Indholdsfortegnelse for 08-jun-17 i Finweek - Afrikaans

W at ’n maand was Mei nie, met voorheen geheime skandes wat oral in die land kop begin uitsteek het. Soos Tito Mboweni, lid van die ANC se nasionale uitvoerende komitee en ’n voormalige president van die Reserwebank, op Twitter gewaarsku het: “Moet asseblief nie verras wees deur politieke vuilspel van nou af tot Desember nie. Dit gaan vuil spel wees! Daar is baie op die spel, wees dus versigtig.” As jy die daaglikse nuus met ’n greintjie sout lees, kyk gerus na die nuwe navorsingsverslag Betrayal of the Promise: How South Africa is being Stolen, deur hooggeagte akademici van vier van die land se voorste universiteite. Die 72-bladsyverslag verduidelik hoe die sogenaamde skaduweestaat, wat mense soos die Zumas en Guptas na bewering fabelagtig verryk het, in Suid-Afrika verskans geword het.…

mynbouaandele in die algemeen sal vir seker geraak word indien Mosebenzi Zwane, mynbouminister, sy belofte deurvoer om ’n “revolusionêre” nuwe mynbouhandves, die derde sedert 2004, in die Staatskoerant af te kondig. Op ’n nuuskonferensie op 16 Mei net voor sy begrotingsrede in die parlement het Zwane die nuwe handves beskryf as “ ’n revolusionêre instrument” wat die bedryf se dreigement sal besweer om ’n dokument wat hy nie goedkeur nie, hof toe te vat. Hoe Zwane beoog om dít reg te kry, terselfdertyd radikale ekonomiese transformasie te bewerkstellig én die Kamer van Mynwese tevrede te stel, is ’n misterie, veral vir die Kamer, wat die dokument nog nie gesien het nie. Die gewysigde mynbouhandves was laas in November in die openbare oog toe die departement van mineralebronne (DMR) voor die…

equites Property Fund is die enigste nywerheidsgerigte eiendomsbeleggingstrust wat op die JSE genoteer is. Die maatskappy bied moderne logistiekgeriewe en verspreidingspakhuise van hoë gehalte aan nasionale en internasionale kliënte. Hy het bates in topliggings in Kaapstad en Gauteng en meer onlangs die Middelland-streek in Brittanje. Equites het sedert sy notering in 2014 aandeelhouersopbrengs (dividende ingesluit) opgelewer van altesame 74%, wat beter is as die indeks van Suid-Afrikaanse genoteerde eiendom, wat in dieselfde tydperk 34% gelewer het. Sy kliënte sluit groepe soos Puma SA en TFG in Suid-Afrika en Amazon en Tesco in Brittanje in. Met ’n eiendomsportefeulje ter waarde van net minder as R6 miljard is sy groei en prestasie indrukwekkend. Ons meen dat die maatskappy in ’n goeie posisie is om aan te hou om voordeel te trek uit…

vooruitsigte vir die JSE lyk al hoe treuriger vir baie beleggers, ’n situasie wat lei tot groter aptyt vir alternatiewe buitelandse blootstelling. Baie mense glo dat die JSE op onrealisties hoë vlakke is; hulle beweer sy vertoning weerspieël lank nie meer tendense in die plaaslike ekonomie nie, en hulle verwag ’n regstelling. Hulle is ook bekommerd oor die negatiewe ontwikkelinge op die plaaslike politieke terrein. Ons het met Paul Hansen, fondsbestuurder by Stanlib, oor hierdie en ander dergelike kwessies gaan praat. Deel jy die groeiende negatiwiteit, veral omdat daar ’n besondere swak verhouding is tussen die huidige plaaslike aandelewaardasies en die ekonomiese en politieke realiteit? Daar kan ’n saak gemaak word vir toepaslike blootstelling plaaslik én in die buiteland. Maar nee, ek is nie pessimisties oor die plaaslike mark of…

effekte is vervelig, of so word gesê. ’n Beter interpretasie is dat effekte- -opbrengste meestal minder wisselvallig as aandele-opbrengste is. “Dit is positief vir beleggers wat stabiliteit op prys stel, soos byvoorbeeld afgetredenes. Dit is negatief vir beleggers met langtermynhorisonne, aangesien beleggings wat ’n groter risiko inhou, soos aandele, tipies oor lang tydperke uitpresteer,” sê Mark Dunley- Own, portefeuljebestuurder by Allan Gray. Hy verduidelik dat indien R1 in 2000 in die FTSE/JSE se indeks van alle aandele (Alsi) belê is, dit vandag R10,65 werd sou wees, in vergelyking met R5,67 in die JSE se indeks van alle fffekte (Albi). Vervelig of nie, die diversifikasievoordele van effekte maak dit vir baie beleggers relevant omdat dit geneig is om goed te presteer wanneer aandele swak presteer, en omgekeerd. “Dit is verstandig om…

