Indholdsfortegnelse for May 2020 i Weg!

’n Aussiesonsondergang Ek en my vrou, Sheila, het onlangs vakansie gehou op North Stradbroke Island naby Brisbane. Ons dogter, Melanie, en haar gesin het na Australië geëmigreer en ons gaan kuier gereeld. Ek het die foto met my Canon 60D-kamera en 18-200 mm-lens geneem en het dit net effens ge-“crop”. Ons sien elke maand uit na die nuwe uitgawe van Weg en geniet dit baie. Ek hou van natuurfotografie en leer baie uit julle fotografie-afdeling. DERRICK THECK, Fourways See van liggies Ek het jare gelede reeds opgemerk dat die see soms blouerig gloei waar die branders breek. Toe die verskynsel in Maart 2019 weer in Valsbaai opduik, het ek om middernag stelling ingeneem op die boonste verdieping van my huis in die Strand. Ek het my kamera op ’n driepoot…

Die Okavangodelta is ’n juweel in die middel van die Kalahari-woestyn. Die safaridorp Maun is jou poort tot die delta, en ’n goeie basis vir toeriste. Verskeie lagunes kronkel rondom graslande, bosse en mopaniewoude. Jy kan die delta te voet, uit ’n mokoro of ’n wildkykvoertuig verken. Só sien ’n mens van Afrika se mooiste wildlewe: Die delta is die tuiste van 164 soogdierspesies, 157 reptielspesies, en 540 voëlspesies wat aan besoekers ’n ongeëwenaarde safari-ervaring bied. Die delta se vloedseisoen val saam met Suider-Afrika se droë seisoen. Dus migreer meer as 200 000 diere in Julie en September na die delta. In hierdie tyd is jy gewaarborg om groot troppe olifante te sien. Byna die helfte van Afrika se olifantbevolking woon in die delta. Jy sal waarskynlik ook die res…

Canopus is redelik ver suid geleë (mense in die Noordelike Halfrond kan dit glad nie sien nie) en is die naashelderste ster in die naghemel. Dis dus nie verbasend dat baie Afrika-sterrestories met Canopus vereenselwig word nie. Heelwat van hulle speel in Mei af, wanneer Canopus vir die eerste keer vroegoggend sigbaar begin word. Canopus is ook in Suider-Afrika bekend as Naka, “die horingster”. Teen die einde van Mei begin Sothomense die uitspansel dophou vir dié eerste oggendverskyning van Canopus. Die eerste mens wat die ster in die oggend gewaar, kry ’n bees van die hoofman. Die hoofman roep dan sy sangomas bymekaar sodat hulle hulle beendere kan gooi om te voorspel of daar ’n goeie of slegte seisoen voorlê. Die verskyning van Canopus was vir die Sothomense die eerste…

“An average life lasts 30 000 days and it is our duty to make every one count, to make the most of each passing minute. We don’t come into this world to be simple bystanders to our own existence.” Só skryf Mike Horn in sy nuwe boek, Dream of a Lifetime. Die boek is ’n boeiende vertelling van sy wêreldrekord-ekspedisie in 2017 toe hy Antarktika alleen deurkruis het. Mike het 5 100 km in 57 dae gereis – te voet en met die hulp van ’n vlieërski – en ysskeure, gletsers en temperature van tot -50 °C (en ’n ontwrigte skouer!) trotseer. Op een van my (hopelik) 30 000 dae op Planeet Aarde kry ek die geleentheid om ’n uur lank met Mike in ’n hotel in Groenpunt te gesels.…

ANNEMARIE VERTEL: Die wildtuin, mý wildtuin, óns wildtuin. Ek en my reisgenoot, Zani Prinsloo, noem dit sommer “Willies”. Ons woon net drie uur se ry van die Orpenhek af, en daarom is selfs kort besoeke maklik. Soms verlang jy net te veel na die bos! Die kortste was toe ons een Sondag ná middagete besluit het om deur te ry. Ons was die volgende oggend weer uit en betyds vir werk. Ons langste besoek was drie weke. Die wildtuin het in my hart gekruip sedert ek as vierjarige my pa se kamera “geleen” het, en al die mooi goed wou afneem wat ek uit die agterste sitplek sien. Die wildtuin is waar ons ons selfone op silent sit die oomblik wanneer ons deur die hek ry. Waar ons nie kan…

