Indholdsfortegnelse for 01 October 2015 i Finweek - Afrikaans

Kontak Finweek by Kingsway 69, Auckland Park, Johannesburg 2092, (011) 713-9601 (tel) of terugvoer@finweek.co.za Lesers se menings word na goeddunke deur Finweek geredigeer en gepubliseer. Hierdie menings weerspieël nie noodwendig dié van die uitgewer nie. STUUR U FINANSIËLE VRAE AAN ONS BY TERUGVOER@FINWEEK.CO.ZA TOEVALLIGE SIMBOLIEK ANNELI GROENEWALD, ADJUNKREDAKTEUR VAN FINWEEK, SKRYF: Die toestand van ons nasionale rugbyspan kan geensins beskou word as ’n maatstaf vir hoe gesond die Suid-Afrikaanse ekonomie (of selfs demokrasie) is nie. Tog gee die toeval ons soms ’n geleentheid om ’n klompie teoretiese verbande te trek. Twintig jaar gelede het Suid-Afrika pas ’n nuwe blaadjie omgeslaan. Die land was ’n jong demokrasie en was, met sy taamlik vreedsame oorgang pas agter die rug, die wêreld se liefling. Boonop wen ons toe die wêreldbeker in rugby, en…

VOLKSWAGEN DUIK 23% Die Duitse motorvervaardiger Volkswagen AG se aandeelprys het op 21 September in Frankfurt met tot 23% gedaal en sowat €15,6 miljard (R237 miljard) van sy markkapitaal uitgewis na sy erkenning dat hy jare lank met Amerikaanse lugbesoedelingstoetse gekul het, berig Bloomberg. Amerika het hom gebied om sowat 500000 van sy dieselaangedrewe Audi- en Volkswagenmodelle te herroep. VERLORE LANDSBURGERS ±2 000 Die afgelope vier jaar het sowat 2 000 Suid-Afrikaners hul burgerskap ingeboet deur burgerskap van ander lande te verkry, berig Business Day. Ingevolge 2004 se wysigings aan artikel 6 van die Wet op SuidAfrikaanse Burgerskap moet landsburgers met dubbele burgerskap hul Suid-Afrikaanse paspoorte behou en hernu. Hulle moet met hul Suid-Afrikaanse paspoorte na Suid-Afrika reis. Doen hulle dit nie, kan die minister van binnelandse sake hul burgerskap…

Die bottels op hierdie bladsy (2 340) is ongeveer gelyk aan die aantal bottels bier wat SABMiller wêreldwyd per sekonde verkoop. SABMiller, die wêreld se naasgrootste brouery, se aandeelprys het volgens Bloomberg met byna R140 per aandeel tot ’n hoogtepunt van R754 gestyg nadat die wêreld se grootste brouer, Anheuser-Busch InBev, bevestig het hy wil ’n aanbod doen om SABMiller oor te neem. InBev besit tans sowat 21% van die globale biermark, terwyl SABMiller net minder as 10% besit. Gesamentlik sal hulle een derde van die mark besit, ver groter as die naaste mededinger, Heineken, wat 9% van die mark besit. Volgens Reuters sal InBev miskien tot £45 (R933) per aandeel moet betaal - ’n totaal van $140 miljard (R1 800 miljard).…

Die ekonomie verlangsaam al verskeie jare lank en dit verklaar deels die trae pas van werwing. Die regering se inmenging by arbeidsake is waarskynlik die grootste vernietiger van werksgeleenthede, volgens Loane Sharp, ekonoom by die Vryemarkstigting. Die regering is die enigste werkgewer wat ernstig werwing doen. Daar werk nou 2,1 miljoen mense in die openbare sektor – omtrent ’n derde meer as ’n dekade gelede, terwyl die private sektor in dieselfde tydperk 4% van sy werksgeleenthede verloor het. Telkom het vroeër vanjaar aangekondig dat hy 4 400 werkers sou ontslaan en nog 3 400 na uitkontrakeringsmaat skappye sou oorplaas. Die vakbond Solidariteit het gewaarsku dat veral wit werknemers bedreig word, want gelyke indiensneming is een van die kriteria wat gebruik word om te besluit wie uitgeskop word. Lonmin beplan om…

Beleggers het verlede jaar ’n geleentheid misgeloop met die lopie in Capitec Bank se aandeelprys omdat hulle weg geskram het van die sektor weens African Bank Investments (Abil) se ineenstorting, wie se bankbesigheid ’n groot mededinger van Capitec was in die mark vir ongesekureerde lenings. Abil het kommer laat ontstaan dat Capitec ook uitermatige slegte skuld op sy leningsboek kon ervaar. Hoewel alle bankaandele geraak is deur Abil se ondergang, wat gelei het tot afgraderings deur graderingsagentskappe, is Capitec se aandeelprys 97% hoër oor die afgelope jaar, in vergelyking met die JSE se Financial 15-indeks se 10,5%, volgens INET BFA se data. Capitec se aandeelprys is egter sedert Mei onder druk. Een van die probleme is ’n voorstel deur die departement van handel en nywerheid om die maksimum rentekoers op…

