Indholdsfortegnelse for February 2020 i Weg!

Met ’n eerste, tweede en selfs derde besoek aan ’n nasionale park is dit meestal ’n gespartel om die Groot Vyf te sien. Jy móét leeus en luiperds sien, én dan olifante, buffels en renosters op jou lysie afmerk. Dis ’n gejaag van een knoets wildkykvoertuie na die volgende, maar in die proses mis jy die Klein Vyfduisend: ’n Goudstertspeg wat miere van ’n mopanieboomstam af pik; ’n flapnekverkleurmannetjie wat suutjies ’n kewer bekruip, en ’n gesin vlakvarke wat in ’n stofbad baljaar. ’n Mens moet eers ’n hele ruk op ’n plek deurbring en dit gewoond raak sodat die “moetsiengoeters” nie meer allesoorheersend is nie. Eers dan gaan jy die kleiner dinge waardeer. Dít het ek opnuut besef toe ek ’n paar dae in die Weskus- nasionale park gebly…

HET JY GEWEET? RED DESERTNATUURRESERVAAT Die Red Desert-natuurreservaat naby Port Edward is glo die wêreld se kleinste woestyn. Dit is net 11 ha groot (sowat 11 rugbyvelde) met ’n deursnee van 200 m. Die oorsprong van dié droë kol, omring deur subtropiese plante, is ’n raaisel. Een teorie is dat ’n Zoeloestam daar gebly het en dat oorbeweiding en winderosie daartoe gelei het dat die gebied ’n woestyn word. Kom maak gerus ’n draai by die Arizona in die kleine as julle weer in die omtrek is. Waar? Die natuurreservaat is sowat 10 km wes van Port Edward langs die Mauricepad. Koste R20 p.p.; halfprys vir kinders op quicket.co.za Kontak 083 631 9331; reddesertnaturereserve.co.za – Kyra Tarr VOËLKYKERS, STAAN NADER ’n Onverwagte besoeker ’n Rooikuifloerie in Namibië? Ons kon dit…

Kalahari Dreaming deur David Hilton-Barber Lycaon Venture Limited, R180 by loot.co.za David Hilton-Barber is ’n ervare joernalis, navorser en skrywer van verskeie geskiedkundige boeke. Een van sy onlangse boeke, Kalahari Dreaming – The Romance of the Desert – bevat ’n aanhaling van Antoine de Saint-Exupéry: “What makes the desert beautiful is that somewhere it hides a well.” Inspirerende woorde wat goed pas by hierdie ongewone en interessante bloemlesing met kort hoofstukke. Die meeste boeke oor die Kalahari fokus op fauna en flora of is op een of ander manier ’n gidsboek. Hilton-Barber doen iets anders en kyk na die mense – digters, skilders, skrywers en avonturiers – wat hulle inspirasie uit die Kalahari geput het. Die boek vertel jou van die vroeë jagters en verkenners, soos Henry Hartley,…

Eet kreef herleef! deur verskeie kunstenaars R49 op Google Play Store Johannes Kerkorrel en die Gereformeerde Blues Band se klassieke protesalbum het in 1989 verskyn, en in 2019 het die jong musikant Frank Freeman dit laat herleef – as verhoogproduksie én as ateljee-album. Van ons voorste musikante span saam, met die formidabele Laudo Liebenberg wat die singwerk doen (jy gaan hééltyd vir Kerkorrel hoor in sy stem), Freeman op kitaar, Sheldon Yoko op tromme, Schalk van der Merwe (baskitaar) en Etienne van Rooyen (klawers). Dis ironies (ook hartseer) hoe – 30 jaar later – soveel van die lirieke nog niks van hulle trefkrag verloor het nie. “Donker donker land” is verstommend: “... maar na sewe jaar se droogtes, begin dit reën.” Ja, droogtes is nog pal op die tong, so…

