Indholdsfortegnelse for September 2019 i Weg!

Patrick en Marie Gurney trek nou in Ethiopië:‘Ons het by die vervalle maar steeds indrukwekkende Guzara-paleis gestop. Toe die opsigter hoor ons wil net daar vir die nag kamp, het hy toestemming gegee, maar gewaarsku dat dit onveilig is. Uiteindelik het ons R200 betaal vir die dienste van twee wagte – met AK47’s! Hulle het heelnag met mekaar staan en gesels. Volgende keer gaan ons net een wag aanstel vir die nag...’ weg.co.za September 2019 5 DIE KRUGER TE VOET Jy weet hoe opwindend dit is om in eerste rat deur die wildtuin te kruie en alkant van die pad dop te hou vir diere? Dink nou net hoe dit voel wanneer jy tússen hulle in die veld loop en enige oomblik ’n buffel in die oë kan kyk! Esma…

Sea Change deur Craig Foster en Ross Frylinck Quivertree, R850 by seachangeproject.com Teen 305 mm by 305 mm, en met 336 bladsye is Sea Change ’n lywige boek. Dit is egter nie net  nog ’n duur koffietafelboek met mooi onderwaterfotografie nie. Om die waarheid te sê is hierdie een van die merkwaardigste boeke wat nóg by die Weg-kantoor afgelewer is. Die voorbladfoto is uitsonderlik: Moontlik een van die eerste foto’s ooit van ’n seekat wat op twee pote loop. Die boek het meer as 250 volkleurfoto’s (dikwels volblad) – die omvattendste versameling seebamboeswoudfoto’s wat nóg ooit gepubliseer is. Craig Foster is ’n bekroonde filmmaker en passievolle natuurkenner. Hy het agt jaar gelede onderneem om 365 keer per jaar in die byna onbekende onderwaterseebamboeswoud langs die kuslyn rondom Kaapstad…

’n Suitcase vol winter deur Piet Botha R49 op Google Play Store Die legendariese rocker Piet Botha (63) is in Junie vanjaar ná ’n kort siekbed oorlede. Dit was ’n geweldige skok en hartseer vir sy medekunstenaars en aanhangers. Piet was ’n rock-musikant in murg en been, iemand wat jare lank die langpad – of Die Road, soos hy dit altyd genoem het – met sy kitare en ’n paar makkers deurkruis het. Hoewel hy aanvanklik naam gemaak het met sy groep Jack Hammer, het sy eerste van verskeie Afrikaanse albums, ’n Suitcase vol winter, in 1997 by Wildebeest Records verskyn. Die afgelope paar weke speel dié puik album heeltyd in my motor. Die titelsnit is bloubloed blues met ’n elektriese kitaar en bekfluitjie wat tydens die koor saam huil,…

Japan is vanjaar die gasheer vir die Wêreldbekerrugbytoernooi (20 September tot 2 November). Die land is bekend vir sy groot en bedrywige stede soos Tokio, en kultuurstede soos Kioto. Dié plekke gaan natuurlik uit hulle nate bars, maar daar is ook ander, stiller plekke waar jy die land en sy mense kan leer ken wanneer jy nie by ’n wedstryd vir die Bokke skree nie. Hier is 11 dinge om te oorweeg. 1 Stap ’n vulkaan uit Was jy al op die kruin van ’n vulkaan? In die Kirishima-Kinkowannasionale park op die Kyushu-eiland kan jy verskeie vulkane verken. Mik vir die kruin van Berg Karakuni, teen 1 700 m bo seespieël die hoogste vulkaan in die park. Terwyl jy heel bo-op die randjie van die vulkaan se krater staan, sien…

Hoe fiks moet ek wees? Die daaglikse afstande wissel tussen 9 km en 18 km. Jy klim dikwels steil heuwels uit of klouter af in diep valleie op modderige paadjies en gladde rotse – die Vir meer inligting www. safcol.co.za/ecotourism Slenterstap Kontak Mark Harman van die Magoebaskloof Birders Lodge by 084 402 3709 of gaan na mbcottage.co.za as julle ’n slenterstap-opsie verkies. Mark vervoer julle koelbokse, met eet- en drinkgoed en wat ook al daar nog voor plek is, in ’n sleepwa tussen die hutte. Dit kos R100 ekstra per stapper per dag. roete is nie geskik vir mense met knieprobleme nie. Hoe lyk die hutte? Die hutte waar ons oornag het, is basies maar gerieflik en skoon. Almal het koue storte, stapelbeddens met matrasse, spoeltoilette en baie hout. Geen elektrisiteit…

