Indholdsfortegnelse for 06-Oct-17 i Landbouweekblad

’n Teenkorrupsie-eenheid moet gestig word om korrupsie in die landboubedryf te ondersoek, sê mnr. Bheki Cele, Adjunkminister van Landbou, Bosbou en Visserye. Hy het op ’n byeenkoms in Umlazi, suid van Durban, gesê toe hy onlangs die departement se kantoor by Cato Ridge besoek het, het hy gesien nuwe trekkers wat die Regering gekoop het, staan toegegroei onder die gras pleks daarvan dat dit gebruik word om ontwikkelende boere te help. Daar is ook verrotte saad ontdek. “Korrupte amptenare koop die saad in groot maat, neem wederregtelik ’n deel van die wins en gee dan nie om wat verder daarvan word nie,” het hy gesê. Cele wil hê die departement moet die bestuur van die toerusting oorneem. “Die Regering het dit gewoonlik in die hande van tradisionele leiers gelaat, maar…

TEN minste een student is klaarblyklik sy geld kwyt nadat hy ’n deposito vir registrasie betaal het om aan ’n beoogde nuwe private landboukollege in die Vaaldriehoek te studeer. Die Departement van Hoër Onderwys en Opleiding het intussen ook in ’n dringende verklaring die “Vaal Landbou Kollege” van Vereeniging uitgesonder in ’n lys van 12 ongeregistreerde en ongeakkrediteerde private kolleges en ander opleidingsinstellings wat op bedrieglike wyse sake doen. Landbouweekblad het vroeër oor die planne vir die Vaal-landboukollege berig. Me. Anita Preston het toe gesê sy werk al drie jaar om die beoogde kollege op ’n plaas buite Vanderbijlpark te stig. Sy sou die kollege-deure begin volgende jaar open. Die indruk was gewek dat dit met die hulp van die gevestigde Landbou-opleidingsinstituut Grootfontein gedoen word omdat talle vakkodes met dié…

VRYSTAAT Landbou (VL) het nog ’n bloutjie geloop in sy poging om die grenspad tussen die Vrystaat en Lesotho opgeknap te kry vir die volhoubare gebruik deur veiligheidspatrollies. Regter Abe Mathebula en ’n volbank regters het dié appèl in die Vrystaatse Hooggeregshof met koste van die hand gewys. Die uitspraak volg op regter Jake Moloi se uitspraak in 2015 waarin VL onsuksesvol probeer het om die staat te dwing om die grenspad van byna 500 km (vanaf Zastron tot anderkant Golden Gate in die Vrystaat) te bou en herstel. Ingevolge ’n hofbevel op 20 September 2012 sou die staat onderneem om die grenspad te herstel en ’n grensheining tussen die twee lande oprig. Volgens die betrokke ministers is die hofbevel, wat onder meer Openbare Werke verplig om die pad te…

T WEE van die wêreld se voorste beesboere tel onder die internasionale sprekers wat hul kennis vanjaar op die Aldam-veeskool aan plaaslike boere gaan oordra. Hulle is mnr. Jason Strong, pas uitgetrede hoof- uitvoerende beampte van die Australian Agricultural Company (AACo), dié land se grootste rooivleisprodusent, en mnr. Don Schieffelbein, een van Amerika se grotes. Die Veeskool vind 18-20 Oktober by Aldam naby Ventersburg plaas. Dr. Michael Bradfield, organiseerder van die geleentheid, wat deur die Lewendehawe Registrerende Federasie (LRF) en Breedplan aangebied word met Landbouweekblad as mediavennoot, sê die fokus van die Veeskool is om die hele waardeketting te dek: Beginner-, kommersiële en stoetboere, voerkrale, abattoirs en verbruikers. Hy sê geen moeite is ontsien om die wêreld se beste veekenners te identifiseer en na die skool te bring nie. GROOTSTE…

In die meeste Afrika-lande is ekonomiese groei afhanklik van die landbou-, mynbou- en vervaardigingsektor. Dié neiging sal waarskynlik vir die volgende dekade so bly. Volhoubare watertoevoer is noodsaaklik om groei in hierdie sektore te stimuleer. Dit word ook benodig vir die opwekking van krag en vir die kweek van gewasse wat die ontwikkeling van die vasteland se dorpe sal ondersteun. Daar is reeds aanwysings dat die bevolking oor die volgende 35 jaar drievoudig gaan toeneem. Groot dele van die vasteland is onderworpe aan seisoenale hidrologiese en ongelyke geografiese verspreiding van waterhulpbronne. Met klimaatsverandering wat die situasie gaan vererger en ’n voorspelde bevolkingsontploffing, is daar nie meer tyd vir ’n wag-en-kyk-benadering nie. Die bierbrouerreus Anheuser-Busch InBev en die Wêreldnatuurfonds (WWF) het ’n verslag, Afrika se waterskeidingsoomblik, laat doen. Dit kyk hoe…

BUFFELEIENA ARS en die staat sal weer dringend moet samesprekings voer oor die toets van siektes onder wild en die interpretasie van die uitslae daarvan. Dit volg nadat die staat se veterinêre prosedurele kennisgewing (VPN) vir die risikobeheer van buffelsiektes in Suid-Afrika voorlopig in die Noord-Gautengse Hooggeregshof in Pretoria tersyde gestel is. Regter Vivian Tlhapi het gelas dat die vorige buffelprotokol (nr. 20) intussen van krag bly en dat die VPN van die direktoraat dieregesondheid van die Departement van Landbou, Bosbou en Visserye ’n onwettige dokument was omdat dit nie deur die minister goedgekeur is nie. Die dringende hofaansoek is deur mnr. Jaco Troskie, ’n sake-man van Bloemfontein, gebring. Volgens hom het hy die aansoek vir die opskorting van dié voorskrifte vir die wildbedryf in Suid-Afrika gedoen, sodat ’n aanvaarbare…

