Indholdsfortegnelse for 24 September 2015 i Finweek - Afrikaans

Hereregte: Die belasting wat deur die SAID op die verkryging van eiendom gehef word (sien tabel). Oordragkoste: Gelde wat aan die prokureur betaal word wat met die aktekantoor saamwerk om die eiendom op jou naam oor te dra. Kopers kan verwag om ongeveer 1% van die koopprys te betaal. Verbandaanvangsgelde: Die meeste banke vra R5 700, die bedrag wat deur die Nasionale Kredietwet toegelaat word. Verbandregistrasiekoste: Koste om die administrasie en registrasie van die huisverband te dek. Kopers moet ongeveer 1% tot 1,5% van die leningsbedrag hiervoor begroot. Ander onkoste: Posgeld, kleinkasuitgawes en Ficagelde van die verbandtussenganger en prokureur beloop net minder as R3 000. Verhuisingskoste: Koste hang af van die grootte van die vrag, die afstand wat gery moet word, asook die tyd van die maand, met die einde…

KOOP OF VERKOOP SONDER ’N EIENDOMSAGENT? GAAN NA FINWEEK.COM OM MEER UIT TE VIND Met die moeilike ekonomiese toestande wat ons tans ervaar, kan al hoe meer mense nie bekostig om ’n eie eiendom koop nie. Die gevolg is dat daar nou geleenthede ontstaan vir die koop-om-te-verhuur-belegger. “Dit is nou ’n uitstekende tyd om ’n verhuurder in die koop-om-te-verhuurmark te wees,” sê Andrew Golding, uitvoerende hoof van die Pam Golding-Property Group. “Die huidige mark is baie aktief en daar is ’n groot tekort aan huureiendom sowel as ’n ooraanbod van moontlike huurders. Dit beteken dus dat huuropbrengste styg, en die mark word ook gekenmerk deur jaarlikse kapitaalgroei wat hoër as inflasie is.” “Mits jy jou huiswerk doen en nie meer as ’n billike markwaarde vir die eiendom betaal nie –…

Spur Corporation se braairestaurantgroep in Brittanje het vanjaar die maatskappy se verkope en wins geknou en hom genoop om oor sy model in Brittanje en die instelling van kleiner kitskosfranchises in Suid-Afrika te herbesin. Die inkomste van die Kaapstadse maatskappy, wat onder meer die handelsname Spur Steak Ranches, Panarotti Pizza Pasta, John Dory’s en Captain DoRegos besit, het in die jaar tot einde Junie met 3,7% tot R760 miljoen gestyg. Die inkomste van die Britse afdeling het met 6,3% tot R147 miljoen gedaal en sy verlies voor belasting het van R2,2 miljoen tot R4,7 miljoen vergroot. “Ons model in Brittanje is verouderd,” sê Pierre van Tonder, uitvoerende hoof van Spur Corp. “Daarom stel ons die nuwe model van kleiner Spurs in.” Die maatskappy sal voortgaan om sy huurregte in Brittanje…

Vanjaar se wêreldbeker-rugbytoernooi het op 18 September in Twickenham afgeskop toe Engeland, die Die Springbokke het in hul openingswedstryd Saterdag in die Brighton Community-stadion teen Japan te staan gekom. Vir dié wat by die rugbywêreld betrokke is, bring dit baie geld in. Die toernooi sal waarskynlik £2,2 miljard (R45,4 miljard) vir die Britse ekonomie oplewer, volgens ’n studie na die ekonomiese impak deur EY. Byna £1 miljard (R21,3 miljard) sal by Brittanje se nasionale bruto binnelandse produk (BBP) gevoeg word. Altesame £85 miljoen (R1,75 miljard) is in voorbereiding op die toernooi in infrastruktuur belê, wat 41 000 werksgeleenthede oor die land heen steun. Die groot geld kom uit die verkoop van televisie-uitsaairegte vir die toernooi. Die wêreldbeker-rugbytoernooi is vermoedelik die internasionale kompetisie waarna die derde meeste gekyk word, ná die…

KAN SIBANYE DIT LAAT WERK? Die Anglo Platinum-Sibanye-transaksie is groot, en dis interessant dat albei se aandeelprys ná die aankondiging gestyg het (gewoonlik daal een en styg die ander). Die mark voel dus dat Neal Froneman en Sibanye die Rustenburgmyne beter kan bestuur as wat Anglo Platinum kan. Die voorwaardes is ook interessant omdat hulle Sibanye skynbaar begunstig, maar Anglo Platinum ontvang ’n sekere vrye kontantvloei wat aansienlik kan wees as Sibanye dit laat werk. Froneman het ’n reputasie dat hy grensmyne goed bestuur, maar elke uitdaging is nuut en anders, en ons kan nie seker wees dat hy hier sal slaag nie. Laastens was die beleggingsfokus vir Sibanye voorheen marginale goudmyne, maar nou sluit dit marginale platinummyne in. Is dit ’n probleem vir aandeelhouers? Ek is nie seker nie,…

