Indholdsfortegnelse for Weg! Wilde plekke 2023 i Weg!

Enige fliek oor Suid-Afrika se nasionale parke, natuurreservate en ander wilde plekke kan iets soos Daar’s ’n Koedoe op My Stoep! genoem word, want koedoes is ’n konstante in byna elke park van Mapungubwe tot Hluhluwe tot die Karoo – ek het selfs al een in die Richtersveld gesien, maar dit was ’n vloekskoot! Koedoes is ikoniese diere op ons landskap en dit was maklik om dié mooi bul, geneem deur Chad Cocking, as ons voorbladster te kies. Daar is natuurlik ook ’n tweede storie hier verskuil, want die silhoeët van ’n koedoebul is immers ook Sanparke se embleem. Van al die wildernisgebiede waaroor Sanparke waak, is die Kruger loshande die gewildste – dít weet ons danksy julle e-posse en fotoplasings op Facebook en Instagram. Die Kruger het sy uitdagings.…

Ek kom uit die rigting van Johannesburg, en tuimel KwaZulu-Natal binne op ’n donderwolkryke somerdag waar die mielielande kiertsregop staan en vir die hemele salueer. My plan is om oor die volgende week by van die provinsie se kleiner provinsiale reservate aan te ry om te kyk hoe dinge gaan. By sommige was ek nog nooit nie, en by ander járe gelede – soos die Spioenkopnatuurreservaat waar ek seker meer as 15 jaar laas was. By die ingangshek stop ek en klim uit om my R50-toegangstarief binne die kantoortjie te betaal. Teen die muur hang ’n handgeverfde plakkaat getiteld “Natal Grassland Birds – Natalse Veldvoëls” waarop ’n bloukraanvoël, mahem en sekretarisvoël pryk. Dié plakkaat lyk asof dit al sedert die vorige eeu daar hang. So ook die houtkissie vir fooitjies…

Michael Raddall IG: @michael_rads_ Hierdie foto is geneem tydens my heel eerste besoek aan die Kgalagadi – ek het drie nagte by Mata-Mata bespreek, en twee by Twee Rivieren. Een oggend het ek noordwaarts gery van Twee Rivieren, al met die Nossobrivierpad langs. Kort voor Rooiputs het ek uit die hoek van my oog ’n dier se kop sien verskyn bo die lang groen gras. Toe ek stilhou, kon ek sien dis ’n jagluiperd met haar twee kleintjies! Die ma was besig om die droë rivierloop met groot aandag te bespied. Sy was duidelik op soek na prooi. Die twee jonges was egter woelig en ek dink sy was bang dat hulle haar wegkruipplek sou verklap. Blaai om om te sien wat volgende gebeur het... TOERUSTING Olympus OM-D E-M1X; Olympus…

HOE OM HIERDIE GIDS TE GEBRUIK Blaai na die betrokke bladsynommer vir elke provinsie (sien Blitsgids hier onder) om die gelyste reservate te sien. Hierdie kaart dui die meeste van Suid-Afrika se nasionale parke en provinsiale reservate, asook ’n paar private reservate, aan. Ons reservaatgids bespreek sommige hiervan in groter detail, maar nie almal nie. Die lys van reservate is nie volledig nie, maar van Weg en sy lesers se gunstelinge.…

KGALAGADI-OORGRENSPARK Die Kalahari is ’n magiese plek: rooiduine, kameeldoringbome, die brul van ’n swartmaanhaar in die donker... Hierdie droë park strek oor die grens tussen Suid-Afrika en Botswana en voel wild en ongerep. DOEN DÍT Jy kan die park in jou eie voertuig verken, maar bespreek ten minste een begeleide wildrit op jou besoek. Die hoofkampe bied soms wildritte in die oggend of laatmiddag aan – dit neem sowat 2½ ure. Doen navraag by die ontvangskantoor. R373,70 p.p.; minimum 2 mense per rit. Bewaringstarief R110 p.p.; R55 per kind 2-11 jaar; gratis met ’n Wild Card. VERBLYF Die drie hoofkampe – Twee Rivieren, Mata-Mata en Nossob – het swembaddens, vulstasies en winkels. Kamp is R430 p.n. met krag; R360 p.n. sonder krag vir 2 mense, plus R104 p.p. ekstra en…

