Indholdsfortegnelse for 10 October 2019 i Finweek - Afrikaans

in die tweede kwartaal van vanjaar het al sewe die wêreld se grootste ekonomieë stadiger gegroei as in die ooreenstemmende kwartaal van verlede jaar. Dit is volgens ’n verslag van dieWêreld- Ekonomiese Forum (WEF) oor streeksrisiko om sake te doen vir vanjaar, wat aan die begin van Oktober uitgereik is. Die BBP-groei vir die tweede kwartaal in die grootste ekonomie, Amerika, het van 3,2% verlede jaar afgeneem tot 2,3%. China, in die tweede plek, is af van 6,7% tot 6,2%. Duitsland, in die vierde plek wêreldwyd, het skerp gedaal van 2,1% tot 0,4%. DieWEF het gesê dat tekens van ’n wêreldwye ekonomiese resessie op kort termyn nou “sterk” is. “Die wêreldekonomie is sedert 2008-’09 se strukturele skok op ’n vlakker groeipad. Die simptome van ’n brose ekonomie het egter vanjaar…

“DIE RISIKO BESTAAN DAT ’N OMGE-WINGSVERANDERING ’N OPENLIK STRENG BELEIDSTANDPUNTSAL NOODSAAK.” – Die Suid-Afrikaanse Reserwebank in sy jongste monetêrebeleidsoorsig, wat op 1 Oktober uitgereik is. Die bank verwys na die omvang van Suid-Afrika se ekonomiese probleme, asook internasionale risiko’s, en beklemtoon dat “Suid-Afrika moet hervorm om dié risiko’s te beheer. Die koste van die verdere uitstel van hervorming neem egter teen ’n stygende koers toe.” Die bank se oorsig kom kort voordatTito Mboweni, minister van finansies, einde Oktober sy mediumtermyn-begrotingsraamwerk moet uitreik. “PRESIDENTE VRA ALTYD DINGE, MAAR WAT HIER VERSKIL, IS DIE AARD VAN WAT GEVRA WORD.” – Simon Jackman, hoof van die VSA-studiesentrum aan die Universiteit van Sydney, Australië, volgens The New York Times. Australië is die jongste land waarop president DonaldTrump van Amerika blykbaardruk plaas vir hernude ondersoeke…

Suid-Afrikaanse mynmaatskappye het in die 12 maande tot einde Junie vanjaar 100% meer vrye kontantvloei gegenereer as in die voorafgaande 12 maande, volgens die jaarlikse “Mine SA”-oorsig wat finansiëledienstemaatskappy PwC uitgee. Dit is die geld wat gegenereer word uit bedryfsaktiwiteite ná die aankoop van toerusting en eiendom. Vanjaar was dit R32 miljard, ongeveer R16 miljard meer as vrye kontantvloei wat verlede jaar gegenereer is. Dit is ook geld wat maatskappye besluit om aan aandeelhouers te betaal of verkrygings te finansier. Dividendbetalings wat R27 miljard bedra het, vergeleke met die R16 miljard verlede jaar, toon waar maatskappye se direksies die kontant geprioritiseer het, en hoewel daar ’n toename in kapitaalbesteding was, was dit nie die soort belegging wat die regering noodwendig wil sien nie. “Met die versterking van kommoditeitspryse en die…

blue LabelTelecoms was gou ’n JSE-gunsteling ná sy 2007-notering (teen 675 sent). Hy het selfs Microsoft as belegger gelok (dié aandeelhouding is in 2010 verkoop). Maar sy aankoop van ’n 45%-aandeel in Cell C twee jaargelede teen R5,5 miljard, berokken hom groot skade. Tydens die onderhandelingsproses van 18 maande het sy aandeelprys met 55,14% gestyg. Teen einde 2016 het sy aandeelprys met ’n gesonde 232% gegroei en markkapitalisasie tot R19,3 miljard gestyg. Ná die 2016-hoogtepunt het die aandeelprys afgeneem weens Cell C se finansiële druk – skuld van R8,9 miljard. Vooruitsigte: In 2018 het sy aandeelprys met 71% gedaal. Cell C se afgradering deur Standard & Poor’s in Julie vanjaar het Blue Label (as meerderheidsaandeel-houer) se aandeelprys na nuwe laagtepunte van 250 sent afgedruk. Sy markkapitalisasie is nou R2,64 miljard…