Enige fotograaf wat sy sout werd is, sorg dat sy toerusting beskerm word. Jy kan jou kamera en lense veilig hou in hierdie sak van seil met ’n sagte binnevoering. Een gelukkige Weg-leser kan volgende maand só ’n sak wen. Hoe? Stuur eenvoudig jou beste reis- en natuurfoto’s na menseselense@weg.co.za – ons kies die wenner, wat in “Mense se lense” gepubliseer word. Dié produk is beskikbaar by winkel.weg.co.za…

Bivvy bag: Bivvy verwys na bivouac sack oftewel kampsak. Dis ’n klein en liggewig skuiling groot ge-noeg vir een persoon wat ook as ’n tent gebruik kan word. Dons Dis die sagte onderveertjies van ’n voël. Een stukkie dons word ’n pluimveer genoem. Die meeste word van eende en ganse verkry. Vir sy gewig is dit een van die beste isolasiemateriale wat ’n mens kry. Dis gewoonlik meer duursaam en vou kleiner op as sintetiese isolering. Dis wel duurder, en as dit nie ’n DWR- gradering (sien onder) het nie, verloor dit sy vermoë om warm te hou as dit nat word. Donsratio Dis die persentasie dons teenoor vere. Byvoorbeeld: 90/10 beteken 90% dons en 10% klein vere. Hoe hoër die ratio, hoe ligter, sagter en meer kompak sal die…

H et jy geweet Suid-Afrika is die oudste land wat “nuwe wyne” maak? Die “ou wyne” verwys na Europese wyne, waar wyn al sedert die Middeleeue gemaak word. In vergelyking strek ons wyngeskiedenis skaars 350 jaar terug, maar ons klop steeds lande soos Australië, Nieu-Seeland en die Amerikas. Hier is drie bottels waarmee jy ons erfenis kan vier. Roodeberg vier vanjaar sy 70ste verjaardag. Die jongste weergawe is die Roodeberg Red 2017 (R89) en hoewel die etiket al vele gesigte gehad het, is die wyn steeds dieselfde sappige, drinkbare versnit van klassieke variëteite. Sagte tannien, ryp swartvrugte en ’n titsel vanielje sorg dat elkeen aan jou tafel vir nog ’n glasie sal vra. Daar is ’n paar wynlandgoedere wat meen hulle is die oudste in die Kaap, en Steenberg by…

Sluit by ons aan vir ’n begeleide avontuur van 4 nagte en 5 dae. Jy gaan stap en op kajakke ry in die mooi Tuinroete. Dis ’n klein groep wat geskik is vir gesinne of ’n groep vriende. Jy bring net jou staptoerusting, jou kamera, verkyker en ’n dagsak. Ons is verantwoordelik vir blyplek, drie etes per dag, toegangstariewe tot die parke en reservate, sowel as vervoer van een staproete na die volgende. ONS HET VERSKILLENDE BLYPLEKOPSIES OP DIE TWEE ROETES Die BITOU RIVER LODGE op die oewer van die Bitourivier ( www.bitou.co.za) vir die lodge-staproete of ’n glanskamp in ’n BIOMIMICRY BUSH CAMP, ’n unieke ervaring waar jy onder die bome van die inheemse woude langs die rivier kamp. Jy slaap in  luukse tente met gerieflike beddens onder vars…