die Suid-Afrikaanse genoteerdeeiendomsektor het tot en met 29 Mei vanjaar gedempte opbrengste van 1.88% gelewer, nadat dit in een stadium 6% hoër was. Eiendom was die beste presteerder en het in sewe van die afgelope tien jaar dubbelsyferopbrengste gelewer, maar vanjaar se twee kredietafgraderings sal ongetwyfeld druk op die sektor plaas. Die sektor het met verloop van tyd verander en is gedeeltelik immuun teen plaaslike gebeure, omdat bykans 40% van verdienste van buite Suid-Afrika afkomstig is. Wanneer die rand dus verswak, bevoordeel dit bykans die helfte van die portefeulje. Indien die rand versterk, vaar plaaslike portefeuljes goed omdat effekte goed vaar. Beleggers wat op die oomblik aan eiendom blootgestel is of wat dit oorweeg om na eiendom te diversifiseer, sal steeds waarde in die plaaslike en globale mark vind. Plaaslik…

as jy nie minstens R1 miljoen per jaar in diskresionêre geld byderhand het nie, moenie eens daaraan dink om jou kind in die buiteland te laat studeer nie. Wel, beslis nie aan ’n bekende universiteit nie. Maar ondanks die hoë koste is daar ’n merkbare toename in die aantal mense wat navraag doen en belê om hul kinders na die buiteland te stuur om te studeer. Gelde verskil aansienlik, afhangende van waar jy jou kind laat studeer. Harvard se klasgeld is byvoorbeeld bykans $45 000 per jaar en op sy webtuiste raam die universiteit dat totale koste tussen $72 000 en $76 000 (net meer as R1 miljoen) is, insluitend ander gelde en versekering, reisgeld, verblyf, boeke en ander benodighede. Canterbury in Nieu-Seeland se klasgelde is beduidend minder, van NZ$23…

Vandeesweek kan jy die boek The Republic of Gupta: A Story of State Capture deur Pieter-Louis Myburgh wen. Om vir die trekking in aanmerking te kom, hoef jy bloot die aanlyn weergawe van die vasvra hieronder te voltooi wat vanaf 5 Junie op fin24.com/finweek beskikbaar sal wees. 1 Watter bekende persoon het onlangs ’n sinnetjie getwiet met die woord “covfefe” daarin, wat ’n groot gespot onder gebruikers van die platform ontlok het? 2 In watter stad is die wolkekrabber die Burj Khalifa geleë? ▪ Nairobi, Kenia ▪ Dubai, Verenigde Arabiese Emirate ▪ Doha, Katar 3 Waar of onwaar? ’n “Fidget spinner” is ’n onderdeel van ’n motorenjin. 4 Watter land het onlangs die DA-leier, Mmusi Maimane, gedeporteer? ▪ Zambië ▪ Israel ▪ Brittanje 5 Waar of onwaar? Serge Belamant tree…

algehele verwoesting staar die Suid-Afrikaanse ekonomie in die gesig danksy die bom wat president Jacob Zuma op Donderdag 30 Maart 2017 kort voor middernag vanuit sy huis in Bryntirion laat ontplof het. Asof die skade van sy eerste aanslag teen die departement in Desember 2015 nie erg genoeg was nie (R500 miljard se waarde is vernietig toe Nhlanhla Nene as minister van finansies ontslaan is), het die "Bomwerper van Bryntirion" roekeloos ’n tweede keer toegeslaan om nog groter skade aan te rig. Onder die bevel van die Guptas, sy betaalmeesters, het Zuma nog ’n minister van finansies wat staatskapers en plunderaars moedig beveg het, afgedank. Met sy neutralisering van Pravin Gordhan het Zuma van ’n strydros ontslae geraak en hom met ’n handperd vervang. Als sodat die saboteurs van Saxonwold…

