Indholdsfortegnelse for Feb/Mar 2022 i Weg!

Ek is vrotsig met verjaardae, veral my eie. Die getrompetter rondom ’n geboortedag het nog nooit vir my sin gemaak nie. Eerder as om mylpale na ’n onvermydelike eindstreep af te tel, kyk ek vorentoe na ’n opwindende toekoms wat soos ’n stuk braak land wag om geploeg te word. Net so sou die feit dat hierdie die 200ste uitgawe van Weg is, my verbygegaan het. In my kop is daardie #200 wat regs op die voorblad verskyn, van min belang. Wat tel, is wat op die daaropvolgende 131 blaaie verskyn en of dit aan ons – en belangriker – aan die lesers se verwagtinge voldoen. Dan kyk ek boonop die toekoms in na al die lekker stories wat in die volgende jaar of tien wag om geskryf te word.…

My pa en sy Dodge Ek het die artikel “Ek en my kar” in Weg #198 baie geniet. Hier is my pa, Dawie Koch (81), by sý spesiale ryding – ’n 1963 Dodge 330 – tussen die goudgeel kanolalande op sy plaas, Melkhoutdrift, naby Heidelberg in die Wes-Kaap. My pa was al die jare ’n Nissan-handelaar en hy het ’n voorliefde vir motors. Hy is die derde eienaar van die Dodge en het dit in 2003 vir R36 000 gekoop. Die Dodge is in die Chrysler-motoraanleg in Elsiesrivier, Kaapstad, gebou en dit was die 325ste motor wat geproduseer is. Die motor is in ’n baie goeie toestand. My pa gaan gereeld op veteraanmotortoere en na die Oumotorskou op George. Die motor word ook soms gebruik vir troues en matriekafskeide. RONÉL…

To the Edges of the Earth Deur Peter Pickford, Bookstorm R375 by pickfordwildlifephotography.com In 2011 het die veteraanwildlewefotograwe Peter en Beverly Pickford ’n ambisieuse projek aangepak: Die groot, ongerepte wildernisgebiede van die wêreld is besig om te taan en hulle wou dié wilde plekke dokumenteer voordat hulle vir altyd verdwyn. Die resultaat is hulle fotoboek Wild Land met meer as 200 foto’s van al sewe kontinente (sien die Fotoportefeulje in Weg #197). To the Edges of the Earth is die bygaande reisjoernaal wat Peter oor hulle ervaringe geskryf het. Die verhaal oor hulle vier jare lange reis sal jou dadelik boei en Peter se presiese beskrywings sal jou laat voel jy is deel van die aksie: Jy raak seesiek wanneer hulle Russiese boot branders ry op die Noordelike Yssee en…

“Ons akkommodeer kinders van die ouderdom drie tot graad 7,” sê Joanne King, projekbestuurder en fondsinsamelaar van die trust. “Lank gelede was daar 12 plaasskole in ons omgewing, maar hulle is baie afgeskeep. In 1994 het die boere ’n trust gestig waar almal hulle hulpbronne kan saamsnoer om vir hulle werknemers se kinders ’n opvoeding te bewerkstellig. “Nou trek ons al by 14 personeellede en 89 leerders. Elke kind word soggens by die huis opgelaai en smiddae weer afgelaai. Drie minibussies ry altesaam byna 700 km per dag om dié taak te verrig, en nog sowat 40 kinders – dié wat in graad 8 en ouer is – word elke dag na die hoërskool op die dorp aangery.” Wil jy h-lle onderste-n? Loer aanlyn by winterbergschool.org of kontak Joanne op 083…

Enige fotograaf wat sy sout werd is, sorg dat sy toerusting beskerm word. Jy kan jou kamera en lense veilig hou in hierdie sak van seil met ’n sagte binnevoering. Een gelukkige Weg-leser kan in die volgende uitgawe só ’n sak wen. Hoe? Stuur eenvoudig jou beste reis- en natuurfoto’s na menseselense@weg.co.za – ons kies die wenner, wat dan in “Mense se Lense” gepubliseer word. Dié produk is beskikbaar by winkel.weg.co.za…