OLDENBURGIA-ROETE, MAKHANDA Elke dorp het ’n geheime koffieplek of doending waarvan net inwoners weet. Op Makhanda (voorheen Grahamstad) is die Provost-kafee in die ou tronk daai plek, én die Oldenburgia-staproete is só ’n doending. Die Oldenburgia-stapklub het die 17 km lange sirkelroete – met twee korter sirkelroetes – sowat 4 jaar gelede opgeknap en elke roete is duidelik gemerk. Van die parkeerterrein af stap jy oos op ’n grondpad, verby fynbos en klosse kooigoed, tot by ’n toposkoop. By dié baken het jy ’n panoramiese uitsig oor die hele gebied. Links sien jy die drie Hogs-heuwels van Hogsback en regs die pynappellanderye en wildplase tussen Bathurst en Port Alfred. Waainek, Grahamstad se windplaas, lê agter jou. Die wit torings dien deurentyd as rigtingwyser. Ná die toposkoop daal ’n voetpaadjie af…

Net ’n paar weke gelede was ek bevoorreg genoeg om op die rand van die Makgadikgadipanne in Botswana tent op te slaan. Diegene wat al daar was, weet dalk dis die grootste soutpanne ter wêreld. So groot soos ’n land. Verbeel jou die hele België of Lesotho is ’n reusagtige plat wit soutkors! Dis nuwemaan en ek slaap die aand in ’n kampsak buite my tent onder ’n sterrekombers wat van horison tot horison strek. Op die naat van my rug lê en kyk ek na Botswana-TV – satelliete in hulle wentelbaan wat ’n paar oomblikke lank die son weerkaats; verskietende sterre wat uitdoof net voordat hulle die aarde tref en die Melkweg wat langsamerhand bo my kop draai. Die oggend vroeg trek ek my hardloopskoene in die donker aan,…

Die binneplanete staan erewag Venus was tot dusver nog heeljaar lank die “oggendster” in die ooste, maar het teen die einde van Julie in die gloed van die Son verdwyn. Nadat Venus agterom die Son beweeg het, herverskyn dit vandeesmaand as die “aandster”. Venus sit aanvanklik laag op die westelike horison, maar klim aand ná aand al hoe hoër. Mercurius neem slegs 88 dae om een keer om die Son te wentel (in vergelyking met Venus se 225 dae) en wissel dus baie vinniger (elke twee maande, om presies te wees) tussen oggend- en aandsigbaarheid. Mercurius se sigbaarheid in 2019 is op sy beste in September/Oktober, en dis ’n gulde geleentheid om die skugter planeet te sien. Soos gesien kan word in die tabel van maanfases hieronder, val Nuwemaan op…

Soos ’n wese uit The Jungle Book is die Suider-Afrikaanse of gewone luislang (Python natalensis) verreweg die grootste slang in Suid-Afrika. Wyfies groei tot 6 m lank en kan meer as 65 kg weeg! Hulle word dikwels verwar met die Afrika-luislang (Python sebae), maar ’n mens vind hulle slegs verder noord in Afrika. Ten spyte van al die bygelowe rondom hulle grootte is dit selde dat ’n Suider-Afrikaanse luislang ’n mens sal byt. Sterftes is feitlik ongehoord – net 1 elke 100 jaar. Hierdie wurgslang is ’n hinderlaagjagter en sal sy prooi afwag, aanval en dan met 84 vlymskerp tande byt. Die slang sal dan sy lyf om die prooi draai. Luislange verwurg nie hulle prooi nie, maar plaas eerder druk op die bors sodat die dier se hart nie…

Jy het as vermaakjoernalis uitgehang met sterre soos John Legend en Beyoncé. Waarom het jy besluit om na Wes-Afrika te reis? Die vermaakjoernalistiek het my begin verveel. Dis natuurlik pret om sterre te ontmoet én ’n salaris te verdien, maar ek is altyd bang om vir te lank slegs een ding te doen. Twee jaar as ’n vermaakjoernalis was genoeg. Ek wil my eie drome uitleef eerder as om te kyk hoe ander mense dit doen. My grootste droom was nog altyd om Afrika met al my sintuie te leer ken. Ek wou begin reis en het op Wes-Afrika besluit nadat ek Accra, Ghana, in 2006 op ’n mediareis van vier dae besoek het. Ek het in Junie 2008 na Dakar gereis en gedink ek gaan vir drie maande ’n…