LONG4LIFE Steun, maar watter prys? Die nuus dat Kevin Hedderwick, voormalige uitvoerende hoof van Famous Brands*, hom as bedryfshoof by Brian Joffe se Long4Life aangesluit het, is noemenswaardig, maar met verskeie voorbehoude. Soos ek al gesê het, het die groep geen bates naas kontant nie. En vorige sukses beteken nie noodwendig sukses in ’n ander onderneming nie. Trouens, daar is baie voorbeelde van suksesvolle uitvoerende hoofde wat met hul tweede avontuur swak vaar. Tog dink ek dit is die moeite werd om Joffe en Hedderwick in my tweedevlak-portefeulje te steun, maar teen watter prys? Tans het hulle R2 miljard kontant, maar die aandeelprys van 640 sent beteken ’n markkapitalisasie van sowat R2,6 miljard – ’n premie van 30% op die kontantbelang. Ek sal belangstel teen ’n premie van hoogstens 10%…

ek dink die meeste van ons het die een of ander tyd seker ’n kaartehuis probeer bou. ’n Enkele kaart is ’n ligte, amper tweedimensionele item, maar as jy dit versigtig doen deur eers die kante regop te laat staan en dan jou kaartdak bo-op sit, het jy jou eerste kaartehuis. Dan sal jy aan elke kant ’n paar kamers byvoeg en wanneer die struktuur stabiel genoeg is, sal jy met jou tweede verdieping begin. As jy dié stappe bly herhaal, sal jou kaartehuis, wat met net een kaart begin het, al hoe hoër word. In ’n stadium sal die struktuur onstabiel begin word. Tog is ons geneig om hoër te mik. Uiteindelik maak dit nie saak hoe lig die kaarte is nie; jy sal altyd spyt wees oor daardie…

hoewel toenemende onsekerheid die finansiële markte oorheers in die weke sedert die kabinetskommeling en die afgradering van die land se soewereine kredietgradering, meen Prudential dat moontlike beleggersopbrengste op mediumtermyn ná dié gebeure nie so somber is as wat mens sou verwag het nie. Die swakheid wat in Suid-Afrikaanse nominale effekte en genoteerde eiendom asook finansiële en kleinhandelsaandele gesien word, het goeie geleenthede vir beleggers geskep om aantreklike bates teen verdiskonteerde waardasies te koop wat op mediumtermyn bo-gemiddelde opbrengste behoort te lewer. Met die posisionering van ons multibateportefeuljes ná die afgradering, is dit, as waardegegronde beleggers belangrik om kennis te neem dat ons nie ons benadering verander het nie: ons plaas steeds groot belang op die bou van goed gediversifiseerde portefeuljes van aantreklik gewaardeerde bates met toepaslike risiko. Dié kenmerke bied…

sistemiese risiko en politieke onsekerheid die afgelope dekade in Suid-Afrika het die vraag laat ontstaan: Wat moet ’n belegger doen om uitermatige wisselvalligheid te deurstaan? Een opsie kan wees om kontant te hou, maar dit kan weens inflasie se skade op lang termyn duur word. Veel beter is blootstelling aan ’n goed bestuurde gebalanseerde fonds wat aantreklike reële opbrengs op lang termyn behaal teen minder risiko as om, sê, net ’n aandeleportefeulje te hê. Een só ’n fonds wat uitstaan, is Old Mutual Balanced Fund van R17 miljard wat Graham Tucker en Warren van der Westhuizen van Old Mutual Investment Group se MacroSolutions bestuur. Die fonds is 23 jaar gelede gestig en het ’n indrukwekkende geannualiseerde opbrengs van 11% oor vyf jaar en 13% sedert sy aanvang behaal. Dit was…

’n Hoogaangeskrewe buitelandse multibateproduk wat grootliks deur onafhanklike Suid- Afrikaanse finansiële adviseurs en kleinbeleggers oor die hoof gesien word dog baie meer aandag verdien, is die Coronation Global Plus Fund. Dié fonds word deur Tony Gibson, Louis Stassen en Neil Padoa bestuur om te voldoen aan die behoeftes van versigtiger beleggers én diegene wat vir matige risiko kans sien en vir langer as drie jaar wil belê. Die fonds is ideaal vir beleggers wat na ’n enkele belegging op soek is wat aan hulle toegang sal gee tot sommige van die beste geleenthede oral ter wêreld en terselfdertyd bedoel is om kapitaal te bewaar, sê Padoa. Die doel is om in enige 12-maandetydperk in alle marktoestande kapitaalbeskerming te bied en op lang termyn reële beleggingsgroei te behaal. Die fonds is…

