Indholdsfortegnelse for Herfs 2022 i Weg! Platteland

Om te wag is sinoniem met menswees. Maar op die platteland word jou geduld beproef en tot ’n dun snaar gerek! Jy wag op alles: Jy is gelukkig as jy iets dadelik in die hande kan kry, en as jy iets uitsonderliks soek, moet dit op bestelling geplaas word. So wag ons plattelanders ook op die elemente. Die natuur laat hom egter nie voorskryf nie en neem ook geen bestellings nie. Maande al wag jy op behoorlike reën. Die winter is verby en alles wag op hernuwing. Die bosveld is dor en kaal, al is dit diep in die lente. In ander dele van die land was daar al uitkoms, selfs oorstromings, maar helaas, die bosveld wag. Die doringbome het darem begin bot en spog al met groen krone… Midde-in…

Toe ek lees van die takbokvarings skaars ’n klipgooi van ons af, wou ek darem ook net spog met ons monster. Kyk dié meneer! Ek sou graag al die krediet wou neem, maar hy het reeds mooi welig gegroei toe ons die huis vyf jaar gelede gekoop het. Die vorige eienaars het baie moeilik van hom afskeid geneem. Ons doen regtig nie veel nie; hy kry drie keer per week water deur ’n drupper en die boom gee genoeg skaduwee. Hy het maar gesukkel deur die droogte van so ’n paar jaar gelede, maar hy het darem weer mooi reggekom. Ek geniet julle tydskrif. BELLVILLE…

As jy van ’n goeie jenewer hou, maar ook wil briek aandraai met alkohol, is die nuwe Six Dogs Blue Light vir jou. “Hierdie jenewer is vir die oordeelkundige drinker, en al het dit net meer as die helfte van die alkoholinhoud, is hy propvol geur,” sê Charles Bryant, ’n distilleerder by die Six Dogs-stokery. Die Blue Light is einde 2021 vrygestel ná drie jaar se werk in die laboratorium. “Ons wou ’n lae-alkohol-jenewer maak wat steeds ’n mondgevoel van alkohol gee,” sê Charles. “Daar’s geure van jenewerbessie en roosmalva met sweempies van die skoenlapper-ertjieblom.” Hy sê hierdie jenewer is op sy beste met baie ys – met jenewer- of braambessies vir garnering. Kontak sixdogs.com @sixdogsdistillery Six Dogs Distillery WEN! Een gelukkige leser kan ’n bottel Six Dogs Blue Light-jenewer…

Leer ken die kuns van keramiek MAGALIESBURG, GAUTENG 13-17 MAART EN 22-26 MEI Moeë en vermoeide stadsjapies kan vir ’n wyle padgee uit die geroesemoes van die betonoerwoud en saam met die keramiekkunstenaar Charles Gotthard skeppend raak. Op dié vierdaagse kunsslypskool sal jy inspirasie put uit die rustige omgewing terwyl jy nie net met klei werk nie, maar ook teken en skilder. Prys R5 990 p.p. as jy in ’n grasdakkothuisie oorbly of R6 990 p.p. as jy ’n Franse suite verkies. Ingesluit by die prys is onbyt, ’n ligte middagete en aandete daagliks. Waar? La Provence D’Afrique, Rustenburgpad, Magaliesburg. Kontak bookings@laprovencedafrique.co.za 082 900 8205 (Marguerite Gotthard) ’n Spens in jou agterplaas STELLENBOSCH, WES-KAAP Hierdie interaktiewe kostuinwerksessie van die Spierwynlandgoed sal jou help om goeie kos tuis te kweek. Megan…

Liela Magnus Nuwe eienaar van Benjamin’s Ná 13 jaar as joernalis by SAUK-radionuus het Liela gevoel sy moet iets anders doen, maar sy het geen benul gehad wat nie. ’n Vriendin het na ’n vakansiehuis op Rosendal kom soek en Liela het saamgekom. “O, ek het dadelik van die plek gehou en begin planne maak om hier te bly – sommer aansoek gedoen om die vakante pos as takbestuurder by OVK ook. Toe vra Frik de Jager uit die bloute hoekom koop ek nie Benjamin’s by hom nie. Jinne, ek het beslis nie gedink ek wil die eienaar van ’n restaurant word nie. Ek het daaroor gaan dink. Ek het gedink hoe graag ek jare terug my rooi Mini wou pak en net Clarens toe gaan… en dit nié gedoen…