DINOKENG-WILDRESERVAAT Daar’s min plekke waar jy die geraas en verkeer van ’n groot stad kan agterlaat en net 40 minute later na die gebrul van ’n wilde leeu kan luister. Dinokeng is die enigste plek in Gauteng waar die Groof Vyf vry rondloop en dis baie gewild, veral oor naweke. Dit hang af van die lodge of kamp waar jy bly, maar jy kan uitsien na begeleide wildritte, uitstappies in die bos, en fynproeweretes. DOEN DÍT Hier is ’n padnetwerk van sowat 140 km in die reservaat en dagbesoekers kan dit in hulle eie voertuie verken. ’n Selfrypermit kos R250 per voertuig vir een dag; R320 vir 2 dae en R380 vir 3 dae (dit sluit die bewaringstarief vir voertuie in). Koop ’n kaart (R45) vir aftrekplekke, restaurante, piekniekplekke en…

Die Oranjerivier bokspring in reuse-golwe in die ravyn af en tuimel 56 m na benede. Die bruin water bots en bruis teen die granietklip en ’n wolk sproeireën hang in die lug. Jy is gou sopnat, maar dis lekker: Die rivier ruik na modder en son op klip en dit bied ’n bietjie lafenis teen die Noord-Kaapse hitte. ’n Reënboog span bo jou kop en witgatwitjies fladder om jou heen. As jy dapper is, staan jy op jou tone en loer versigtig oor die houtreling van die uitkykpunt na die malende poel doer onder. Die rivier druis oorverdowend en verdryf al jou los gedagtes – al waaraan jy kan dink, is water en vloed en wegspoel. Dís hoe dit lyk (en klink) as die Oranjerivier kom stem dik maak by…

Om in Botswana in die bos te kamp is ’n ervaring wat jy nooit vergeet nie. Jy gaan weer en weer wil gaan. Dis besonders wanneer jy kamp met geen heining tussen jou en die wild nie – iets wat nie juis in Suid-Afrika moontlik is nie. Sedert ek die eerste keer vroeg in die 1990’s in die Sentraal-Kalahari-wildreservaat in die bos gekamp het, het ek na dieselfde soort ervaring binne Suid-Afrika gesoek. Ek het sowat 13 jaar gelede die eerste keer van die Botsalano-wildreservaat gehoor. Ek is gedurig op forums, blogs en sosialemediaplatforms op die uitkyk na nuwe boskampe en ek het oor Botsalano op die SA 4x4 Community Forum ( 4x4community.co.za) gelees. Kort daarna het ek en my vrou Botsalano vir ’n langnaweek besoek; dis minder as 300…

Op die strandmeer lyk dit asof die pienk flaminke op die turkoois water geborduur is. Nader aan my wei ’n trop elande rustig en een lig nou en dan kop om na my te staar. Die uitsig van die bopunt van Seeberg af stel eenvoudig nooit teleur nie en op dié windstil wintermiddag lyk die omgewing ekstra-mooi. ’n Mens kan die grootste deel van die Weskus- nasionale park hier van Seeberg af sien: Postberg lê in die weste en die Geelbekbesoekersentrum in die suide. Net Schaapen-eiland lê weggesteek buite sig by Langebaan. Aan die voet van die uitkykpunt skarrel dassies van een veilige lêplek na die volgende en koggelmanders geniet elke sonkol. Die park is die tuiste van diverse landskappe: duine naby Geelbek, enorme granietrotse, soutmoerasse en ’n stormagtige see.…