d ie naam vir ’n nuwe maatskappy of produk is ’n belangrike besluit. Die algemene gevoel is dat ’n kort naam wat maklik is om uit te spreek die antwoord is. In 2006 het navorsers wat die prestasie van honderde aandele ondersoek het, ontdek dat maatskappye met eenvoudiger name wat makliker uitgespreek kan word se aandele meer gekoop word as maatskappye met ingewikkelde name. Maar dit is nie so eenvoudig om die perfekte naam te vind nie, veral as jy internasionaal wil uitbrei. Vir elke potensiële naam moet daar eers ondersoek gedoen word om seker te maak dat niemand anders dit reeds gebruik om sake te doen nie. Dit kan die proses om ’n naam te kry moeilik en duur maak. Sommige beginmaatskappye oorweeg tussen 50en 100 name voordat hulle…

die Spar Group is in 1932 in Nederland gestig en in 1963 in Suid-Afrika geloods toe agt groothandelaars die regte gekry het om die Spar-naam te gebruik. Spar het vandag ’n voetspoor van meer as 2 000 winkels in Suider-Afrika wat sake doen onder die Spar-, Superspar-, Kwikspar-, SaveMor-, Build it-, Tops at Spar- en Pharmacy at Spar-handelsmerke. Hy besit ook Spar Switzerland, met meer as 300 winkels, en BWG Group, wat meer as 1 300 winkels in Ierland en Engeland bedien. Basies berg en versprei Spar kruideniersware en ander produkte aan onafhanklike kleinhandelaars met die Sparhandelsnaam. (Die groep besit nege winkels regstreeks, “maar dit is suiwer defensief om belangrike kleinhandelsliggings te behou”.) Hoewel winkeleienaars voorraad hoofsaaklik deur die Spar-stelsel koop, mag hulle ook eksterne goedere aanhou. Dit stel eienaars…

’n Groot klomp politieke stof word die afgelope tyd opgeskop, en toe ek in April onderhoude met portefeuljebestuurders en ontleders begin voer het, was ek taamlik lugtig vir wat op my wag. Tog was hul voete duidelik stewig op die aarde en hul insigte het beïndruk as goed deurdag en gebalanseerd. Trouens, tot my verwondering was die konsensus onder hulle dat die huidige nagmerrieagtige hoofstuk beloof om kort voor lank verby te wees. Daar is ’n goeie kans dat die volgende paar jaar ’n nuwe tydvak van nasiebou en versoening kan inlui. Ons geskiedenis is in die breë ’n geskiedenis van lyding en swaarkry, maar ook een van moed en weerstand teen verdrukking. Min mense sal die beproewings en onregte van die afgelope dekade kan vergeet. Daar is ’n goeie…

in ’n wêreld van kitsbevrediging is ’n korttermyn-ingesteldheid ’n toenemende probleem. Dit kom na vore in ons beleggingsgedrag en hou ernstige gevolge in, nie net vir aftree-uitkomste nie, maar ook vir kapitaalmarkte en ekonomiese groei. Dit is maklik om te sien hoe ons hier beland het. Ons kom voor ’n toenemende inligtingoorlading te staan, altyd aan en altyd beskikbaar. Daarby is dit nie maklik om te onderskei tussen wat geloofwaardige inligting is en wat “vals nuus” is nie. Ons het ook beter toegang tot beleggingswaardes en ’n groeiende beleggingskeuse. Die gevolg is dat almal met die verantwoordelikheid om ’n beleggingsportefeulje te bestuur, of dit nou as professionele beleggingsbestuurder of individuele spaarder is, voortdurend hul beleggingsbesluite bevraagteken en druk ondervind om verandering in reaksie op nuwe inligting aan te bring. Die…