Maalvleisenchiladas Vir 8 Voorbereityd 30 minute Gaarmaaktyd 1 uur Jy benodig • 2 eetlepels olyfolie • 1kg maalvleis • 1 rooiui, gekap • 1 knoffelhuisie, gekap • 1 pakkie (50 g) tamatiepasta • 2 blikke (-00 g elk) rooi nierbone, gedreineer • 30 g Old El Paso-speserymengsel (of jou gunsteling- Mexikaanse speserymengsel) • 8 middelslag-tortillas • 1 koppie gerasperde mozzarella VIR DIE SOUS • 3 eetlepels botter • 3 eetlepel meel • 1 koppie warm hoenderaftreksel • 1 koppie warm melk • 1 koppie suurroom Só maak jy 1 Verhit die olie in ’n swaarboompan en braai die maalvleis tot mooi bruin. Breek die klonte deurgaans met ’n roerspaan om die korrels klein te hou. Voeg die ui en knoffel by en braai vir nog ’n paar minute. Voeg die tamatiepasta, bone en speserye by en braai vir 10 minute terwyl jy intussen die…

Trevor Wigley skakel sy ou Toyota-bakkie se engin af en klim uit langs ’n tweespoorpad naby die Qolora-gehuggie in die Wildekus. Doer onder in die vallei suip ’n paar beeste in die Gxara-rivier. ’n Sog en vier varkies hardloop teen ’n heuwel af nadat die spulletjie uit iemand se tuin verwilder is. “ ’n Mens kan nie dink dat een van die Xhosa-nasie se donkerste tye hier afgespeel het nie,” vertel Trevor terwyl hy ’n papier uithaal met ’n foto van ’n jong Xhosa-vrou. “Dis Nongqawuse, en dié vallei is na haar genoem. Sy het haar visioen daar onder by die rivier gehad.” Nongqawuse was 15 jaar oud toe sy in April 1856 ’n boodskap van die voorvaders ontvang het. Hulle het gesê dat as almal hulle beeste slag, sal…

ARENDE Jag vir vars vleis. Jag gewoonlik alleen of in pare. Elke soort arend het ’n ander dieet, afhangende wat die prooi in sy omgewing. ’n Arend druk nie sy kop ín die vleis in nie. Hy vreet netjies en hou eerder sy prooi met sy kloue vas en skeur dan repe vleis met sy snawel los. AASVOËLS Vreet vleis wat in die veld lê en vrot. Hou vleispartytjies in swerms. Aasvoëls vreet enige ding wat hulle kan opspoor! Party soorte aasvoëls het kaal koppe en nekke sodat hulle maar in die vleis kan induik. As daar vere aan was, sou dit bloederig en vol bakterieë geword het. Siesa!…

Ons kamp gewoonlik in die Kgalagadi en ruil saans inligting met ander kampeerders om te hoor wat wie waar gesien het en waarheen ons dalk die volgende dag moet uitry. Ons probeer altyd by Nossob bespreek, want daarvandaan kan ’n mens noord of suid ry, én die omgewing is bekend vir sy baie leeus. Met ons besoek het ons egter meer katte rondom Twee Rivieren en Mata-Mata gesien; dus sal ons volgende keer langer by hulle oorstaan. Baie besoekers maak van Twee Rivieren net ’n oornagkamp voordat hulle uitry na die ander kampe, maar hulle maak ’n fout. Daar is baie te sien! Die winter is die gewildste tyd om die park te besoek, maar indien jy jong diere (springboklammetjies, byvoorbeeld) wil afneem, is die somer die beste tyd. Dit…

UITGAWES Hierdie is 2019 se pryse. Tariewe sou sedert die Gurneys daar was gestyg het. AKABA Bedouin Moon Village: R480 p.n. vir 2 mense (kamp in die parkeerterrein) Maqluba (onderstebo-bredie): R265 p.p. Bakkie se diens: R288 (nuwe olie-, diesel- en lugfilters) PETRA Toegang tot Petra: R1 320 p.p. vir 3 dae (gratis met ’n Jordanië-pas). Retoerdonkierit deur die Siq: R400 p.p. Eenrigting-perdekarrit: R460 vir 2 mense (van die ingang af tot by die Skatkamer). Geroosterde toebroodjie oorkant Ad Deir (Die Klooster): R216 AMMAN Alanbat Hotel: R890 p.n. vir 2 mense. Toegang tot die Omayyad-paleis: gratis met ’n Jordanië-pas, andersins R66 p.p. Toegang tot die Romeinse amfiteater: gratis met ’n Jordaniëpas, andersins R48 p.p. Mansaf (’n gereg met lamsvleis en jogurt) p.p.: R320. DOOIE SEE Amman – Dooie See (voldagpakket): R240…