Die Financial Intelligence Centre (FIC) herinner alle sakeondernemings daaraan dat hulle verplig is om enige ongewone, verdagte of abnormale transaksies aan die FIC te rapporteer. Die FIC se mandaat is om die opbrengs uit onwettige aktiwiteite te identifiseer, en om geldwassery en die finansiering van terroriste- en verwante aktiwiteite te bestry. Die rapportering van verdagte en ongewone transaksies word as ’n noodsaaklike element van die uitvoering van die mandaat beskou. Die FIC is ’n lid van die Financial Action Task Force (FATF), ’n internasionale liggaam wat standaarde teen geldwassery en die finansiering van terreur stel. Suid-Afrika het hom in 2003 by die FATF aangesluit en die land aan dié internasionale standaarde laat voldoen. Die Wet op die Finansiële Inligtingsentrum, nommer 38 van 2001 (FICA), is daarop gemik om die integriteit…

Jy kan die huis verander, maar nie die ligging nie. Ligging is waarskynlik die belangrikste faktor wanneer ’n huis gekoop word, en is ook ’n hoofbepaler van prys en waarde. Die pryse en waardes van eiendomme met ’n uitstekende ligging – dié na aan sakedistrikte, goeie skole en by goeie vervoerdeurgangsroetes – is ook geneig om in moeilike ekonomiese tye standvastiger te wees. “Bopuntgebiede is geneig om hul waarde selfs tydens ’n ekonomiese afswaai te behou. Mens kry dalk nie in ’n slegte ekonomiese klimaat skouspelagtige aanbiedings nie, maar jy sal waarskynlik steeds ’n goeie prys kry,” sê Samuel Seeff van Seeff Properties. Hy sê ’n paar uitstekende gebiede om in te belê, is Kaapstad se Atlantiese kusstrook en stadskom, waar eiendomswaardes op ’n jaargrondslag bly styg, of ander kusgebiede,…

Of dit nou ter wille van meer ruimte, ’n verbetering in leefstyl of selfs beleggingsdoelwitte is, om na ’n nuwe huis op te gradeer behels onvermydelik dat jy hoër teen die eiendomsleer uitklim. Opgraderings is gewoonlik ’n luukse skuif wat nie wesenlik nodig is nie, en weens die huidige strawwer ekonomiese klimaat is daar luidens FNB se peiling onder eiendomsagente minder mense wat verkoop om op te gradeer. “Dit is waarskynlik ’n verstandige ding om in dié tye ’n versigtiger finansiële benadering te hê,” sê John Loos, strateeg vir die huishoudelike en eiendomsektor by FNB Home Loans. Terwyl Loos glo dat ekonomiese stagnasie vir ’n goeie klompie jare sal voortduur, presteer huisprysgroei nogtans steeds beter as inflasie. Dit, tesame met ’n tekort aan voorraad en ’n ooraanbod van vermoënde kopers,…

Sibanye Gold se beoogde oorname van Anglo American Platin um (Amplats ) se Rustenburg-myn vir R4,5 miljard beteken die goudprodusent verander eintlik in ’n mynmaatskappy met meervoudige hulpbronne. Naas die 800 000 onse platinumgroepmetale (PGM’e) wat saam met Rustenburg kom, weeg Sibanye Gold ook die voor- en nadele daarvan op om sy eie steenkool vir sy energievereistes te koop. Voeg dit by die uraanbyproduk uit sy produksie van 1,2 miljoen onse goud per jaar, en jy sien gou hoekom hy ver van die Gold Fields-boom af val waaruit hy in 2012 ontbondel is. Neal Froneman, uitvoerende hoof van Sibanye Gold, het aan Finweek verduidelik die doel was nog altyd om te diversifiseer, maar nie ten einde ’n mynmaatskappy van die ou soort tot stand te bring nie. “Dit was nie…