BLUE LABELTELECOMS Eina! Blue LabelTelecoms se resultate virdie jaartot 31 Mei was afgryslik met dié dat hy die waarde van sy belang van 45% in Cell C tot nul afgeskryf het. Dit kom nadat hy net ’n paar jaar gelede sowat R5,5 miljard daarvoor betaal het. Dit volg op ’n verklaarde verlies van sowat R8 miljard deurCell C vir die jaar tot Maart vanjaar. Die groot kwessie is dat hy nou kontantskeppende bates moet verkoop vir kontantvloei om skuld te betaal. DNI-4PL koop Blue Label se belange in Blue Label Mobile, 3G Mobile en anderondernemings. Hy ontvang net minder as R1 miljard, maar dié ondernemings lewer meeras R300 miljoen se nabelaste wins. Die prys is daarom belaglik min – maarverkopers in nood kan nie kieskeurig wees nie. Dis noemenswaardig dat…

pick n Pay het onlangs besonderhede bekend gemaak van hoe IFRS16 sy syfers sal beïnvloed. Dit het die mark aan die praat. Die punt is dat sy “skuld” van net minder as R2 miljard tot ’n enorme R17 miljard gestyg het. En nee, hy het nie ’n reuselening aangegaan nie. Dis bloot die gevolg van nuwe rekeningkundige reëls. Die punt is dat sy “skuld” van net minder as R2mjd. tot ’n enorme R17mjd. gestyg het. Maar eers: Wat is IFRS? Die Internasionale Finansiële Rapporteringstandaarde (IFRS) word as die internasionale rekeningkundige standaard gebruik. Amerika is ’n uitsondering, wat algemeen aanvaarde rekeningkundige beginsels (AARB) gebruik. Al verskil hulle, het hulle dieselfde doel: ’n gestandaardiseerde rekeningkundige metode wat beteken dat appels met appels vergelyk kan word. Die IFRS ontwikkel voortdurend namate nuwe sakemodelle,…

hoërskoolonderwysers het ’n moeilike taak. Hulle moet ’n klaskamer met ’n paar dosyn emosionele, aandagafleibare tieners in toom hou, terwyl hulle ook calculusrekening, eukariotiese-selstrukture of die redes vir dieTweedeWêreldoorlog probeer verduidelik. G’n wonder dinge ruk soms handuit nie. En dan is daar moeilikheidmakers. In elke klaskamer is daar iemand wat die grense van dissipline uitdaag. Vir hul klasmaats is dit dikwels vermaaklik. Maar vir onderwysers veroorsaak hulle frustrasie en, dikwels, woede. Ek onthou ’n geval op hoërskool toe ’n paar van ons die onderwyser tot die uiterste gedryf het. Hy het sy kryt neergesit, stadig omgedraai en kil gesê: “Ek het net twee woorde vir julle. Bly stil. Nou!” Van agter in die klaskamer kom die stem van die voorbok onder die probleemmakers stilletjies: “Dit is drie woorde, meneer.” Ons…

or plaaslike uitdagings vir die genoteerde eiendomsektor is al baie berig. ’n Afswaai in die ekonomie, tesame met ’n ooraanbod van ruimte en gebrek aan sakevertroue, het die vraag na kommersiële ruimtes gestuit. Ondanks dié probleme, asook huurgroei wat verlangsaam of afneem, het die waardasies van fisieke eiendomme grotendeels vir Suid-Afrika se genoteerde eiendomsektor sterk gebly. “Waardeerders neig om deur die siklus te kyk en die opbrengs op die Suid-Afrikaanse tienjaareffek as ’n inset vir hul waardasies te gebruik,” sê Keillen Ndlovu, hoof van genoteerde eiendomsfondse by Stanlib. “Hulle redeneer dat opbrengste nie gestyg het nie. Wanneer kapitalisasiekoerse net soos effekteopbrengste styg, dan daal kapitaalwaardes.” Hoewel kapitalisasiekoerse bestendig was, sê Ndlovu die mark verwag dit kan in die volgende jaar met tot 0,5 persentasiepunte styg. “Dit kan meebring dat fisieke…