’n Mens kry noodhulpkissies vir troeteldiere te koop – op takealot.com is daar een vir klein honde (R335) en een vir middelslag-honde (R365). Maar jy kan ook jou eie noodhulpkissie saamstel vir jou beste vriend. Hier is Vanessa se voorstelle: Die vanjouveeartsofnaaste nooddierekliniek. ’n Digitale om jou dier se temperatuur te meet. (Die normale temperatuur vir ’n kat of hond is tussen 37,5 ºC en 39 ºC.) ’n ’n Ekstra ’n omwondetoetedraai. Skoon gebruikditomskoon te maak, die dier te beheer of vir opvulling). ombloedingtebeheeren wonde te beskerm. omverbandevasteplak. ’n sondern naald om medisyne in die bek te spuit of wonde skoon te spuit. omwondeofdieoë te beskerm. ’n omwondemooiskoonte maak. ’n omangelsof dorings te verwyder óf goed uit die bek te haal. ’n…

Dit is ’n platform waarop kenners én leke hulle waarnemings van plante, diere, goggas en swamme met mekaar kan deel en help uitken, maar terselfdertyd dien die waarnemings as wetenskaplike rekords. Tans is daar om en by 90 miljoen waarnemings van 350 000 spesies. Dit alles is waargeneem deur 2 miljoen gebruikers waarvan 230 000 gehelp het om die organismes uit te ken. Hierdie data is vir navorsers van onskatbare waarde. iNaturalist is beskikbaar as ’n slimfoonapp vir iPhone en Android of op die web by inaturalist.org. Jy kan deur die waarnemings blaai sonder ’n rekening, maar om self waarnemings te maak moet jy inteken. Dit is wel gratis en word geborg deur National Geographic en die California Academy of Sciences. Só werk dit Jy gebruik jou foon om ’n…

1 Kruipvingerhoedjie (Asystasia gangetica) Hierdie snelgroeiende grondbedekker is redelik droogtebestand en kom natuurlik voor in die somerreënvalgebiede van Suider-Afrika. Dit word maklik van steggies of saad gekweek. Die plant kom ook in tuine reg oor die land voor waar die wit blommetjies verskeie bestuiwers lok. Die blare is ’n baie voedsame, gewilde bestanddeel in tradisionele Afrikakosse. Gebruik dit só Oes stukke van die uitloopsels net voor jy dit wil gebruik (omdat die blare vinnig verwelk). Pluk die blaartjies van die stele af en was dit goed. Groter blare wat op ’n skaduryke plek gegroei het, kan rou of liggies geblansjeer in slaaie en groen smere of pesto’s gebruik word; die kleiner, harder blaartjies kan gaargemaak word soos spinasie, spinasiebeet of die verskeidenheid wilde groen blare wat bekend staan as marog.…

Ek smag al jare na blou aartappels, maar verstaan my goed: nie blou van te lank kook en laat staan nie, maar die blou variëteit wat ek jare gelede in internasionale tuintydskrifte soos Gardens Illustrated gesien het. En toe loop ek wraggies verlede jaar in die laatlente ‘Blaue St Galler’-aartappels raak by die Suid-Afrikaanse erfenissaadmaatskappy Livingseeds ( livingseeds.co.za). Hoekom die gesoek na blou aartappels wonder jy dalk. Ek hou al jare lank ’n kombuistuin in stand en ons spul is altyd gaande oor ’n nuwigheid vir die tuin en kombuis. Die blou aartappels was ’n nuutjie vir my, maar hulle is natuurlik so oud soos die berge en heelwat nader verwant aan die moederaartappel as die variëteite wat ons hier kan koop. Livingseeds het verlede jaar ook ’n pragtige pienkrooi…

Gegewe die lang geskiedenis van aartappelverbouing in Peru het dié knolle maar eers onlangs na die res van die wêreld versprei. Nadat Christopher Columbus die Amerikas in 1492 ontdek het met sy skip die Santa Maria, het dit etlike dekades geduur voordat die eerste aartappels in Spanje aangekom het. Die Spanjaarde het die aartappel in 1532 “ontdek”, maar die eerste betroubare geskrifte wat bevestig dat dit wel in Spanje aangeland het, dui op 1573. Dit is deels as gevolg van die verwarring oor die koms van Solanum tuberosum (die aartappel, alias patata) en Ipomoea batatas, wat ons as patats ken. Die spul Europeërs was boonop omtrent traag om die nuwe voedselbron aan hulle tafels te verwelkom. Tog het die Europese regente van die tyd gou besef aartappels is die antwoord…