Ek het hierdie foto in die Noordelike Drakensberg geneem toe ek op pad was na die Sentinel-parkeerterrein naby Witsieshoek. Dis die beginpunt van die staptog na die bopunt van die Amfiteater. Ons wou die nag deurbring naby Mount-Aux-Sources. Dis na aan die Tugelawaterval, die naashoogste waterval in die wêreld. Ons het die stywe klim met tente, slaapsakke en kameratoerusting begin. Dit het ’n hele paar ure geduur, maar ons het deurgedruk en kon voor donker die kampplek inrig. Die sonsopkoms die volgende oggend was asembenemend. Teen sowat 3 000 m bo seevlak was die enorme Amfiteater deur die eerste sonstrale verlig en dit het gevoel asof die wêreld net ons s’n was.…

Ray Jansen se wakker donker oë fynkam die bome rondom ons vir ’n vroegsomertrekvoël. Dan flits hulle weer na die heuwels doer ver waar die Novemberson reeds op dié deel van Limpopo neerbak. Ons sit buite ’n plaashuis op ’n hoogtetjie. Die Tshipise-warmwaterbron is sigbaar in die vallei. Ray is ’n wetenskaplike, maar net so tuis in ’n kantoor as in die veld. Hy’s ook straatwys; ’n man wat nie nonsens vat nie. ’n Broodnodige houding, want Ray en sy kollegas – navorsers, bewaringsgesindes, wildveeartse en polisiemanne – baklei teen ’n oormag om die ietermagog te beskerm. Ray neem ook soms deel aan lokvaloperasies waartydens gebeure gewoonlik só uitspeel: Daar’s gerugte oor ’n ietermagog wat te koop is. Ray en die polisie doen hulle voor as moontlike kopers. Ray is…

NICK MATHIOS IG: @nickm807 Canon EOS 550D Canon 100--00 mm-lens NICK SKRYF: Hierdie foto is geneem uit my gunsteling-voëlskuiling by Lake Panic in die Krugerwildtuin. ’n Visarend het ’n vis gevang en net sy ete geniet toe ’n reusereier sy kos wil dêps. Nodeloos om te sê het algehele panic gevolg, so ook onder die fotograwe in die skuiling. Die twee groot voëls het elkeen sy vlerke gesprei om krag te vertoon en mekaar die stryd aangesê. Die onderonsie het ongeveer twee minute geduur. My kamera was op Sport Mode, en ek het ’n sluiterspoed van 1/400ste van ’n sekonde, lensopening van f5.6 en ISO van 200 gebruik. TOAST SÊ: ’n Visarend en ’n reusereier boks in die swaargewigliga as dit kom by voëls wat gewoonlik naby water hou. Nick…

Pretville Hartbeespoort, Noordwes Draai die tyd terug en geniet die Grease-era terwyl jy 'You're the 1 that I want, ooh, ooh, ooh' vir jou geliefde sing. Julie kan die fliekstel en outydse karre bekyk, heerlike hamburgers en melkskommels by die pienk (en ons bedoel pienk!) restaurant geniet, saam 'n fliek kyk, en herinneringe vir altyd vasvang met 'n besoek aan die fotohokkie, Mariko Se Oog Lichtenburg, Noordwes Wil jy jou ander helfte oorreed dat jy die 1 is? Neem hulle clan na 'n bekoorlike wereld waar waterlelies op kristalhelder water dryf. Wanneer dit aand word, gaan kry julle skuba goed want onder die water is die skitterende sterre helder sigbaar. Hierdie is seker DIE. MEES. ROMANTIESE. PLEK. OOIT. Dinner Time Stories Johannesburg, Durban, Kaapstad 'n 2-uur lange eet ekstravaganza waar…