1 Wees voorbereid op reën en klammigheid. Somermaande is die reënseisoen, maar dis dikwels mistig hier – poncho’s werk goed en oorweeg ook ’n waterdigte broek. 2 Wees voorbereid op gladde oppervlakke. Stapstokke en skoene met ’n goeie greep is van onskatbare waarde. 3 Moenie die daaglikse afstande onderskat nie – jy stap stadiger as wat jy dink. 4 Maak ’n drukstuk van die kaart wat Komatiland vooraf vir julle e-pos. Laai sommer een op jou foon af. 5 Bring genoeg vuuraanstekers – die hout is dikwels nat vanweë die mistige weer. Gaan na gracephotography. co.za vir meer van Leentjie se foto’s. Leentjie-hulle deel stapstories- en foto’s by @soul_of_a_solesister op Instagram, of soek “Solesisters” op Facebook.…

Een van Peter Chadwick se vroegste herinneringe is hoe hy iewers in ’n bos in Zimbabwe op sy pa se skouers sit en diere dophou. Hulle sou geduldig wag, probeer raai wat die dier gaan doen en dan stadig nader gaan sodat sy pa ’n foto kan neem. “Op daai uitstappies het ek baie geleer oor bewaring,” sê Peter. “En oor deursettingsvermoë, eerlikheid en harde werk.” Deesdae is Peter ’n internasionaal bekroonde fotograaf wat al onder meer toekennings gewen het in die BBC se kompetisie Natuurfotograaf van die Jaar. Hy is ’n senior genoot en raadslid van die Internasionale Liga van Bewaringsfotograwe. En sy hooffokus? Suid-Afrika se kuslyn. Die oseaan sukkel om behoorlik te funksioneer, sê Peter. Die redes hiervoor sluit in klimaatsverandering, die uitbuiting van natuurlike hulpbronne en die…

Dis nogal intimiderend om die eerste keer agter die stuur van die Q8 in te gly. Nie net lyk dit van binne én buite na ’n ultra-luukse ruimteskip nie, maar daar is nie ’n kontrole of skakelaar in sig nie. Jy beheer álles – van die lugverkoeling tot die radio – deur die aanraakskerms te tik. Of jy verhef jou stem. Sê vir die Q8: “Ek’s honger. Ek’s lus vir ’n pynappel-en-hampizza” en die motor sal binne sekondes ’n lys van restaurante voorstel en die satelliet-navigasiestelsel sal jou die roete na jou gunsteling- Italiaanse eetplek wys. Dalk verwag jy niks minder van ’n motor wat R1 388 000 kos nie. Maar die mense wat in die mark is vir ’n ewe duur BMW X6, Mercedes-Benz GLE of Porsche Cayenne gaan…

AVONTUURREISPLAN DAG 1 Ons avontuur begin in Himeville, KwaZulu-Natal, waar ons by die Stone House Cafe bymekaarkom. Die res van die dag bring ons in die voertuie deur met ’n rit teen die ontsagwekkende Sanipas uit. Nadat ons deur die Suid-Afrikaanse grenspos is, eet ons ’n piekniekmiddagete en kruie op ons tyd teen die pas uit. Op die kruin gaan ons Lesotho binne. Ons blyplek vir die nag is die knus Sani Mountain Lodge op die rand van die Drakensberg. Die lodge bied verruklike uitsigte oor KwaZulu-Natal. DAG 2 Ons roete na die Katsedam neem ons oor die hoogste paaie in Suider-Afrika. Ons steek die Senqurivier oor (die Oranjerivier). By Katse bly ons in huise met ’n uitsig oor die dam. Ons eet aandete in die restaurant en ons ontspan…

Ons het gerugte gehoor dat die grens tussen Egipte en Soedan gesluit is weens betogings in Khartoem, maar ons het in elk geval van Abu Simbel in Egipte af vertrek in die hoop dat alles mooi sal uitwerk. In Abu Simbel het ons ’n tussenganger gewerf om ons te help om deur die doeane te kom. ’n Veerboot het ons van Egipte af oor die Aswandam na Soedan vervoer. Dit het twee uur geneem, maar dit was lekker om op die water te wees en terug te kyk oor die woestyn. Aan die ander kant het ons aan land gegaan en met ons Toyota Hilux-dubbelkajuit 35 km woestyn-in gery totdat ons ’n grenspos in die middel van nêrens opgespoor het. Alles het sonder haakplek verloop. Die doeanebeamptes het gesoek na…