 TEKENS van ’n opflikkering in die brandewynbedryf is goeie nuus vir die breër wynbedryf, en hou ook groot geleenthede in vir Distell, een van die wêreld se grootste brandewynprodusente. ‘Dit wil voorkom asof die dalende neiging in plaaslike brandewynverbruik vir eers in sy spore gestuit is.' “Distell het stewige bedryfsresultate vir die jaar getoon, veral gegewe die agtergrond van resessionêre druk op plaaslike verbruikers en ’n meer mededingende internasionale landskap,” het mnr. Richard Ruston, besturende direkteur van Distell, gesê. Die maatskappy se inkomste het met 3,7% tot R22,3 miljard gestyg. ’n Dividend van R3,79 is verklaar. Hooflynverdienste het met 3,6% tot R1,6 miljard gedaal. Op die tuisfront het inkomste met 7,8% en verkoopsvolume met 1,5% gestyg. Die spiritualieë-kategorie het sterk inkomste- en volumegroei getoon, en die wynportefeulje het ook beter…

KLEREVERVAARDIGERS en verbruikers begin al hoe meer druk op die wolbedryf plaas om te bewys dat die wol wat hulle verskaf, eties geproduseer en die skape se versorging in ag geneem is. Dit is veral Australië wat deurloop omdat hulle steeds nie ’n oplossing vir Mule se operasie gevind het nie. Dié operasie behels die verwydering van los vel vir die voorkoming van brommeraanvalle en word steeds algemeen uitgevoer. Nou het Australië se grootste woluitvoerder gewaarsku dat die bedryf se versuim om sy eie kode vir beste praktyke op te stel tot ’n “ontploffing” van onrealistiese vereistes deur kleinhandelsgroepe gelei het. Dit kan op die bedryf afgedwing word. Mnr. Josh Lamb, bestuurder van Techwool Trading wat verlede seisoen meer as 255 000 bale wol gekoop het, sê die kleinhandelgroep H&M…

Enige belegging behels drie stappe. Eerstens moet jy ’n finansiële plan bou om te bepaal wat jy met die belegging wil bereik en hoe dit by jou ander planne inpas. Gegrond daarop moet die ideale beleggingsproduk gekies word om die optimale belasting- en boedelvoordele te bereik. Nadat ’n volledige finansiële plan opgestel en die regte beleggingsproduk geïdentifiseer is, moet jy die onderliggende beleggingsfondse kies. Dié fondse bepaal die belegging se groei. Almal wil altyd weet watter beleggingsfonds die beste is. Ongelukkig is die antwoord altyd dieselfde: Dit hang af. TERMYN ’n Belegging se beoogde termyn is belangrik. Die prys van sekere beleggings, soos aandele in maatskappye, kan baie wissel. Dit is nie ongewoon vir hul prys om binne ’n maand met selfs 30% te daal nie. Om dus in aandele…

ONKRUID DIE UITROEI VAN DRIEDORING Wat is die doeltreffendste metode om driedoringbosse uit te roei? Driedoring se wetenskaplike naam is Rhigozum trichotomum. Dit behoort tot ’n klein groep van sewe Rhigozum-soorte, waarvan vier soorte in Suid-Afrika aangetref word. Dit is beperk tot Afrika en Madagaskar. Benewens driedoring kom die kortdoringgranaat (Rhigozum brevispinosum) ook in die Noord-Kaap voor. Laasgenoemde dra groot geel blomme, maar driedoring het wit tot liggeel of selfs ligrooi blomme. Driedoring is ’n voorbeeld van Suid-Afrika se inheemse struiksoorte wat probleemstatus verwerf wanneer dit só vermeerder dat dit digte stande vorm. Dit is vir mens en dier ’n probleem wanneer dit oormatig verdig, vandaar die naam “verdigterplant”. Voordat ons driedoring as ’n probleemplant of onkruid uitkryt, moet ons eers agterkom waarom dit oormatig verdig het. Veld wat weens…

Dié boer van Noordwes wat sy veiligheid tuis begin opknap het, het ’n plan bedink om sy veiligheidsligte met batterykrag aan te dryf. Die stelsel met vier 4x4-kollig-te, ’n sonpaneel, 12 V-batterye, ’n batteryreguleerder en kabel laat sy huis saans buite soos Loftus lyk. Dit het boonop minder as R10 000 gekos – aansienlik minder as ’n soortgelyke stelsel wat met krag aangedryf word. “Beurtkrag is ’n werklikheid, en die kans is goed dat kragonderbrekings in die toekoms erger gaan word,” sê die boer, wat om veiligheidsredes anoniem wil bly. Wat hom ook bekommerd maak, is dat plaasaanvallers dié kanse kan uitbuit om toe te slaan. Hy het die plan bedink nadat sy bakkie se kollig op die slegte paaie losgeruk het. “Dit is vreemd hoe ’n mens by die…

Die manier waarop boere kultivars kies, is ’n belangrike aspek in moderne boerderye. K2 Saad wil ’n pakket verskaf wat risiko’s beperk. KORING K2 Saad se koringkultivars bied goeie opbrengs en gehalte. Die reeks besproeiingskoring bestaan uit Duzi, Krokodil, Sabie en Kariega. Ratel is ’n lentekoring wat geskik is vir droëland in winterreëngebiede. Koonap, Senqu, Elands en Matlabas is geskik vir droëlandaanplantings. MIELIES Van die nuwe mieliekultivars in die K2-reeks sluit konvensionele, RR- (Roundup Ready) en BT- (mieliestronkboorder) basters in. VP 8208, KKS 8214R en KKS 8216 BR is nuwe, geel mieliebasters met ’n ultrakort groeityd en goeie algemene weerstand teen siektes. Puik presteerders in die medium-kort groeiklas is KKS 8326*, KKS 8326B, KKS 8326 R* en KKS 8326 BR*. Die 83-witmieliekultivarreeks KKS 8301, KKS 8301B, VP 8301 R* en…

In 2010 het Monsanto goedkeuring ingevolge die Wet op Geneties Gemanipuleerde Organismes (Wet 15 van 1997) verkry om die MON89034-geen (Yield-Gard® II) en die MON89034 x NK603 -stapelgeen kommersieel in Suid-Afrika aan te plant. YieldGard® II bied uitstekende bestryding teen Busseola fusca (Afrika-mieliestronkboorder) en Chilo partellus, die sorghumstronkboorder of gevlekte mieliestronkboorder. Die uitdrukking van die geen is ook teenwoordig in die reproduktiewe stadium van mielies en die reproduktiewe dele van die plant. Stronkboorders word dus ook tydens laat besmettings bestry waar die klein larwes op die baard vreet. Skade aan die koppe word verminder en die opbrengs en gehalte van die graan is beter. Studies het getoon die YGIItegnologie lewer goeie resultate met die bestryding van herfskommandowurm. Monsanto is in die proses om herfskommandowurm as ’n teikenplaag vir YGII-tegnologie in…