GOLDEN GATE-HOOGLAND- NASIONALE PARK Hierdie park aan die voet van die Malutiberg is bekend vir sy goue herfslandskap, populierbome, sandsteenkranse en baardaasvoëls. In die somer is dit groen en welig en in die winter spog die bergpieke soms met sneeu. DOEN DÍT Ry die twee wildkykroetes – die Oribisirkelpad (4,2 km) en die Blesbok-sirkelpad (6,7 km) of stap in die veld: Van die Glen Reenen-ruskamp af klim die Echo Ravine-roete teen die berg uit en dit gaan later by ’n smal sandsteenravyn in waar ’n klein waterval jou verras – die roete neem sowat ’n uur om te stap. Bewaringstarief R63 p.p.; R31 per kind 2-11 jaar; gratis met ’n Wild Card. VERBLYF Glen Reenen-ruskamp: Kamp vanaf R300 p.n. (sonder krag) of R330 p.n. (met krag) vir 2 mense; R104…

PILANESBERG-WILDRESERVAAT As jy genoeg olifantbeelde by Sun City gesien het, gaan soek een in lewende lywe in hierdie Groot Vyf-reservaat. Pilanesberg is in die krater van ’n uitgestorwe vulkaan en meer as 7 000 wilde diere en 300 voëlspesies kom hier voor. Jy kan die reservaat op wildritte (selfry en begelei), stapsafari’s en selfs in ’n warmlugballon (gaan na mankwegametrackers.co.za) verken. DOEN DÍT Pilanesberg het ses voëlskuilings. Die Mankwe-skuiling langs die Mankwedam is die gewildste. Dis in ’n C-vorm gebou, strek in die water in en laat jou toe om na die ooste én weste foto’s te neem sodat jy altyd goeie lig kan hê. Voëls sit graag in die dooie bome in die water – dis die ideale plek om daardie foto van ’n kuifkopvisvanger te neem waaroor jy…

Ek het vandag uit die Oos-Vrystaat hierheen gery. Die teerpad daar van Rosendal na Senekal is so vol gate soos kaas in ’n komiekboek en ek moes hard konsentreer om nie een van die Mahindra se bande te hard te raps wanneer ek per ongeluk deur ’n diep slaggat ry nie. By Ventersburg het ek op die N1 geklim en noord gery. Hoewel ek lank voor spitsverkeer deur Johannesburg, Midrand en Pretoria gery het, bly dit ’n stresvolle stuk pad – sóveel mense, en elkeen skynbaar in een of ander lewenshaas. Uiteindelik kon ek by Hammanskraal van die snelweg afdraai en by die Tau-hek die Dinokeng-wildreservaat binnery. Ek het dadelik rustiger begin voel toe ek die eerste blouwildebees sien. Dié het diep ontspanne gelyk. Asof sy gister die Lotto gewen…

Ek wou nog altyd die Addoolifant- nasionale park besoek. Kaapstad is my grootwordplek en ek het as tiener reeds oor die Addo se grootvoete gelees. Die park se ontstaan in 1931 is ’n boeiende storie, en gebore uit ’n poging om die laaste 11 oorlewende olifante in die omgewing te beskerm. Gits, dis net een krieketspan se olifante! Dié olifante het saam die laaste trop buffels in die Kaap in die ruigtes gehou en só aggressief geword dat wildkykritte tot 1980 in die park verbied is. Vandag het die park ’n bevolking van 650 olifante waarvan die meeste in ’n area van 240 km² (Hoofkamp- en Colchesterdeel) hou; Addo het dus van die digste olifantbevolkings in Afrika. Troppe loop ook in twee ander dele van die park – Nyathi en…

Europese swaels stip die blou lugruim soos flentertjies roet. Terwyl jy nader aan die waterrand stap, begin rooipootelsies en bontkiewiete protes aanteken. Kemphane en groenpootruiters vlie’ op. Die sterretjies, reiers en duikers wat op eilandjies dieper in die water sit, is min gepla. In die somer wemel die vleiland in die Rooisandnatuurreservaat net buite Kleinmond behoorlik van die voëls! En asof dit nie reeds genoeg van ’n ekstravaganza is nie, wei hier ook ’n paar wilde perde tussen die biesies en fynbos. Waar anders kan jy laatmiddag ná werk gou uitry na ’n vleiland omring deur berge met ’n swetterjoel voëls én wilde perde? Ja-nee, die Kogelberg-biosfeerreservaat, waarvan Rooisand deel uitmaak, is een van die mooiste, wildste plekke in Suid-Afrika: Berge, see, strome, watervalle, fynbos, veldblomme... Die biosfeerreservaat (sien kaart…