Hoe het jy in Japan beland? Ek was nog altyd geïnteresseerd in verskillende lande. Ek was veral aangetrokke tot Japan met sy unieke kultuur en tradisies. Deur Engels te gee, kan ek maklik vir ’n lang ruk hier woon. Kan ’n mens sien dat Japan vir die Wêreldbekerrugbytoernooi voorberei? Ja! Die Springbokke se oefenkamp is in Kagoshima; dus is daar oral plakkate van hulle op straat. Daar’s ook heelwat gesellighede in die stad om die inwoners aan die Suid-Afrikaanse kultuur bekend te stel. Lulama Smuts Ngonyama, die Suid-Afrikaanse ambassadeur in Tokio, het een bygewoon. Op ’n ander geleentheid het mense Suid-Afrikaanse wyn gedrink en Suid-Afrikaanse kos soos malvapoeding en samoesas geëet terwyl hulle Invictus kyk. (Dis Clint Eastwood se rolprent oor die Wêreldbekerrugbytoernooi in 1995 in Suid-Afrika.) Hoe gesels jy…

EERSTE KWARTIER 6 SEPTEMBER DOOIEGETY: 7 SEPTEMBER HOOGGETY: 10.30 VM. & 22.59 NM. VOLMAAN 14 SEPTEMBER SPRINGGETY: 15 SEPTEMBER HOOGGETY: 3.49 VM. & 4.05 NM LAASTE KWARTIER 22 SEPTEMBER  DOOIEGETY: 23 SEPTEMBER HOOGGETY: 10.26 VM. & 11.04 NM. NUWEMAAN 28 SEPTEMBER SPRINGGETY: 29 SEPTEMBER HOOGGETY: 10.26 VM. & 11.04 NM. Hierdie is die hoogwatertye vir Kaapstad. Vir ander plekke tel jy die minute by of trek dit af (let wel, hierdie is benaderde tye): Saldanha: +5; Hermanus: -4; Port Elizabeth: +19; Durban: +26 Bron Gety-inligting met die vergunning van die Hidrograaf, SA Vloot. Die Hidrograaf is nie verantwoordelik vir enige transkripsiefoute nie. sanho.co.za SONOP & SONONDER (14 SEPTEMBER) Kaapstad 6.47 vm. en 6.37 nm. Bloemfontein 6.15 vm. en 6.07 nm. Johannesburg 6.07 vm. en 6 nm. Durban 5.56 vm. en…

Hoogtepunte Byeengebring deur P.G. du Plessis Nasionale Boekhandel, 1967 Ek het hierdie interessante boek – ’n keur uit die artikels wat in 50 jaar in Die Huisgenoot verskyn het – onlangs by ’n uitverkoping van tweedehandse boeke uitgesnuffel. ’n Ander bundel, Halfeeu, het reeds gefokus op van die beste kortverhale uit Die Huisgenoot se eerste vyftig jaar (1916-1966). In hierdie bundel het wyle P.G. du Plessis 17 interessante en uiteenlopende artikels uit dieselfde tydperk gekies. Hoewel baie mense deesdae (en soms verkeerdelik) dikwels aan Huisgenoot dink in terme van scoops en skinderstories, bestaan daar geen twyfel dat die tydskrif vroeër ’n platform was vir van Afrikaans se grootste skrywers nie. Van die skrywers wie se artikels in hierdie bundel voorkom, sluit in Eugène Marais, C.J. Langenhoven, Uys Krige, C. Louis…

Was jy op ’n vakansie wat jy dink ander Weg-lesers ook sal geniet? Skryf oor die ervaring en ons publiseer dalk jou storie. Hou dit asseblief kort (maksimum 1 500 woorde) en stuur ’n paar voorbeeldfoto’s. As ons wel besluit om die storie te gebruik, gaan ons oorspronklike hoëresolusiefoto’s nodig hê; maak dus seker jou kamera is op die regte verstelling. Stuur jou storie na redakteur@weg. co.za. Ons behou die reg voor om jou foto’s elders in die tydskrif, op ons webblad of in bemarkingsmateriaal te gebruik. Lees die bepalings en voorwaardes by weg.co.za…