Die wegdrywing van fyner druppels tydens die toediening van plaagdoders is een van die grootste bydraende faktore tot verminderde doeltreffenheid. Dié wegdrywing hou verskeie nadele in, onder meer: ■ Verlaagde bedekking van onkruide en gewasse. ■ Verminderde druppelbinnedringing laer af in die gewas. ■ Verhoogde verdamping van fyn druppels. ■ Wegdrywing en moontlike onkruiddoderskade op gewasse buite die teikengebied. Dit het ’n regstreekse gevolg op produksiekoste en oesopbrengs, naamlik deur: ■ Die verlies aan plaagdoder binne die gewasteikengebied en moontlike gewasskade buite die teikengebied. ■ Meer mededinging van onkruide en die swakker bestryding van insekte en swamme. ■ Veelvuldige plaagdodertoedienings, met al die gepaardgaande koste. INTERLOCK Interlock (reg.nr. L10254, Wet 36 van 1947) is ’n unieke, nuwegeslag byvoegmiddel wat hierdie probleme doeltreffend aanspreek en gevolglik oesopbrengs verbeter. Interlock is splinternuwe…

Dié huis dra bewyse van ’n uiters voorspoedige era. Geleë tussen Stellenbosch en Franschhoek, aan die voet van die Simonsberg, is ’n besoek aan Boschendal soos om terug te stap in die verlede. Die huidige werf en herehuis is ’n getroue weergawe van hoe dit in 1812 gelyk het – ’n era van groot welvaart vir daardie jare se wynboere. Vandag stap gaste die herehuis deur die agterdeur binne – nadat hulle eers ’n draai gemaak het op die antieke werf, met sy kelder, melkery, slawekwartier, koetshuis en hoenderhokke. “Bossendal” is in 1685 aan die Hugenoot Jean Le Long toegeken en is in 1715 aan Abraham de Villiers verkoop. Die De Villiers-familie was 164 jaar lank – tot 1879 – die eienaars van dié vrugbare plaas. ’N GOEIE BESTAAN Paul…

DIE Vrystaat se departement van landbou is deurspek met finansiële ongerymdhede. Die versuim van die departement om sy jaarverslag vir 2015-’16 ter tafel te lê, wys dat die bewering oor die finansiering van die Gupta-troue deur middel van die Vrede-suiwelprojek heel moontlik waar is. Só sê mnr. Wouter Wessels, VF Plus-lid in die Vrystaatse wetgewer, nadat die departement saam met die Ouditeur-generaal (OG) voor die wetgewer se openbare rekeninge- en finansiële komitee verskyn het. Weens wanbestuur, ’n gebrek aan die byhou van aantekeninge en behoorlike finansiële kontrole kan die departement hoegenaamd nie met sekerheid sê wat met openbare geld gekoop is nie, sê Wessels luidens ’n verklaring. “Plase en werktuie kan na alle waarskynlikheid aan die Guptas behoort of deur hulle verkoop word sonder dat ons dit weet,” waarsku hy.…

NAGENOEG R100 miljoen se buffels, swartwitpense en njalas wat deur Noordwes se departement van landelike, omgewings- en landbou-ontwikkeling aan die maatskappy SA Rare Game Breeders Holdings (SARGB) geskenk is, moet teruggee word. Die maatskappy se stigters het blykbaar sterk bande met die ANC. Boonop sal me. Manketsi Tlhape, LUR, en ander amptenare wat by die transaksie betrokke was, persoonlik vir die “vrugtelose uitgawe” verantwoordelik gehou word wat met die verskuiwing van die diere gepaardgegaan het. Dit is die oplossing waarmee die Parlement se portefeuljekomitee vir omgewingsake en die een vir landbou vorendag gekom het nadat wild “onwettig” aan die maatskappy geskenk is. Die komitee vir omgewingsake sukkel al sedert verlede jaar om uit te pluis hoe dit gebeur het dat die 130 buffels, 50 witrenosters en 32 njalas uit twee…

Die kleinhandelverkope van sekere melkprodukte het in die twaalf maande tot Junie vanjaar gedaal. Van die produkte se pryse het in dieselfde tydperk ook met minder as die inflasiekoers gestyg. “Die bogenoemde ongewone lae prestasie van suiwelprodukte in die kleinhandel is veral weens Suid-Afrika se swak ekonomiese groei,” sê mnr. Alwyn Kraamwinkel, uitvoerende hoof van die Suid-Afrikaanse Melkprosesseerdersorganisasie (Sampro). Die trae ekonomiese groei het nie net verkope van suiwelprodukte geraak nie, maar ook voedselprodukte, soos ontbytgraan, rys, margarien en tee, sê hy. Die verkope van nege suiwelprodukte word gemonitor, en ses daarvan was in die betrokke tydperk laer. Ál nege se kleinhandelspryse het gestyg, maar vier daarvan se stygings was laer as inflasie. Vars en langlewemelk se pryse het onderskeidelik met net 4,8% en 0,3% gestyg. Kraamwinkel sê produksie van…

’n Winter wat oor die algemeen in die somerreëngebied nie uitsonderlik koud was nie, ’n natterige voorjaar en ’n vroeë, warm lente dra by tot die voorkoms van inwendige en uitwendige parasiete wat meebring dat die verskaffers van veemedisyne nie kan bybly nie. Mnr. Willem Kleyn van MSD-dieregesondheid sê ’n betreklik warm winter het parasiete maklik laat oorwinter wat met die aanbreek van die afgelope hittetoestande die verkope van veral dipstof die hoogte laat inskiet het. Volgens sy beramings het sy maatskappy ’n verhoging van sowat 10% in die verkope van dipstof die afgelope kwartaal ondervind teenoor die ooreenstemmende tydperk die vorige jaar. In een van die promosies by ’n landboumaatskappy is 300 kanne dipstof van 20 liter verkoop teenoor 35 kanne die vorige jaar. Hy ondervind ’n groot vraag…