Daar is ’n ou gesegde wat lui: “Wie nie waag nie, wen nie.” Die teenoorgestelde is natuurlik ook waar, want jy kan nie verloor as jy nie probeer nie. Kom ons dink aan iemand met ’n geweldige vrees vir die see as voorbeeld. Die persoon voel dat mense te veel waag deur in die golwe te speel, want haaie kan hulle aanval of sterk strome kan hulle na diep water voer. Al is dié persoon se vrese dalk geldig, gaan dit werklik daaroor om ’n middeweg te vind. Die feit dat die persoon nie bereid is om iets te waag nie, ontneem hom of haar daarvan om die wondere te ervaar wat die see bied. Die oplossing is heel eenvoudig dat sulke mense nie soos sommige adrenalienslawe in die dieper…

Suid-Afrika se vier groot banke – Standard Bank, FirstRand, Barclays Africa Group en Nedbank – het ondanks die land se flou vertoning in die eerste helfte van vanjaar, rekordwinste verklaar. EY sê in sy jongste oorsig van die plaaslike bankmark dat banke se wesensverdienste hul hoogste vlak sedert die wêreldwye finansiële krisis bereik het, met wins wat 11 keer vinniger as die groeikoers van die bruto binnelandse produk gestyg het. Die sektor se groei gemiddelde op lang termyn is 5,2%. Die prestasie is aangedryf deur sterk groei in die res van Afrika ondanks swakheid in sleutelmarkte (Nigerië, Kenia en Ghana), voortgesette doeltreffendheidsverbeterings en groter marges. Korporatiewe en beleggingsbankverdienste was besonder sterk en het byna dubbel so vinnig as kleinhandel en sakebankverdienste gestyg, sê EY. Luidens ’n onlangse PwC-studie waarin die…

FONDSINLIGTING PRESTASIE (geannualiseer) soos op 31 Augustus 2015: Sanlam Beleggingsbestuur (SBB) se Kleinkapitaalfonds is in die laat 1990’s bekendgestel as ’n instrument om in genoteerde aandele met ’n kleiner markwaarde te belê. Die fonds maak gebruik van deurdringende navorsing na ongeveer 100 klein- en mediumkapitalisasie-aandele om beleggingsbesluite te neem. TOP10 AANDELE (soos op 31 Augustus 2015) Wat die fondsbestuurder sê DIE SBB-KLEINKAPITAALFONDS spits hom toe op deurdringende navorsing, volgens Vanessa van Vuuren, die fondsbestuurder. Met 12 toegewyde ontleders wat ongeveer 100 aandele dek, kan die fonds potensiële maatskappye uitken, terwyl hulle steeds groeipotensiaal bied, sê sy. Oor die afgelope jaar het die fonds hulpbronaandele vermy omdat die mynbousektor ’n loesing gegee is en die Chinese ekonomie afgekoel het. “Ons het geen blootstelling aan goud en sommige van die kwetsbaarder hulpbronaandele…

VAT ’N SLUKKIE WINS Anheuser-Busch InBev (AB InBev) sal ná vyf jaar van gerugte na verwagting in die volgende paar weke ’n vaste aanbod doen om SABMiller te koop. Ons het baie min inligting oor die moontlike transaksie, behalwe dat SABMiller se direksie deur AB InBev ingelig is dat hy die aanbod gaan doen. SABMiller se aandeelprys het op die dag met 20% gestyg, en die aanbod sal rondom hierdie vlakke wees, of miskien effens hoër. Maar onthou dat wanneer, of ás ’n vaste aanbod uiteindelik gemaak word, die transaksie nog ’n lang tyd sal voortsleep, dalk ’n hele jaar. In daardie tydperk sal SABMiller se aandeelprys nie veel beweeg nie, tensy die transaksie geblokkeer word of die prys verhoog word (laasgenoemde is baie onwaarskynlik). As jy dus ’n aandeelhouer…

’N INGENIEUR STERF EN WORD NA DIE ANDER PLEK GESTUUR Hy is warm en ongemaklik daar en besluit om iets daaraan te doen. Die lugreëlaar is al lank buite werking; hy maak dit reg. Vinnig word alles lekker koel. Die roltrap se motor sit vas; hy kry dit weer aan die werk. Nou kan mense makliker van plek na plek gaan. Die TV se beeld is die ene sneeu. Hy herstel die verbinding met die satellietskottel, en nou kry hulle honderde kanale in hoë definisie. Een dag besluit die Almagtige om af te kyk na onder om te sien hoe die groot plan uitwerk. Hy sien dat almal so gelukkig en ontspanne is soos kinders op die strand. Hy vra die duiwel wat aangaan. Die duiwel sê: “Alles gaan lekker…