Wanneer ’n mens op die bopunt van die Big Daddy-duin by Sossusvlei staan, verstaan jy oombliklik wat die Khoekhoegowab-woord “Namib” beteken. Dis afgelei van die woord “nama” wat “uitgestrekte plek” beteken. Dié uitgestrektheid is verbysterend: Die Namib-Naukluft- nasionale park beslaan 49 768 km² duine en woestyn so ver as wat die oog kan sien. Dis die grootste beskermde gebied in Afrika en op drie na die grootste ter wêreld. Die vryskutreisjoernalis Evan Naudé is al vele kere diep in die Namib se duine met ’n 4x4 én te voet. Vandeesmaand is sy eerste portefeulje in Weg en hy deel van sy Namib-foto’s. “Elke keer as ek in die Namib kom, verstom die duine my opnuut,” vertel hy. “In dié see van sand vóél ’n mens die stilte en rustigheid, maar…

Fire Maple Fire Flair-kampketel Dié stewige geanodiseerde ketel kan 900 ml water kook, maar hy weeg net 182 g en neem nie veel spasie op nie. En hy sal nie jou beursie te veel skud nie. Gebruik hom saam met ’n Jetboil Flash Stove vir die beste resultate. R350 by Cape Union Mart Stanley Classic Vacuum Travel Press Ek is al jare lank ’n aanhanger van Stanley-flesse. Die eerste geïsoleerde fles is in 1913 vervaardig deur William Stanley jr. – die eerste keer dat vlekvrye staal gebruik is vir vakuum-isolering. Selfs bomwerpervlieëniers in die Tweede Wêreldoorlog het dié flesse op missies saamkarwei. Stanley had nog altyd ’n reputasie vir duursame, byna onbreekbare produkte en hy maak steeds uitstekende produkte om vloeistowwe warm of koud te hou. Hierdie nuwe produk het…

VIA FRANCIGENA (DIE LAASTE 100 KM) Die Via Francigena is Italië se weergawe van die Camino de Santiago. Die hele roete strek oor meer as 2 000 km, maar met dié pakket spring jy weg in Viterbo en stap jy die laaste 112 km – ver genoeg dat jy jou Testimonium (sertifikaat) by die Vatikaan in Rome kan gaan afhaal. Wanneer? Jy kan jou pakket vir enige tyd in Augustus 2020 bespreek. Wat kos dit? R27 500* p.p. wat deel Wat sluit dit in? Toer van agt nagte, retoervlugte tussen Johannesburg en Rome, alle verblyf, ses nagte op die Via Francigena (en suite-hotelkamer, ontbyt en die vervoer van jou sak na die volgende oornagdorp is ingesluit). VIA FRANCIGENA (VAN SAN MINIATO TOT SIËNA) Op hierdie deel van die Via Francigena…

Slaan jou kaartboek oop en trek jou vinger teen die N1 op, verby Polokwane, oor die Soutpansberg, deur die Baobab-tolhek. Dan, by ’n plekkie genaamd Bokmakierie, draai jy regs op die R525. Lesers wat al hulle lyf geweek het by Tshipise, sal hierdie pad ken, maar jy hou verby dié warmwaterbron, rigting Pafurihek van die Krugerwildtuin. Maar ons gaan nie wildtuin toe nie. Ons gaan hemel toe. Hemel in die bos. Enkele kilometer voor die Pafurihek sal jy die bordjie sien na die Nthakeni Bush & River Camp. Dis in die bos, ja, én langs ’n rivier, die Mutale. Dis hier waar jy vir Annelize en Kobus Venter kan ontmoet. Hulle het nie ’n TV óf ’n sitkamer nie – saans sit hulle buite op kampstoele en kyk sterre. Hulle…

RAAD MET ROOFVOËLS “Daar’s ’n roofvoël!” Waar ’n paar van ons iewers in Zimbabwe in die berg stap, weergalm dié kreet teen die hange en laat almal opkyk – net betyds om die groot bruin gedaante oor die boomtoppe te sien sweef. Hy is só laag bo ons koppe verby dat my vriend Jason Boyce homself net nie kon keer nie. ’n Oomblik later kom die arend se maat ook verby en wéér gil Jason van opwinding. Pleks daarvan om die roofvoëls met ons verkykers te volg, vou almal dubbel van die lag. In daaropvolgende voëlkyktoere na Zim en Mosambiek het dit in ons vriendekring ’n grappie geword vir een om so hard as kan “roofvoël!” te skreeu. Dit lok altyd  vreemde kyke van ander. En eenmaal, toe ons die…