Die aartappel het saam met die Europese koloniste in Afrika aangekom. Die Spanjaarde het reeds rondom 1570 aartappels op die Kanariese Eilande aan die noordweskus van Afrika verbou en volgens geskrifte is van dié aartappels toe reeds na Nederland verskeep. In haar boek Die geskiedenis van Boerekos 1652-1806, ’n verkorte weergawe van haar doktorsgraadtesis, skryf dr. Hester Claassens daar was volgens die dagregister in Jan van Riebeeck se tyd aansienlike verkeer tussen die Kaap en Suid-Amerika. “Dit is ondenkbaar dat Van Riebeeck, wat altyd op die uitkyk was vir nuwe kossoorte wat vir skepe geskik sou wees om saam te neem ter see, nie aartappels én patats sou plant nie. Die onsekerheid oor watter van die twee Van Riebeeck nou eintlik aan die Kaap geplant het, spruit uit die verwarrende…

Ek het julle artikel oor die kleinhuisbeweging in die Somer 2021-’22-uitgawe met groot nostalgie gelees. In 1984 het ons oë toegeknyp en ’n onbewerkte stuk grond van 22 ha gekoop omdat ons in die oopte wou woon en nie meer op die dorp nie. Ons het ’n blyplek gebou wat sowaar die prototipe van ’n dwerghuis moet gewees het! Sementvloer, houtmure van planke wat ons by die plaaslike saagmeule gekoop het, en ’n sinkdak wat met elke storm gelek het. My man het ’n kliprioolgat – of dan French drain – ingesit vir die wegloopwater, en water vir die huis is met ’n pomp uit die rivier verkry. So mettertyd het ons ’n groentetuin en vrugteboord begin, en dit was omtrent ’n avontuur om so eenvoudig te leef. Ons kinders…

Ek koop en lees Platteland nou al jare en geniet dit baie. Ek dink julle het die maan so ’n bietjie verkeerd by die artikel oor die maankalender (“Plant met die maan”, Somer 2021-’22). Volgens my is “volmaan” die wit simbool en “nuwemaan” – of, soos die oumense dit noem, donkermaan – die swart simbool. My pa het altyd vir ons gesê alles wat hulle vrug bo die grond dra, plant jy met ligtemaan – en onder die grond met donkermaan, jou bobbejaan. Jy is inderdaad reg, Gert – ons vra om verskoning en verander dit so. Lees gerus Gaye se jongste, vollediger rubriek op bl. 118 – Reds.…

Nougat bly maar ’n wenner, of jy dit nou verkies met heuning, geroosterde neute, sjokolade of stukkies versuikerde vrugte. Ma Mère Confections is meesters van dié soet bederf, en nou spog hulle boonop met ’n verleidelike nuwe geur: granaat-en-pistasieneut. “Die ryk geur van die nougat werk veral goed saam met die geroosterde neut,” sê Lexi Bird, eienaar van Ma Mère Confections. “Ons dink dit gaan vinnig ’n gunsteling onder ons klante word.” Ons is sommer klaar verslaaf… Kontak mamere.co.za info@mamere.co.za 021 510 1618…

Doen, drentel en koop De Kleijne Dal Dit is ’n tuin, bymekaarkomplek, uitspanplek, ’n bietjie van ’n winkel, ’n restaurant, kroeg en inligtingskantoor. Moeilik om te beskryf, maar beslis waar jy wil wees. Jy kan in ’n hangmat onder lieflike bome dryf; ’n bergfiets huur; ander uitstappies by The Outdoor Hub bespreek; deur Anna’s Café se oudhede, interessanthede en mooihede loer; en iets by die Glasdelirestaurant of Vloed Craft Bar bestel. DeKleijneDal ark Contemporary Dié kunsgalery was eens op ’n tyd Rosendal se handelshuis en is sedert 2005 deur verskeie kunstenaars as galery of ateljee gebruik. Douglas Mason het die gebou pragtig herstel en sewe van Rosendal se kunstenaars het bymekaargekom en die galery begin. Hier is baie van hulle werke te sien en koop. Hou ook die galery se…