Capitec* se onlangse resultate vir die ses maande tot Augustus was uitstekend. Sowel die wesensverdienste per aandeel as die dividend het met 20% gestyg. Die bank het nou 12,6 miljoen aktiewe rekeninge en het meer as 1 miljoen begrafnispolisse verkoop. Die bank se krediet-verswakkingsheffing het gedaal, selfs al het hy meer geld uitgeleen. Die koste-tot-inkomsteverhouding het soos verwag effens van 38% tot 40% gestyg. Ek verwag dat dit bestendig sal raak by die middel-40’s. Die syfers wys dat Capitec versigtig is vir wie hy leen, en dit werk, want die slegte skuld is nie buite perke nie – selfs in ’n moeilike ekonomie. Capitec moet nog die Mercantile Bank-verkryging inskakel en dit sal in die komende jare verdere wins bydra. Die waardasie is egter hoog, met ’n prys-ver-dienste-verhouding (p/v) van…

ten spyte van die moeilike huidige ekonomiese toestande wat die verbruiker in die gesig staar, drukClicks vorentoe. In April vanjaar het hy sterk resultate virdie ses maande tot Februarie aangekondig. Hy het gesê hy verwag wesensverdienste peraandeel virdie boekjaartot 31 Augustus sal met 10% tot 15% styg in vergelyking met die vorige jaar. Vooruitsigte: Clicks handhaaf sy primêre bultendens en het sy ongeëwenaarde hoogtepunt van 22 220 sent per aandeel weer getoets. Hy het voorheen ’n paar keerdaarin mislukom deurdié vlak te breek, ondanks die feit dat hy ’n goeie verdedigingsaandeel is met ’n indrukwekkende opbrengs op ekwiteit van 34,81%. Op die grafiek: Clicks se resultate verskyn op 24 Oktober. As sy resultate indrukwekkend is, maar die weerstand teen 22 220 sent per aandeel voortduur, verwag ’n afvlakbeerpatroon. Gaan kort:…

met verloop van tyd styg die prys van ’n produk gewoonlik, of dit nou die prys van ’n blikkie bone, ’n voertuig of die huis is waarin jy woon. Dit is gedeeltelik weens inflasie namate die insetkoste toeneem. Maar pryse styg ook as gevolg van aanvraag – veral met eiendom, waar daar in ’n mate ’n beperkte aanbod is. Bogenoemde geld natuurlikwat fisiese produkte betref. Maar in die algemeen styg die koste van dienste egter ook mettertyd, weereens weens stygende insetkoste. Selfs al is daardie insetkoste net ’n salaris, sal die persone wat die salaris ontvang ’n hoër lewenskoste hê, wat maak dat hulle meer moet vra vir die diens. Hier het vraag ook ’n invloed op die koste, afhangend van wat die diens is. ’n Swembadskoonmaakdiens het byvoorbeeld ’n…

die droewige stand van die JSE het in September voortgeduur. Sowat twee derdes van die top100-aandele, soos gemeet aan markkapitalisasie, lê onder hul 200-daagse eksponensiële bewegende gemiddeldes(EBG). En word die agt kommoditeitsaandele onder die toptien uitgehaal, dan blyk dit dat ongeveer driekwart van die res só swak staan. Die Amerikaanse mark, soos gemeet aan die S&P 500, verkeer steeds in ’n bulmark. Die ander groot beurse vaar darem redelik, maar kom nietemin onsekervoor. Die redes virdie JSE se powere vertoning is nie ver te soek nie. Dit is onlangs verwoord deurdie president van die Reserwebank, Lesetja Kganyago, nadat die bank se kwartaalverslag bevestig het Suid-Afrika is steeds vasgevang in die langste afwaartse siklus sedert 1945. Hy het aan die parlement se finansiële komitee gesê weens die spanning in, en verlangsaming…