Wanneer? Die staptog vind slegs in die koeler maande plaas en die oorblywende datums vir 2020 is 7-13 September en 4 -10 Oktober. Bespreek by Franci Vosloo via e-pos ( francivosloo1@gmail.com) of stuur ’n WhatsApp-boodskap na 083 386 6270. ’n Stapgroep is nooit groter as 20 mense nie. Koste? R4 800 p.p. vir die stap, drie maaltye per dag, ontbyt voor ’n mens vertrek, vervoer na die beginpunt en na afloop van die stap weer terug tot waar stappers se motors veilig op ’n plaas buite Laingsburg staan. Wat moet ek inpak? ’n Tent, slaapgoed en ’n kampstoel. Al jou klere moet in ’n 50 ℓ-ammokrat pas. Waterbottels is noodsaaklik – jy dra elke dag se drinkwater saam. (Ek het sowat 3 liter per dag gedrink.) Maak seker jou stapskoene…

WILLEM VAN SCHALKWYK Canon EOS 7D Mk. II Canon 100-400 mm-lens WILLEM VERTEL: Ek het hierdie foto in Julie 2019 vroeg een oggend naby Mata-Mata in die Kgalagadi-oorgrenspark geneem. Die son het pas opgekom en daar was baie stof van karre wat – soos ons – vroeg by die hek uit is. Die ander karre het egter almal by hierdie toneel verbygery (seker leeus gaan soek!). Dit tref my hoe die kameelperde verdwerg word deur die kameeldoringboom. Omdat ek die lang lens gebruik het, kon ek nie eens die hele boom inkry nie. Wat ook opvallend is, is die sagte effek wat geskep word deur die lae invalshoek van die son deur die stof. My verstellings was: lensopening f4.5, sluiterspoed 1/1250ste van ’n dis waar die pad deur die Auobrivier…

Renault kry dit reg om in twee segmente in die Suid-Afrikaanse mark te baklei, en dit dra by tot die goeie verkope wat dié Franse vervaardiger die afgelope jare hier behaal. In die een segment verkoop hy gesofistikeerde Europese modelle soos die Koleos, Megane, die Clio en tot ’n mate die Duster, en in die ander goedkoop “Derdewêreldmotors” soos die intreevlak-Kwid, die Sandero en nou die nuwe Triber. Die Triber is ’n basterbrakkie – bietjie luikrug, baie gesinsbussie en ’n leksel sportnuts. Met sy moderne ontwerp en LED-ligte skort nie veel nie, en binnelangs bied hy moderne geriewe soos Apple CarPlay en Android Auto. Hoewel Renault daarmee spog dat dit ’n sewesitplekmotor is, is daai agterste twee sitplekke slegs vir noodgevalle wanneer jy die helfte van die o.10C- sokkerspan na…

DIE MOEDER VAN ALLE KOMBI’S ANNAS FAUL van Caledon vertel: Ek en my pa, Annas sr., het ons eie reusagtige Volkswagen Kombi in 1971 voltooi. My pa het dié voertuig self ontwerp – dit was meer as 9 m lank, 2,6 m breed en 2 m hoog! My pa was ’n verkoopsman by Ford op Prieska in die Noord-Kaap. Karre was sy passie; hy het hulle binnegoed verstaan en al die toerusting gehad om die “Padvark” te bou soos dit in April 1993 se Volksie Familie-tydskrif gedoop is. Die Kombi is op die onderstel van ’n vyf ton swaar Thames Trader-vragmotor gebou en sy raamwerk het bestaan uit ses Kombi’s wat aan mekaar vasgesweis was. ’n Tweedehandse 1956-Ford F100-sessilinder-petrolenjin het dié monster aangedryf, en die 114-liter-petroltenk was ons eie handewerk.…

