Finweek - Afrikaans 01-jun-17

as Suid-Afrika ’n maatskappy was en Jacob Zuma die uitvoerende hoof, sou aandeelhouers hom al ontslaan het? My onmiddellike antwoord was ja, maar vandeesweek se voorbladstorie het my bewus gemaak van alles – insluitend biljoene rande in verlore aandeelhouerswaarde – waarmee uitvoerende hoofde dikwels wegkom voordat stappe geneem word. Onthou enigiemand die ongeveer R9,8 miljard wat Telkom in die laat 2000’s in Nigerië verloor het met sy rampspoedige Multi-Links-onderneming? Daar was ’n geheime vergoedingsooreenkoms met ’n filiaal van Blue Label Telecoms ’n paar jaar later, maar geen uitvoerende hoof of direkteur het ’n sent terugbetaal nie, en niemand het in die tronk beland nie. Koerantskrywers het opspraakwekkende stories geskryf, en ’n paar prokureurs en forensiese rekenmeesters het vermoedelik vet bonusse verdien, maar dit was die einde daarvan. Vergelyk dit met…

ekonome gebruik baie tyd om die faktore te ondersoek wat mense produktiewer maak. Produktiewer mense, wat meer met minder produseer, is die rede waarom ons vandag ’n veel hoër lewenspeil as ons voorouers twee eeue gelede in Afrika, Indië en Europa het. Baie dinge verbeter produktiwiteit. Danksy tegnologiese verbeterings, soos ’n rekenaar, kan ons die krag van masjiene gebruik om handearbeid te vervang. Danksy opvoeding kan ons vinniger en sterker rekenaars bou. Sowel tegnologie as opvoeding speel ’n sleutelrol daarin om ’n voorspoedige toekoms te bly bou en deel. Dit is egter nie nét tegnologie en opvoeding wat die lewenspeil verbeter nie. Daar is formele en informele instellings, dinge soos die strafregstelsel, eiendomsregstelsel en politieke stelsel, wat aansporings skep om in tegnologie en opvoeding te investeer. Dan is daar sagter…

die grondkwessie word weer aangeroer met die groeiende aandrang op radikale ekonomiese transformasie, wat al hoe meer in die openbare diskoers aangepak word omdat swart mense steeds nie ’n beduidende deurbraak in die hoofstroomekonomie maak nie. Die regerende ANC is verdeeld oor die kwessie van grondhervorming, terwyl die grootste opposisieparty, die DA, sê hy wil ’n soort grondrestitusie hê wat voedselproduksie sal afsonder van enige moontlike ontwrigting, terwyl meer swart mense in kommersiële boerdery en grondbesit betrek word. Die EFF, Suid-Afrika se derde grootste politieke party, wil ’n verreikende grondherstelprogram hê wat gebaseer is op die onteiening van kommersiële landbougrond van wit boere sonder vergoeding, ’n voorstel wat deur president Jacob Zuma en sy ondersteuners in die ANC goedgekeur is. Zuma se mening oor grondrestitusie word nie deur sy party…

− Die Britse premier, Theresa May, lewer op 23 Mei kommentaar op ’n bomontploffing in die Manchester Arena kort nadat die Amerikaanse sangeres Ariana Grande haar konsert daar afgesluit het. Teen finweek se saktyd op 24 Mei is 22 mense as dood bevestig en 59 is beseer. “EK HET NIE ’N OPDRAG GEKRY OM DIT TE DOEN NIE.” − Die minister van openbare ondernemings, Lynne Brown, het reageer op ’n vraag van die parlement se komitee oor openbare ondernemings op 23 Mei of president Jacob Zuma haar opdrag gegee het om Brian Molefe, voormalige uitvoerende hoof van Eskom, weer in dié pos aanoor in die parlement te beantwoord. “DIE WITHUIS BEVESTIG OF ONTKEN NIE ONGESTAAFDE EISE GEGROND OP ONWETTIGE OPENBAARMAKINGS DEUR ANONIEME INDIVIDUE NIE.” − Die Withuis lewer kommentaar in…

astral Foods, die groep onder wie Suid-Afrika se grootste braaikuikenprodusent val, het sy bedryfstrategie die afgelope ses maande aansienlik aangepas ten einde die skade van verskeie terugslae wat die plaaslike bedryf sedert die begin van 2016 getref het, te probeer teenwerk. Dít blyk uit sy resultate vir die ses maande tot einde Maart vanjaar. Benewens braaikuikens bedryf Astral ook ’n voerafdeling en ’n afdeling vir sake in ander Afrika-lande. Astral se wesensverdienste per aandeel het verswak van 774c (2016) tot 356c. Inkomste het gedaal van R5,82 miljard tot R5,795 miljard en bruto wins het afgeneem van R1,126 miljard tot R941,2 miljoen. Sy direksie het ’n tussentydse dividend van 180c per gewone aandeel (bruto) goedgekeur. Terugslae wat die plaaslike braaikuikenbedryf getref het sedert Amerika se nuwe Groei- en Geleentheidswet vir Afrika…

die probleme by die semistaatsinstelling Eskom het ’n onvermydelike invloed op sommige van die land se steenkoolprodusente, waaronder Resource Generation (Resgen), een van klein groep maatskappye in die land wat tans in projekkapitaal probeer investeer. Denis Gately, voorsitter van die maatskappy, het op 4 Mei in ’n verklaring aan aandeelhouers gesê finansieringsgoedkeurings vir sy Boikarabelo-projek vir termiese steenkool van $600 miljoen sal eers in Junie of Julie begin, sowat ses maande later as beplan, omdat ’n steenkoolverkoopsooreenkoms tussen die projek en Eskom nie afgehandel is nie. Gately het gesê “die uitslag van interne navrae by Eskom wat nie met die onderhandeling van die verskaffingsooreenkoms verband hou nie” is wat keer dat die orige $400 miljoen verkry word om die projek te voltooi. Rob Lowe, uitvoerende hoof van Resgen, het in…