Beleggingskenners stem saam dat mense hul finansiële plan minstens een keer per jaar moet hersien. Christelle Louw, adviesvennoot by Citadel Investment Services, gee ’n paar riglyne oor produkte om op die beleggingsreis te oorweeg. In jou 20’s tot 40’s: Oorweeg belegging in: ■ Maatskappyaftreefonds ■ Uittreeannuïteit ■ Belastingvrye spaarrekeninge ■ Diskresionêre beleggingsbydraes tot ’n buitelandse portefeulje effektetrusts of beursverhandelde fondse (ETF’s) Probeer ’n noodfonds van minstens drie maande se kapitaal opbou en vul dit aan wanneer nodig. Jy kan in jou 40’s ’n aandeelportefeulje byvoeg wat toekomstige inkomstestrome kan vergroot. Hou jou noodfonds vol. In jou 50’s: Bly in jou maatskappyaftreefonds, uittreeannuïteit en belastingvrye spaarrekeninge belê. Diskresionêre beleggingsbydraes word nou baie belangrik, want dit verseker toegang tot diskresionêre kapitaal. Vergroot jou bydraes tot jou plaaslike en buitelandse ETF-, effektetrust-of aandeelportefeuljes.…

umayya Theba en Sam Jadwat, haar sakevennoot, het hul aanlyn winkel The Mayyarani, waar mense luukse tweedehandse kledingstukke kan koop en verkoop, in 2018 bekendgestel. HoewelTheba haar nie as ’n ekovegter beskou nie, hoop sy dié platform sal Suid-Afrikaners aanspoor om anders te begin dink oor hoe hulle kies wat om te dra – en die las op hul beursies én die planeet só ligter maak. finweek het met haar gesels. V&A: Waar het die idee vir The Mayyarani vandaan gekom? Toe ek verlede jaar my wintersklere wegpak om vir my somersklere plek te maak, het ek gesien hoeveel ek opgaaren besef ek is waarskynlik nie die enigste een wat dit doen nie. Baie van my klere was in ’n uitstekende toestand en al het ekdalk nie meer nut daarvoor…

die onverskrokkenheid waarmee die minister van finansies, Tito Mboweni, sy kamerade in die drieparty-alliansie uitdaag om hul man te staan om Suid-Afrika se verslegtende ekonomiese tekortkominge aan te pak, is voorwaar iets om te aanskou. Mboweni is nou ’n jaar in sy pos. Hy het weggedoen met die houding van sy voorgangers waarmee ons al vertroud geraak het, naamlik om almal gelukkig te probeer hou. Dit is diegene wat probeer witvoetjie soek het met die besigheidsgeöriënteerde faksies in die regerende ANC én met alliansievennote, die vakbond Cosatu en die kommunistiese party, die SAKP. Sedert Mboweni die leisels in Oktober 2018 oorgeneem het, het hy getoon dat hy nie bang is om sy kamerade aan te vat wanneerdit kom by die debattering van die bestuur van ons ekonomie nie. Hy het…

dit sal nie nodig wees om vir Association of Mineworkers & Construction Union (Amcu) te vertel dat die platinumsektor op die oomblik besonder goed vaar nie, gegewe die randprys vir platinumgroepmetale (PGM’e). Maar selfs dié vakbond sal dalkverbaas wees om te verneem dat 100% van die PGMsektor kontant genereer. Dit is volgens Citi-ontlederJohann Steyn, wat ook van mening is dat ondanks die verbetering in die pryse van platinumaandele – Impala Platinum (Implats) is op ’n 12-maandegrondslag 236% sterker – is daar meer ruimte vir verdere wins. In die geheel het dieSuid-Afrikaanse platinumsektor sedert Junie verlede jaar met 167% gestyg, en tot dusver vanjaar met 80%. Volgens Steyn is die loko-randmandjieprys vir PGM’e (wat saam met platinum, ook palladium en rodium insluit) van R22 108 per ons ver bo die vlakke…

suid-Afrika se spaarbedryfvan R6 duisend miljard maak hom gereed vir die gebruik van die een of ander vorm van voorgeskrewe bates, maar die vrees dat batebestuurders verplig sal word om kapitaal na mislukte ondernemings in staatsbesit te kanaliseer(SOE’s) in ’n desperate poging om hulle te ondersteun, is heel waarskynlik misplaas. Daarword wyd in die private sektorerken dat die geringe belegging in die land se infrastruktuur verhoog sal moet word om die sukkelende ekonomie in staat te stel om te groei en om sosiale stabiliteit te beskerm. Laasgenoemde word al hoe meerondermyn deur toenemende ongelykheid en werkverliese. Kenners in die bedryf sê egterdat hierdie uitkoms bereik kan word sonderom pensioenfondse, versekeringsmaatskappye en ander finansiële instellings te verplig om die geld wat hulle bestuur, te belê in bates met min vooruitsigte vir…