RATEL EN VRIENDE, KGALAGADI Ons was in Junie 2019 in die Kgalagadioorgrenspark toe ons hierdie interaksie tussen ratels, rooijakkalse en ’n bleeksingvalk waarneem. Dit was langs die boonste Duinepad (wat die Nossob- en Auobrivierbedding van wes na oos oor die duineveld verbind) nie ver van Vaalpan af nie. Ons het eers die twee jakkalse gesien, en dit lyk toe asof hulle iets agtervolg. Ons het gestop om fyner te kyk en sien toe dat hulle ’n ratel volg 1 , wat kort daarna blyk twéé ratels te wees 2 . Saam met die jakkalse was daar ook ’n jong bleeksingvalk 3 . Die ratels sou stop en grawe, met die jakkalse en bleeksingvalk wat skynbaar wag om te kyk of moontlike prooi sou skrik en uit die bossies verskyn 4,…

TONEEL 1: Dit stortreën terwyl Patrick en Marie by die besige Rwandese Gatunagrenspos aankom. Hier is een klein gebou met ’n nog kleiner onderdaklokaal waar ’n mens uit die gietende reën kan staan. Ongeveer 30 mense stoei om uit die nattigheid te bly. RWANDESE IMMIGRASIEBEAMPTE (RIB): “Julle moet US$30 p.p. (R440) betaal om Rwanda binne te kom.” MARIE: “Hoe nou?” RIB: “Jou Oos-Afrika-gemeenskapsvisum het verval. Toe jy uit Kenia na Tanzanië gereis het, het jy die Oos-Afrika-gemeenskap verlaat.” MARIE: “Wat?!” RIB: “Jou OAG-visum het verval in Tanzanië.” MARIE: “Maar die visum is geldig vir 90 dae en dit sluit in Rwanda, Uganda en Kenia?” RIB: “Dis nou nietig; jy moet weer betaal.” TONEEL 2: Patrick staan en kyk hoe Marie die RIB aanvat. Die omstanders volg terwyl die bekgeveg voortduur.…

Waar was jy al nóg gewees? Swaziland, Namibië, Zimbabwe, Mosambiek, Zambië, Italië, Spanje, België, Nederland, Portugal, Frankryk, Duitsland, Hongkong, Singapoer, Thailand en Amerika. Vir nou vat Portugal die koek. Die musiek, die mense, die boekwinkels en (natuurlik) die pasteis de nata (vlatertjies) het my hart gesteel. Hoe bekostig jy dit? Ek spaar! En terwyl ek reis, probeer ek so min as moontlik op blyplek uitgee. Ek slaap meestal in backpackers – hulle bied saans gratis aktiwiteite aan wat jy nie noodwendig aanlyn sal vind nie, dinge soos staptoere deur die betrokke stad. ’n Lekker plek om te begin is Airbnb se Experiencesafdeling. Die app Culture Trip: For Curious Travelers is ook ’n wenner! Die American International School of Johannesburg waar ek werk, moedig ons aan om kursusse oorsee by te…

LUCY STEPHENS van Edenvale skryf: Ons het hierdie trop sebras op die Albasini-pad naby die Phabenihek in die Kruger teëgekom. Verskeie van die volwasse diere en hulle vullens het blou oë gehad. ’n Paar van die sebras het een bruin oog en een blou oog gehad. Dit het nie gelyk of dit die diere benadeel nie – is dit ’n genetiese toestand of het die diere een of ander tekort? Die natuurlewekenner L.D. VAN ESSEN antwoord: Sebras en ander soogdiere met blou oë het minder melanienpigment in die oog, spesifiek in die stromalaag van selle in die iris. Oë met minder melanien weerkaats lig anders en laat die oë dan blou lyk. Die blou kleur is dus as gevolg van die struktuur van die oog en nie blou pigment nie.…