Steenbokpan is nie ’n plek waar ’n mens toevallig uitkom nie. Selfs Google Maps dui die dorpie op die verkeerde plek aan, en daarom moet jy nie blindelings jou foon se aanwysings volg nie, maar eerder met jou kop hierheen ry. By die kruispad noord van die dorpie sê die padbord die grondpad noordwaarts vat jou Stockpoort toe. Die oos-wespad is teer: Na die ooste toe lê Lephalale (die ou Ellisras) en wes lê Glenover, wat eintlik maar net ’n plaas en fosfaatmyn is. Dít wat ’n mens Steenbokpan kan noem, lê meestal hier suid van die kruispad, met die woonbuurt Lesedi ’n paar honderd meter verderaan tussen bosveldbome verskuil. Die “sakesentrum” bestaan uit ’n vulstasie, winkel en die Bosveld Pub & Grill. By laasgenoemde kan jy jou bakkie se…

Levy Magoai Steenbokpan-vulstasie As jy al op Steenbokpan stilgehou het om tenk vol te maak, sal jy vir Levy Magoai onthou, want hy is die vriendelike ou wat die brandstofpompe beman onder die groot maroelaboom langs die winkel. “Ek ken almal se bakkies,” sê Levy. “Want almal moet hier kom volmaak.” Vandag dra hy sy Blou Bul-hemp. “Ek is nog altyd ’n fan,” sê hy. “Ek like hulle baie, want hulle het altyd die beste spelers gehad, soos Bryan Habana. Die nuwes moet nou eers weer begin leer hoe om saam te speel.” Levy het op die plaas Pyppan grootgeword, maar bly nou al 10 jaar in Lesedi. “In my vrye tyd hou ek daarvan om te gaan visvang in die Limpoporivier – baber, kurper en karp. Soms sien ons…

Klasie was in sy vorige lewe ’n wilde kat. Eers het hy net in die hoek van die erf verskyn, en oor maande stelselmatig nader aan die huis beweeg. Nadat ons – oor ’n taamlike afstand – kennis gemaak het met ’n verleidelike bakkie Hill’s Prescription Diet tussen ons, het dit drie maande geneem voordat ons aan hom kon raak. ’n Mens wonder of sy verlore stertpunt iets te make het met sy vrees vir mense. Uiteindelik het hy deel van die huis geword, maar met sy eie reëls: Hy slaap nie in die huis nie, want hy’s ’n nagstapper. Met sy effense gangster-streep beskermer van die eiendom. Hy is ’n stewige kat: groot en sterk en daai doringtak van hom dodelik. Hy hou nie van hokkies nie. Gaan na…

Vir jou doktorsgraad moes jy Indigofera limosa opspoor, ’n plant wat meer as ’n eeu laas aangeteken is… Ja, dit was een van die laaste spesies wat ek moes vind – die enigste ander voorbeeld is in 1911 in die Kamiesberg aangeteken. Ek werk nog aan my Ph.D. aan die Universiteit van Kaapstad; my doelwit was om elkeen van die meer as 100 Indigoferaspesies in die Groot Kaapse Blommeryk op te spoor om ’n behoorlike hersiening van die genus binne die streek te doen. Vir my meestersgraad het ek die genus Polhillia hersien – ’n klein genus met slegs 11 spesies, waarvan 4 nuut beskryf is. Ek het basies al die spesies opnuut beskryf en bepaal watter van die bekendes ware spesies is en watter nie. Enkele maande voor ek…

Cape Wild Foods – A Growers Guide is gemik op kleinboere en tuistuiniers en bevat kweekinligting, kookvoorstelle en foto’s van altesame 22 inheemse kosplante. Die doel is om mense se kennis oor dié plante uit te brei en hulle aan te moedig om weer inheemse veldkosse te kweek wat in die postkoloniale era óf verlore geraak het óf erg onderbenut word. Hoewel die gids fokus op kosplante wat in die winterreënvalstreke van die Wes-Kaap en dele van die Noorden Oos-Kaap voorkom, het baie plante uit die somerreënvalgebiede hulle ook al hier gevestig en sterk wortelstelsels gevorm om die droë Kaapse somers sonder besproeiing te oorleef. Dié is ook ingesluit. Loubie voltooi tans die tweede boek in die reeks, Cape Wild Foods – A Cook’s Guide, wat teen die einde van…