In 15 van 42 distrikte (sowat 33,3%) in die Vrystaat het grondpryse laer geneig in die 12 maande tot Julie vanjaar. By vyf distrikte is nie onlangse transaksies aangeteken nie. Die ontleding van grondverkope in die TABEL is vir grond van meer as 10 ha. In dié tyd is 703 ooreenkomste gesluit, wat 320 250 ha teen R4,043 miljard behels het. Daarvan was 60 transaksies van kleur – 9% van die totaal. Dié soort transaksies sluit in verhandelings tussen individue (44), regeringsaankope (9) en grond verkry vir stedelike ontwikkeling (2). Dit het 25 593 ha (8%) teen R347 miljoen – 8% van die totale waarde – behels. Van die totaal was 64 transaksies vir grond van minder as 50 ha (9%), met die meeste transaksies (366 of 52%) vir grond…

PERSIE RAS BYT VAS IN DROOGTE ’n Stellenbosse sakeman wat graag anoniem wil bly, boer saam met ’n vennoot by Beaufort-Wes met wild en skape. Dié boer sê hy het die afgelope jaar meer geld gemaak met die 500 Persieskape wat hy uitgevoer het as met die meer as 5 000 vleisskape wat hulle in die boerdery aanhou. Volgens hom vreet die Persies baie minder as ander rasse en behou hulle hul kondisie baie beter as ander rasse deur die droogte. Persieskape word hoofsaaklik na die Verenigde Arabiese Emirate uitgevoer, maar volgens mnr. Kobus Lötter, voorsitter van die Persie-telersgenootskap, het die uitvoer van dié ras oor die afgelope 12 maande aansienlik afgeneem. “Die skape word nou hoofsaaklik vir die jagbedryf aangehou om hul vet in die verwerking van wildsvleis te…

2 miljoen Sowat 2 miljoen hoenders en eende in die Wes-Kaap was teen einde verlede week al van kant gemaak weens die uitbreking van die hoogs aansteeklike virus H5N8. Mnr. Alan Winde, minister van landbou in die Wes-Kaap, sê ’n week gelede is dit al op 26 plekke in die provinsie geïdentifiseer. Ses provinsies word geteister. Die ander is Mpumalanga, die Oos-Kaap, Gauteng, KwaZulu-Natal en Noordwes. — Joylene van Wyk 21 800 ton Suid-Afrika het net 21 800 ton koring in die week tot 22 September ingevoer. Met die bemarkingsjaar op ’n einde en net verlede week se syfers uitstaande, lyk dit onwaarskynlik dat die invoerteiken van 980 000 ton koring vir die jaar behaal is. Om die teiken te behaal, sou 124 000 ton verlede week ingevoer moes word…

‘As ons boere nie die draak van landelike misdaad aandurf nie, gaan die draak hulle verslind.’ DR. THEO DE JAGER, voorsitter van die wêreldorganisasie vir boere (WFO) op ’n internasionale landelike misdaadkonferensie. Bl. 14 ‘Sy het ons laat weet dat plekke min raak en dat ons die registrasietarief van R1 200 moet betaal om plek te verseker.’ ME. KARIEN VAN RENSBURG van Polokwane oor ’n beweerde bedrogspul by die “Vaal Landbou Kollege”. Bl. 15 ‘Ek het net gedink ’n rand in die sak is beter as twee wat net moontlik daarbuite rondsweef.’ MNR. TIAAN BUYS, deeltydse boer en rekenmeester, wat aan BVG se verskansingskompetisie deelgeneem het. Bl. 16 ‘Ons het nog min kennis van die plaag omdat dit nou eers vir die tweede seisoen in Suider-Afrika voorkom.’ MNR. FANIE YSSEL,…

FIKILE MBALULA: NIE ÁLLE BOERE IS RASSISTE Verreweg die meeste boere in Suid-Afrika is nie rassiste nie, maar lojale Suid-Afrikaners wat hul lewens daaraan toegewy het om van Suid-Afrika ’n vooruitstrewende land te maak. Só het mnr. Fikile Mbalula, Minister van Polisie, op ’n mediakonferensie gesê. BOER skryf: Nog ’n praatsessie. “Talk is cheap, money buys the whisky,” lui die gesegde. Kom ons kyk of Minister Celebrity iets regkry. Intussen moet ons as boere maar paraat wees. BRAKANJAN skryf: Geagte minister Fikile Mbabula, u sê “daar moet nou ’n konkrete plan gevind word. Ek soek aksie.” Dit klink goed, maar tot dusver is daar nie optrede nie. Eers as daar ware en doeltreffende optrede is, sal u samewerking kry van almal in hierdie mooi land om plaasmoorde en ander misdade…

IN geen land ter wêreld speel landelike misdaad só ’n groot rol in boere se lewens as in Suid-Afrika nie. Ongelukkig is Suid-Afrikaanse boere in die eerste liga, sê dr. Theo de Jager, voorsitter van die Wêreldorganisasie vir boere (WFO). Hy het op die eerste internasionale landelike misdaadkonferensie wat in Pretoria gehou is, gesê wanneer die boere van die wêreld oor plaasaanvalle en -moorde praat, “praat hulle eerste oor die situasie in Suid-Afrika”. “As ons boere nie hul moue oprol en die draak van landelike misdaad aandurf nie, gaan die draak hulle verslind. As die huidige generasie dit nie bestry nie, gaan die volgende een erger ly.” Hy sê dit kry nie die aandag in die wêreldmedia wat dit verdien nie. “As voorsitter van die WFO is dit een van…

TERWYL boere in Mpumalanga onder hael so groot as gholfballe deurgeloop het, probeer boere in die Oos-Kaap nog tot verhaal kom ná verwoestende brandskade daar. “Ons het nog nooit in die geskiedenis hael in September in Hoedspruit gekry nie,” het mnr. Fanie van Dyk, landboukonsultant en boer, gesê nadat sowat 250 ha se mango’s in sy omgewing in die slag gebly het. Hy sê die skade wissel van 40% tot 90% van oes. “Die skade is darem nie só katastrofies soos twee jaar gelede, toe hael byna die hele mango-oes in die gebied vernietig het nie.” Hy kon nie sê wat die impak op die gebied se sitrusoes was nie. Haelkorrels so groot soos gholfballe het baie bome erg beskadig. Intussen wag boere van Lady Grey en Barkly-Oos (waar meer…