Faan en Anmarie Fourie, Taita Falcon Lodge Faan: “Ons is oorspronklik van Lydenburg in Mpumalanga, maar het al in 1995 ons lodge hier buite Livingstone begin bou. Taita Falcon Lodge kyk uit oor versnelling #17 van die Zambesirivier, waar die ouens kom witwaterroei. “Ek het leer rustig raak hier. Soms gaan sit ek sommer net op ’n klip en wag vir iets om te gebeur.” Mercy Mulenga, Baobab Camp & Cottages “Ek het voorheen in die hoofstad, Lusaka, gewerk, maar dis te besig daar. Ek geniet die rustiger pas hier in Livingstone, en die lewenskoste is ook laer – selfs taxi’s is goedkoper. “Vir toeriste is dit belangrik om iets te weet van ons klimaat. In die somer is dit natuurlik baie warm, maar dis koeler sodra ’n donderbui uitsak.…

Francois Albertyn, Stellenbosch “Die uitsig oor die Koovallei by die oornaghut is besonders. Begin vroegtydig oefen om deur heuwels te stap. As jy by die hut uitkom, is jy nog nie bo nie – daar wag nog ’n stywe klim die volgende dag.” Wadda Louw, Kaapstad “Hulle sê what goes up, must come down, maar by Arangies is dit wat opgaan, moet weer om, af, oor, op en af. Herhaaldelik.” Roland Truter, Kaapstad “Dit was ’n belewenis om Arangieskop saam met goeie vriende te stap, veral om op die spits te staan en terug te kyk op die roete wat ons tot daar moes stap. Onthou om vrugte en ander padkos spesifiek vir energie te pak.” Gerrit van Deventer, Kaapstad “Jy kan nie net uit die bed rol en by…

HOEKOM? Ons plaas elke maand ’n keur van lesersfoto’s. Moenie skaam wees nie – krap ’n bietjie daai foto’s uit wat jy op jou rekenaar opgaar en stuur hulle vir ons! WAT? Ons hou van omtrent énigiets: natuurlewe, landskappe, portrette, vakansiefoto’s of goggas en blomme in jou tuin. HOE? Stuur jou beste foto’s na menseselense@weg.co.za Moenie lêers stuur wat groter as 4 MB is nie – as ons ’n groter weergawe soek, sal ons daarvoor vra. Gee die fotograaf se naam, van, tuisdorp en kontaknommer. Stuur ook inligting oor waar en hoe die foto geneem is en watter toerusting gebruik is. As jy die foto op enige manier gemanipuleer het, vertel ons wat jy gedoen het. DIE FYNSKRIF Ons behou die reg voor om jou foto’s elders in die tydskrif, op…

Romerige hoender met spek en appel Genoeg vir 4 Bereidingstyd 10 minute Gaarmaaktyd 25 minute Dié eenskottelgereg vorm ’n ryk sous – heerlik met ’n snytjie brood. Jy benodig • 4 hoenderborsies mét vel en been • sout en varsgemaalde swartpeper na smaak • 8 repe strepiespek • 1 eetlepel elk botter en olie • 2 klein Pink Lady-appels, klokhuis verwyder en in dun skyfies gesny • 6 piekeluitjies, geskil en middeldeur gesny • 2 eetlepels sjerrie • ½ koppie appelsider • 4 takkies tiemie (of gebruik ’n knippie droë tiemie) • 1 koppie room Só maak jy 1 Sny twee kepe deur die vel van elke hoenderborsie en geur dit mildelik met sout en peper. Vou die spek om elke borsie en druk daarvan ín die kepe. 2 Verhit die botter en olie saam in ’n pan en braai…

Lees nou mooi. Koudgebroude koffie is nié yskoffie nie... Laasgenoemde is wanneer jy koffie soos gewoonlik maak, laat afkoel en dan met ys voorsit. Koudgebroude koffie word teen yskastemperatuur gemaak en dit neem 8-24 uur. Dit smaak anders as gewone koffie – dis minder suur, maar steeds geurig. Geniet dit op sy eie, saam met melk of met ys. Maak jou eie. Koop ’n Hario-koffiebottel (R500 by capecoffeebeans. co.za). Maak die koppie binne vol gemaalde koffiebone, vul die buitenste houer met water en los dit vir minstens 8 uur in die yskas. Jy kry 650 ml vars, koue koffie. … of koop dit. Probeer Soma Cold Brew Caffe Latte ( drinksoma.co.za) of Sea Dog Cold Brew ( seadog. co.za) – albei is heerlik.…