Ek het in Januarie 2020 die Kloof Corner-roete op Tafelberg gaan stap. Ons was besig om teen die eerste klipkrans op te klim toe ons nege bokke, twee van hulle kleintjies, gewaar. Niemand van ons het geweet watter soort bokke dit is nie – ons het nog nooit so iets gesien nie. By latere ondersoek het ons uitgevind die bokke is Himalaja-tahrs wat in die 1930’s uit die Groote Schuur-dieretuin ontsnap en Tafelberg hulle nuwe tuiste gemaak het. Daar was al verskeie pogings om die bokke uit te skiet aangesien hulle nie inheems is nie, maar hulle wei nog alte lekker teen die hange van die berg. PIETER COETZEE, Somerset-Wes…

Die Panoramaroete in Mpumalanga en Chapmanspiekrylaan in die Kaapse Skiereiland het elkeen ’n plek losgeslaan op die internasionale reisagentskap Big 7 Travel se lys van “50 Most Scenic Drives in the World”! Die Panoramaroete staan op #47 en Chapmanspiekrylaan (foto bo) op #40, met Ierland se Wild Atlantic Way op #1. Ander mededingers sluit in die VSA se Route 66 (#7), die Karakoramsnelweg deur Pakistan en China (#49, sien Weg #181) en Namibië se woestynroete (die C19 en C14) van Sesriem na Swakopmund (#31). Die Panoramaroete begin aan die voet van die Long Tom-pas buite Lydenburg. Jy ry deur inheemse woude en al langs die Blyderiviercanyon, op twee na die grootste canyon ter wêreld. Ander attraksies sluit in God’s Window, die Bourke’s Luck-maalgate en Sudwalagrotte, wat glo die oudste grotte…

Niks kan ’n mens ooit voorberei op die strak skoonheid van die duine in die Namib-Naukluft- nasionale park nie. Wanneer die son sak of opkom, is die duine gebaai in goue lig. Ongelukkig word nie almal in Sossusvlei en Dooievlei toegelaat tydens die goue uur nie. As jy ernstig is oor foto’s neem, bespreek ’n staanplek by Sesriem, Namibia Wildlife Resorts se kampplek net buite die park. Kampeerders kan ’n uur voor en ’n uur ná dagbesoekers in die park vertoef – betyds vir die goue lig.…

My rugsak plof op die grond neer. Ná 6km se tawwe opdraande stap, staan ek uiteindelik bo-op Komsberg en kyk uit oor die Moordenaarskaroo… Al die pad tot by Laingsburg waar ons ses dae gelede begin het. Ek is nie seker wie die sogenaamde moordenaar is na wie dié stuk aarde vernoem is nie, maar ek het ’n sterk vermoede dit was dalk die bult wat ons pas uitgeklim het… Doer onder strek die Buffelsrivier en haar sytakke – droë kerwe in die landskap. Wanneer dit die slag hier reën, loop haar waters gedurende Oktober en November. Dis nou middel September en die loop lê kaal, afwagtend – net soos byna 40 jaar gelede op die dag van die Laingsburgvloed. My begrip van tyd voel verdraai. Die Karoo het ’n…

Hierdie blad, van bo na onder: Sarah Mbamba beman die Earthquake Lounge, Andara; Die vulstasie in Divundu; Olifante langs die Kavangorivier. Oorkant, kloksgewys van links bo: Daleen Katjire werk by die Peculiar Take-Away, Divundu; Kapande Kandere stamp graan fyn naby Divundu; Bernadette Mashika en Morongana Anastasia bestuur ’n bakkery op die dorpie Shinyungwe naby Shamvura Camp; ’n Tarentaal hou die verkeer dop by Camp Ndurukoro; Die Rooms-Katolieke Kerk in Andara; Emma Tuneya, Disho Daniel en Regnalda Thinyemba by Magogo (Mama) No. 1, Mayara. Mark en Charlie Paxton Die eienaars van Shamvura Camp – sowat 110 km oos van Rundu – is oorspronklik van Suid-Afrika, maar het in 1982 na Namibië getrek. Terwyl ek met Mark gesels, boer honde rondom ons voete, lê ’n hoender eiers op ’n kas in die…