DAAR IS MIN tekens van ekonomiese stagnasie in São Paulo, ’n stad met sowat 25 miljoen mense en die ekonomiese kern van die subkontinent. Die winkelsentrums en restaurante is vol, en sake-eienaars soos Anildo Silva, wat verskeie restaurante in die suide van die land besit, sê die land is in ’n veel beter toestand as gedurende die ekonomiese afswaai van meer as ’n dekade gelede. Brasilië het vorige terugsakkings oorleef, en baie meen hy sal dié keer weer. Die land se modebedryf verwag om deur die swakker real bevoordeel te word. Tacio Rodriguez, verkoopshoof van Sociale, wat die Zioni-reeks mansklere vervaardig, sê die maatskappy het tot dusver op die lewendige Brasiliaanse mark gekonsentreer, maar uitvoer het skielik aanlokliker geword vanweë die real se verswakking teenoor die Amerikaanse dollar. Fabio Fernandes,…

Sasfin Holdings Ltd het hom as ’n primêre bank gevestig, hoofsaaklik vir sy klein- en medium-sake-kliënte, deur ’n transaksiebank te word en deur die befondser van toerusting Fintech te koop. Sasfin se uitvoerende hoof, Roland Sassoon, is ook besig om die maatskappy se skuif na batebestuur te bestuur en is op die uitkyk na geleenthede in die buiteland. Sasfin het sy bestuurde bates verhoog, en sy welvaart-afdeling het oor die afgelope verslagtydperk meer individue met hoë netto waarde gelok, iets wat aangehelp is deur kommer oor die binnelandse ekonomie en ’n verswakkende geldeenheid. Die maatskappy, wat in die 1950’s deur Sassoon se pa begin is en wat in die laat 1980’s op die JSE genoteer is, is deeglik bewus van die ekonomiese probleme wat Suid-Afrika in die gesig staar. “Ons…

ONS IS ALMAL vertroud met Disney, en die meeste van ons (selfs dié sonder kinders) bestee geld wat in Disney se bankrekening beland deur middel van flieks, temaparke, TV-kanale en dan natuurlik handelsware met die Disney-naam daarop. Disney-aandele het die afgelope weke ’n 20%-prysdaling beleef weens kommer oor sy ESPN (die Disney-weergawe van SuperSport in Amerika) en swakker wins by dié eenheid. Maar Amerikaners is, net soos ons, gek na sport, en ESPN is die dominante speler op dié gebied, dus sal die wins herstel. Nog belangriker, ’n enorme transaksie vir Disney is die Star Wars-franchise wat hy verlede jaar vir $4 miljard gekoop het. Star Wars is die grootste rolprentfranchise in die geskiedenis en met ’n nuwe reeks flieks en handelsware wat Disney gaan bekendstel, sal Disney oor ’n…

Ek het nog altyd gesê om te belê is nie die moeilikste ding ter wêreld nie, maar dit neem tyd om alles van aandelemarkte en die uitsoek van aandele te verstaan. Eintlik hou ons nooit op leer nie, maar aanvanklik is die leerkurwe baie steil. Om dit saam met ander aan te pak, kan die leerproses makliker maak – dit is waar beleggingsklubs inkom. Tydens die dotcom-oplewing was beleggingsklubs die in-ding, maar die afgelope dekade of so het die tendens blykbaar oorgewaai. Vir die individuele belegger het beleggingsklubs nogtans verskeie voordele. Die saamgooi van kontantbronne kan transaksiekoste verlaag, want groter transaksies kan aangegaan word. Meer geld beteken ook ’n groter verskeidenheid van aandele kan gekoop word, wat diversifikasie verbeter. ’n Beleggingsklub bestaan gewoonlik uit ’n groep mense wat meer oor…

Santam, Suid-Afrika se oudste korttermyn-versekeringsmaatskappy, het in sy 97ste jaar in die bedryf nog hope potensiaal om beleggers opgewonde te maak. Een van die redes vir Santam se sukses oor die jare heen is sy diversifikasiestrategie, wat in 1999 met sy verkryging van Guardian National Insurance begin het. Dié verkryging het die maatskappy se markaandeel beduidend uitgebrei en sy posisie in die mark vir korporatiewe en kommersiële versekering verstewig. Naas die diversifikasie van sy produk het Santam ook moeite gedoen om sy verspreiding te diversifiseer. Vandag word 17% van sy bruto geskrewe premies van buite die tradisionele kern van sy bemiddelde netwerk gegenereer. Een van die belangrikste ontwikkelings in dié verband was sy aankoop van MiWay, ’n regstreekse skrywer, van sy moedermaatskappy Sanlam. Dié fokus op kanaal-diversifikasie het Santam die…