DIE Departement van Natuurbewaring en Omgewingsake se beleid jeens die aanhou en verskuiwing van sekere wildsoorte het skerp kritiek uitgelok op die Geo Wild-wildspesie-simposium wat verlede week op Grahamstad gehou is. Mnr. Deon Furstenburg, direkteur van wetenskap en wildbestuur by Geo Wild Consult, het gesê die verskuiwingsregulasies wat die departement in 2004 op die verskuiwing en vervoer van wildsoorte ingestel het, is gegrond op kaarte wat in antieke reisjoernale opgeteken is. “Dié kaarte is ekologies totaal ongegrond en akademies foutief en ontken dat habitatte en die omgewings verander het en steeds besig is om te verander.” Furstenburg het aangevoer dat die weiering van die departement om vervoerpermitte vir sekere wildsoorte uit te reik, die genetiese integriteit van die Suid-Afrikaanse wildbedryf onder verdenking bring. “Die departement ontken die reg van wildboere…

Suid-Afrika is ’n netto uitvoerder van landbouprodukte. Voedselpryse is dus veral op uitvoerpryse gegrond en nie op invoerpryse nie. Verlede jaar se droogte het duidelik getoon wat die landbou se bydrae tot Suid-Afrika se ekonomiese groei en voedselpryse is. Voedselprysinflasie het met die herstel in produksie en beter weerstoetande kwaai van einde verlede jaar tot nou toe gedaal. Die belangrikheid van voorkeurhandelsooreenkomste wat met lande gesluit word wat produkte uit Suid-Afrika en sy mededingers invoer, kan nie genoeg beklemtoon word nie. Dit is onaanvaarbaar dat ander lande in die Suidelike Halfrond tot ’n 20%-voordeel in marktoegang vir sekere uitvoerprodukte bo Suid-Afrikaanse produsente het. Op primêre produksievlak moet produsente op produksie klem lê om mededingend te kan bly. Plaaslike produsente behoort oor die beste tegnologie te beskik wat in die wêreld…

Natuurlik is daar dryfkragte wat spesifiek vir besighede geld en wat hul toekoms gaan beïnvloed. Die lys wat ek hier gaan bespreek, was geldig vir besighede in ’n uiteenlopende sake-omgewing. Dié dryfkragte is ewe geldig vir landboubesighede se toekoms. ’n Mens kan hulle beslis dophou en in jou sakeplan insluit. BELEIDONSEKERHEID Die media praat van politieke onsekerheid, maar dit is verkeerd. Dit gaan eerder daaroor dat die wette en regulasies wat die Regering uitvaardig nie konsekwente beleidsdoelwitte nastreef nie, maar lukraak is. Dit word gedoen om die korruptes in die Regering te behaag en het beslis nie welvaart en werkskepping in Suid-Afrika ten doel nie. Kyk byvoorbeeld na die nuutste regulasies wat mnr. Mosebenzi Zwane, Minister van Minerale Hulpbronne, aangekondig het om die mynbedryf te reguleer. Die doel is onbeskaamd…

Die suiwelbedryf het ’n groot geleentheid om na armes uit te reik, sê mnr. Yusuf Lambada, Woolworths se bestuurder van suiwelproduk-aankope. Die hele bedryf moet dan egter betrokke raak en bereid wees om winsmarges in daardie deel van die mark te verlaag, het hy op ’n vergadering van die SA Suiweltegnologie-vereniging in Kaapstad gesê. “Die bedryf is gelaai met koste. Van die boer, wat die maksimum produksie moet verseker, tot die verwerker wat die beste moontlike produk moet vervaardig, tot die kleinhandelaar wat die produk so goed as moontlik moet aanbied. Die verbruiker is nie bewus van hierdie koste en die mate waartoe al die faktore binne dae skielik kan verander nie. “Verbruikers verwag verder dat die prys van suiwelprodukte konstant moet bly en boonop is hulle ongelooflik prysgevoelig. Die…

Om die regte byvoeding van die regte gehalte teen die regte hoeveelheid op die regte tyd vir die regte tydperk te voer, is een van die maniere om maksimum reaksie te verseker, die hoogste wins te verkry en skape se volle genetiese potensiaal te ontsluit. Die spesialiskonsultant dr. Jasper Coetzee sê navorsers hoop om mettertyd tegnieke te ontwikkel sodat presisievoeding op die korrekte tydstip en vir die kortste moontlike tyd toegepas kan word om maksimum respons vir reproduksie te behaal. Presisievoeding behels die voer van spesiaal geformuleerde aanvullings wat kritieke voedingstowwe op die regte tye tydens spesifieke fisiologiese stadiums aan teelooie en -ramme voorsien om ooie se reproduksietempo te verhoog asook lammers se groeitempo te versnel. Die kleinste (ligste) ooi in ’n kudde weeg gewoonlik minstens 30% minder as die…

Die somerreëngebied het hierdie seisoen uit sy nate gebars met graanproduksie wat alle verwagtinge oortref het. Goeie advies en betroubare produkte wat gewasse en vee beskerm, is in ’n hersteljaar soos vanjaar van onskatbare waarde. Die sewende produksievooruitskatting van Graan SA se Oesskattingskomitee dui aan die 2017-’18-seisoen gaan puik resultate lewer. Vir diensverskaffers aan graanboere in die binneland is dit ook goeie nuus, want die vraag na bedryfsmiddele gaan toeneem. Die rekordmielie-oes het mieliepryse skerp laat daal en boere kyk nou na sojabone en sonneblomme om hul inkomste per hektaar te verbeter. Volgens die vooruitskatting sal sojaboonproduksie met 77% (1,316 miljoen ton) toeneem. Sonneblomproduksie in die 2017-’18-seisoen sal na verwagting met 15% (870 000 ton) toeneem. WINTERREËN Die droogte knel steeds die drie Kaapse provinsies. Veral die winterreëngebiede trek swaar.…

Sedert sy ontstaan in 2010 het AgriCAD met sy vernuwende werktuie ’n groot invloed op die landbou. Boere moes deurentyd aanpassings maak om in pas te bly met veranderings in die landboubedryf. Toepaslike werktuie, soos groter tapkarre en landsilo’s met ’n groter laaivermoë en vinniger uittaptempo, is ontwikkel om graan doeltreffender te vervoer. AgriCAD se idees word op tekenstelle geplaas en dan meganies ontwerp deur metodes, soos indeksering, te gebruik om die doeltreffendste oplossing aan boere te bied. Klem word geplaas op die gehalte van die bouwerk, die afwerking en die goeie verf wat gebruik word. Gehaltebeheer word deurlopend toegepas. Die werktuie word met omsigtigheid vervaardig, maar diens is net so belangrik. Benewens die agente se ondersteuning het AgriCAD ’n toegewyde span wat kliënte op kort kennisgewing kan bystaan. VERMINDER…