Ten spyte van sy naam is die rombiese nagadder meer bedrywig in die dag, veral as dit bewolk is. ’n Mens vind dié slang hoofsaaklik in die natter, oostelike helfte van Suid-Afrika, van Hermanus in die Wes-Kaap, kuslangs deur die Oos-Kaap, in die grootste gedeelte van KZN, eSwatini, Mpumalanga, Gauteng en die oostelike gedeeltes van die Noordwes en Limpopo. Die nagadder se prooi is skurwepaddas en sy habitat sluit in grasvlaktes, laaglandwoude en fynbos waar hy onder stompe, verlate termiethope, groot plat klippe en bourommel skuil. Die rombiese nagadder word gewoonlik tussen 30 cm en 60 cm lank, en in uitsonderlike gevalle bereik dit selfs ’n meter in lengte. In teenstelling met ander adders wat lewendige kleintjies voortbring, lê die rombiese nagadder tussen 7-26 eiers op ’n slag, selfs tot…

Gert en Cheryl Havenga Be-tuurder-, Blanco-ga-teplaa- Gert: “Gaste uit groot stede is soms skoon geskok wanneer hulle die ooptes hier aantref. Hier’s geen grense nie, geen reëls nie. Solank as wat jy hier tuisgaan, gun ons jou die ruimte om te maak nes jy luskry.” Vuyo Tyuka In-tandhouding-be-tuurder, Blanco-ga-teplaa- “Ek het in Tarkastad grootgeword en daar was nie eintlik werksgeleenthede nie. Ek het besluit om vir my ’n lewe hier op Blanco te kom maak, want dit is stil en almal wat hier woon, is soos ’n groot familie.” Angela Hattingh, Bryanston Country Cottage “Die oorspronklike Bryanston-huis – nie die Country Cottage nie – dateer uit 1906. My ouma, Mona, het op die buurplaas, Highland Home, grootgeword. Sy was later ’n verpleegster by die Johannesburgalgemene hospitaal en het daar ’n…

HOEKOM? Ons plaas in elke uitgawe ’n keur van lesersfoto’s. Stuur elke maand jou drie beste foto’s vir ons. Toe, moenie skaam wees nie! WAT? Ons hou van omtrent énigiets: natuurlewe, landskappe, portrette, vakansiefoto’s of goggas en blomme in jou tuin. HOE? Stuur jou beste foto’s na menseselense@weg.co.za Moenie lêers stuur wat groter as 4 MB is nie – as ons ’n groter weergawe soek, sal ons daarvoor vra. Gee die fotograaf se naam, van, tuisdorp en kontaknommer. Stuur ook inligting oor waar en hoe die foto geneem is en watter toerusting gebruik is. As jy die foto op enige manier gemanipuleer het, vertel ons wat jy gedoen het. DIE FYNSKRIF Ons behou die reg voor om jou foto’s elders in die tydskrif, op ons webblad of in bemarkingsmateriaal te gebruik.…

Die skaduwees rank in lang swart strepe oor die landskap terwyl die son sak en die donkertes kruip by elke skeur en kloof in. En rondom jou kry die rotse skielik lewe. Die een lyk soos ’n reuseskedel, daardie een soos ’n skip wat oor die sand vaar... Ek sit om ’n vuurtjie saam met my vrou, Jess, twee seuns, Elliot en Francis, en ons gids, Robyn Keyes. Daar’s g’n ander mens in sig nie. Die kampvuur verlig Skedelkop terwyl Robyn ’n feesmaal oor die kole voorberei. Die maan kom op en Venus volg kort op sy hakke. Kort daarna kwyn die lig en ’n fluweelmantel gestip met sterre word oor die lugruim getrek. Heelwat later raak ons aan die slaap onder dié sterre – toegewikkel in wit duvets –…

