Finweek - Afrikaans 24-May-18

Die aanhef van Suid-Afrika se Grondwet begin nie met “Die regering sal” nie. Dit begin met “Ons, die mense van Suid-Afrika,” het hoofregter Mogoeng Mogoeng vroeër vandeesmaand in ’n openbare lesing by Tempel Israel in Hillbrow gepredik. “Dit is julle verantwoordelikheid,” het hy gesê, om oplossings te identifiseer vir die talle uitdagings wat Suid-Afrika in die gesig staar, soos onder meer rassisme, korrupsie, die groot persentasie Suid-Afrikaners buite die hoofstroom-ekonomie, en die grondkwessie. “Die oplossings gaan nie noodwendig van die regering af kom nie; hulle het julle insette nodig om met ’n werkbare oplossing vorendag te kom om die probleme uit te wis wat ons land te lank al beduiwel,” het Mogoeng gesê. “Kom ons wees nie so lui dat ons ons denke, ons verantwoordelikhede, aan ander mense uitkontrakteer nie.”…

Pas nadat ek by Stellenbosch begin klasgee het, het ek ’n idee gehad: waarom nie ’n boek publiseer oor die dinge wat studente moet weet wanneer hulle universiteit toe gaan nie? Ek het professore by verskeie Suid-Afrikaanse universiteite daarvan oortuig om elkeen ’n hoofstuk te skryf. My volgende stap was om die boek self te publiseer. Maar om die drukkoste van 3 000 eksemplare wat ek gehoop het om te verkoop, te betaal, sou my meer as R70 000 uit die sak jaag; ’n enorme bedrag vir ’n junior lektor met studieskuld. Ek het dus die bank genader met ’n indrukwekkende sakeplan, uitgevat in my beste pak en ’n breë glimlag. Voorstel afgekeur. Ek kan nie onthou wat die presiese redes is wat gegee is nie, maar ek kan onthou…

Die Youth Employment Service (YES) is die gevolg van ’n vloedgolf goedgunstigheid deur die sakegemeenskap om die land se toekoms te verander. President Cyril Ramaphosa het dit in Maart aangekondig en die program sal na verwagting in die volgende drie jaar jaarliks meer as 300 000 werkservarings vir jongmense oplewer. Meer as 6 miljoen jong mense is werkloos, en daar is ’n dringende behoefte aan werksgeleenthede. Maar omdat meer as die helfte van dié wat jaarliks by die arbeidsmag probeer aansluit nie matriek het nie, is daar ook ’n dringende behoefte aan beroepsopleiding en vaardigheidsontwikkeling. Die idee met YES is eenvoudig: Spoor maatskappye en klein, medium- en mikro-ondernemings (KMMO’s) aan om werksgeleenthede van ’n jaar vir werklose swart jeugdiges te skep en pas dan bereidwillige, werklose jong mense by die…

“PATRICIA DE LILLE IS SOOS ’N PLANET FITNESS-KONTRAK… JY KOM EENVOUDIG NIE MAKLIK DAARUIT NIE.” - Mayihlome Tshwete, woordvoerder van die departement van binnelandse sake, in sy kommentaar ná nog ’n hofbeslissing teen die DA ten gunste van Patricia de Lille, burgemeester van Kaapstad, om haar partylidmaatskap te herstel en haar posisie as die stad se uitvoerende burgermeester op ’n tussentydse grondslag te handhaaf totdat haar hersieningsaansoek aangehoor word. In dié morsige openbare stryd tussen De Lille en die DA het die party ’n mosie van wantroue teen haar in die DA-koukus in Kaapstad ingestel. “DIT IS NIE ’N SWART DING OF ’N WIT DING NIE. DIS ’N SUIDAFRIKAANSE DING. ONS STEEL. VRA MNR JOOSTE.” - Jonathan Jansen, uitgelese professor aan Universiteit Stellenbosch se fakulteit vir opvoedkunde, tydens ’n praatjie…

Hy was gefrustreerd deur die statiese aard en hoë koste van gehoortoetse. Toe kom professor De Wet Swanepoel van die praat, taalpatologie en oudiologiedepartement van die Universiteit van Pretoria, vorendag met die idee om ’n toets te ontwikkel wat slimfoontegnologie gebruik. “Kliniese en tradisionele oplossings beantwoord nie aan die vereistes van die Suid-Afrikaanse mark nie omdat dit duur en onbeweeglik is wat vrye toegang verhinder, en daarom nie in staat is om gedesentraliseerde toetsprojekte te ondersteun nie,” sê Swanepoel. “Boonop moet die tradisionele toetstoerusting deur opgeleide gesondheidsorg-deskundiges bedryf word. Ek was op soek na ’n oplossing wat gehoortoetsing meer beskikbaar sou stel aan mense wat tradisioneel nie toegang tot gesondheidsorg het nie.” Swanepoel skat dat meer as drie miljoen mense in Suid-Afrika ’n permanent stremmende gehoorverlies het. Talle van hulle…

Hy wil sowat 85% van sy primêre energievereistes, meer as 100 miljoen metrieke ton (Mt) van die brandstof, vassluit. Eskom se veldtog om bykomende steenkool aan te koop, is ’n welkome hupstoot vir party van die groot gediversifiseerde mynboumaatskappye op die JSE soos Glencore, Anglo American en South32, hoofsaaklik omdat dit kwellings oor ’n aanbodtekort in die uitvoersteenkoolmark aanwakker. Vroeër vandeesmaand het Eskom by sy nuuskonferensie oor “die stand van die stelsel” gesê hy het goedkeuring van die nasionale tesourie verkry om ’n grootskaalse steenkoolverkrygingsveldtog aan te pak en na die kosteplus- finansieringsmodel terug te keer. Als in ag geneem, wil hy sowat 85% van sy primêre energievereistes, meer as 100 miljoen metrieke ton (Mt) van die brandstof, vassluit. Eskom se vorige uitvoerende hoof, Brian Molefe, het op ’n effe…