James Lowe het geologie aan die Universiteit Stellenbosch studeer en werk tans op ’n ekspedisieskip. Hy en ’n span kundiges bied lesings aan op skepe in van die mees afgeleë dele van die wêreld. James fokus op onderwerpe soos plaattektoniek, oseaanstrome en klimaatsverandering. “Ek het foto’s begin neem om te dokumenteer wat ek op my ekspedisies sien,” vertel hy, “maar dit het gou meer geword. Ek wil die verwondering met ander deel, en wys hoekom hierdie streke en diere ons beskerming nodig het.” James neem foto’s van waar die natuur nog seëvier, soos die yslandskappe van Antarktika, die vulkaniese eilandsee van Rusland, die fjords van Alaska, die tropiese riwwe van Indonesië, en die sandsteenravyne van Australië se Kimberley-kus. Dié foto’s gee ons ’n blik op van die plekke waar James…

LINDANI, VAALWATER Dié reservaat lê op die oostelike rand van die Waterbergplato, daar waar die sandsteenkranse begin brokkelrig raak en die plantegroei graslaagtes én groot bome insluit. Dis ’n landskap van ruigtes, klowe en hoogtetjies waarin vlaktewild en avonture skuil. Dit maak nie saak in watter een van Lindani se nege huise jy tuisgaan nie, ek kan jou waarborg jy sal nie van jou bure weet nie. Dít is hoe goed elke eenheid se ligging bedink is. En reg in die middel van die reservaat se sowat 30 km2 staan die Stone House – ’n opgeknapte plaashuis met slaapplek vir agt mense. In die huis is drie slaapkamers waarvan die een en suite is en die ander ’n badkamer deel. Langsaan, onder ’n jakarandaboom, staan ’n privaatrondawel met sy eie…

GERT EN HYLA JERLING van Brakpan skryf: Ons was vroeg in die jaar in die Krugerwildtuin en het op ’n vreemde verskynsel afgekom: Wildehonde en hiënas wat saam lê en jag. Daar was ongeveer 17 wildehonde en 7 hiënas by die Welverdiendwatergat langs die S126-pad. Hulle het onder die bome gerus en in die water afgekoel. Die volgende dag het ons ook gesien hoe wildehonde en hiënas saam ’n trop rooibokke in die Orpen-gebied jag. Die wildlewekenner L.D. VAN ESSEN antwoord: Dis beslis nie ’n algemene verskynsel nie, maar daar is wel al gevalle aangeteken van ’n enkele roofdier wat saam met ’n ander spesie hou, byvoorbeeld ’n wildehondwyfie wat saam met rooijakkalse bly. Die meeste roofdiere is opportunisties en dis moontlik dat die hiënas geleer het om die wildehonde…

Daar is nege verskillende groen slange in Suider-Afrika en dit kan soms moeilik wees om tussen hulle te onderskei. Gelukkig is net twee giftig – die groenmamba en die boomslang. Meestal wanneer mense groen slange sien, vermoed hulle die ergste, maar dié twee is nie noodwendig elke keer die skuldiges nie. Só kan jy sien of jy met ’n gevaarlike groene te doen het of nie: Die groenmamba leef in bome en kom hoofsaaklik langs KZN se kus voor, gewoonlik binne 4 km van die see af. Soms word hulle tot 40 km binnelands noord van die dorp Mkuzi gevind. Dié slang het ’n kisvormige kop en sy hele lyf is groen – bo én onder. Volwassene slange van langer as een meter is minstens so dik soos ’n besemstok.…