Amdec Group is goed gediversifiseer deur die land en besit ’n miljoen vierkante meter se ontwikkelbare eiendom. Een is ’n perseel aan Kaapstad se strandgebied wat ontwikkel sal word as The Yacht Club, ’n projek vir gemengde gebruik van R1,2 miljard by die ingang na Kaapstad se waterfont wat middel 2017 voltooi behoort te wees. The Yacht Club is tussen die see, die hawe en ’n nuwe toerskipterminus in die noorde, Tafelberg en Roggebaai-kanaal in die suide, en V&A Waterfront in die weste, met uitbreiding net moontlik na die ooste, en is ’n vanselfsprekende uitbreiding van die waterfront en natuurlik deel van die heroplewing en opknapping van die gebied langs die glansryke V&A Waterfront. “Dit gaan alles oor die ligging,” sê Nicholas Stopforth, medebesturendedirekteur van Amdec Property Development. The Yacht…

Met sowat 12,9 miljoen lugdienspassasiers per jaar, vergelyk die Suid-Afrikaanse binnelandse bedryf met die aantal mense wat deur Stanstedlughawe noord van London beweeg, sê Erik Venter, uitvoerende hoof van Comair. Sy maatskappy, wat die British Airways-handelsnaam in Suid-Afrika en die laekoste-lugdiens kulula.com bedryf, het ’n plaaslike markaandeel van sowat 40%. Groter mededinging deur die nuwe toetreders FlySafair en Skywise Airlines het gemaak dat Comair inkomste opoffer deur die aansienlik laer brandstofprys aan kliënte deur te gee in ’n poging om sy markaandeel te behou, volgens die maatskappy se jongste finansiële resultate. Die maatskappy gaan voort om te investeer in die oorskakeling van sy brandstofhonger Boeing 737-300’s na 747-400’s en uiteindelik die doeltreffende 747-800’s. Die gemiddelde prys van vliegkaartjies in die mark het sedert 2001 met 25% gestyg, terwyl die algehele…

Eiendom is ’n belangrike bateklas, en eiendomsaandele behoort ’n belangrike deel uit te maak van enige gediversi fiseerde portefeulje. Let wel, ek verwys hier na genoteerde eiendom; met ander woorde jy kan nie jou huis as ’n belegging in dié bateklas beskou nie. Dit is vir my belangrik om altyd genoteerde eiendomsaandele in ’n portefeulje te hê, want dié soort aandele is oor verskeie liggings gediversifiseer. As ek afsonderlike eiendomme moes koop, sou dit waarskynlik ’n handjie vol eiendomme wees wat moeilik is om te bestuur en liggingsrisiko dra. Die voordeel van eiendom in ’n portefeulje is duidelik uiteengesit tydens ’n aanbieding wat ek in September bygewoon het. Keillen Ndlovu, Stanlib se hoof van genoteerde eiendomsfondse, het oor eiendom gepraat, en wat my beïndruk het, was ’n grafiek wat duidelik…

Sasfin Holdings Ltd Sasfin is ’n nis- finansiëledienstegroep, met kernwerksaamhede wat hoofsaaklik om die verskaffing van finansiering aan klein- en middelslagsakeondernemings draai. Met sy taamlike lae markkapitalisasie van R1,8 miljard is dié gediversifiseerde groep geleidelik besig om ’n volwaardige bank met ’n snelgroeiende batebestuursafdeling te word. Die groep spits hom hoofsaaklik op twee markte toe: die entrepreneuriese- en welvaartmarkte. Dit is ’n heel ander kliëntegrondslag as dié van alle ander genoteerde finansiëledienstemaatskappye en bied ’n eiesoortige beleggingsproposisie. Die onderneming bly merkwaardig gesond, met ’n snelgroeiende leningsboek – nou R5,3 miljard – wat ’n lae verhouding van kredietverlies en niepresterende lenings (onderskeidelik 0,77% en 3,9%) handhaaf. Die finansieringsgrondslag is goed gediversifiseer, wat aan die groep voldoende geleentheid bied om te groei. Sasfin was in die verlede altyd vir sy kliënte ’n…

Die origami-kunstenaar Ross Symons het ongeveer 13 jaar gelede stukkies papier begin vou en skoon velle in ingewikkelde, broos ontwerpe omskep. Hy is so goed daarmee dat hy ’n voltydse origami-deskundige geword het wat meer as dubbel verdien het as in sy gewone werk. As jy die Winter 2015-advertensie vir die plaaslike klerehandelsmerk Old Khaki gesien het, sou jy gesien het hoe ’n stukkie papier ronddans, alvorens dit ’n hele paar keer gevou is totdat dit in ’n astrante bok verander het. Hierdie beminde, geanimeerde origami is die skepping van die kunstenaar Ross Symons, wat die kuns om papier te vou in ’n volhoubare en lonende loopbaan verander het. Symons, wat voorheen ’n webontwerper was met ’n agtergrond in kodering, het origami-figure in 2002 begin skep nadat sy broer hom…