Zambië-Malawi-avontuur DAG 1 Ons ontmoet mekaar by Camp Nkwazi, net buite Livingstone. Teen die tyd dat jy aankom, staan die tente reeds en die bossjef se maaltyd prut. Vanaand leer ken ons mekaar om die kampvuur. DAG 2 Vergeet van laat slaap... Ons is vroeg uit die vere en val in die pad ná ’n stewige ontbyt. Bhejane sal jou toerus met ’n tweerigtingradio voordat ons na Lusaka vertrek. Ons slaap in Lusaka onderweg na die Suid-Luangwa- nasionale park. DAG 3 Ons ry noord en slaap oor by ’n kamp buite Chipata. DAG 4,5 & 6 Dis een van die topreservate ter wêreld. Die kamp is langs die oewer van die Luangwarivier. Van hier af sal ons die park teen ons eie pas in ons eie voertuie verken (ons ry…

Waar? Die Nthakeni Bush & River Camp is 4,5 km van die Pafurihek af in die noorde van Limpopo. Jy kan van die R525 afdraai en dan ’n kort grondpad tot by die kamp ry. Koste Kamp kos R300 per nag vir 1-2 gaste, daarna R100 per ekstra per persoon. Hier is twee staanplekke, elk met sy eie badkamer, toilet en toegeruste kombuisie. Nog kampplekke word beplan. Die tentkamp (links) bestaan uit drie eenhede, en word as ’n geheel bespreek. Dit kos R1 650 per nag vir die hele tentkamp, wat slaapplek bied vir 6 mense. Hier is twee netjiese chalets (jy het lanklaas soveel goeie vakmanskap in één plek gesien...). Een het slaapplek vir 4 en die ander vir 2 mense. Eersgenoemde kos R1 850 en laasgenoemde R1 200…

Ons het maar ’n paar jaar gelede die eerste keer die Kgalagadi besoek, maar sedertdien gaan ons twee of drie keer per jaar, en bly gewoonlik ’n week op ’n slag. Ons is nogal spyt dat ons nie al lankal die park besoek het nie, maar ongelukkig het ’n mens net soveel dae verlof per jaar... Die uitgestrektheid van die park – en die feit dat dit so afgesonder is – maak dit besonders. Saans skyn die Melkweg só helder – niks klop dit nie. Vroegoggend is baie spesiaal as jy dalk wakker word met ’n leeu wat brul, of die jakkalse wat jodel. Daar is oral fotogeleenthede, van die mooi landskappe, tot voëls (veral roofvoëls), die majestueuse leeus, die opwinding van ’n jagluiperd op volle spoed, die oulike meerkatte,…

Ek vermoed om ’n troue te hou sonder ’n dansbaan, is nie eens so erg nie. Ja, ’n pap wiel is soos ’n vlieg in ’n bierglas – dis iets wat jou onmiddellike aandag vereis. Veel erger nog: ’n Pap wiel in die middel van die dag, in die middel van ’n lang stuk grondpad, in die middel van Namibië. Teen die einde van verlede jaar reis ek en my oupa, ’n geoloog, na die noordweste van Namibië. Hy kap klippe en ek neem foto’s. Namibië het van die mooiste natuurskoon ter wêreld, maar ek dink die kern van hierdie estetiese vreugde is in dáái deel van my geboorteland: Kaokoland. Niemand het al ooit daar getoer en teruggekom en gesê dit was nou aaklig, nee, siesa, ons wil nooit weer…