’n Groot dilemma vir baie beleggers is om ’n plek te vind om ekstra geld te belê met die maksimum prestasie te midde van die huidige politieke onsekerheid en plat opbrengste. Pensioene of soortgelyke spaargeld sal gewoonlik in ’n regulasie 28- gebalanseerde fonds belê word. Ander opsies is heelwat ingewikkelder. Daar is wel ’n fonds wat die moeite werd is om te oorweeg, naamlik die Old Mutual Maximum Return Fund of Funds. Sy mikpunt is om die maksimum moontlike beleggings- -opbrengs op lang termyn te genereer. Peter Brooke, hoof van Old Mutual Investment Group se MacroSolutionsboetiek, bestuur die fonds. Bates onder bestuur staan op R450 miljoen. Die fonds is in 2013 gevestig en het sedertdien ’n geannualiseerde opbrengs van 11,5% gelewer, wat heelwat beter as inflasie is, maar effens swakker…

graham Tucker, portefeuljebestuurder van Old Mutual se gebalanseerde fonds in die MacroSolutions-boetiek, het my onlangs verwys na die jongste uitgawe van Long- Term Perspectives, ’n studie wat hy en van sy bedrewe markontleders jaarliks saamstel. Dis ’n briljante produk wat die prestasie en gedrag van uitgesoekte bateklasse oor die laaste 87 jaar of meer ondersoek. Hier is van hul bevindings: INFLASIE IS JOU VYAND: As jy vandag R10 000 kontant het, sal dit teen ’n inflasiekoers van 6% per jaar in 10 jaar se tyd slegs R5 584 werd wees, en in 20 jaar R3 118. TYD NODIG OM JOU GELD TE VERDUBBEL: In terme van elke bateklas se gemiddelde langtermynopbrengs sal dit jou 10 jaar neem om jou aandele se reële beleggingswaarde te verdubbel; 41 jaar om jou Suid-Afrikaanse…

gourmet-koffie, gourmet-pizza, gourmetroomys, gourmet-brood – dit lyk of die hele wêreld behep is met gourmetkos. En dit is nie ’n foefie nie. Die Specialty Food Association in Amerika meld dat die kleinhandelsverkoop van kos wat deur ambagskuns en sorg gekenmerk word, die afgelope jaar met dubbelsyfers gegroei het – vinniger as hoofstroomstapelvoedsel. Die gourmet-soutmark is deel van dié toename en sal teen 2019 na verwagting $18,4 miljard bereik volgens ’n opname van Persistence Market Research. Gourmetsout is ongeraffineerd, onbehandel en word gewoonlik met die hand geoes uit bronne soos soutpanne, rotsgefiltreerde waterdraers of myne. Geen minerale word uit gourmet-sout geëkstraheer nie en geen chemikalieë word bygevoeg nie, het die gourmet-soutghoeroe Samantha Skyring gedurende ons onderhoud met die stigter van Oryx Desert Salt aan finweek vertel. Skyring het meer as vyf…

toksiese leierskap word gekenmerk deur verskeie bekende eienskappe: onwilligheid om terugvoering te aanvaar, leuens of teenstrydighede, kliekerigheid, outokrasie, manipulasie, intimidasie, baasspelery en narsisme. Die toksiese leier kan, as hy toegelaat word om lank genoeg aan te gaan, organisatoriese strukture met die verloop van tyd verwoes en ’n hele organisasie vernietig. Dit geld ook vir regerings en lande. Daar is verskeie redes waarom dit die geval is. Die belangrikste hiervan is dat ’n toksiese leier die organisasie se kultuur kan beïnvloed deur afkeurigheid, soos om organisasieprosesse te verontagsaam, lojaliteit bo bevoegdheid te beloon, sosiaal onaanvaarbare gedrag soos onderlinge vetes te normaliseer sowel as deur vertroue af te breek en duidelike gesagspunte te erodeer. ’n Toksiese leier se ander, bedriegliker invloed is wat sy gedrag aan die verhoudings tussen mense in die…

Ryan Cummings @Pol_Sec_Analyst Elke gat waaruit die ANC vir Zuma grawe, is eenvoudig ’n geval van die party wat meer grond op sy eie graf gooi. Adrian Saville @AdrianSaville Om logika in ’n verklaring van die ANC oor Zuma te vind, is soos om vir ’n kontaklens in perdemis in ’n Kaapse storm te soek. Gus Silber @gussilber “Moet nooit skryf as jy kan praat nie. Moet nooit praat as jy jou kop kan skud nie. En moet nooit iets in ’n e-pos plaas nie.” – Eliot Spitzer IG: richpoplak @Poplak Ramaphosa reken daar is 2,2 miljoen Cosatu-lede. Soos altyd raak jou wiskunde al swakker hoe hoër jy in die range van die ANC styg. (Amptelik is daar ongeveer 1,8 miljoen.) Nein. @NeinQuarterly Dankie dat jy Jared Kushner geskakel het.…