Landbouweekblad 12 May 2022

STOWWERIG. Einde April het stofwolke dwarsoor die Wes-Kaap opgeslaan in die wintergraanproduksiegebiede soos boere hul landerye vir die eerste winterreën begin voorberei het. Op die plaas Adowa net buite Protem in die Overbergse Rûens is kanola en voergrane reeds geplant, en hier is mnr. Jan-Hendrik Human besig om gars te plant. “Die omstandighede is maar droog en stowwerig,” sê hy. “Die grond is hard en droog. Nat kolle van laasjaar se groot reën is maar vas en toegeslaan. Ons hou egter moed en doen ons deel as boere om die saad in die grond te sit. Die res sal die Here doen op sy tyd.”…

DIE gemiddelde Suid-Afrikaner eet minder in die winter omdat hulle meer op verhitting bestee, wat verklaar hoekom die aandeelpryse van voedselprodusente swak vaar. Met die naderende winter staar buitensporige insetkoste voedselmaatskappye soos Libstar, Tiger Brands, Rhodes Food Group en Astral in die gesig. Die prys van mielies, plantolie, elektrisiteit, brandstof en verpakkingsmateriaal het skerp gestyg. As kosverskaffers hul pryse opstoot, koop verbruikers egter minder. Dit is dus geen verrassing dat die voedselprodusente-indeks, wat die belangrikste genoteerde maatskappye verteenwoordig, sedert die begin van 2022 met 10,64% verswak het nie nadat die indeks in 2021 met 3,38% gedaal het. Die JSE se algehele indeks het met 24% gestyg. Kleinhandelaars aanvaar nie maklik prysstygings van verskaffers nie, wat verklaar hoekom Pick n Pay in die ses maande tot Augustus ’n gemiddelde winkelprysstyging van…

‘Die probleme wat hier ervaar word, kan nie noodwendig vanuit ’n regsperspektief opgelos word nie.’ ME. MARLIZE ROETS, arbeidsregkenner van die arbeidskonsultantegroep Asambo, oor die verwoestende betogings op sitrusplase in die Sondagsriviervallei. Bl. 14 ‘Suid-Afrika gaan ’n sojaboon-dominante land word.’ MNR. DEON SCHEEPERS, besturende direkteur van Southern Hemisphere Seeds, oor die gevolge van nuwe saadtegnologie. Bl. 19 ‘Elke voornemende konsessie-koper sal ’n indieptestudie moet doen om seker te maak wat dit sal verg om die lyn op standaard te bring en te hou.’ DR. ANDRÉ VAN DER VYVER, uitvoerende direkteur van die Suid-Afrikaanse vereniging vir graan- en oliesaadhandelaars (Sacota), oor gebruikstyd wat op Transnet se vragspoorroetes aangebied word. Bl. 18 ‘Kleinskaalse onafhanklike produsente, wat dikwels familie-ondernemings is wat die ruggraat van ons landelike gemeenskappe is, sal die grootste uitwerking ervaar.’…

WINTER SE EERSTE KNAL Die eerste strawwe ryp het in die laaste week van April in die Vrystaat voorgekom, en in die Noord-Kaap het produsente ligte ryp in dele van dié provinsie as “waarskuwingskote” beskryf wat laat aanplantings van somergewasse kan knou. Volgens mnr. Roelf Jacobs van Mentorskraal, Wepener, het strawwe ryp in die laaggeleë dele by die Caledonrivier voorgekom. “Dit het ’n gunstige uitwerking op die ryp somergewasse, maar benadeel die mielies en sojabone wat laat aangeplant is.” Vir mnr. DJ van der Linde van Vierfontein in die Vrystaat, wat teen druktyd besig was om te stroop, was die ryp gemiddeld en “net lekker”. LA NIÑA KLÓÚ Teen druktyd was die La Niña-verskynsel oor die tropiese Stille Oseaan op sy sterkste nóg dié seisoen. Op ’n skaal van -30…

5 Die staat se nood-elektrisiteitsverkrygingsprogram is vir die vyfde keer uitgestel ná die departement van minerale hulpbronne en energie die spertyd vir finansiële ooreenkomste van die suksesvolle bieërs na vandeesmaand uitgestel het. Dit sal die regering se planne om energietekorte te verlig deur dié projekte reeds vanaf Augustus in bedryf te hê, met 12 maande vertraag. Dié plan sal eindelik 2 000 MW se elektrisiteitskapasiteit bydra. — Business Day 14,6% Kaap Agri verwag dat sy herhalende wesensverdienste per aandeel in die ses maande tot 31 Maart met 14,6-15,6% sal styg vergeleke met die ooreenstemmende tydperk verlede jaar. Die maatskappy sê dit is vir hom ’n sleutel-aanduider vir betekenisvolle vergelyking met vorige jare, want dit sluit nie-herhalende uitgawes, soos die koste van die verkryging van nuwe besighede, uit. Wesensverdienste per aandeel…

Volhoubare oplossings vir groot probleme is ongelukkig byna nooit eenvoudig nie. Om bloot ’n wet te maak en die polisie te kry om dit af te dwing, is nooit ’n oplossing as mense genoeg rede het om iets aan te hou doen nie. Solank dit die moeite werd is, sal mense vindingryke maniere vind om beperkings van die staat te omseil. Daar was die Amerikaanse oorlog teen dwelms in die 1980’s. Pres. Ronald Reagan het net mooi alles in die stryd gewerp om die ongekende instroming van veral kokaïen uit die Suid-Amerikaanse oerwoude na Amerika te probeer stuit. Honderde miljoene dollars later en daar is nie juis ’n duik in die probleem gemaak nie. Smokkelaars het net tred gehou met die verskerpte wetstoepassing. Vragmotors is mettertyd met vliegtuie vervang, vliegtuie…