Truworths het einde September aangekondig dat hy die herstrukturering van sy Britse skuld suksesvol afgehandel het. Dit hou verband met die skoeiselkleinhandelaar Office. Truworths, wat plaaslik handelsmerke soos YDE en Ginger Mary besit, het in Desember 2015 ’n belang van 88,9% in Office gekoop, vir £256 miljoen. Die groep het intussen erken dat dit ’n swak belegging was. Truworths het op 26 September in ’n Sens-aankondiging gesê hy het nou “suksesvol ’n ooreenkoms met Standard Bank, sy belangrikste Suid-Afrikaanse bank, gesluit om finansiering in sterling te bied wat dit moontlik maak om die Office-onderneming te herfinansier”. Die finansieringsbedrag van £32,5 miljoen, saam met £10,5 miljoen se kontantreserwes, is gebruik om Office se bestaande skuld in sterling van £43 miljoen te betaal. Truworths sê die handelstoestande in Brittanje bly moeilik vir…

die Amerikaanse multinasionale maatskappy Nike Inc het min bekendstelling nodig. Hy is bekend vir die ontwerp, ontwikkeling, vervaardiging en wêreldwye bemarking en verkope van skoene, klere, sporttoerusting, bykomstighede en dienste. Dié maatskappy, met sy hoofkantoor naby Beaverton in Oregon, is op die NewYorkse aandelebeurs genoteer (kode: NKE). Nike het onlangs sy resultate vir die eerste kwartaal (tot 31 Augustus) bekend gemaak en het gespog met bo-verwagte prestasie. Verdienste vir die tydperk het met 29% gespring – sy beste jaar-tot-jaar-vertoning in ’n hele paar jaar. Omset het met 7% gegroei tot $10,66 miljard. Die maatskappy se bestuur verwag dat die omsetgroei gedurende die tweede kwartaal in ooreenstemming met die groei in die eerste kwartaal gaan wees (hoewel gedemp deur die huidige tariefoorlog op invoer). Dit blyk positiewe nuus te wees. Sy…

ek gebruik dikwels die vergelyking van ’n waterskiër om te illustreer hoe aandeelpryse (en uiteindelik ook indekse) hulle soms voor die “boot” of die verdienste kan bevind. Sonder die trekkrag van die boot wat voor hom is, sal die skiër momentum verloor, maar solank die situasie behou word waar die boot voor die skiër bly, sal die tou styf bly en sal die boot die skiër vorentoe trek. As ons hierdie beginsel op aandeleverdienste toepas, moet ons in ag neem dat die waarde van ’n aandeel op verskillende maniere bereken kan word. Die belangrikste is waarskynlik die vermoë om toekomstige verdienste te verdien. Beleggers se emosies speel egter ook ’n belangrike rol in prysbewegings. As pryse gebaseer word op beleggers se emosies eerder as op die onderneming se vermoë om…

Ons het ossillators al voorheen bespreek, sowel as hoe om te werk te gaan om hulle te bestudeer. Nou is dit tyd om in meer detail na spesifieke ossillators te kyk. Hier gaan ek die konvergensie/divergensie-ossillator met ’n bewegende gemiddelde (KDOBG) bespreek. Dit is miskien die moeite werd om ’n bietjie met elke ossillator te oefen. Ek sou voorstel dat jy hulle op jou kaarte toepas en jou eie ontleding doen as oefening*. Die KDOBG gebruik twee bewegende gemiddeldes en omskep hulle in ’n momentum-ossillator deur die langer bewegende gemiddelde van die korter bewegende gemiddelde af te trek. Hy gee ons dus die beste van twee wêrelde; ’n aanduiding van momentum en veranderinge in daardie momentum, en ’n aanduiding van neigings en veranderinge in daardie neiging. Die KDOBG verskil van…