Tussen Bloemfontein en Bultfontein probeer die Vrystaat nie eintlik ’n mens se aandag trek nie. Plat en valerig lê sy daar onder die lenteson – die landerye kaal en rooi, die veld byna borselkop. Alles hou asem op totdat die eerste somerdonderstorms reën oor dié wêreld uitgooi. Dan sal die trekkers begin dreun om mielieen sonneblomsaad in die grond te kry. Die rooigras sal opskiet en beeste se pense kielie. En die laventellanings sal pers golfies in die wind maak. Ja, laventel! Danksy twee skoonsusters se laventelkwekery op ’n plaas in dié deel van die provinsie is laventel nou volop en goedkoop in die Vrystaat. AS KIND WAS Desireé van der Schyff (toe nog Troskie) al baie lief vir plante en geïnteresseerd in hoe die wortels onder die grond groei.“Ek…

Die Inkas het omstreeks 5000 v.C. met groot sukses aartappels as voedselbron begin kweek. So bedrewe was hulle as landbouers dat daar vandag ’n verstommende 5 000 variëteite bestaan! Aartappels het ’n groot rol in die Inkas se voortbestaan gespeel: Hulle het aartappels versteek om gedurende oorloë en hongersnood te oorleef en het die knolle selfs saam met hulle gestorwenes begrawe. Papas rellenas Dié gereg het glo ontstaan gedurende ’n konflik tussen Chili aan die een kant en Peru en Bolivië aan die ander. Die Peruaanse soldate het lang ompaaie te perd gery om die Chileense soldate onkant te betrap. Omdat vuurmaak vir kook taboe was, is die gereg vooraf gaargemaak en in sakkies saamgery. Die papas rellenas lyk nogal soos aartappels totdat ’n mens hulle oopsny. Blusaartappels – en…

Die Franse koning het hulp gehad om die nederige aartappel se aansien te verbeter. Die redder was ene Antoine Augustin Parmentier (1737-1813), ’n apteker in die Franse weermag. Hy is gedurende die Sewejaaroorlog gevange geneem in Pruise, waar hy toe drie jaar lank op aartappels oorleef het. Ná die oorlog het hy dit sy lewenstaak gemaak om die agterdogtige Franse te oortuig van die waarde van aartappels. Parmentier het eerstens die status van die aartappel as nuttige voedselbron by wetenskapsinstellings gevestig, maar sy advertensieveldtogte het meestal die kollig gesteel. Hy het swierige etes gereël waar aartappels op die spyskaart die botoon gevoer het. Die Amerikaanse presidente Benjamin Franklin en Thomas Jefferson het blykbaar albei by Parmentier se tafel aangesit. Hy het ook die flambojante koningspaar Louis XVI en Marie Antoinette…

Klein hondjies mag dalk klein van postuur wees, maar as dit by persoonlikheid kom, blaf hulle enige dag saam met die grotes. Tog het daardie klein lyfies spesifieke behoeftes as dit kom by beddens, karsitplekke en trappies om opspring makliker te maak. Nadat Tara Daniels lank gesukkel het om produkte vir haar twee frenchies te kry het sy in 2016 Ora Pets gestig. “Daar is ’n groot behoefte aan produkte vir klein tot middelslag-honde. Ons produkte het almal verwyderbare en wasbare oortreksels sodat jy die kleure en patrone maklik kan verander,” sê Tara. Ons is veral gek oor die bedjies – dis mos nou net wat jou beste maatjie gaan nodig kry as die koeler weer kom. Kontak orapets.com @orapets…