Boere moet noukeurig besluit wanneer hulle kultivars vir die nuwe planttyd kies. Soos seisoene rakende reënval, temperatuur en siektedruk verskil, het sonneblomkultivars ook verskillende reaksies teenoor dié omstandighede. Boere moet dus nie geflous word deur reklame wat kultivars laat roem op grond van een jaar se data nie. Dit is nie ’n betroubare maatstaf vir kultivarseleksie nie en sal sonneblomboere nie die nodige gemoedsrus gee met die drasties wisselende omgewingstoestande in Suid-Afrika nie. ’n Veelsydige sonneblompakket is dus nie net oor een seisoen getoets nie, maar is een wat homself oor ’n paar seisoene bewys het. OPBRENGSPOTENSIAAL Opbrengsstabiliteit op lang termyn is die wagwoord wanneer boere hul kultivarbeplanning vir die komende planttyd doen. Sekere kultivars presteer dalk goed in gemiddelde toestande, maar sodra die klimaatstoestande drasties verander, presteer hierdie kultivars…

Karringmelk-sjokoladekoek met roos-enroomkaasversiersel Dit is alles wat ’n sjokoladekoek moet wees – klam, donker, bittersoet en propvol sjokoladegeur. Ek verkies om die koek met roomkaasversiersel te versier, juis omdat dit ook nie uitermatig soet is nie en die geur van die sjokoladekoek komplementeer. Maar jy kan botterversiersel, karamelkondensmelk of ganache ook gebruik. Beslag ■ 430 ml koekmeel ■ 375 ml strooisuiker ■ 180 ml kakao, gesif ■ 5 ml koeksoda ■ 5 ml bakpoeier ■ 2 ml sout ■ 2 ekstragroot eiers ■ 250 ml karringmelk of maas ■ 125 ml gesmelte botter ■ 10 ml vanieljegeursel ■ 250 ml sterk, warm koffie Roos-en-roomkaasversiersel ■ 150 g botter ■ 500 ml versiersuiker ■ 1 houer (200 g) volvet-roomkaas ■ 30 ml vars suurlemoensap ■ 10 ml vanieljegeursel ■ 3 ml…

Benodigdhede ■ ’n Groot blik (sonder deksel) ■ Plastiekverfkan (5 liter) ■ Melkhouer van karton ■ Potlood ■ Skêr of nutslem ■ Maskeerband ■ Houtlepel, houtstok (5 mm) of ’n strooitjie van harde plastiek ■ Fyn skuurpapier ■ Gom of gomgeweer met gomstokkies ■ Akrielverf en verfkwas ■ Krale ■ Spuitverf in effekleure ■ Tou VAN MELKBOKS TOT SAADSPENS ■ Was die melkhouer en laat dit droog word. ■ Gebruik ’n potlood om aan die voorkant ’n reghoek te teken. ■ Druk ’n gaatjie in die middel van die reghoek met jou potlood. Druk nou jou skêr in die gat en knip die venster uit. ■ Verf die houer met wit verf en laat droog word. Verf dit dan met akrielverf in mooi, helder kleure. Laat goed droog word. ■…

Sy kon klein dingetjies groot laat lyk in die spontane wyse waarop sy dit ontvang en waardeer het. Tant Sukie was ’n vrou uit een stuk gesny en – by wyse van spreke – kan ons ook sê dit was nie ’n klein stukkie nie. Sy was ’n formidabele vrou, nie net vanweë haar besondere persoonlikheid nie, maar ook haar sigbaarheid in die samelewing – letterlik én figuurlik. ’n Mens móés eenvoudig van haar kennis neem, al was dit dan net vir haar ongekunstelde lag waarmee sy ’n geselskap kon ooplag. Sy’t die gawe gehad om groot dinge klein te laat lyk as daar na ’n oplossing gesoek word, maar terselfdertyd kon sy klein dingetjies groot laat lyk in die spontane wyse waarop sy dit ontvang en waardeer het. In…

DIE eerste 10 000 pakkies droogteverdraagsame saad van 500 g elk wat die Landbounavorsingsraad (LNR) in 2014-’15 gratis aan kleinboere in Limpopo, Mpumalanga, Noordwes, die Vrystaat en Kwa-Zulu-Natal gegee het om te toets, het goeie opbrengste opgelewer. Tog het geen van dié droogteverdraagsame witmieliebastersaad wat deur die LNR se projek vir Waterdoeltreffende mielies vir Afrika (Wema) ontwikkel is, al intellektuele eienaarskapbeskerming ingevolge die wet nie. Mnr. Senzeni Zokwana, Minister van Landbou, Bosbou en Visserye, het in ’n parlementêre antwoord gesê sy departement het verlede September vyf aansoeke vir die geneties gemodifiseerde Wema-kultivars gekry. Dit word volgens hom steeds oorweeg. Die aansoekers is die LNR en die African Agricultural Technology Foundation in Kenia. OPNAME TRAAG Hoewel die droogteverdraagsame saad met groot ophef in 2014 bekend gestel is, was daar in 2015-’16…

INTERNASIONAAL: Die Chicagoprys het met 2,8%, of $3,77/t (R50,02/t), tot $138,37/t teenoor die vorige week gestyg. Op ’n jaargrondslag is dit 3,9%, of $5,22/t (R69,26/t), hoër. Verwagte pryse: Okt. – $139,05/t (R1 845/t), Des. – $143,93/t (R1 910/t), Mrt. – $147,32/t (R1 955/t), Mei – $149,99/t (R1 990/t). PLAASLIK: Die Safexprys van wit mielies het met 2%, of R38/t, tot R1 823/t teenoor die vorige week gedaal. Die prys van geel mielies het met 1,4%, of R27/t, tot R1 945/t gedaal. Op ’n jaargrondslag is wit mielies 52,5%, of R2 017/t, laer, terwyl geel mielies 36,4%, of R1 115/t, laer is. Verwagte witmieliepryse: Okt. – R1 828/t, Des. – R1 890/t, Mrt. – R1 937/t, Mei – R1 975/t. Verwagte geelmieliepryse: Okt. – R1 942/t, Des. – R2 009/t, Mrt.…