Ek praat dalk te gou, maar ek dink die ergste is verby. Albei ons seuns is nou in die laerskool; dus is al die uitdagings wat gepaard gaan met babaskry agter die rug: doeke, fopspene, vloermoere, die gelek aan enigiets wat hulle iewers van die vloer af optel... Die een ding wat hierdie kameel se rug byna gebreek het, was die beproewing van my geduld elke keer as ons die seuns se hare moet was. Die ganse Peacock-huishouding is keer op keer getoets. En daarby sluit ek die huis ook in, want álles is dan nat! Op ’n onlangse besoek aan ’n diererehabilitasiesentrum het ’n baie makliker én omgewingsvriendeliker manier van hare skoonkry my opgeval. Ons het skaars by die avarium ingestap toe ’n bruin voël met ’n tamaai rooi…

Die arend én die aasvoël is belangrik in die natuur. Die een sorg dat diere se getalle nie te veel word nie deur hulle te jag. Die ander een hou die veld skoon van karkasse wat rondlê sodat goggas en siektes nie in die vrot vleis kan uitbroei nie. Al lyk hulle so groot en sterk, is van hierdie spesies bedreig. Dít is die dinge wat hulle laat minder word: • HABITATVERLIES ’n Voël se “habitat” is ’n stuk veld waar genoeg kos, water en broeiplek is sodat hy kan oorleef. Soos dorpe en plase groter word, word die stukke wilde natuur al hoe kleiner en dan verdwyn sommige roofvoëls se habitat daarmee saam. •KRAGDRADE Roofvoëls vlieg daarin vas of gaan land daarop en word doodgeskok. •GIF Boere wat ’n probleem…

Ek en my vrou, Elmarie, was in Desember 2020 15 dae lank in die Kgalagadi-oorgrenspark. Een van ons gunstelingplekke om wild te bewonder is uit die skuiling by die Nossob-ruskamp. Om vyfuur die middag het ek gereed gesit met my Nikon D850 en Sigma 150-600 mm-lens. Teen twintig oor vyf het ek ’n edelvalk gewaar wat die watergat sit en dophou. Ek het seker gemaak my kamera is reg ingestel vir ingeval hy probeer om ’n duif te vang wat hy weldra begin doen het. Hy was egter elke slag te vinnig vir my. Teen vyf voor ses het hy weer uit die boom opgevlieg, en hierdie keer kon ek hom heeltyd vasgevang hou in die fokusarea van die kamera. Als was binne drie sekondes verby: In foto’s 1 ,…

Hoekom gryp ’n land jou aan? Is dit die mense, die geskiedenis, die landskappe, die kos...? Of dalk iets heeltemal anders waarop jy net nie jou vinger kan lê nie? Jordanië lê op ’n antieke handelsroete wat Egipte in die suidweste met Damaskus en Sirië in die noorde verbind. Buiten die land se dorpe en stede lyk dit asof die ongerepte landskappe bra min verander het sedert die tyd toe hierdie plek ’n kulturele kruispunt tussen die Romeinse keisers, Christen-kruisvaarders en Nabateër-konings (’n antieke Arabiese stam) was. Jordanië verras jou om elke hoek en draai. Die Bedoeïene se gasvryheid loop oor en dis asof alles jou in vervoering laat. Dinge word goed georganiseer. Toeriste kry ’n sogenaamde Jordaniëpas en ons het dit sommer voor die tyd aanlyn bekom. Dit dek…

Emilie, my tienjarige dogter, het hom eerste gesien. Hy’t weggedraf terwyl ons die De Hoopkampterrein in die Richtersveld-oorgrenspark binnegery het. Sy ribbes het effens deur sy vel gebult. Maer en lenig. ’n Kruis tussen ’n windhond en ’n Africanis. Nadat ons kamp opgeslaan het, probeer Emilie en Bella (7) tevergeefs om die hond te nader. Hy bly pal tien meter van hulle af. Toe ek my man, Tobie, ontmoet het, was ons dit eens dat ons eendag ’n hond sou hê, ’n groot hond, ’n waghond. Maar nou het ons ’n pragtige tuin vol tiptolle, janfrederiks, olyflysters... Daar streep gereeld ’n fisant- of tarentaalfamilie met ’n rits kleintjies oor die gras. Daar was selfs al ’n reier by die swembad, om nie eens te praat van die geitjies en akkedissies…