Talle slange in Suid-Afrika is lokvaljagters, wat beteken hulle lê en wag prooi op strategiese plekke in. Dit sluit adders en groter slange soos die gewone luislang in. ’n Mens hoor dikwels dat slange gedurig op soek is na kos, maar eintlik vreet hulle verbasend min. Lokvaljagters vreet gemiddeld tussen 6 en 30 maaltye per jaar, en dis nie ongewoon vir luislange om net een behoorlike maaltyd per jaar te eet nie! Dié jagters soek ’n kol uit waarin sy prooi waarskynlik sal rondbeweeg. Hy spoor so ’n kol op met behulp van ’n klompie sensoriese selletjies in sy verhemelte (Jacobson se orgaan) wat reukdeeltjies kan identifiseer én met sy tong, wat ook chemiese sensors het. ’n Slang maak dan seker dat hy ’n onbelemmerde uitsig op die kol het.…

Wat behels die resies? Die posstelsel met perderuiters as boodskappers wat Genghis Khan in die dertiende eeu gevestig het, was die inspirasie agter die derby. Dié roete het destyds gestrek van die dorp Kharkhorin tot by die Kaspiese See – sowat 7 000 km! Jy begin elke dag om 6.30 vm. ry; die afsnytyd is 8 nm. As jy laat is, word jy gestraf; hulle trek twee minute af vir elke oortydminuut. As jy baie laat is, moet jy maar aanklop by ’n plaaslike gesin of langs die pad kamp opslaan. Daar is elke 40 km ’n stasie met veeartse, mediese personeel, beamptes en kostente, en hier saal jy ’n nuwe perd op. Jy het 10 dae om die wedloop te voltooi. Daar is geen paaie of tekens nie –…

Suid van die wind deur Elsa Joubert Tafelberg, 1965 Ons daal skerp. Op die blou see wat vinnig nader kom, sien ons ’n spatsel groen. Met oorweldigende vaart kom dit nader. Land, berge – snaakse gevormde, spits, vulkaniese berge, klein dwergbergies – en grond; paaie waarop motors soos kewers kruip, word sigbaar. Die geweldigste indruk van alles – groen suikerrietlande wat wuiwend onder ons in die son blink, in die wind buig asof dit die groen seewater is waaroor die branders dein. Oral. Dit lyk asof die suikerriet die eiland van kant tot kant oortrek. Só beskryf die bekroonde en geliefde reisskrywer Elsa Joubert, wat in Oktober verlede jaar 97 jaar oud geword het, hoe sy in die winter van 1961 op die Plaisance-lughawe in die suide van Mauritius land.…

As kinders het ek en my suster, Zanri, die film The Parent Trap weer en weer gekyk. Ons het mekaar belowe ons gaan eendag by ’n somerkamp uitkom. Jare later stap ek saam met twee Amerikaanse kollegas (ek werk vir die American International School of Johannesburg) naby Clarens. By ’n uitkykpunt sê een: “Die uitsig herinner my aan die groen heuwels van Vermont rondom die somerkamp waar ek 18somers deurgebring het.” My vriend het gepraat van Camp Betsey Cox. Net daar het die wieletjies in my kop begin draai... ’n Jaar en duisende kilometers later sit ek by ’n tafel in ’n lodge. Meer as 100 kinders stroom by die deur in. Party in perdryklere, ander in baaikostuums met hulle hare nog nat. Langs my skuif drie meisies in en…

Jy kan volgende maand ’n Weg- kamerasak ter waarde van R520 wen! Enige fotograaf wat sy sout werd is, sorg dat sy toerusting beskerm word. Jy kan jou kamera en lense veilig hou in hierdie sak van seil met ’n sagte binnevoering. Een gelukkige Weg-leser kan volgende maand só ’n sak wen. Hoe? Stuur eenvoudig jou beste reis- en natuurfoto’s na menseselense@weg.co.za – ons kies die wenner, wat dan in “Mense se lense” gepubliseer word. Dié produk is beskikbaar by winkel.weg.co.za…

Dis waar! Veral is dit kom by wynproe. Dié souterige, gerookte lekkerte pas by verskeie variëteite. Hier is drie wyne wat jy vandeesmaand kan probeer: Witwyn is ’n goeie pasmaat vir spek, want die suurheid sal die ryk vetterigheid temper. Die Journey’s End Haystack Chardonnay 2018 (R99) is deel van ’n elkedagreeks van hierdie Helderbergse landgoed en bied goeie waarde vir geld in ’n stylvolle verpakking. Dis ’n drinkbare chardonnay met suurlemoen- en perske-ondertone en ’n tikkie romerige eikehout. Dis heerlik saam met spek en eiers vir ’n noenontbyt. Die rokerigheid in spek word dikwels beklemtoon deur eikehout, soos bewys met die Survivor Pinotage 2017 (R175) uit die Swartland. Dis vol kruierigheid, maar die vrugtekern kom steeds sterk na vore. Dis ’n uitstekende pasmaat vir repiespek met soet vrugte soos…