’n Toekenning van R250 000 deur die Nasionale Lotery aan die Suid-Afrikaanse Nasionale Posduiforganisasie (Sanpo) stel dié organisasie in staat om die duiwesport deur die land te bevorder. Mnr. Johan Pretorius, sekretaris van Sanpo, sê die organisasie het ook vanjaar begroot om duiweboere op ’n mededingende vlak vir die wedvlugbedryf te werf deur hulle geldelik by te staan. Sanpo sal na verwagting volgende Maart op sy volgende raadsvergadering en jaarvergadering in Bloemfontein projekte en veldtogte goedkeur. Volgens Pretorius word die wedvlugprogramme van die meeste organisasies deur die land nou afgehandel. Een van die laaste wedvlugte wat die Pretoriase groep aanbied, is oor sowat 1 000 km vanaf Leeu-Gamka. Benewens lang afstande, word wedvlugte ook oor kort en medium-afstande afgelê. Die wedvlugprogram begin in die laaste naweek van Mei en duur…

GAUTENG CARLETONVILLE LANGLAAGTE (224) 22 ha, aan Chung Fung (Edms.) Bpk., van Industrial Zone (Edms.) Bpk., R48 844 942. LEEUWKUIL (596) 83 ha, aan Suid-Afrikaanse Brouerye, van Emfuleni- plaaslike munisipaliteit, R2 652 614. ZWARTKRANS (172) 23 ha, aan J.E. Jordan en D.P. Oliver, van A.J. Brits en W. Brits, R1 100 000. DERDEPOORT SCHOONGEZIGT (62) 685 ha, aan Keurkraal Boerdery (Edms.) Bpk., van D.T. van Huyssteen en J.F. van Huyssteen, R7 500 000. NIGEL BANKFONTEIN (216) 85 ha, aan Izimbiwa Coal (Edms.) Bpk., van Truter-boerderytrust, R500 000. DWARSFONTEIN (209) 52 ha, aan Vanana-trust, van S.W. Brummer, R1 900 000. LANSERIA (514) 482 ha, aan Adcro-trust, van S. Cilliers, R1 122 837. RIETVLY (600) 157 ha, aan Jeadt01 (Edms.) Bpk., van J.A. Hartman, R2 280 000. ROODEPOORT (598) 171 ha, aan…

BOEREDAE 20-21 OKTOBER: Hamlet-kunsen-kultuurfees en Agridag. Prince Alfred Hamlet. Nica du Toit. E-pos: marketing@hkkf.co.za 18 NOVEMBER: Opedag. Rooikoppies-boerdery, Frankfort. Praatjies: Toekoms van rooivleisboerdery, suksesvolle sinchronisasie (skape en beeste), fasevoeding-navorsingsresultate, belastingimplikasie t.o.v. van jou vee by afsterwe, praktiese keuring van ramme, ens.; uitstallings en besigtiging van skape en dragtige verse. Dawid Botha, sel 082 371 6761. E-pos: dawid.botha@telkomsa.net 25 NOVEMBER: Vaalwaterboeredag. Bergfietswedren, kindervermaak, skietkompetisie, vee- en eiendomsveiling, kaas-enwynproe, eetkompetisie, kosstalletjies, boeresport, biertent, vlugbal en meer. Eiendomsveiling en vermaak: Natalie du Toit, sel 083 591 0597. Veeveiling en kos: Annie Vermaak, sel 060 974 7482. 3 OKTOBER: Suidwes se Jongboertjie-dag (vir 10- tot 18-jariges). Wolmaransstad-skouterrein. Deon Badenhorst, sel 082 881 7461. EKSPO’S EN ANDER 5 OKTOBER: Agbiz-inligtingsessie vir landboubesighede. Jennifer Roets, e-pos jennifer@agbiz.co.za 12-14 OKTOBER: Agri-Expo Livestock 2017: Die Groot Plaasproe —…

WIE, WAAR, HOEVEEL? Tussen die Springbokke, die weer en die onlangse kwaai brande is daar wel ’n bietjie goeie nuus. In die Parlement se wandelgange hoor ons dat die Regering uiteindelik sy grondoudit gaan bekend maak. Met syfers kan ons ’n sinvolle gesprek begin voer, sodat ons ook kan begin praat oor ander dringende sake, soos veranderende weerpatrone, Suid-Afrika se waterkrisis en nuwe uitvoergeleenthede om broodnodige buitelandse valuta te verdien. Dit behoort mos glad nie so ingewikkeld te wees nie. Ons weet hoe groot Suid-Afrika is en ons weet ook waar die hoëpotensiaalgrond lê — ’n mens hoef net te kyk waar die meeste reën val. Daar’s ook die aktekantoor waar alle grondtransaksies registreer word. Tussen dié drie behoort ’n mens darem ’n heel skaflike aanduiding te kry van wat…

ONDERHANDELINGS , wat spruit uit ’n loonooreenkoms verlede November, is hervat by die wynkelder Robertson Winery. Die aanleg het in November ná ’n staking van sowat 13 weke onderneem om werknemers ’n verhoging van die grootste van 8% of R400 te betaal. Volgens me. Reinette Jordaan, menslikehulpbronbestuurder, is verder ooreengekom om vanaf Julie oor werkers se ander eise te onderhandel. Mnr. Karel Swart, adjunkhoofsekretaris van die Commercial, Stevedoring, Agricultural and Allied Workers’ Union (CSAAWU), sê van die 23 kwessies is ses nog ter sprake. Dit sluit in die instelling van ’n moniteringskomitee oor die skending van werkersregte of die oortreding van etiese gedragskodes, die afskaffing van ’n “klokstelsel” wanneer fabriekswerkers die toilet besoek, behuisingsubsidies, vervoersubsidies en langdiensbonusse. LEEUWENKUIL SE STAKING GOU GEKEER Altesaam 30 van die 37 heeltydse werkers by…

’N MINISTERIËLE komitee behoort aangestel te word om aan landbou-opleiding se dringende en ernstige probleme aandag te skenk. Dít is een van die aanbevelings van ’n paneel van die Akademie vir wetenskap in Suid-Afrika (Assaf) in die verslag Revitalising Agricultural Education and Training in South Africa. Die elf lede van die paneel verwys onder meer daarna dat landbou nie ’n gewilde eerste keuse as beroepsrigting is nie. Daar is boonop min bewustheid van die groot aantal landbousake- en entrepreneurskapsloopbane in die voedsel- en voedingswaardeketting. Oor die landbou-opleidingstelsel sê die paneel daar is baie onsekerhede oor landboukolleges en hulle beveel aan die stelsel moet hervorm word sodat daar beter integrasie, samewerking en aanspreeklikheid kan wees om die beskikbare geld, mense en infrastruktuur ten beste te kan benut. GROTER RELEVANSIE Die paneel…