WES-KAAP Spier-ligkuns STELLENBOSCH 17 MAART-18 APRIL Die Spier-wynlandgoed buite Stellenbosch hou vanjaar sy vierde ligkunstentoonstelling, en besoekers kan uitsien na ’n opwindende reeks interaktiewe kunswerke deur van ons talentvolste ontwerpers en kunstenaars. Toegang is gratis. Kontak spier.co.za mishqa@scoutpr.co.za 083 087 3108 Volmaanpiekniek PAARL 18 MAART Die meeste van ons het dié tyd van die jaar al ’n blaaskans nodig! Kom kyk op Paarlberg hoe die volmaan verskyn terwyl jy heerlik piekniek hou onder die sterre. Die naguitsig oor die vallei is skouspelagtig. Besoekers kan ’n piekniekmandjie bestel óf hulle eie een bring. Kaartjies R40 p.p. (R10 vir studente en pensioentrekkers; gratis vir o.6’e). Waar? Afrikaanse Taalmonument, Paarl Kontak 021 863 0543 info@computicket.com WES-KAAP Tokara-skaarsplanteskou en ope herfstuin 23 APRIL STELLENBOSCH Ervaar die bekroonde Tokara in sy volle herfsglorie terwyl jy…

Hulle noem hom Gert Lorrie. Soms ook Gert Dinky Toy. Maar 45 jaar lank was Gerrit de Waal, soos sy ouers hom gedoop het, agter die stuur van die ou grotes van die pad. “Ek het Suid-Afrika leer ken uit ’n lorrie se venster,” sê Gert met ’n tevrede glimlag terwyl sy vrou, Ina, in hulle sonnige sitkamer sit en brei. Aan haar voete lê die 20-jarige Tiekie, ’n pug-chihuahua-kruising. “En kyk, ek het enige ding bestuur,” sê hy met ’n vonkel in sy blou oë: “Ek is nou maar net mal daaroor!” Gert vertel hy het in sy loopbaan op ’n paar plekke gewerk. “In1966 begin ek by die Spoorweë op Graafwater werk as ’n assistent – toevallig die plek waar Ina oorspronklik vandaan kom. Twee jaar later, in…

Hein gebruik beesmis om sy eie metaangas te maak. Hoewel hy ook ’n 19 kg-gassilinder het, is dié tuisgemaakte gas grootliks voldoende vir sy huishoudelike gebruik. “Ek het dit op die internet nagevors,” sê hy. “Aan die begin het ek heelwat foute gemaak, maar dit is hoe ek geleer het.” Hein vertel hy kry sy mis by van die plaasboere – so een maal per maand ry hy ’n bakkie vol mis aan. “Om die stelsel op dreef te kry begin jy met ’n halwe tenk vars water en ’n kwarttenk beesmis wat jy toemaak sodat die gas begin opbou. En dit moet vars water wees, het ek geleer. Toe ek op Steenbokpan kom, wou my stelsel glad nie werk nie. Toe vind ek uit dit is omdat die boorgatwater…

Kort nadat ek my kop én hart vrye teuels gegee het in die megalopolis van Clocolan in die Oos-Vrystaat, klim ek op ’n vliegtuig na die Keniaanse eiland Lamu. (Dié sin klink so windgat dat die winterbleek vlaktes van die Vrystaat sommer uitbars in helder kleur.) Ek was net te dankbaar die vliegtuig het nie neergestort toe ons opstyg nie. Ek sit die boek wat ek wil lees op my afslaantafeltjie neer: The Tattooist of Auschwitz deur Heather Morris. My buurman in die sitplek aan die ander kant van die paadjie staar lank na die omslag van die boek, sy oë ernstig dog blink in ’n gesig wat oënskynlik deur plooie en lyne bymekaargehou word. Dit blyk gou hy is ’n Joodse finansier van Miami wat al die wêreld gesien…

Troeteldiere is van nature nuuskierig, sê Vanessa, en dit kan hulle soms laat beland in situasies waarin hulle beseer word of in ’n krisis beland. In sulke situasies is dit noodsaaklik dat hulle baie blitsig doeltreffende noodhulpbehandeling kry sodat hulle gestabiliseer kan word en jy hulle so gou as moontlik by die veearts kan kry. “Dit is belangrik om te onthou dat alle troeteldiere, selfs al is hulle ook normaalweg baie saggeaard, onvoorspelbaar kan raak en jou dalk kan probeer byt en krap wanneer hulle beseer is, in pyn verkeer, of bang en verward is.” Hier is ’n paar wenke: • Hou jou gesig weg van die dier se bek en moenie hulle probeer vasdruk en troos nie. • Gaan versigtig nader en praat saggies met die dier. • Die…