HOEKOM? Ons plaas elke maand ’n keur van lesersfoto’s. Moenie skaam wees nie – krap ’n bietjie daai foto’s uit wat jy op jou rekenaar opgaar en stuur hulle vir ons! WAT? Ons hou van omtrent énigiets: natuurlewe, landskappe, portrette, vakansiefoto’s of goggas en blomme in jou tuin. HOE? Stuur jou beste foto’s na menseselense@weg.co.za Moenie lêers stuur wat groter as 4 MB is nie – as ons ’n groter weergawe soek, sal ons daarvoor vra. Gee die fotograaf se naam, van, tuisdorp en kontaknommer. Stuur ook inligting oor waar en hoe die foto geneem is en watter toerusting gebruik is. As jy die foto op enige manier gemanipuleer het, vertel ons wat jy gedoen het. DIE FYNSKRIF Ons behou die reg voor om jou foto’s elders in die tydskrif, op…

AVONTUURMAATS K-Way Kilimanjaro 3 Thermashift Dís wat jy nodig het as jy grense oorsteek of in die koudste Suid-Afrikaanse toestande kamp. Dis getoets op Kili en Everest se basiskamp, en is beskikbaar met verstelbare donskanale; dus kan jy dons rondskuif na gelang van die hitte wat jy verlang. Dit het ’n DWR-laag (sien die kassie op bl. 82), maar die sak is nie waterbestand nie. As jy onder die sterre gaan slaap, moet jy eerder ’n sak kry wat heeltemal waterbestand is en ’n bivvy wat kan asemhaal (sien kassie). As jy saam my jou liefie wil lepellê, koop ’n regterkantsluitersak vir jou en ’n linkereen vir jou maat en julle kan een groot kooi skep. R3900 by Cape Union Mart SOORT 700-vulselkapasiteit; 850 g gansdons teen ’n 90/10-ratio SEISOENE…

Steurgarnaalslaai met tweeminuutnoedels In dié geurige slaai sorg die oondgebakte eiernoedels vir ’n heerlike tekstuur. Skud sommer die bestanddele vir die slaaisous tuis al in ’n glasfles bymekaar, dan hoef jy nie baie los goedjies saam te ry nie. Genoeg vir 6 as voorgereg Bereidingstyd 15 minute Gaarmaaktyd 5-10 minute Jy benodig • 2 pakkies (70 g elk) tweeminuutnoedels • 24 steurgarnale, skoongemaak en afgedop • 1 teelepel gerasperde suurlemoenskil (of na smaak) • sout en varsgemaalde swartpeper na smaak • 2 eetlepels olie vir vlakbraai • 1 dik wortel, geskil en grofgerasper • ½ koppie edamameboontjies, uitgedop (sien wenk) • ½ koppie wit boontjiespruite, gespoel en drooggedruk • 1-2 ryp avokado’s, geskil, in skyfies gesny en met suurlemoensap besprinkel • ’n strooisel mikrokruie of vars koljanderblare VIR DIE SLAAISOUS • 2 eetlepels olie • 2 eetlepels rysasyn • 2 eetlepels sojasous • 2…

LYK BRA GRYS VIR MY Daar is nie regtig ’n kleurverskil tussen die wit- en swartrenoster nie. Witrenosters het ’n plat, wye bek. Die storie loop dat die Hollanders dié renoster beskryf het met ’n “wijde” lip en dat die Britte dit misverstaan het as “white”. HALLO, GEVEERDE VRIEND... Rooi- of geelbekrenostervoëls hang gereeld uit saam met renosters – hulle pik bosluise en parasiete van oop wonde af. En skop ’n bohaai op vir enige gevare. RENOSTERS WORD OP GROOTSKAAL DOODGEMAAK VIR HULLE HORINGS. WAT IS RENOSTERHORING? Die horing is soortgelyk aan perde se hoewe en ’n skilpad se bek. Dis gemaak van keratien, nes jou naels, en kan teruggroei. WAT MAAK MENSE MET DIE RENOSTERHORING? Chinese glo dat die horing hulle gesond kan maak. Hulle maal dit fyn en…