiling toe dit teen R150 000 verkoop is. Die telers is Jacques en Andries Pienaar. Tsitso Shai en Ntjapeli Ramaloko van Mokhotlong, Lesotho, was die kopers. Nege toonaangewende telers het 50 ramme vir die veiling ingeskryf wat op 16 Augustus in die botaniese kompleks op Graaff-Reinet gehou is. Willie van Heerden, uitvoerende hoof van Merino SA, sê dié veiling was sowat vier dekades gelede die toonvenster van die ras en het tot 800 ramme per geleentheid gelok. Minder ramme word egter deesdae vir die nasionale veiling ingeskryf sedert produksieveilings algemeen geraak het. BKB Cradock het die veiling aangebied met JP Marais as die afslaer.…

Die 64ste Wolmaransstad- nasionale veiling van SA Vleismerinoramme is vanjaar op Woensdag 21 Augustus gehou. Die ram 2063 EAG van Henk Harmse van Bultfontein was die duurste op die veiling. Dié ram is vir R34 000 verkoop aan Charl en Boeta Kleinhans van Al 2 Seuns-boerdery by Hoopstad. Altesaam 63 ramme is vir ’n gemiddelde prys van R14 635 verkoop. Die veiling is vanjaar vir die eerste keer in die Bona Bonawildreservaat, sowat 36 km buite Wolmaransstad, aangebied, en dit sal voortaan elke jaar daar gehou word. BKB Kroonstad het die veiling behartig en Jan Mostert was die afslaer. * Lees die volledige berigte op Landbou.com .…