NUWE REEKS OOR KLEINSAKE Om ’n kontantvloeitekort te ondervind, is vir enige onderneming onvermydelik, volgens Ethel Nyembe, hoof van kleinsake by Standard Bank. Om dit te vermy, sal die entrepreneur al sy kontantbehoeftes so konserwatief moontlik moet ontleed. “Dit kom daarop neer dat jy die kontant wat by die onderneming inkom, balanseer met die kontant wat uitvloei,” sê Nyembe. Hiervoor moet jy ’n voorlopige of pro forma-kontantvloeistaat vir die eerste paar maande opstel. (Lees die kassie). Die belangrikste is die verwagte inkomste of verkope van goedere en dienste. Nadat die entrepreneur ’n behoefte aan ’n produk of diens in die mark bepaal het, sal hy waarskynlik min of meer ’n idee hê hoeveel van die produk of diens in ’n bepaalde tydperk verkoop sal word. As ’n voorbeeld van potensiële…

1. Transhumanisme: Transhumanisme, ’n tendens wat kapitalisme vir altyd sal verander, gaan oor die samevloeiing van mens en masjien. Dit is reeds duidelik uit slukbare tegnologie en nuwe deurbrake in neurologie en tegnologie. 2. Nanotegnologie: Die verwewing van tegnologie met materiaalvesels om items soos USBgeaktiveerde gordels, klere wat inligting kan vertoon, en vlekwerende klere te maak. In dié tendens sal klere gebruik word om aan die draers terugvoering oor hul welstand te gee om hulle te help om langer en gesonder te leef. 3. Die ontluiking van die spornoseksueel: Die hipster-gesighare is weg. Die spornoseksueel – skoongeskeer en gespierd – sal mansversorgingsmaatskappye van vreugde laat dans. Manskeermesse sal weer gewild wees wanneer dit weer mode word om te skeer. 4. Leef skoon: Chang het onlangs in ’n kleinhandelsessie voorspel dat…

Ekonomies gaan dinge sleg in Nigerië. ’n Mens sien dit as jy kyk na die prys van ru-olie. Sedert die middel van verlede jaar was dit nie naastenby genoeg om die skade aan die ekonomie te herstel nie. Nou het JPMorgan Chase aangekondig hulle gaan Nigerië verwyder uit hul effekte-indeks vir ontluikende markte. Dit maak dit vir die buitebelegger duidelik wat ons aan die binnekant lankal weet aan die gang is. Dit het aandelepryse swaar getref en die maatstafeffekte-opbrengste hoër gedruk. As jy Nigerië volg deur die prestasie van die aandelemark en die waarde van die geldeenheid dop te hou, is dit, tesame met die prys van ru-olie, aan die internasionale belegger ’n sterk aanduiding van wat tans hier gebeur. ’n Land wat voorheen danksy sy groeiende bevolking en uitstekende…

Om vir ’n deposito te spaar verg ’n streng begroting en gedissiplineerde besteding. Selfs diegene wat nie geld aan nie-noodsaaklike items bestee nie, sal ongeveer R2 500 per maand (rente uitgesluit) moet spaar indien hulle oor ’n tydperk van vyf jaar ’n deposito van 10% wil spaar op ’n huis wat R1,5 miljoen kos. Glad nie maklik nie, maar nie onmoontlik as jy gedissiplineerd is nie. 1. BESTEE MINDER AS WAT JY VERDIEN. Stel ’n bereikbare spaardoelwit, en ongeag die meganisme wat jy gebruik om te spaar, moet jy ’n realistiese tyd toelaat om jou spaargeld op te bou. 2. HUUR KLEIN TERWYL JY SPAAR. ’n Goeie manier om vir ’n deposito te spaar, sê Kellerman, is om ’n bekostigbaarder eiendom te huur en om die ekstra bedrag wat jy…

Die besluit om ’n huis te huur of te koop word bepaal deur ’n hele reeks faktore soos politieke en ekonomiese onsekerheid of die beskikbaarhaid van voorraad. ’n Belangrike faktor is steeds bekostigbaarheid, en tydens ’n ekonomiese insinking word die huur-opsie dikwels verkies. Wanneer huishoudelike begrotings onder druk kom en huislenings nie juis bekostigbaar of beskikbaar is nie, is die enigste alternatief dikwels die goedkoper opsie om te huur. KOOP “In Suid-Afrika is dit algemeen dat mense hul huise besit; hulle wil graag hul huise besit uit ’n beleggings- sowel as ’n leefstylperspektief en dié dominante tendens duur voort,” sê dr. Andrew Golding, uitvoerende hoof van die Pam Goldingeiendomsgroep. Huiseienaars moet egter redelik seker wees dat hulle lank in die huis wil woon wat hulle koop. “Om ’n huis elke…