Die Hexriviervallei is bekend vir die skouspelagtige herfskleure van die wingerde, maar, sê Danie Palm, self ’n Valleier en plantliefhebber, die groot verskeidenheid en pragtige inheemse plantegroei is ewe besonders. Om dié rede het hy begin bou aan ’n aanlynplatform waar hy die Hex se inheemse plantegroei dokumenteer met behulp van foto’s, ’n beskrywing van die plant en die ligging. “Dit is ’n reusetaak,” sê Danie, wat die webwerf self gebou en reeds 113 spesies opgelaai het. Die vallei bestaan hoofsaaklik uit fynbos-, renosterveld- en karoo-plantegroei, maar altesame nege kleiner plantegroeitipes vloei ineen in die valleivloer, klowe, rotshange en koppies. “Ons probeer soveel moontlik spesies versamel – met foto’s – en identifiseer en dokumenteer dit dan,” sê Danie. Juis daarom kan enigeen bydra tot die projek deur die iNaturalist-app af…

Wild Food-wandelings Sluit aan by Loubie op 16 Maart, 5 April, 11 Mei of 15 Junie van 10:30 tot 13:00 vir een van haar maandelikse wandelings deur die inheemse veldkos- en ornamentele tuine by die Volhoubaarheidsinstituut op Lynedoch naby Stellenbosch. (Nog datums sal op die instituut se webwerf gelys word.) Kaartjies kos R395 p.p. en sluit af met ’n bordjie met proeporsies en ’n koppie aromatiese tee. Onthou om gemaklike skoene, water, ’n sonhoed, notaboek en pen, jou kamera en ’n inkopiesak saam te bring. Nog snoep- en drinkgoed, Loubie se boek en van die instituut se Wild Harvest-produkte en Making KOS se seisoenale gebottelde produkte is by die Green Café te koop. Besprekings https://qkt.io/SIwalks22 Cape Wild Food-werksessie Ontdek waardom dit belangrik – en baie bevredigend – is om op…

Die Mexikane het eers begin aartappels eet toe die Spanjaarde dit aan hulle en die res van die wêreld bekend gestel het. Die arme Mexikane is ook daarvan beskuldig dat hulle verantwoordelik was vir die verspreiding van die swam wat die Iere van 1845 af tot hongersnood gedryf het, maar ’n eeu en ’n half later het DNS-monsters van Ierse aartappels bevestig die sondaars het in der waarheid uit Suid-Amerika gekom. Papitas al ajillo Vir dié maklike, baie geurige gereg wat as bykos voorgesit word, kan jy al daai klein aartappeltjies gebruik wat jy geoes het. Dit word oorspronklik met gewone paprika gemaak, maar ons verkies gerookte paprika. As jy vuurmaak vir braai, kan jy gerus die aartappels in ’n gietysterpan oor die kole gaarmaak – die rokerigheid is nommerpas…

Nadat aartappels aan Europa en die Britse Eilande bekend gestel is, was die Iere die eerste land wat aartappels as stapelvoedsel begin kweek het. Die Ierse klimaat en grond was uiters geskik vir die verbouing van aartappels en die goeie aartappeloeste het wondere verrig om werkloosheid en armoede te verlig – die Ierse bevolking het van 4 miljoen siele in 1780 tot meer as 8 miljoen in 1841 gegroei. In 1845 het die eerste berigte verskyn oor ’n geheimsinnige siekte wat die aartappeloeste in Engeland vernietig het. In Augustus 1845 word die eerste tekens van Phytophthora infestans in die Dublinse botaniese tuin aangeteken en nie lank nie of die An Gorta Mór – die Groot Hongersnood – tref Ierland. Een van die redes waarom die aartappelsiekte so ’n groot ramp…

Die Gifbergpas loop op teen ’n plat berg wat Maskam genoem word. Dit is deel van die Matzikamabergreeks en die pad verbind plase bo-op die berg met Vanrhynsdorp in die noorde. Gifberg vorm die westelike hang van die Matzikama, wat “die berg wat water lewer” beteken, en in die wintermaande is reën en mis algemeen op hierdie roete. Die pas is meestal gruispad en plek-plek smal en steil – en net op van die bedrieglikste stukke geteer. Langs die pad is ’n betontrog teen die kranshange vol koel, helder water wat deur ’n bergstroom aangevul word. Verder boontoe sal jy ’n ou klipoond raakloop wat in 1917 gebou is om elke dag brood te lewer aan die werkers wat die bestaande pad vir die gebruik van motorvoertuie verbreed het. Onder…