Die N14 tussen Springbok en Upington kan jou knak. Nie almal vind eindelose einders van “niks” ewe gerusstellend nie. Die son gaan jou uit ’n onverwagte hoek begin brand: neklangs skuins van voor, en jy het vergeet om ’n kraaghemp aan te trek. Jy gaan vaak word, al is hier nie skape om te tel nie. Jy raak dalk honger, vernaam as jy vergeet het om vis-en-skyfies te eet by Olé Fisheries voordat jy uit Springbok weg is. Drie dinge gebeur tussen Springbok en Upington: Die eerste is Aggeneys se mynhoop, wat langs die pad uitstyg soos iets uit die Goudstad (maar hulle myn ander goed hier: sink, koper, lood en silwer). Daarna lê Pofadder voor, waar jy jou voet van die pedaal af lig en links kyk, en regs.…

My pa het 34 vriende op Facebook. Wel, eintlik 15, die ander 19 is familie. Daar is nie ’n enkele foto óf selfie in sy albums nie, en die enigste bekende wat hy volg, is Corné Krige. Waar-skynlik ook nie eens omdat Corné ’n oud-Springbokkaptein is nie, maar omdat hy in 1987 in my pa se wetenskapklas was. My pa was maar selde op Facebook en sedert ’n bietjie meer as ’n jaar gelede nooit weer nie. En nou is die huis verkoop en ek en my ma moet – met ’n vrag kartonbokse en ’n baal borrelplastiek – deur 45 jaar van hulle lewe saam probeer sif. Wat hou ons, wat moet maar gaan? Hoe meer ons ’n weg deur alles probeer beur, hoe meer steek ons vas: “Kom…

Ek en my vrou, Linda, ruil dikwels huise met buitelanders. Dis pret en ’n goedkoop manier om te reis – ons het al in Londen, Parys en die Italiaanse meregebied gebly. Ons was egter bra skepties toe ons ’n uitnodiging uit die Filippyne kry om te bly in ’n huis in Manila, die hoofstad. Ons weet niks van dié land af nie en boonop is dit vrekver van die huis af. Maar ná deeglike huiswerk besluit ons: hoekom nie? Die Filippyne is soos wat Bali en Thailand 20 tot 30 jaar gelede gelyk het: Dis meestal ongerep en het nog nie onder hordes toeriste deurgeloop nie. Die plan was om ’n paar dae in Manila te bly en dan van die eilande te verken. Maar watter een – daar is…

Is daar enigiets meer Suid-Afrikaans as braai, biltong en bakkies? Daar is ’n bakkie vir ’n ieder en elk, van intreevlakmodelle rondom R200 000 tot luukse rygoed van amper R1 miljoen. Die Isuzu D-Max (voorheen bekend as die KB) is nie ’n uitblinker soos die Toyota Hilux of die Ford Ranger nie, maar hy’s ’n staatmaker wat gereeld die bronsmedalje gaan wen wanneer dit by verkope kom. Dis ’n werkersklasbakkie, ’n gunsteling onder boere, bouers en vakmanne. Dié mense soek ’n werkesel wat duursaam en prakties is, en hulle is nie veel gepla deur die oudmodiese binneruim en ’n 2.5 liter-enjin wat oor die jare heen nie veel verander het nie. Die nuwegeslag-D-Max-bakkies, wat plaaslik in Suid-Afrika gebou gaan word, sal teen die einde van 2021 te koop wees. Intussen…

SWEM IN ’N BAMBOESWOUD Verskeie dinge lok mense na die suidwestelike punt van Afrika: Tafelberg, Kaappunt, die Kaapse Wynland... Maar hier is ook ’n minder bekende wêreld ónder die ysige water langs die kus. Toe, klim uit jou gemaksone en verken dié onderwaterwildernis! Dié stuk kuslyn – tot in Namibië – is die enigste plek in die wêreld waar reuse-seebamboes (Ecklonia maxima) voorkom. Dié onderwaterwoude is ’n veilige hawe vir duisende spesies. En jy het nie allerlei kwalifikasies en skubaduiktoerusting nodig om die woude te verken nie. Al wat jy kort, is ’n duikbril en ’n snorkel, ’n duikpak (as jy lank in die water wil bly) en avontuurlus! Paddavoete is nie noodsaaklik nie, want jy kan aan die bamboes vashou om vorentoe te beweeg. Sodra jy herstel het van…