Goliath Gold is een van die min maatskappye op die JSE én wêreldwyd wat die ontdekking van goud as sy enigste taak het. Die terugsakking in die goudprys sedert ongeveer 2013 is vanselfsprekend een van die redes daarvoor, maar volgens ’n verslag deur Adrian Hammond, ’n ontleder van Standard Bank Group Securities, het dit verbasende implikasies. Hy bereken dat besteding aan goudeksplorasie van R10 miljard in 2010 tot sowat R4 miljard vanjaar sal afneem. Miskien nog sorgwekkender is dat die sukseskoers om nuwe goudbronne te vind drasties laer is – van 200 miljoen onse in 2005 tot 10 miljoen onse in 2010. Dit bring goudprodusente se vermoë om produksie te handhaaf in gedrang, want produksievlakke moet deur ’n bepaalde hoeveelheid beskikbare reserwes en hulpbronne ondersteun word. Standard Bank raam dat…

SAL TELKOM IN sy plan slaag om teen 2018 veseloptiese verbindings na een miljoen huise uit te brei? Dit sal ’n besondere prestasie wees aangesien daar op die oomblik slegs sowat 38 000 vesel-na-diehuis-kliënte is (FTTH). Telkom se uitvoerende hoof, Sipho Maseko, het onlangs gesê die groep verwag om teen die einde van die jaar 70 000 FTTH-klante te hê en ’n enorme 400 000 teen 2017. Dit is sonder twyfel ’n stap in die regte rigting vir ’n maatskappy wat beter bekend is vir die rampspoedige foute wat hy gemaak het. Soos die sowat R7 miljard wat hy in Nigerië met sy Multi-Linksonderneming verloor het. Om sy teiken in perspektief te stel: Dit het Telkom 13 jaar geneem om een miljoen huise met sy ADSL-diens te bereik, volgens Mybroadband.co.za.…

Julle stem seker saam dat wêreldmarkte tans deur grootskaalse onsekerheid gekenmerk word. Wanneer die son op sy helderste in die markte skyn, lyk dit of die lig beleggers verblind en hulle nie kan sien wat die werklike billike waarde is nie, terwyl juis dié beleggers hoegenaamd niks goeds raaksien wanneer die markte op hul donkerste is nie. Terwyl ek soggens gereed maak om te gaan werk, skakel ek my TV-stel op een van die internasionale finansiële kanale in om na die sienings van verskeie welbekende beleggingsinstellings te luister. Wat veral vir my interessant is, is dat hulle blykbaar daagliks van mening verander – veral deesdae. Een oggend hoor ons die vooruitsigte lyk positief en dat die afswaai in die markte moontlik op ’n einde is. Die volgende oggend, wanneer een…

Dion Chang is in Kaapstad om met ’n akademiese instelling en die uitvoerende hoof van ’n groot finansiële instelling te praat – wat albei raad wil hê oor hoe om ontwrigtende tendense raak te sien en verandering te bestuur. “Ek dink die belangstell ing in my neem toe wanneer sakeondernemings die gevaartekens op die horison gewaar,” sê Chang waar hy in ’n gewilde middestadhotel sit voordat hy ’n oop aanbieding oor “die oorlogsone” aanbied. Die grootste stryd wat handelsname en ondernemings nou ondervind, is die stryd om relevant te wees. Dink aan hoe Uber die taxibedryf en vervoersektor ontwrig het deur tegnologie te gebruik om mense met motors te verbind met mense wat ’n rygeleentheid soek. “Ondernemings is meestal nie proaktief met ontwrigting nie; hulle is geneig om reaktief te…

Dis weer tyd vir ons vasvra! Kom ons kyk of jy op die hoogte is van wêreldgebeure oor die afgelope paar dae. Doen die vasvra op Finweek.com om die antwoorde uit te vind. Baie geluk aan ons onlangse wenner Ludré Swift wat ’n afskrif van Relentlessly Relevant: 50 Ways to Innovate deur Douglas Kruger gewen het. finweek BLOKKIESRAAISEL NO. 202 Verskaf deur Gerda Engelbrecht Af 1 Betaling vir ’n kelner (8) 2 Dieselfde (10) 3 Wonderlik (10) 4 Merkie op ’n aartappel (4) 5 Skor (4) 6 Gelerige kleur (4) 7 Vakverbond in SA (6) 14 ’n Siekte-simptoom (5) 15 Verbasing (10) 16 Damme (10) 20 Die Moederstad (8) 22 Daal (6) 26 Sag (4) 27 Besmeer (4) 28 Klankweerkaatsing (4) Dwars 8 ’n Bekende motorhandelsmerk (6) 9 . .…