Emigrasie is boaan die agenda van baie welvarende Suid-Afrikaners, maar die laaste tyd ondersoek baie middeljarige middelklasmense ook aftrede in ander lande. Volgens Tax Consulting SA het hul aantal nuwe navrae oor emigrasie tot dusver vanjaar met 75% toegeneem. “Ons merk ’n aansienlike toename op in Suid-Afrikaners wat reeds in die buiteland is en wat besluit om nie terug te keer nie, asook in professionele individue met hoë netto waarde, en afgetredenes wat besluit om permanent weg te gaan,” sê Tax Consulting. Peter Harten, gesertifiseerde finansiële beplanner by BDO Wealth, sê baie Suid-Afrikaners woon en werk in die buiteland sonder dat hulle formeel geëmigreer het. Die nasionale tesourie het egter die belastingtoegewing op buitelandse inkomste van Suid-Afrikaanse belastinginwoners verander. Dié verandering tree in Maart 2020 in werking. Ingevolge die verandering…

die ikoniese Museum of Modern Art (MoMA) in NewYork is gereed om op 21 Oktober te heropen ná miljoene dollar aan die aanbou van ’n nuwe vleuel bestee is. Die aanbouing sal onder meer’n wesenlike versameling kontemporêre Afrika-kuns huisves wat die beroemde kunsversamelaarJean Pigozzi aan die MoMA geskenk het. Die Johannesburgse kunsweek, waartydens verskeie kunstentoonstellings oral in die stad te sien was, het MoMA se voorbeeld nagevolg om ’n dieper ervaring te bied van kontemporêre kunswerke geskep deur kunstenaars uit diverse geografieë en agtergronde en oor die hele Afrikadiaspora heen. Latitudes, ’n nuwe kunstentoonstelling wat as “ ’n platform virAfrika-kuns in internasionale tye,” bekendgestel is, het Afrika-galerye byeen gebring om die gehoor vir kontemporêre kuns uit te bou en te versterk, en om ’n ryker internasionale begrip te skep vir…

en van die grootste en dringendste vrae by die tweede Business ofGaming Forum, wat tydens die jaarlikse Comic Con Africa plaasvind, was om ’n aanduiding te kry van hoeveel inkomste die plaaslike speletjiebedryf genereer, en hoeveel gemaak word uit e-sport, of mededingende videospeletjies. Dit is ’n feit dat die speletjiebedryf, en veral e-sport, deur die jare vinnig uitgebrei het. Luidens PwC se jongste vermaak-en-mediavooruitsig beleefSuid-Afrika se videospeletjiemark sterkgroei, met inkomste van meer as R3 miljard wat in 2017 gegenereer is. Daar word voorspel dat dit teen ’n saamgestelde koers van 15% per jaartot R6,2 miljard in 2022 sal groei. “Ek dink egter die regte geld lê nie in die speel van die speletjies nie, maar in die maak van die speletjies,” sê Nicholas Hall, uitvoerende hoof van Interactive Entertainment SA,…

STOP DIE VROUEMOORD @Khuze_Elikhulu Dit word slegs Franse braaibrood genoem as dit afkomstig is van die Franse streek van Frankryk. Andersins word dit eenvoudig vonkelbrood genoem. Zwelihle Nyawo @uKwenamaa Wanneer munisipale werkers staak, gooi hulle rommel in die strate, bankwerkers doen asseblief die heer se werk #BankStrike. Timothy ‘Teo’ Connolly CFA @SconsetCapital AOA = AlweerOorwaardeer Aangebied. The Motley Fool @themotleyfool Wanneer iemand sê hy/sy wil ’n miljoenêr wees, beteken dit gewoonlik dat hy/sy ’n miljoen rand wil uitgee, wat letterlik die teenoorgestelde is van ’n miljoenêr wees. Bianca van Wyk @BiancavanWyk16 HUUR is blykbaardie sterkgom wat sommige verhoudings saamvoeg. Kristia van Heerden @kristiavh Om swemdrag te koop, is die beste manierom jou te herinner hoe belangrik dit is om ’n sexy persoonlikheid te hê. Songezo Zibi @SongezoZibi Die Mandela-en die…