Arthur Jones, Weg se toerustingman Deluxe Coffeeworks is in 2009 gestig en verkoop enkeloorsprongbone (die bone word op een plaas of streek verbou). Hulle huisversnit van Brasiliaanse, Guatemalaanse en Ethiopiese bone is my gunstelingbrandstof. Jy kan ook bestellings laat aflewer.deluxecoffeeworks.co.za Jon Minster, joernalis Ek maak glad nie ’n goeie koppie koffie nie; dus maak ek maar staat op die naaste Vida of Bootleggers nadat ek fietsgery of die kinders by die skool afgelaai het. My bestelling is altyd dieselfde: ’n Americano met warm melk. Ek bestel dit ook by padstalle en in plattelandse restaurante... Soms proe die koffie lekker, ander kere minder lekker. Toast Coetzer, reisredakteur As jy ooit besluit om te reis na Dar es Salaam, sal jy heel waarskynlik oorbly by die…

INKA IN PERU Wanneer 29 Maart tot 6 April 2020 Wat? Beleef ’n stukkie van Peru en die kultuur van die locals, en loop die befaamde Inka-roete in die Andes tot by Machu Picchu, een van die Sewe Wonders van die Wêreld. Die Inka-roete is kort – sowat 45 km in totaal – en die staptog van 4 dae behels hoogstens 16 km per dag. Onthou egter dis op ’n hoogte van meer as 3 000 m bo seevlak en dis in die berge. Die reis begin met ’n paar dae in Cusco en die Heilige Vallei sodat jy kan akklimatiseer. Weg sê Hierdie is een vir die wenslys en die roete is skouspelagtig. Machu Picchu is uiteraard ’n groot hoogtepunt, maar jy gaan verskeie ander Inka-terreine langs die pad…

SHEILAM-KAKTUSKWEKERY, KLAAS VOOGDS-WES Sheilam is al sedert 1954 ’n kwekery en die Schwegmann-familie bedryf dit die laaste 50 jaar of wat. Dis eintlik meer ’n tuin as ’n kwekery, want jy sien nie plate en plate vol saailinge en torings erdepotjies en tuinkabouters nie, maar gevestigde beddings wat oor dekades heen vertroetel is om sáám ’n mooi prentjie te skep. En dis met groot geduld gedoen, want ons praat hier van duisende kaktusse, vetplante en broodbome – en dié plante groei uiters stadig! En boonop is elkeen van hulle van saad gekweek – niks is van elders af aangery en hier aangeplant nie. Hier’s verstommend baie inheemse spesies, maar ook aantreklike plante uit ander lande. Soos die harige Ou Man van Peru (Espostoa lanata), Skoonma-se-kussing (die Mexikaanse Echinocactus grusonii) en…

Omtrent die helfte van hulle kom op die eiland Madagaskar voor, en die res in Afrika, Asië en Suid-Europa. Die spesies verskil baie van mekaar in voorkoms en grootte. Party is byna so klein soos ’n vuurhoutjie se kop (regtig!), terwyl ander spesies weer so groot soos ’n huiskat raak! En dan wissel hulle kleure ook van heldergroen tot bruin, blou of oranje. Hulle hou in grasvelde, woude, woestyne en selfs hoog bo teen die hellings van berg Kenia. ONS NOEM DIÉ RY STEKELTJIES OP ’N VERKLEURMAN SE LYF ’N RUGKAM Die stekels verskil van spesie tot spesie – dit kan groot en eweredig gespasieer wees óf klein, en stomp en oneweredig. Soms het die rugkam ook ’n ander kleur as die res van die lyf. NÓG N POOT Afgesien…