1 Stap tussen die diere Te voet. Net soos die renosters, sebras en sekretarisvoëls. En die goggas en geitjies. Die beste manier om die Kruger te leer ken is om deur die veld te stap – dae lank aaneen. Só voel jy die droë grasse teen jou bene piets en rus jy in die middel van die dag in die skaduwee van bome. Kyk maar, die diere doen dieselfde oor die middaguur. Jy raak vertroud met die golwing van die landskap, die loop van die riviere, soms drink jy water uit skepgate wat olifante uitgedolwe het in rivierbeddings. Jy stap saam met twee gidse, dra alles wat jy nodig het en oornag in die veld. Waarskynlik dié grootste stap-avontuur wat jy in die park kan beleef, is die Kruger Trail.…

BERGKWAGGA- NASIONALE PARK Hierdie park is gestig om die bergkwagga te beskerm en deesdae kan jy honderde van dié sebras hier sien, asook leeus, jagluiperds en buffels. DOEN DÍT Hier is ’n begeleide staproete teen Salpeterkop (1 514 m) op – dit neem sowat 90 minute. Hier kan jy ’n skaakbord sien wat op ’n plat klip uitgekrap is deur Britse soldate tydens die Anglo-Boere-oorlog – R455 p.p. Jy kan ook te voet na jagluiperds soek – R505 p.p. (geen kinders jonger as 12). Bewaringstarief R63 p.p.; R31 per kind 2-11 jaar; gratis met ’n Wild Card. VERBLYF Hoofkamp: Kamp met krag vanaf R380 p.n. vir 2 mense; plus R104 p.p. ekstra; R52 per ekstra kind 2-11 jaar (maks. 6 mense per staanplek). Selfsorgkothuise (slaapplek vir 2-4 mense) vanaf R1…

BESPREEK SÓ BY EZEMVELO KZN WILDLIFE Hierdie tariewe is geldig tot 31 Oktober 2023. Bespreek jou verblyf by die iSimangaliso-vleilandpark, Hluhluwe-iMfolozi, Ithala- en Ndumo-wildreservaat deur Ezemvelo KZN Wildlife se sentrale besprekingskantoor te kontak. 033 845 1000; bookings.kznwildlife.com; kznwildlife.com ISIMANGALISO-VLEILANDPARK Wanneer jy jou tent by Kaap Vidal, Sodwana of Kosibaai opslaan, is dit maklik om jou te verbeel jy’s iewers verder noord in Mosambiek. Die Indiese Oseaan se water is warm en helder en jy deel leë strande met seeskilpaaie, krappe, voëls en ’n visserman of twee. Die binnelandse deel van die reservaat is so wild soos die Kruger – ’n luiperd kan soos ’n spook opdoem en vinnig weer verdwyn. DOEN DÍT Leerrug- en karetseeskilpaaie lê hulle eiers op die strande tussen St. Lucia en Kosibaai in November. Die kleintjies…

MARAKELE- NASIONALE PARK Van die hoogste berge in die Waterberg toring hier bo die Bosveldvlaktes uit. Ry bergop tot by die Lenong-uitkykpunt vir ’n grootse uitsig en bekyk die kransaasvoëls wat hoog bo jou draai – hulle broeikolonie is hier naby. DOEN DÍT Hier is elke dag twee wildritte, een in die oggend en een teen sonsondergang – elk sowat 2 ure. R320 p.p.; R160 per kind 2-11 jaar. Bewaringstarief R63 p.p.; R31 per kind 2-11 jaar; gratis met ’n Wild Card. VERBLYF Bontle-ruskamp: Kamp (met krag) vanaf R340 p.n. vir 2 mense; R104 p.p. ekstra; R52 per kind 2-11 jaar (6 mense per staanplek). Safaritente vanaf R1 530 p.n. vir 2 mense; R300 p.p. ekstra; R150 per kind 2-11 jaar. Tlopi-tentekamp: Safaritente vanaf R1 780 p.n. vir 2 mense;…