DIE Amerikaanse pluimveebedryf weet vandag dat hy drie jaar gelede die regte besluit geneem het om nié pluimvee teen voëlgriep in te ent nie. Só het mnr. Jim Sumner, voorsitter van die Amerikaanse raad vir die uitvoer van pluimvee en eiers (USAPEEC), op ’n besoek aan Suid-Afrika gesê. Sy besoek het saamgeval met ’n inligtingsessie oor twee dae waar Amerikaanse voëlgriepdeskundiges in Pretoria hul kennis en ervaring met senior amptenare van nege Afrikalande uitgeruil het. Sumner het op ’n mediageleentheid gesê elke land se situasie verskil en elke land moet daarom self oor inenting besluit. In Amerika het die bedrywe vir kalkoen en eiers in 2014 inenting voorgestaan, maar die braaihoenderbedryf en Sumner self was daarteen gekant.“Ons het geweet dit is nie 100% doeltreffend nie en was bewus van die…

DIE pryse van landbouproduksiemiddele asook die verbruikerspryse van voedsel styg vinniger as die produsentepryse van landbouprodukte. Mnr. Fanie Brink, onafhanklike landbou-ekonoom, het op die jaarlikse TLU SA-kongres gesê die feit dat boere prysnemers is, beteken dat hulle in baie gevalle prysstygings aan die insetkant van die landbou moet absorbeer. Die stygings word deur insetverskaffers vasgestel op ’n grondslag van produksiekoste plus ’n winsmarge. Daarteenoor word die pryse van landbouprodukte deur vraag en aanbod bepaal. “Voedselvervaardigers en -handelaars stel hul pryse ook vas op ’n grondslag van produksiekoste plus ’n winsmarge en slaag baie goed daarin om al hul kostestygings aan verbruikers deur te gee, wat ’n regstreekse invloed op die vraag na voedsel het. “’n Ontstellender neiging is die feit dat voedselvervaardigers en -handelaars normaalweg hul pryse vinnig verhoog wanneer…

Agri SA se sentrums vir uitnemendheid word gerugsteun deur ’n bestuur- en komiteespan wat uit verteenwoordigers van Agri SA se affiliasies bestaan. Só geniet landbouers se behoeftes op beleidsvlak en deur middel van verskeie ontwikkelingsprojekte aandag. Die sentrums maak veral op beleidsvlak ’n impak. Hulle lê sterk klem op navorsing, ontleding, voorspraak, beïnvloeding, mobilisering, onderhandeling, advisering, die inwerkingstelling van projekte en wisselwerking met landbouers op boerevereniging-, provinsiale en nasionale vlak. Deur middel van Agri SA se nege provinsiale en 24 bedryfsaffiliasies, asook korporatiewe lede, is daar deurlopend uitstekende wisselwerking ten einde op ’n professionele en ingeligte wyse uitvoering te gee aan die mandate wat landbouers aan Agri SA gee. GRONDHERVORMING By die sentrum vir uitnemendheid vir grondhervorming word gesamentlike slypskole gehou met die Departement van Landelike Ontwikkeling en Grondhervorming en…

Soutfosfaatlekke word daagliks aan diere op weiding voorsien om te verseker hulle behaal hul optimale produksie- en reproduksievermoë. Lek wat weggegooi moet word omdat dit natreën en muf, kan boere groot probleme en geldelike verliese besorg. Fosfor (P) is die mineraal wat naas kalsium (Ca) die meeste in die liggaam voorkom. Fosfaat is sout van fosforsuur. Dit is teenwoordig in alle liggaamselle (meestal in die skelet) en is belangrik vir bykans elke biochemiese proses in die liggaam. Benewens dus ’n basiese P-behoefte vir liggaamsonderhoud sal enige produksie, soos groei of laktasie, nog fosfaat vereis. Somerweiding bevat normaalweg voldoende energie en proteïene, maar kan meestal nie in die hoë fosfaatbehoeftes van groeiende en lakterende diere voorsien nie. Fosfaataanvulling in die somer is dus baie belangrik om die gaping te oorbrug tussen…

Agri Technovation en Laeveld Agrochem het ondersoek ingestel oor hoe die beginsel van presisieboerdery verder ontwikkel kan word. Die kern van die probleem was dat data nutteloos is as dit nie in inligting omskep word nie. Inligting word eers wérklik waardevol wanneer dit insig bied. Dus was die probleem om die ketting van data in alledaagse boerderypraktyke te omskep in ’n gebruikersvriendelike, kennisgegronde stelsel wat verteerbare, verstaanbare en insiggewende riglyne aan boere bied. TEGNOLOGIE Met Decision Farming™, Agri Technovation en Laeveld Agrochem se unieke benadering tot besluitnemingsboerdery kan boere nou baie meer vermag. Besluitnemingsboerdery gebruik al die beskikbare inligting van ’n boerdery. Dit word dan gekombineer met vooraanstaande landbouspesialiste se kundigheid om optimale, volhoubare landbouprosesse moontlik te maak. MyFarmWeb™ is een van die bruikbaarste gevolge van dié benadering. Dit is…

Die Keniaanse regering wil die mielietekort aanvul en pryse stabiliseer. KENIA Die invoer van MIELIES het sedert middel Junie gestyg. Daar word steeds in die sentrale, oostelike en kusstreke geoes. Dit lei tot beter nasionale voedselsekerheid. In Uganda is mielies ook in Junie en Julie in sy belangrikste verbouingsgebiede geoes. Dit het tot verhoogde invoer deur Kenia – en dus ’n daling in die prys – gelei. In onlangse weke het die prys van mielies in Kenia gedaal aangesien in talle dele van die land begin is om mielies te oes. Die grootste deel van die oes sal na verwagting middel Oktober ingesamel word. Die oes van gewasse behoort pryse af te dwing en te help om die voedselsituasie te stabiliseer. Groeitoestande vir nuwe gewasse is steeds redelik goed. Belanghebbendes…